Kāmasūtra · Chapter 2.7

kalaha-rūpaṃ su:ratam ācakṣate. vivādātmakatvād vāma-śīlatvāc ca kāmasya.

tasmāt prahaṇanan-sthānam aṅgam. skandhau śiraḥ stanāntaraṃ pṛṣṭhaṃ jaghanaṃ pārśva iti sthānāni.

tac catur-vidham ṇ [1] apahastakaṃ [2] prasṛtakaṃ [3] muṣṭiḥ [4] samatalakam iti.

tad-udbhāvaṃ ca sītkṛtam. tasyāti:rūpatvāt. tad an:eka-vidham.

virutāni cāṣṭau.

[ā]hiṃkāra-[a2]stanita-[a3]kūjita-[a4]rudita-[a5]sūtkṛta-[a6]dūtkṛta-[a7]phūtkṛtāni.

ambārthāḥ śabdā vāraṇārthā mokṣaṇārthāś cālam-arthās te te [a8] cātha-yogāt.

[b1]pārāvata-[b2]parabhṛta-[b3]hārīta-[b4]śuka-[b5]madhukara-[b6]dātyūha-[b7]haṃsa-[ b8]kāraṇḍava-[b9]lāvaka-virutāni sīt-kṛta-bhūyiṣṭhāni vikalpaśaḥ prayuñjīta.

utsaṅgopaviṣṭāyāḥ pṛṣṭhe muṣṭinā prahāraḥ.

tatra sāsūyāyā iva [a2]stanita-[a4]rudita-[a3]kūjitāni pratighātaś ca syāt.

yukta-yantrāyāḥ stanāntare [1] apahastakena praharet.

mandopakramaṃ vardhamāna-rāgam ā parisamāpteḥ.

tatra [a8]hiṃkārādīnām a:niyamenābhyāsena vikalpena ca tat-kālam eva prayogaḥ.

śirasi kiṃ cid ākuñcitāgulinā kareṇa vivadantyāḥ [a7]phūtkṛtya prahaṇanaṃ tat [2] prasṛtakam.

tatrāntarmukhena [a3]kūjitaṃ [a7]phūtkṛtaṃ ca.

ratānte ca śvāsita-rudite.

pheṇor iva sphuṭataḥ śabdānukaraṇaṃ [a6]dūtkṛtam.

apsu badarasyeva((22)) nipatataḥ [a7]phūtkṛtam.

sarvatra cumbanādiṣv apakrāntāyāḥ sa:sītkṛtaṃ tenaiva pratyuttaram.

rāga-vaśāt prahaṇanābhyāse [a8]vāraṇa-mokṣaṇālam arthānāṃ śabdānāṃ ambārthānāṃ ca sa:tānta-śvāsita-rudita-stanita-miśrī-kṛta-prayogā virutānāṃ ca. rāgāvasāna-kāle jaghana-parśvayos((23)) tāḍanam ity a:tvarayā cā parisamāpteḥ.

tatra [b9]lāvaka-[b7]haṃsa-vikūjitaṃ tvarayaiva. iti stanana-prahaṇana-yogāḥ..2.7.22 bhavataś cātra ślokau.

pāruṣyaṃ rabhasatvaṃ ca pauruṣaṃ teja ucyate. a:śaktir ārtir vyāvṛttir a:balatvaṃ ca yoṣitaḥ..

rāgāt prayoga-sātmyāc ca vyatyayo 'pi kva cid bhavet. na ciraṃ tasya caivānte prakṛter eva yojanam..

kīlām usari kartarīṃ śirasi viddhāṃ kapolayoḥ saṃdaṃśikāṃ stanayoḥ pārśvayoś ceti pūrvaiḥ saha prahaṇanam aṣṭa-vidham iti dākṣiṇātyānām. tad-yuvatīnām usari kīlāni dṛśyante. deśa-sātmyam etat.

kaṣṭam an:ārya-vṛttam an:ādṛtam iti vātsyāyanaḥ.

tathānyad api deśa-sātmyāt prayuktam anyatra na prayuñjīta.

ātyayikaṃ tu tatrāpi pariharet.

rati-yoge hi kīlayā gaṇikāṃ citrasenāṃ colarājo jaghāna.

kartaryā kuṇṭalaḥ śātakarṇiḥ śātavāhano mahā-devīṃ malayavatīm.

naradevaḥ kupāṇir((24)) viddhayā nāṭīṃ kāṇāṃ cakāra((25)).

bhavanti cātra ślokāḥ
nāsty atra kā cin na ca śāstra-parigrahaḥ. pravṛtte rati-saṃyoge rāga evātra kāraṇam..

svapneṣu na dṛśyante te bhāvās te ca vibhramāḥ. surata-vyavahāreṣu ye syus tat-kṣaṇa-kalpitāḥ..

yathā hi pañcamīṃ dhārām āsthāya turagaḥ pathi. sthānuṃ śvabhraṃ darīṃ vāpi vegāndho na samīkṣate..
2.7.33v2 evaṃ su:rata-saṃmarde rāgāndhau kāmināv api. caṇḍa-vegau pravartete samīkṣeta na cātyayam..

tasmān mṛdutvaṃ caṇḍatvaṃ yuvatyā balam eva ca. ātmanaś ca balaṃ jñātvā tathā yuñjīta śāstravit..

na saravadā na sarvāsu prayogāḥ sāṃprayogikāḥ. sthāne deśe ca kāle ca yoga eṣāṃ vidhīyate..