Kalpadrumāvadānamālā · Verses 101-120

vṛddhiṃ prāpya guṇāś cettham ekaikaṃ guṇavṛddhitaḥ
+ + + + + + + + + + + + + + + + + //

ākāśasya guṇaś caikaḥ śabda eva na cāparaḥ
śabdasparśau ca vāyor vai dvau guṇau parikīrtitau //

agneḥ śabdaś ca sparśaś ca rūpam eva trayo guṇāḥ
śabdasparśarūparasāś catvāry eva samīraṇe //

sparśaḥ śabdo raso rūpaṃ gandhaś ca pṛthivīguṇāḥ
evaṃ militayogaiś ca brahmāṇotpattir ucyate //

sarve jīvā militvaiva brahmāṇāṃś ca samudbhavāḥ
caturaśīti lakṣāś ca proktā vai jīvajātayaḥ //

dharmataḥ sukhino bhūtāḥ pāpato duḥkhabhāginaḥ
miśrato miśrabhuktāra ity uktam avadānikaiḥ //

bhārate 'pi tathā proktam ṛṣibhiḥ karmavādibhiḥ
sapta vyādhā daśāraṇye mṛgāḥ kāliñjare girau //

cakravākau śaradvīpe haṃsāḥ sarasi mānase
te 'pi jātāḥ kurukṣetre brāhmaṇā vedapāragāḥ //

uktaṃ ca mānave dharme muninā muninā + +
mithyājīvena jīvan yaḥ patito brāhmaṇo hy asau //

vṛṣalīphenapītasya niḥśvāsopahatasya ca
tayaiva sahasuptasya niṣkṛtir nopalabhyate //

śūdrīhastena yo bhuñkte māsam ekaṃ nirantaram*
jīvamāno bhavec chūdro mṛtaś ca sa prajāyate //

adhītya caturo vedān sāṅgopāṅgāṃś ca tatvataḥ
śūdrāt pratigrahagrāhī brāhmaṇo jāyate kharaḥ //

kharo dvādaśa janmāni ṣaṣṭi janmāni sūkaraḥ
śvānaḥ saptati janmāni ity evaṃ manur abravīt* //

tathoktam avadāne 'pi buddhenādvayavādinā
brāhmaṇo 'dattam ādāya babhūva vānarādhipaḥ //

tatra sa buddhanāthāya dadau ca paṇasaṃ mudā
tataś ca mānavo bhūtvā pāṃśudātā hy abhūc chiśuḥ //

tatkarmaphalato rājā sarvānando babhūva saḥ
tatrāpi buddhanāthāya piṇḍapātaṃ dadau mudā //

taddīpaṃkaraprasādena bodhisatvo 'bhavan nṛpaḥ
sarvapāramitāḥ pūrya buddho 'pi sa bhaviṣyati //

ity uktam avadāne 'pi jinenādvayavādinā
tasmāc caivaṃ vijānīyā na jīvo brāhmaṇaḥ khalu //

jātyāpi brāhmaṇo naiva saṃskṛtas tu dvijo bhavet*
jātyā ced brāhmaṇo bhūto vṛthā syāt saṃskṛter vidhiḥ //

smṛtau hi tat tathā proktaṃ nā jātyā dharmato dvijaḥ
+ + + + + + + + + + + + + + + + //