Mahabharata · Chapter 1.253

tasyātha varṣato vāri pāṇḍavaḥ pratyavārayat /
śaravarṣeṇa bībhatsuruttamāstrāṇi darśayan //

khāṇḍavaṃ ca vanaṃ sarvaṃ pāṇḍavo bahubhiḥ śaraiḥ /
prācchādayadameyātmā nīhāreṇeva candramāḥ //

na ca sma kiñcicchaknoti bhūtaṃ niścarituṃ tataḥ /
sañchādyamāne khe bāṇairasyatā savyasācinā //

takṣakastu na tatrāsīnnāgarājo mahābalaḥ /
dahyamāne vane tasminkurukṣetraṃ gato hi saḥ //

aśvaseno'bhavattatra takṣakasya suto balī /
sa yatnamakarottīvraṃ mokṣārthaṃ jātavedasaḥ //

na śaśāka sa nirgantuṃ niruddho'rjunapatribhiḥ /
mokṣayāmāsa taṃ mātā nigīrya bhujagātmajā //

tasya pūrvaṃ śiro grastaṃ pucchamasya nigīryate /
nigīrya sordhvamakrāmatsutaṃ nāgī mumukṣayā //

tasyāḥ śareṇa tīkṣṇena pṛthudhāreṇa pāṇḍavaḥ /
śiraściccheda gacchantyāstāmapaśyacchacīpatiḥ //

taṃ mumocayiṣurvajrī vātavarṣeṇa pāṇḍavam /
mohayāmāsa tatkālamaśvasenastvamucyata //

tāṃ ca māyāṃ tadā dṛṣṭā ghorāṃ nāgena vañcitaḥ /
dvidhā tridhā ca khagatānprāṇinaḥ pāṇḍavocchinat //

śaśāpa taṃ ca sankruddho bībhatsurjihmagāminam /
pāvako vāsudevaścāpyapratiṣṭho bhaviṣyasi //

tato jiṣṇuḥ sahasrākṣaṃ khaṃ vitatyāśugaiḥ śaraiḥ /
yodhayāmāsa sankruddho vañcanāṃ tāmanusmaran //

devarājo'pi taṃ dṛṣṭvā saṃrabdhaṃ samare'rjunam /
svamastramasṛjattīvraṃ chādayitvā'khilaṃ nabhaḥ //

tato vāyurmahāghoṣaḥ kṣobhayansarvasāgarān /
viyatstho janayanmeghāñjaladhārāsamākulān //

tato'śanimuco ghorāṃstaḍitstanitaniḥsvanān /
tadvighātārthamasṛjadarjuno'pyastramuttamam //

vāyavyamabhimantryātha pratipattiviśāradaḥ /
tenendrāśanimeghānāṃ vīryaujastadvināśitam //

jaladhārāśca tāḥ śoṣaṃ jagmurneśuśca vidyutaḥ /
kṣaṇena cābhavadvyoma sampraśāntarajastamaḥ //

sukhaśītānilavahaṃ prakṛtisthārkamaṇḍalam /
niṣpratīkārahṛṣṭaśca hutabhugvividhākṛtiḥ //

sicyamāno vasaughaistaiḥ prāṇināṃ dehaniḥsṛtaiḥ /
prajajvālātha so'rciṣmānsvanādaiḥ pūrayañjagat //

kṛṣṇābhyāṃ rakṣitaṃ dṛṣṭvā taṃ ca dāvamahaṅkṛtāḥ /
khamutpeturmahārāja suparṇādyāḥ patattriṇaḥ //

garutmānvajrasadṛśaiḥ pakṣatuṇḍanakhaistathā /
prahartukāmo nyapatadākāśātkṛṣṇapāṇḍavau //

tathaivoragasaṅghātāḥ pāṇḍavasya samīpataḥ /
utsṛjanto viṣaṃ ghoraṃ nipeturjvalitānanāḥ //

tāṃścakarta śaraiḥ pārthaḥ saroṣāgnisamukṣitaiḥ /
viviśuścāpi taṃ dīptaṃ dehābhāvāya pāvakam //

tataḥ surāḥ sagandharvā yakṣarākṣasapannagāḥ /
utpeturnādamatulamutsṛjanto raṇārthinaḥ //

ayaḥkaṇapacakrāśmabhuśuṇḍyudyatabāhavaḥ /
kṛṣṇapārthau jighāṃsantaḥ krodhasammūrcchitaujasaḥ //

teṣāmativyāharatāṃ śastravarṣaṃ pramuñcatām /
pramamāthottamāṅgāni bībhatsurniśitaiḥ śaraiḥ //

kṛṣṇaśca sumahātejāścakreṇārivināśanaḥ /
daityadānavasaṅghānāṃ cakāra kadanaṃ mahat //

athāpare śarairviddhāścakravegeritāstathā /
velāmiva samāsādya vyatiṣṭhannamitaujasaḥ //

tataḥ śakro'tisakruddhastridaśānāṃ maheśvaraḥ /
pāṇḍuraṃ gajamāsthāya tāvubhau samupādravat //

vegenāśanimādāya vajramastraṃ ca so'sṛjat /
hatāvetāviti prāha surānasurasūdanaḥ //

tataḥ samudyatāṃ dṛṣṭvā devendreṇa mahāśanim /
jagṛhuḥ sarvaśastrāṇi svāni svāni surāstathā //

kāladaṇḍaṃ yamo rājan gadāṃ caiva dhaneśvaraḥ /
pāśāṃśca tatra varuṇo vicitrāṃ ca tathā'śanim //

skandaḥ śaktiṃ samādāya tasthau merurivācalaḥ /
oṣadhīrdīpyamānāśca jagṛhāte'svināvapi //

jagṛhe ca dhanurdhātā musalaṃ tu jayastathā /
parvataṃ cāpi jagrāha krūddhastvaṣṭā mahābalaḥ //

aṃśastu śaktiṃ jagrāha mṛtyurdevaḥ paraśvadham /
pragṛhya parighaṃ ghoraṃ vicacārāryamā api //

mitraśca kṣuraparyantaṃ cakramādāya tasthivān /
pūṣā bhagaśca sankruddhaḥ savitā ca viśāmpate //

āttakārmukanistriṃśāḥ kṛṣṇāpārthau pradudruvuḥ /
rudrāśca vasavaścaiva marutaśca mahābalāḥ //

viśvedevāstathā sādhyā dīpyamānāḥ svatejasā /
ete cānye ca bahavo devāstau puruṣottamau //

kṛṣṇapārthau jighāṃsantaḥ pratīyurvividhāyudhāḥ /
tatrādbhutānyadṛśyanta nimittāni mahāhave //

yugāntasamarūpāṇi bhūtasammohanāni ca /
tathā dṛṣṭvā susaṃrabdhaṃ śakraṃ devaiḥ sahācyutau //

abhītau yudhi durdharṣau tasthatuḥ sajjakārmukau /
āgacchatastato devānubhau yuddhaviśāradau //

vyatāḍayetāṃ sankruddhau śarairvajropamaistadā /
asakṛdbhagnasankalpāḥ surāśca bahuśaḥ kṛtāḥ //

bhayādraṇaṃ parityajya śakhramevābhiśiśriyuḥ /
dṛṣṭvā nivāritāndevānmādhavenārjunena ca //

āścaryamagamaṃstatra munayo nabhasi sthitāḥ /
śakraścāpi tayorvīryamupalabhyāsakṛdraṇe //

babhūva paramaprīto bhūyaścaitāvayodhayat /
tato'śmavarṣaṃ sumahadvyasṛjatpākaśāsanaḥ //

bhūya eva tadā vīryaṃ jijñāsuḥ savyasācinaḥ /
tacchairarjuno varṣaṃ pratijaghne'tyamarṣitaḥ //

viphalaṃ kriyamāṇaṃ tatsamavekṣya śatakratuḥ /
bhūyaḥ saṃvardhayāmāsa tadvarṣaṃ pākaśāsanaḥ //

sośmavarṣaṃ mahāvegairiṣubhiḥ pākaśāsaniḥ /
vilayaṃ gamayāmāsa harṣayanpitaraṃ tathā //

tata utpāṭya pāṇibhyāṃ mandarācchikharaṃ mahat /
sadrumaṃ vyasṛjacchakro jighāṃsuḥ pāṇḍunandanam //

tato'rjuno vegavadbhirjvalitāgrairajihmagaiḥ /
śarairvidhvaṃsayāmāsa gireḥ śṛṅgaṃ sahasradhā //

girerviśīryamāṇasya tasya rūpaṃ tadā babhau /
sārkacandragrahasyeva nabhasaḥ pariśīryataḥ //

tenābhipatatā dāvaṃ śailena mahatā bhṛśam /
śṛṅgeṇa nihatāstatra prāṇinaḥ khāṇḍavālayāḥ //