Language

ENहिગુ
Scripture Library

Lilavati · Verses 174-196

174

kṣetrasya %pañca-kṛti-tulya-%catur-bhujasya karṇau tatas ca gaṇitam gaṇaka @pracakṣva/
tulya-śrutes ca khalu tasya tathā āyatasya yad-vistṛtis #rasa-mitā %aṣṭa-mitam ca dairghyam//

175

kṣetrasya yasya vadanam #madanāri-tulyam viśvaṃbharā %dvi-guṇitena mukhena tulyā/
bāhū %trayodaśa-#nakha-pramitau ca lambas #sūrya-unmitas ca gaṇitam @vada tatra kim @syāt//

176

%pañcāśat %eka-sahitā vadanam yadīyam bhūs %pañcasaptati-mitā pramitas %aṣṭaṣaṣṭyā/
savyas bhujas %dvi-guṇa-%viṃśati-saṃmitas anyas tasmin phalam śravaṇa-lamba-mitī @pracakṣva//

179

yat lamba-lamba-āśrita-bāhu-varga-viśleṣa-mūlam kathitā avabādhā/
tad-ūna-bhū-varga-samanvitasya yat lamba-vargasya padam sas karṇas//

180

iṣṭas atra karṇas %prathamam prakalpyas %tri-asre tu karṇa-ubhayatas sthite ye/
karṇam tayos kṣmām itarau ca bāhū @prakalpya lamba-avabadhe ca sādhye//

181

ābādhayos %eka-kakubh-sthayos yat @syāt antaram tat kṛti-saṃyutasya/
lamba-aikya-vargasya padam %dvitīyas karṇas @bhavet sarva-%catur-bhujeṣu//

182

karṇa-āśrita-su-alpa-bhuja-aikyam urvīm @prakalpya tad-śeṣa-bhujau ca bāhū/
sādhyas avalambas atha tathā anya-karṇas sva-urvyās katham-cit śravaṇas na dīrghas/
tad-anya-lambāt na laghus tathā idam @jñātvā iṣṭa-karṇas sudhiyā prakalpyas//

184

samāna-lambasya %catur-bhujasya mukha-ūna-bhūmim @parikalpya bhūmim/
bhujau bhujau %tri-asra-vat eva sādhye tasya abadhe lamba-mitis tatas ca//

185

ābādhayā ūnā %catur-asra-bhūmis tad-lamba-varga-aikya-padam śrutis @syāt/
samāna-lambe laghu-dos-ku-yogāt mukha-anya-dos-saṃyutis alpikā @syāt//

186

%dvipañcāśat-mita-vi-%eka-%catvāriṃśat-mitau bhujau/
mukham tu %pañcaviṃśatyā tulyam %ṣaṣṭyā mahī kila//

187

atulya-lambakam kṣetram idam pūrvais udāhṛtam/
%ṣaṭpañcāśat %triṣaṣṭis ca niyate karṇayos mitī/
karṇau tatra aparau @brūhi sama-lambam ca tad-śrutī//

188

karṇa-āśrita-bhuja-ghāta-aikyam ubhayathā anyonya-bhājitam @guṇayet/
yogena bhuja-pratibhuja-vadhayos karṇau pade viṣame//

189

abhīṣṭa-jātya-%dvaya-bāhu-koṭayas parasparam karṇa-hatās bhujās iti/
%catur-bhujam yat viṣamam prakalpitam śrutī tu tatra %tri-bhuja-%dvayāt tatas//

190

bāhvos vadhas koṭi-vadhena yuk @syāt ekā śrutis koṭi-bhujā-vadha-aikyam/
anyā laghau sati api sādhane asmin pūrvais kṛtam yat guru tat na @vidmas//

191

kṣetre yatra %śata-%trayam 300 kṣiti-mitis #tattva-#indu-125-tulyam mukham/
bāhū #kha-#utkṛtibhis 260 #śara-#atidhṛtibhis 195 tulyau ca tatra śrutī/
%ekā #kha-%aṣṭa-#yamais 280 samā #tithi-#guṇais 315 anyā atha tad-lambakau[/]
tulyau #go-#dhṛtibhis 189 tathā #jina-#yamais 224 yogāt śravas-lambayos//

192

tad-khaṇḍe @kathaya adhare śravaṇayos yogāt ca lamba-abadhe[/]
tad-sūcī nija-mārga-vṛddha-bhujayos yogāt yathā @syāt tatas/
sa-ābādham @vada lambakam ca bhujayos sūcyās pramāṇe ca ke[/]
sarvam gāṇitika @pracakṣva nitarām kṣetre atra dakṣas @asi ced//

193

lamba-tad-āśrita-bāhvos madhyam saṃdhi-ākhyam asya lambasya/
saṃdhi-ūnā bhūs pīṭham sādhyam yasya adharam khaṇḍam//

194

saṃdhis dviṣṭhas para-lamba-śravaṇa-hatas parasya pīṭhena/
bhaktas lamba-śrutyos yogāt @syātām adhas-khaṇḍe//

195

lambau bhū-ghnau nija-nija-pīṭha-vibhaktau ca vaṃśau @stas/
tābhyām prāk-vat śrutyos yogāt lambas ku-khaṇḍe ca//

196

lamba-hṛtas nija-saṃdhis para-lamba-guṇas sama-āhvayas jñeyas/
sama-para-saṃdhyos aikyam hāras tena uddhṛtau tau ca//

Original text: Līlāvatī · Edition: the following two editions: 1) Lilavati, ed with Ganesa's Buddhivilasini and Mahidhara's Lilavativivarana by V.G. Apate. Anandasrama Sanskrit Series 107. Poona 1937. This edition is denoted by 'ApaTe.'; 2) Lilavati, ed with Sankara's Kriyakramakari by K.V.Sarma. Hoshiarpur 1975. This edition is denoted by 'zarma.' · Data entry T. Hayashi · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc