Mahabharata · Chapter 1.145
kururāje hi raṅgasthe bhīme ca balināṃ vare /
pakṣapātakṛtasnehaḥ sa dvidhevābhavajjanaḥ //
jaya he kururājeti jaya he bhīma ityuta /
puruṣāṇāṃ suvipulāḥ praṇādāḥ sahasotthitāḥ //
tataḥ kṣubdhārṇavanibhaṃ raṅgamālokya buddhimān /
bhāradvājaḥ priyaṃ putramaśvatthāmānamabravīt //
vārayaitau mahāvīryau kṛtayogyāvubhāvapi /
mā bhūdraṅgaprakopo'yaṃ bhīmaduryodhanodbhavaḥ //
vaiśampāyana uvāca /
tata utthāya vegena aśvatthāmā nyavārayat / gurorājñā bhīma iti gāndhāre guruśāsanam /
alaṃ śikṣākṛtaṃ vegamalaṃ sāhasamityuta //
tatastāvudyatagatau guruputreṇa vāritau /
yugāntānilasankṣubdhau mahāvelāvivārṇavau //
tato raṅgāṅgaṇagato droṇo vacanamabravīt /
nivārya vāditragaṇaṃ mahāmeghanibhasvanam //
yo me putrātpriyataraḥ sarvaśastraviśāradaḥ /
aindririndrānujasamaḥ sa pārtho dṛśyatāmiti //
ācāryavacanenātha kṛtasvastyayano yuvā /
baddhagodhāṅgulitrāṇaḥ pūrṇatūṇaḥ sakārmukaḥ //
kāñcanaṃ kavacaṃ bibhratpratyadṛśya phālgunaḥ /
sārkaḥ sendrāyudhataḍitsasandhya iva toyadaḥ //
tataḥ sarvasya raṅgasya samutpiñjalako'bhavat /
prāvādyanta ca vādyāni saśaṅkhāni samantataḥ //
prekṣakā ūcuḥ /
eṣa kuntīsutaḥ śrīmāneṣa madhyamapāṇḍavaḥ /
eṣa putro mahendrasya kurūṇāmeṣa rakṣitā //
eṣo'straviduṣāṃ śreṣṭha eṣa dharmabhṛtāṃ varaḥ /
eṣa śīlavatāṃ cāpi śīlajñānanidhiḥ paraḥ //
vaiśampāyana uvāca /
ityevaṃ tumulā vācaḥ śuśruvuḥ prekṣakeritāḥ /
kuntyāḥ prasravasaṃyuktairasraiḥ klinnamuro'bhavat //
tena śabdena mahatā pūrṇaśrutirathābravīt /
dhṛtarāṣṭro naraśreṣṭho viduraṃ hṛṣṭamānasaḥ //
kṣattaḥ kṣubdhārṇavanibhaḥ kimeṣa sumahāsvanaḥ /
sahasaivotthito raṅge bhindanniva nabhastalam //
vidura uvāca /
eṣa pārtho mahārāja phālgunaḥ pāṇḍunandanaḥ /
avatīrṇaḥ sakavacastatraiva sumihāsvanaḥ //
dhṛtarāṣṭra uvāca /
dhanyo'smyanugṛhīto'smi rakṣito'smi mahāmate /
pṛthāraṇisamudbhūtaistribhiḥ pāṇḍavavahnibhiḥ //
vaiśampāyana uvāca /
tasminpramudite raṅge kathañcitpratyupasthite /
darśayāmāsa bībhatsurācāryāyāstralāghavam //
āgneyenāsṛjadvahniṃ vāruṇenāsṛjatpayaḥ /
vāyavyenāsṛjadvahniṃ pārjanyenāsṛjaddhanān //
bhaumena prāsṛjadbhūmiṃ pārvatenāsṛjadgirīn /
antardhānena cāstreṇa punarantarhito'bhavat //
kṣaṇātprāṃśuḥ kṣaṇāddhrasvaḥ kṣaṇācca rathadhūrgataḥ /
kṣaṇena rathamadhyasthaḥ kṣaṇenāvataranmahīm //
sukumāraṃ ca sūkṣmaṃ ca guru cāpi gurupriyaḥ /
sauṣṭhavenābhisaṃyuktaḥ so'vidhyadvividhaiḥ śaraiḥ //
bhramataśca varāhasya lohasya pramukhe samam /
pañcabāṇānasanktānsammumocaikabāṇavat //
gavye viṣāṇakośe ca cale rajjvavalambini /
nicakhāna mahāvīryaḥ sāyakānekaviṃśatim //
ityevamādi sumahatkhaḍge dhanuṣi cānagha /
gadāyāṃ śastrakuśalo maṇḍalāni hyadarśayat //
tataḥ samāptabhūyiṣṭhe tasminkarmaṇi bhārata /
mandībhūte samāje ca vāditrasya ca niḥsvane //
dvāradeśātsamudbhūto māhātmyabalasūcakaḥ /
vajraniṣpeṣasadṛśaḥ śuśruve bhujaniḥsvanaḥ //
dīryante kiṃ nu girayaḥ kiṃsvidbhūmirvidīryate /
kiṃsvidāpūryate vyoma jaladhārāghanairghanaiḥ //
raṅgasyaivaṃ matirabhūtkṣaṇena vasudhādhipa /
dvāraṃ cābhimukhāḥ sarve babhūvuḥ prekṣakāstadā //
pañcabhirbhrātṛbhiḥ pārthairdroṇaḥ parivṛto vabhau /
pañcatāreṇa saṃyuktaḥ sāvitreṇeva candramāḥ //
aśvatthāmnā ca sahitaṃ bhrātṝṇāṃ śatamūrjitam /
duryodhanamamitraghnamutthitaṃ paryavārayat //
sa taistadā bhrātṛbhirudyatāyudhai- rgadāgrapāṇiḥ samavasthitairvṛtaḥ /
babhau yathā dānavasankṣaye purā punandaro devagaṇaiḥ samāvṛtaḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0