Jnaneshwari · Chapter 8

arjuna uvācaḥ kiṃ tad brahma kimadhyātmaṃ kiṃ karma puruṣottama /
adhibhūtaṃ ca kiṃ proktamadhidaivaṃ kimucyate

sāṃgā kavaṇa teṃ brahma / kāisayā nāma karma /
athavā adhyātma / kāya mhaṇipe

adhibhūta teṃ kaise / etha adhidaiva teṃ kavaṇa ase /
heṃ ughaḍa mī pariyeseṃ / taiseṃ bolā

devā adhiyajña to kāī / kavaṇa pāṃ iye dehī /
heṃ anumānāsi kāṃhī / diṭhī na bhare

āṇi niyatā aṃtaḥkaraṇī / tūṃ jāṇijasī dehaprayāṇī /
teṃ kaiseni heṃ śāraṃgapāṇī / parisavā māteṃ

dekhā dhavaḻārī ciṃtāmaṇīcā / jarī pahuḍalā hoya daivācā /
tarī vosaṇatāhī bola tayācā / parī sopu na vace

taiseṃ arjunāciyā bolāsaveṃ / āleṃ teṃci mhaṇitaleṃ deve/
pariyeseṃ gā barave / jeṃ pusile tuvāṃ

kirīṭī kāmadhenūcā pāḍā / varī kalpatarūcā āhe māṃdoḍā /
mhaṇoni manorathasiddhīciyā cāḍā / to navala nohe

kṛṣṇa koponi jyāsi mārī / to pāve parabrahmasākṣātkārī /
mā kṛpene upadeśu karī / to kaiśāparī na pavela

jaiṃ kṛṣṇāceyā hoije āpaṇa / taiṃ kṛṣṇa hoya āpule aṃtaḥkaraṇa /
maga saṃkalpāce āṃgaṇa / voḻagatī siddhī

pari aiṃse jeṃ prema / arjunīṃci āthi nissīma /
mhaṇaūni tayāce kāma / sadā saphaḻa

yā kāraṇe śrīanaṃte / teṃ manogata tayāceṃ pusateṃ /
hoīla jāṇūni āiteṃ / vogarūni ṭhevileṃ

jeṃ apatya thānī nige / tyācī bhūka te mātesīci lāge /
eऱhavīṃ teṃ śabdeṃ kāya sāṃge / maga stanya de yerī

mhaṇoni kṛpāḻuvā gurūciyā ṭhāyī / he navala nohe kāṃhī /
pari teṃ aso āikā kāī / jeṃ deva bolate jāhale

maga mhaṇitale sarveśvareṃ / jeṃ ākārī iye khoṃkareṃ /
koṃdaleṃ asata na khire / kavaṇe kāḻī

eऱhavīṃ sapūrapaṇa tayāceṃ pahāveṃ / tari śūnyaci navhe svabhāṃveṃ /
vari gaganāceni pālave / gāḻūni ghetaleṃ

jeṃ aiseṃhī pari virūḻeṃ / iye vijñānāciye khoḻe /
hālavaleṃhī na gaḻe / te parabrahma

āṇi ākārāceni jālepaṇeṃ / janmadharmāteṃ neṇe /
ākāralopīṃ nimaṇeṃ / nāhīṃ kahīṃ

aiśiyā āpuliyācī sahaja sthitī / jayā brahmācī nityatā asatī /
tayā nāma subhadrāpati / adhyātma gā

maga gaganī jeviṃ nirmaḻeṃ / neṇoṃ kaiṃcī eka veḻe /
uṭhatī ghanapaṭaḻe / nānāvarṇe

taise amūrtīṃ tiye viśudhde / mahadādi bhūtabhedeṃ /
brahmāṃḍāce bāṃdhe / hoṃci lāgatī

paiṃ nirvikalpāciye baraḍī / kīṃ ādisaṃkalpācī phuṭe virūḍhī /
āṇi te saveṃci moḍoni ye ḍhoṃḍhī / brahmagoḻakāṃcī

tayā ekaikāce bhītarīṃ pāhije / taṃva bījācāci bharilā dekhije /
mājīṃ hotiyāṃ jātiyāṃ neṇije / lekha jīvāṃ

maga tayāgoḻakāṃce aṃśāṃśa / prasavatī ādisaṃkalpa asamasahāsa /
heṃ aso aisī bahuvasa / sṛṣṭī vāḍhe

pari dujenaviṇa ekalā / parabrahmaci saṃcalā /
anekatvācā ālā / pūra jaisā

taiseṃ samaviṣamatva neṇoṃ kaiceṃ / vāṃyāṃci carācara race /
pāhatāṃ prasavatiyā yonīce / lakṣa disatī

yerī jīvabhāvāciya pālaviye / kāṃhī maryādā karūṃ naye /
pāhije kavaṇa heṃ āghaveṃ viye / taṃva mūḻa teṃ śūnya

mhaṇūni kartā mudala na dise / āṇi śekhīṃ kāraṇahī kāṃhī nase /
mājīṃ kāryaci āpaiseṃ / vāḍhoṃci lāge

aisā karitenavīṇa gocarū / avyaktīṃ hā ākārū /
nipaje jo vyāpārū / tayā nāma karma

ātāṃ adhibhūta jeṃ mhaṇipe / teṃhi sāṃgoṃ saṃkṣepeṃ /
tarī hoya āṇi hārape / abhra jaiseṃ

taiseṃ asatepaṇa āhāca / nāhīṃ hoije heṃ sāca /
jayāṃteṃ rūpā āṇitī pāṃcapāṃca / miḻoniyāṃ

bhūtāṃteṃ adhikarūni ase / āṇi bhūtasaṃyogeṃ tari dise /
je viyogaveḻe bhraṃśe / nāmarūpādika

tayāteṃ adhibhūta mhaṇije / maga adhidaivata purūṣa jāṇije /
jeṇeṃ prakṛtīceṃ bhogīje / upārjileṃ

jo cetanecā cakṣu / jo iṃdriyadeśīcā adhyakṣu /
jo dehāstamanīṃ vṛkṣu / saṃkalpavihaṃgamācā

jo paramātmāci pari dusarā / jo ahaṃkāranidrā nidasurā /
mhaṇoni svapnīṃciyā borabārā / saṃtoṣeṃ śiṇe

jīva yeṇeṃ nāṃveṃ / jayāteṃ āḻavije svabhāve /
teṃ adhidaivata jāṇāveṃ / paṃcāyatanīṃceṃ

ātāṃ iyeci śarīragrāmīṃ / jo śarīrabhāvāteṃ upaśamī /
to adhiyajñu etha gā mī / pāṃḍukumarā

yera adhidaivādhibhūta / tehi mīci kīra samasta /
pari paṃdhareṃ kiḍāḻā miḻata / teṃ kāya sāṃke nohe

tari te paṃdharepaṇa na maiḻe / āṇi kiḍāḻāciyāhī aṃśā na miḻe /
pari jaṃva ase tayāceni meḻeṃ / tava sāṃkeṃci mhaṇije

taiseṃ adhibhūtādi āghave / heṃ avidyeceni pālaveṃ /
jhāṃkaleṃ taṃva mānāveṃ / vegaḻeṃ aiseṃ

teci avidyecī javanikā phiṭe / āṇi bhedabhāvācī avaghi tuṭe /
maga mhaṇoṃ eka hoūni jarī āṭe / tarī kāya donī hotī

paiṃ keśāṃcā guṃḍāḻā / vari ṭhevilī sphaṭikaśiḻā /
te vari pāhije ḍoḻāṃ / tavaṃ bhedilī gamatī

pāṭhīṃ keśa paraute nele / āṇi bhedalepaṇa kāya neṇoṃ jāhāleṃ /
tari ḍāṃka deūni sāṃdile / śiḻeteṃ kāī

nā te akhaṃḍaci āyatī / pari saṃgeṃ bhinna gamalī hotī /
te sāriliyā māgautī / jaisī kāṃ taisī

tevīṃci ahaṃbhāvo jāye / tarī aikya teṃ ādhīṃci āhe /
heṃci sāceṃ jetha hoye / to adhiyajñu mī

paiṃ gā āmhīṃ tuja / sakaḻa yajña karmaja /
sāṃgītaleṃ kāṃ jeṃ kāja / manī dharūni

to hā sakaḻa jīvāṃcā visāṃvā / naiṣkarmyasukhācā ṭhevā /
pari ughaḍa karūni pāṃḍava / dāvijata ase

pahileṃ vairāgyāiṃdhanaparipūrtī / iṃdriyānaḻī pradīptīṃ /
viṣayadravyāciyā āhutī / deūniyā

maga vajrāsana teci urvī / śodhūni ādhāramudrā baravī /
vedikā race māṃḍavī / śarīrācyā

tetha saṃyamāgnīcīṃ kuṃḍe / iṃdriyadravyāceni pavāḍeṃ /
yajijatī udaṃḍe / yuktighoṣe

maga manaprāṇa āṇi saṃyamu / hāci havanasaṃpadecā saṃbhramu /
yeṇeṃ saṃtoṣavije nirdhūmu / jñānānaḻu

aiseni heṃ sakaḻa jñānī samarpe / maga jñāna teṃ jñeyīṃ hārape /
pāṭhīṃ jñeyaci svarūpeṃ / nikhila ure

tayā nāṃva gā adhiyajñu / aiseṃ bolilā jaṃva sarvajñu /
taṃva arjuna atiprājñu / tayā pātaleṃ teṃ

heṃ jāṇoni mhaṇitaleṃ deveṃ / pārthā parisatu āhāsi baraveṃ /
yākṛṣṇāciyā bolāsaveṃ / yerū sukhācā jāhalā

dekhā bālakāciyā dhaṇī dhāije / kāṃ śiṣyāceni jāhalepaṇeṃ hoije /
heṃ sadgurūci ekaleni jāṇije / kāṃ prasavatiyā

mhaṇoni sātvikāṃ bhāvāṃcī māṃdī / kṛṣṇāāṃgīṃ arjunāādhīṃ /
na samātase parī buddhī / sāṃvarūni deveṃ

maga pikaliyā sukhācā parimaḻu / kīṃ nivāliyā amṛtācā kalloḻu /
taisā koṃvaḻā āṇi rasāḻu / bolu bolilā

mhaṇe parisaṇeyāṃcyā rāyā / āike bāpā dhanaṃjayā /
aisī jaḻoṃ saraliyā māyā / tetha jāḻiteṃ teṃhī jaḻe

jeṃ ātāṃci sāṃgitaleṃ hoteṃ / agā adhiyajña mhaṇitalā jayāteṃ /
je ādīci tayā māteṃ / jāṇoni aṃtīṃ

te deha jhoḻa aiseṃ mānunī / ṭhele āpaṇapeṃ āpaṇa hoūnī /
jaisā maṭha gaganā bharūnī / gaganīṃci ase

yeṃ pratītīciyā mājagharīṃ / tayā niścayācī vovarī /
ālī mhaṇoni bāherī / navheci se

aiseṃ sabāhya aikya saṃcaleṃ / mīci hoūni asatāṃ racileṃ /
bāheri bhūtāṃcīṃ pāṃcahī khavaleṃ / neṇatāṃci paḍilīṃ

ātāṃ ubhayāṃ ubhepaṇa nāhīṃ jayāceṃ / mā paḍiliyā gahana kavaṇa tayāceṃ /
mhaṇoni pratītīciye poṭīṃceṃ / pāṇī na hāle

te aikyācī āhe votilī / kīṃ nityateciyā hṛdayīṃ ghātalī /
jaisī samarasasamudrīṃ dhutalī / rūḻecinā

paiṃ athāvīṃ ghaṭa buḍālā / to āṃtabāherī udakeṃ bharalā /
pāṭhīṃ daivagatyā jarī phuṭalā / tarī udaka kāya phuṭe

nā tarī sarpe kavaca sāṃḍileṃ / kāṃ ubāreneṃ vastra pheḍileṃ /
tarī sāṃga pāṃ kāya moḍaleṃ / avevāmājīṃ

taisā ākāra hā āhāca bhraṃśe / vāṃcūni vastu te sāṃcalīci ase /
teci buddhi jāliyā visukuse / kaiseni ātāṃ

mhaṇoni yāparī māteṃ / aṃtakāḻīṃ jāṇata sāṃte /
je mokalitī dehāteṃ / teṃ mīci hotī

eऱhavīṃ tarī sādhāraṇa / urīṃ ādaḻaliyā maraṇa /
jo āṭhava dharī aṃtaḥkaraṇa / teṃci hoije

jaisā kavaṇa eka kākuḻatī / paḻatāṃ pavanagatī /
dupāulīṃ avacitīṃ / kuhāmājī paḍiyelā

ātāṃ tayā paḍaṇayāārauteṃ / paḍaṇa cukavāvayā parauteṃ /
nāhīṃ mhaṇoni tetheṃ / paḍāveṃci paḍe

teṃvi mṛtyūceni avasareṃ ekeṃ / jeṃ yeūni jīvāsamora ṭhāke /
teṃ hoṇeṃ maga na cuke / bhalatayāparī

āṇi jāgatā jaṃva asije / taṃva jeṇeṃ dhyāneṃ bhāvanā bhāvije /
ḍoḻā lāgatakhevoṃ dekhije / teṃci svapnīṃ

teviṃ jiteni avasareṃ / jeṃ āvaḍoni jīvīṃ ure /
teṃci maraṇāciye mere / phāra hoṃ lāge

āṇi maraṇīṃ jayā jeṃ āṭhave / to teci gatīteṃ pāve/
mhaṇoni sadāṃ smarāveṃ / māteṃci tuvāṃ

ḍoḻāṃ jeṃ dekhāveṃ / kāṃ kānī hana aikāveṃ /
manīṃ jeṃ bhāvāveṃ / bolāveṃ vāce

teṃ ātaṃ bāheri āghaveṃ / mīci karūni ghālāveṃ /
maga sarvīṃ kāḻīṃ svabhāveṃ / mīci āheṃ

arjunā aiseṃ jāhaliyā / maga na marije deha geliyā /
mā saṃgrāmu keliyā / bhaya kāya tuja

tūṃ manabuddhi sāceṃsīṃ / jarī mājhiyā svarūpīṃ arpisī /
tarī māteṃci gā pāvasī / he mājhī bhāka

heṃca kāyisayā varī hoye / aisā jarī saṃdeho vartatu āhe /
tarī abhyāsūni ādīṃ pāheṃ / maga navhe tarī kopeṃ

yeṇeṃci abhyāseṃsiṃ yogu / cittāsi karīṃ pāṃ cāṃgu /
agā upāyabaḻeṃ paṃgu / pahāḍa ṭhākī

teviṃ sadabhyāseṃ niraṃtara / cittāsi paramapurūṣācī mohara /
lāveṃ maga śarīra / rāho athavā jāvo

jeṃ nānāgatīteṃ pāvaviteṃ / teṃ citta varīla ātmayāteṃ /
maga kavaṇa āṭhavī dehāteṃ / geleṃ kī āhe

paiṃ saritecini ogheṃ / siṃdhujaḻā mīnaleṃ ogheṃ /
teṃ kāya vartata āhe māgeṃ / mhaṇoni pāhoṃ yete

nā teṃ samudraci hoūna ṭheleṃ / teviṃ cittāceṃ caitanya jāhāleṃ /
jetha yātāyāta nimāleṃ / ghanānaṃda jeṃ

jayāceṃ ākārāvīṇa asaṇeṃ / jayā janma nā nimaṇeṃ /
jeṃ āghaveṃci āghavepaṇeṃ / dekhata ase

jeṃ gaganāhūna juneṃ / jaṃ paramāṇūhūni sāneṃ /
jayāceni sānnidhāneṃ / viśva caḻe

jeṃ sarvāṃteṃ yayā viye / viśva sarva jeṇeṃ jiye /
hetu jayā bihe / aciṃtya jeṃ

dekhe voḻaṃbā iṃgaḻu na care / tejīṃ timira na śire /
jeṃ dihāceṃ āṃdhāreṃ / carmacakṣūsīṃ

susaḍā sūryakaṇāṃcyā rāśī / jo nitya udo jñāniyāṃsī /
astamānāceṃ jayāsī / āḍanāṃva nāhīṃ

tayā avyaṃgavāṇeyā brahmāteṃ / prayāṇakāle prāpte /
jo sthirāvaleni citteṃ / jāṇoni smare

bāherī padmāsana racunī / uttarābhimukha baisoni /
jīvīṃ sukha sūni / karmayogāceṃ

āṃtu minaleni manodharme / svarūpaprāptīceni premeṃ /
āpeṃāpa saṃbhrameṃ / miḻāvayā

ākaḻaleni yogeṃ / madhyamā madhyamārge /
agnisthānaini nige / brahmaraṃghrā

tetha aceta cittācā sāṃgātu / āhācavāṇā dise māṃḍatu /
jetha prāṇa gaganāāṃtu / saṃcare kāṃ

parī manāceni sthaiyaiṃ dharilā / bhaktīciyā bhāvanā bharalā /
yogabaḻeṃ āvaralā / sajja hounī

to jaḍājaḍāteṃ viravitu / bhrūlatāṃmājī saṃcaratu /
jaisā ghaṃṭānāda layasthu / ghaṃṭesīṃca hoya

kāṃ jhāṃkaliya ghaṭīṃcā divā / neṇije kāya jāhalā kevhāṃ /
yā rītī jo pāṃḍavā / deha ṭhevī

to kevaḻa parabrahma / jayā paramapurūṣa aiseṃ nāma /
teṃ mājheṃ nijadhāma / hoūni ṭhāke

sakaḻāṃ jāṇaṇeyāṃ je lāṇī / tiye jāṇivecī je khāṇī /
tayāṃ jñāniyāṃciye āyaṇī / jayāteṃ akṣara mhaṇipe

caṃḍavāteṃhī na moḍe / teṃ gaganaci kīṃ phuḍeṃ /
vāṃcūni jare hoīla mehuḍeṃ / tarī urela kaiṃce

teviṃ jāṇaṇeyā jeṃ ākaḻileṃ / teṃ jāṇavalepaṇeṃci umāṇaleṃ /
maga neṇaveci tayā mhaṇitaleṃ / akṣara sahajeṃ

mhaṇoni vedavida nara / mhaṇatī jayāteṃ akṣara /
jeṃ prakṛtīsī para / paramātmarūpa

āṇi viṣayāṃceṃ viṣa ulaṃḍūni / je sarveṃdriyāṃ prāyaścita deūni /
āhāti dehāciyā baisoni / jhāḍātaḻī

te yāparī virakta / jayācī niraṃtara vāṭa pāhāta /
niṣkāmāsi abhipreta / sarvadā jeṃ

jayāciyā āvaḍī / na gaṇitī brahmacaryādi sāṃkaḍī /
niṣṭhura hoūni bāpuḍī / iṃdriye karitī

aiseṃ jeṃ pada / durlabha āṇi agādha /
jayāciye thaḍiye veda / cubukaḻile ṭhele

teṃ teṃ purūṣa hotī / je yāparī layā jātī /
tarī pārthā heci sthitī / eka veḻa sāṃgo

tetha arjuneṃ mhaṇitaleṃ svāmī / heṃci mhaṇāvayā hotoṃ pāṃ mī /
taṃva sahajeṃ kṛpā kelī tumhī / tarī bolijo kāṃ

pari bolāveṃ teṃ ati sohopeṃ / tetheṃ mhaṇitaleṃ tribhuvanadīpeṃ /
tuja kāya neṇoṃ saṃkṣepeṃ / sāṃgena aika

tarī manā yā bāherilīkaḍe / yāvayācī sāviyā save moḍe /
heṃ hṛdayāciyā ḍohīṃ buḍe / taiseṃ kīje

parī heṃ tarīca ghaḍe / jarī saṃyamācī akhaṃḍeṃ /
sarvadvārī kavāḍeṃ / kaḻāsatī

tarī sahajeṃ mana koṃḍaleṃ / hṛdayīṃci asela ugaleṃ /
jaiseṃ karacaraṇīṃ moḍaleṃ / parivarū na saṃḍī

taiseṃ citta rāhilyā pāṃḍavā / prāṇācā praṇavuci karāvā /
maga anuvṛttipaṃtheṃ āṇāvā / mūrdhnivarī

tetha ākāśīṃ miḻe na miḻe / taisā dharāvā dhāraṇābaḻeṃ /
jaṃva mātrātraya māvaḻe / ardhabiṃbīṃ

taṃvavarī to samīru / nirāḻī kīje sthirū /
maga lagnīṃ jeviṃ ॐkārū / biṃbīṃce vilase

taiseṃ ॐ heṃ smaroṃ sare / āṇi tetheṃci prāṇu pure /
maga praṇavāṃtīṃ ure / pūrṇaghana jeṃ

mhaṇoni praṇavaikanāma / heṃ ekākṣara brahma /
jo mājheṃ svarūpa parama / smaratasāṃtā //१ १८//
yāparī tyajī dehāteṃ / to triśuddhī pāve māteṃ /
jayā pāvanayā parauteṃ / āṇika pāvaṇeṃ nāhīṃ

tethe arjunā jarī vipāyeṃ / tujhyā jīvīṃ hana aiseṃ jāye /
nā heṃ smaraṇa maga hoye / kāyasayāvarī aṃtī

iṃdriyāṃ anughaḍu paḍaliyā / jīvitaceṃ sukha buḍāliyā /
āṃtubāherī ughaḍaliyā / mṛtyucinheṃ

te veḻīṃ baisaveṃci kavaṇeṃ / maga kavaṇa nirodhī karaṇeṃ /
tethe kāhyāceni aṃtakaḥraṇeṃ / praṇava smarāvā

tari gā aiśiyā dhvanī / jhaṇeṃ thārā deśī ho manīṃ /
paiṃ nitya sevilā mī nidānīṃ / sevaku hoyeṃ

je viṣayāṃsi tīḻāṃjaḻī deūnī / pravṛttīvarī nigaḍa vāunī /
māteṃ hṛdayīṃ sūnī / bhogatātī

pari bhogitayā ārāṇukā / bheṭaṇeṃ nāhīṃ kṣudhādikāṃ /
tetha cakṣurādi raṃkāṃ / kavaṇa pāḍu

aise niraṃtara ekavaṭale / je aṃtaḥkaraṇī majaśīṃ ligaṭale /
mīci hoūni āṭale / upāsaitī

tayāṃ dehāvasāna jaiṃ pāve / taiṃ tihīṃ māteṃ smarāveṃ /
maga myāṃ jarī pāvāveṃ / tari upāsti te kāyasī

paiṃ raṃku eka āḍalepaṇeṃ / kākuḻatī aṃtī dhāṃvā gā dhāṃvā mhaṇe /
tari tayāciye glānī dhāṃvaṇe / kāya na ghaḍe maja

āṇi bhaktāṃhī teci daśā / tarī bhaktīcā sosu kāyasā /
mhaṇaūni hā dhvanī aisā / na vākhāṇāvā

tihīṃ je veḻīṃ mī smarāvā / te veḻīṃ smaralā kīṃ pāvāvā /
to ābhārūhī jīvā / sāhaveci nā

teṃ ṛṇavaipaṇa dekhoni āṃgī / mī āpuliyāci uttīrṇatvālāgīṃ /
bhaktāṃciyā tanutyāgīṃ / paricaryā karīṃ

dehavaikalyācā vārā / jhaṇeṃ lāgela yā sakumārāṃ /
mhaṇoni ātmabodhāce pāṃjirāṃ / sūyeṃ tayāṃteṃ

vari āpuliyā smaraṇācī uvāilī / hīṃvāaisī karīṃ sāulī /
aiseni nitya buddhi saṃcalī / mī āṇīṃ tayāṃteṃ

mhaṇoni dehāṃtīṃceṃ sāṃkaḍeṃ / mājhiyāṃ kahīṃci na paḍe /
mī āpuliyāṃteṃ āpulīkaḍe / sukheṃci āṇīṃ

varacīla dehācī gaṃvasaṇī pheḍunī / āhāca ahaṃkārāce raja jhāḍunī /
śuddha vāsanā nivaḍunī / āpaṇāpāṃ meḻavī

āṇi bhaktāṃ tarī dehīṃ / viśeṣa ekavaṃkīcā ṭhāva nāhīṃ /
mhaṇaūni avherū karitāṃ kāṃhī / viyoga aisā na vāṭe

nā tarī dehāṃtīṃci miyāṃ yāveṃ / maga āpaṇapeṃ yāṃteṃ nyāveṃ /
heṃhī nāhīṃ je svabhāveṃ / te ādhīṃci maja mīnale

yerī śarīrāciyā salilīṃ / asatepaṇa he sāule /
vāṃcūni caṃdrikā te ṭhelī / caṃdrīṃci āhe

aise je nityayukta / tayāṃsi sulabha mī satata /
mhaṇāūni dehāṃtīṃ niścita / mīci hotī

maga kleśatarūcī vāḍī / je tāpatrayāgnīcī sagaḍī /
je mṛtyukākāsi kuroṃḍī / sāṃḍilī āhe

jeṃ dainyāceṃ dubhateṃ / jeṃ mahābhayāteṃ vāḍhaviteṃ /
jeṃ sakaḻa duḥkhāceṃ purateṃ / bhāṃḍavala

jeṃ durmatīceṃ mūḻa / jeṃ kumārgāceṃ phaḻa /
jeṃ vyāmohāceṃ kevaḻa / svarūpaci

jeṃ saṃsārāceṃ baisaṇeṃ / jeṃ vikārāceṃ udyāneṃ /
jeṃ sakaḻa rogāṃceṃ bhāṇeṃ / vāḍhileṃ āhe

jeṃ kāḻācā khicauśiṭā / jeṃ āśecā āṃgavaṭhā /
janmamaraṇācā voliṃvaṭā / svabhāveṃ jeṃ

jeṃ bhulīceṃ bharīṃva / jeṃ vikalpāceṃ votīṃva /
kiṃbahunā peṃva / viṃcuvāṃceṃ

jeṃ vyāghrāceṃ kṣetra / jeṃ paṇyāṃganeceṃ maitra /
jeṃ viṣayavijñānayaṃtra / supūjita

jeṃ lāṃvecā kaḻavaḻā / nivāliyā viṣodakācā gaḻāḻā /
jeṃ viśvāsu āṃgavaḻā / saṃvacorācā

jeṃ koḍhiyāceṃ kheṃva / jeṃ kāḻasarpāceṃ mārdava /
goriyāceṃ svabhāva / gāyana jeṃ

jeṃ vairiyācā pāhuṇera / jeṃ durjanācā ādara /
heṃ aso jeṃ sāgara / anarthācā

jeṃ svapnīṃ dekhileṃ svapna / jeṃ mṛgajaḻeṃ sāsinnaleṃ vana /
jeṃ dhūmrarajāṃceṃ gagana / otaleṃ āhe

aiseṃ jeṃ heṃ śarīra / teṃ te na pavatīci puḍhatī nara /
je hoūni ṭhele apāra / svarūpa mājheṃ

eऱhavīṃ brahmapaṇāciya bhaḍase / na cukatīci punarāvṛttīce vaḻase /
pari nivaṭaliyāceṃ jaiseṃ / poṭa na dukhe

nā tarī ceiliyānaṃtareṃ / na buḍije svapnīṃceni mahāpūreṃ /
tevīṃ māteṃ pāvaleṃ te saṃsāreṃ / liṃpatīci nā

eऱhavīṃ jagadākārāceṃ sireṃ / jeṃ cirasthāyīyāṃce dhure /
brahmabhuvana gā cavareṃ / lokācaḻāceṃ

jiye gāṃvīṃcā pahārū divovarī / ekā amareṃdrāceṃ āyuṣya na dharī /
viḻoni pāṃtīṃ uṭhī ekasarī / cavadājaṇāṃcī

jaiṃ caukaḍiyā sahastra jāye / taiṃ ṭhāyeṭhāvo viḻuci hoye /
āṇi taiseṃci sahastra bhariye pāheṃ / rātrī jetha

yevaḍheṃ ahorātra jethiṃceṃ / teṇeṃ na loṭatī je bhāgyāce /
dekhatī te svargīṃce / ciraṃjīva

yerāṃ suragaṇāṃcī navāī / viśeṣa sāṃgāvī tetha kāī /
muddala iṃdrācīci daśā pāhīṃ / je dihāce caudā

pari brahmayāciyāhi āṭhāṃ pahārāṃteṃ / āpuliyā ḍoḻāṃ dekhate /
je āhāti gā tayāṃteṃ / ahorātravida mhaṇipe

taye brahmabhuvanīṃ divaseṃ pāhe / te veḻīṃ gaṇanā keṃhī na samāye /
aiseṃ avyaktāceṃ hoye / vyakta viśva

puḍhatī dihācī caupāhārī phiṭe / āṇi hā ākārasamudra āṭe /
pāṭhīṃ taisāci maga pāhāṃṭe / bharoṃ lāge

śāradīyeciye praveśīṃ / abhreṃ jiratī ākāśīṃ /
maga grīṣmāṃtīṃ jaiśīṃ / nigatī puḍhatī

taisī brahmadināciye ādī / he bhūtasṛṣṭīcī māṃdī /
miḻe jaṃva sahastrāvadhī / nimitta pure

pāṭhīṃ rātrīcā avasarū hoye / āṇi viśva avyaktīṃ layā jāye /
tohī yugasahastra moṭakā pāhe / āṇi taiseṃci race

heṃ sāṃgāvayā kāya upapatti / jeṃ jagācā praḻayo āṇi saṃbhūti /
ithe brahmabhuvanīṃciyā hotī / ahorātramājīṃ

kaiseṃ thoriveceṃ māna pāheṃ pāṃ / ho sṛṣṭibījācā sāṭopā /
pari punarāvṛttīciyā māpā / śīga jāhalā

eऱhavīṃ trailokya heṃ dhanurdharā / tiye gāṃvīṃcā gā pasārā /
to hā dinodayīṃ ekasarāṃ / māṃḍatu ase

pāṭhīṃ rātrīcā samo pāve / āṇi apaisāci sāṃṭave /
mhaṇiye jethīṃceṃ tetha svabhāveṃ / sāmyāsi ye

jaiseṃ vṛkṣapaṇa bījāsi āleṃ / kīṃ megha heṃ gagana jāhāleṃ /
taiseṃ anekatva jetha sāmāvaleṃ / teṃ sāmya mhaṇipe

tetha samaviṣama na dise kāṃhī / mhaṇoni bhūteṃ he bhāṣa nāhī /
jeviṃ dūdhaci jāhāliyā dahīṃ / nāmarūpa jāya

teṃviṃ ākāralopāsariseṃ / jagāceṃ jagapaṇa bhraṃśe /
pari jetha jāhāleṃ teṃ jaiseṃ / taiseṃci ase

taiṃ tayā nāṃva sahaja avyakta / āṇi ākārā veḻīṃ teṃci vyakta /
heṃ ekāstava eka sūcita / eऱhavīṃ donī nāhī

jaiseṃ āṭaliyā svarūpeṃ / āṭalepaṇa te khoṭī mhaṇipe /
puḍhatī to ghanākārū hārape / je veḻīṃ aḻaṃkāra hotī

hīṃ donhī jaiśīṃ hoṇīṃ / ekīṃ sākṣībhūta suvarṇī /
taisī vyaktāvyaktācī kaḍasaṇī / vastūcyā ṭhāyī

teṃ tarī vyakta nā avyakta / nitya nā nāśavaṃta /
yā dohīṃ bhāvāatīta / anādisidhda

jeṃ heṃ viśvaci hoūni ase / pari viśvapaṇa nāsileni na nāse /
akṣareṃ pusilyā na puse / arthu jaisā

pāheṃ pāṃ taraṃga tarī hota jāta / pari tetha udaka teṃ akhaṃḍa asata /
tevīṃ bhūtābhāvīṃ nāśivaṃta / avināśa jeṃ

nā tarī āṭatiye aḻaṃkārī / nāṭateṃ kanaka ase jayāparī /
tevīṃ maratiye jīvākārīṃ / amara jeṃ āhe

jayāteṃ avyakta mhaṇoṃ ye koḍeṃ / mhaṇatāṃ stuti heṃ aiseṃ nāvaḍe //
jeṃ manabuddhī na sāṃpaḍe / mhaṇaūniyāṃ

āṇi ākārā āliyā jayāceṃ / nirākārapaṇa na vace /
ākāralopeṃ na visaṃce / nityatā gā

mhaṇoni akṣara jeṃ mhaṇije / tevīci mhaṇatāṃ bodhuhī upaje /
jayāparautā paisu na dekhije / yā nāma paramagati

pari āghavā ihīṃ dehapurīṃ / āhe nijeliyāce parī /
je vyāpārū karavī nā karī / mhaṇaūniyāṃ

eऱhavīṃ je śārīraceṣṭā / tyāṃmājīṃ ekahī na ṭhake gā subhaṭā /
dāhī iṃdriyāṃciyā vāṭā / vāhataci āhāti

ukalūṃ viṣayāṃcā peṭā / hotā manācāṃ cohaṭā /
to sukhaduḥkhācā rājavāṃṭā / bhītarāhi pāve

pari rāvo pahuḍaliyā sukheṃ / jaisā deśīṃcā vyāpārū na ṭhake /
prajā āpulāleni abhilākheṃ / karitaci asatī

taiseṃ buddhīceṃ hana jāṇaṇeṃ / kāṃ manāceṃ gheṇeṃdeṇeṃ /
iṃdriyāṃceṃ karaṇeṃ / sphuraṇa vāyūceṃ

he dehakriyā āghavī / na karitāṃ hoya baravī /
jaisā na calaviteni ravī / loku cāle

arjunā tayāparī / sutalā aisā āhe śarīrīṃ /
mhaṇoni purūṣu gā avadhārīṃ / mhaṇipe jayāteṃ

āṇi prakṛti pativrate / paḍilā ekapatnīvrateṃ /
yeṇeṃhī kāraṇeṃ jayāteṃ / purūṣu mhaṇoṃ ye

paiṃ vedāceṃ bahuvasapaṇa / dekhecinā jayāceṃ āṃgaṇa /
heṃ gaganāceṃ pāṃgharūṇa / hoya dekhā

aiseṃ jāṇūni yogīśvara / jayāteṃ mhaṇatī parātpara /
jeṃ ananyagatīceṃ ghara / giṃvasīta ye

je tanū vācā citte / nāikatī dujiye goṣṭīteṃ /
tayāṃ ekaniṣṭheceṃ pikateṃ / sukṣetra jeṃ

heṃ trailokyaci purūṣottama / aisā sāca jayācā manodharmu /
tayā āstikācā āśramu / pāṃḍavā gā

jeṃ nigarvāceṃ gaurava / jeṃ nirguṇācī jāṇīva /
jeṃ sukhācī rāṇīva / nirāśāṃsī

jeṃ saṃtoṣiyāṃ vāḍhileṃ tāṭa / jeṃ aciṃtā anāthāceṃ māyapoṭa /
bhaktī ujū vāṭa / jayā gāṃvā

heṃ ekaika sāṃgoni vāyāṃ / kāya phāra karūṃ dhanaṃjayā /
paiṃ geliyā jayā ṭhāyā / to ṭhāvoci hoije

hiṃvāciyā jhuḻukā / jaiseṃ hiṃvaci paḍe uṣṇodakā /
kāṃ samora hāliyā arkā / tamaci prakāśu

taisā saṃsārū jayā gāṃvā / gelā sāṃtā pāṃḍavā /
hoūni ṭhāke āghavā / mokṣācāci

tarī agnīmājīṃ āleṃ / jaiseṃ iṃdhanaci agni jahāleṃ
pāṭhīṃ na nivaḍeci kāṃhī keleṃ / kāṣṭhapaṇa

nā tarī sākharecā māghautā / budhdimaṃtapaṇeṃhī karitāṃ /
pari ūṃsa navhe pāṃḍusutā / jiyāparī

lohāceṃ kanaka jahāleṃ / heṃ ekeṃ pariseṃci keleṃ /
ātāṃ āṇika kaiṃceṃ teṃ geleṃ / lohatva āṇī

mhaṇoni tūpa hoūni māghauteṃ / jevīṃ dūdhapaṇa na yeci nirūteṃ /
teviṃ pāvoniyāṃ jayāteṃ / punarāvṛtti nāhīṃ

teṃ mājheṃ parama / sācokāreṃ nijadhāma /
heṃ āṃtuvaṭa tuja varma / dāvijata aseṃ

tevīṃci āṇikeṃhī eke prakāreṃ / jāṇatāṃ āhe sopāreṃ /
tari deha sāṃḍiteni avasareṃ / jetha miḻatī yogī

athavā avacaṭeṃ aiseṃ ghaḍe / je anavasareṃ deha sāṃḍe /
tari māghauteṃ yeṇeṃ ghaḍe / dehāsīci

mhaṇoni kāḻaśuddhī jarī deha ṭhevītī / tarī ṭhevitakhevīṃ brahmaci hotī /
eऱhavīṃ akāḻīṃ tarī yetī / saṃsārā puḍhatī

taiseṃ sāyujya āṇi punarāvṛtti / yā donhī avasarāadhīna āhātī /
to avasarū tujapratī / prasaṃgeṃ sāṃgoṃ

tari aikeṃ gā subhaṭā / pātaliyā maraṇācā mājivaṭā /
pāṃcai āpulāliyā vāṭā / nighatī aṃtī

aisā varipaḍilā prayāṇakāḻī / buddhīteṃ bhramu na giḻī /
smṛti navhe āṃdhaḻī / na mare mana

hā cetanāvargu āghavā / maraṇī dise ṭavaṭavā /
pari anubhaviliyā brahmabhāvā / gavasaṇī hoūni

aisā sāvadha hā samavāvo / āṇi nirvāṇaveऱhī nirvāho /
he tarīca ghaḍe jarī sāvāvo / agnīcā āthī

pāheṃ pāṃ vārena kāṃ udakeṃ / jaiṃ diviyāṃceṃ divepaṇa jhāṃke /
taiṃ asatīca kāya dekhe / diṭhī āpulī

taiseṃ dehāṃtīṃceni viṣamavāteṃ / deha āṃtabāheri śleṣmāāteṃ /
taiṃ vijhoni jāya ujiteṃ / agnīceṃ teṃ

te veḻīṃ prāṇāsi pāṇu nāhīṃ / tetha buddhi asoni karīla kāī /
mhaṇoni agnīvīṇa dehīṃ / cetanā na thare

agā dehīṃcā agni jarī gelā / tarī deha navhe cikhalu volā/
vāyāṃ āyuṣyaveḻu āpulā / aṃdhāre giṃvasī

āṇi māgīla smaraṇa āghaveṃ / teṃ teṇeṃ avasareṃ sāṃbhāḻāveṃ /
maga deha tyajūni miḻāveṃ / svarūpīṃ kīṃ

taṃva tayā dehaśleṣmāce cikhalīṃ / cetanāci buḍoni gelī /
tetha māgilī puḍhilī he ṭhelī / āṭhavaṇa

mhaṇoni ādhīṃ abhyāsu jo kelā / to maraṇa na yetāṃ nimoni gelā/
jaiseṃ ṭhevaṇeṃ na disatāṃ mālavalā / dīpu hātīṃcā

ātāṃ aso heṃ sakaḻa / jāṇa pāṃ jñānāsi agni mūḻa /
tayā agnīceṃ prayāṇīṃ baḻa / saṃpūrṇa āthī

āṃtu agnijyotīcā prakāśu / bāherī śuklapakṣu āṇi divasu /
āṇi sā māsāṃmājīṃ māsu / uttarāyaṇa

aiśiyā samayogācī nirūtī / lāhoni je deha ṭhevitī /
te parabrahmaci hotī / brahmavida

avadhārīṃ gā dhanurdharā / yethavarī sāmarthya yayā avasarā /
tevīṃci hā ujū mārga svapurā / yāvayā paiṃ

etha agni heṃ pahileṃ pāyatareṃ / jyotirmaya heṃ dusareṃ /
divasa jāṇeṃ tisareṃ / cautheṃ śuklapakṣa

āṇi sāmāsa uttarāyaṇa / teṃ varacīla gā sopāna /
yeṇeṃ sāyujyasiddhisadana / pāvatī yogī

hā uttama kāḻu jāṇije / yāteṃ arcirādi mārgu mhaṇije /
ātāṃ akāḻu tohī sahajeṃ / sāṃgena āīka

tari prayāṇāciyā avasareṃ / vāta śleṣmāṃ śleṣmāṃ/
teṇeṃ aṃtaḥkaraṇīṃ āṃdhāreṃ / koṃdale ṭhāke

sarveṃdriyāṃ lāṃkuḍa paḍe / smṛtī bhramāmājīṃ buḍe /
mana hoya veḍeṃ / koṃḍe prāṇa

agnīceṃ agnipaṇa jāye / maga to dhūmaci avaghā hoye /
teṇeṃ cetanā giṃvasilī ṭhāye / śarīrīṃcī

jaiseṃ caṃdrāāḍa ābhāḻa / sadaṭa dāṭe sajaḻa /
maga gaḍada nā ujāḻa / aiseṃ jhāṃvaḻeṃ hoye

kāṃ mare nā sāvadha / aiseṃ jīvitāsi paḍe stabdha /
āyuṣya maraṇācī maryāda- / veḻu ṭhākī

aisī manabuddhikaraṇīṃ / sabhoṃvatīṃ dhūmākuḻācī koṃḍaṇī /
tetha janmeṃ joḍaliye vāhaṇī / yugaci buḍe

hāṃ gā hātīṃceṃ je veḻīṃ jāye / te veḻīṃ āṇikā lābhācī goṭhī keṃ āhe /
mhaṇaūni prayāṇīṃ taṃva hoye / yetulī daśā

aisī dehāāṃtu sthiti / bāheri kṛṣṇapakṣu vari rātī /
āṇi sā māsahī voḍavatī / dakṣiṇāyana

iye punarāvṛtīcīṃ gharāṇīṃ / āghavīṃ ekavaṭatī jayāciyā prayāṇīṃ /
to svarūpasiddhīcī kāhāṇī / kaiseni āike

aisā jayācā deha paḍe / tayā yogī mhaṇoni caṃdravarī jāṇeṃ ghaḍe /
maga tethūni māgutā bahuḍe / saṃsārā ye

āmhīṃ akāḻa jo pāṃḍavā / mhaṇitalā to hā jāṇāvā /
āṇi hāci dhūmramārga gāṃvā / punarāvṛttīciyā

yera to arcirādi mārgu / to vasatā āṇi asalagu /
sāviyā svasthu cāṃgu / nivṛtīvarī

aiśiyā anādi yā donhī vāṭā / ekī ujū ekī avhāṃṭā /
mhaṇavūni buddhipūrvaka subhaṭā / dāviliyā tuja

kāṃ je mārgāmārga dekhāve / sāca laṭikeṃ voḻakhāveṃ /
hitāhita jāṇāveṃ / hitācilāgīṃ

pāhe pāṃ nāva dekhatāṃ baravī / koṇī āḍa ghālī kāya athāvīṃ /
kāṃ supaṃtha jāṇoniyāṃ aḍavīṃ / rigavata ase

jo viṣa amṛta voḻakhe / to amṛta kāya sāṃḍū śake /
teviṃ jo ujū vāṭa dekhe / to avhāṃṭā na vace

mhaṇoni phuḍeṃ / pārakhāveṃ khareṃ kuḍeṃ /
pārakhileṃ tare na paḍe / avasareṃ kahīṃ

eऱhavīṃ dehāṃtīṃ thora viṣama / yā mārgāceṃ āhe saṃbhrama /
janmeṃ abhyāsiliyāceṃ hana kāma / jāīla vāyāṃ

jarī arcirādi mārgu cukaliyāṃ / avacaṭeṃ dhūmrapaṃtheṃ paḍiliyāṃ /
tarī saṃsārapāṃtīṃ juṃtaliyāṃ / bhaṃvataci asāveṃ

he sāyāsa dekhoni moṭhe / ātāṃ kaiseni pāṃ ekaveḻa phiṭe /
mhaṇoni yogamārgu gomaṭe / śodhile donhī

taṃva ekeṃ bahmatvā jāije / āṇi ekeṃ punarāvṛtte yeije /
pari daivagatyā jo lāhije / dehāṃtīṃ jeṇeṃ

te veḻī mhaṇitaleṃ heṃ navhe / vāyāṃ avacaṭeṃ kāya pāve /
deha tyajuni vastu hoāveṃ / mārgeci kīṃ

tarī ātāṃ deha aso athavā jāvo / āmhī toṃ kevaḻa vastūci āhoṃ /
kāṃ je dorīṃ sarpatva vāvo / dorācikaḍunī

maja taraṃgapaṇa ase kīṃ nase / aiseṃ heṃ udakāsī kahīṃ pratibhāse /
teṃ bhalatevhāṃ jaiseṃ taiseṃ / udakaci kīṃ

taraṃgākāreṃ na janmeci / nā taraṃgalopeṃ na nimeci /
te videhī je deheṃci / vastu jāhale

ātāṃ śarīrāceṃ tayāciyā ṭhāīṃ / āḍanāṃvahī uraleṃ nāhīṃ /
tari koṇeṃ kāḻeṃ kāī / nime teṃ pāheṃ pāṃ

maga mārgāteṃ kāsayā śodhāveṃ / koṇeṃ koṭhūni keṃ jāveṃ /
jarī deśakālādi āghaveṃ / āpaṇaci ase

āṇi hāṃ gā ghaṭu je veḻīṃ phuṭe / te veḻīṃ tethīṃceṃ ākāśa lāge nīṭe vāṭe /
vāṭā lāge tari gaganā bheṭe / eऱhavīṃ kāya cuke

pāheṃ pāṃ aiseṃ hana āhe / kīṃ to ākārūci jāye /
yera gagana teṃ gaganīṃci āhe / ghaṭatvāhi ādhīṃ

aisiyā bodhāceni suravāḍeṃ / mārgāmārgāceṃ sāṃkaḍeṃ /
tayā so'haṃsiddhā na paḍe / yogiyāṃsī

yākāraṇeṃ pāṃḍusutā / tuvāṃ hoāve yogayuktā /
yetuleni sarvakāḻīṃ sāmyatā / āpaṇapāṃ hoīla

maga bhalatetha bhalateṃvhā / dehabaṃdha aso athavā jāvā /
pari abaṃdhā nitya brahmabhāvā / vighaḍa nāhīṃ

to kalpādi janmā nāgave / kalpāṃtīṃ maraṇeṃ nāplave /
mājīṃ svargasaṃsārāceni lāghaveṃ / jhakavenā

yeṇeṃ bodheṃ jo yogī hoye / tayāsīci yā bodhāceṃ nīṭapaṇa āhe /
kāṃ je bhogāteṃ pelūni pāheṃ / nijarūpā ye

paiṃ gā iṃdrādikāṃ devāṃ / jayāṃ sarvasveṃ gājatī rāṇivā /
teṃ sāṃḍaṇeṃ mānūni pāṃḍavā / ḍāvalī jo

jarī vedādhyayanāce jāleṃ / athavā yajñāceṃ śetaci pikaleṃ /
kīṃ tapodanāṃceṃ joḍaleṃ / sarvasva hana jeṃ

tayā āghavāṃ puṇyācā maḻā / bhāra āṃtauni jayā ye phaḻā /
teṃ parabrahmā nirmaḻā / sāṃṭī na sare

jeṃ nityānaṃdāceni māneṃ / upamecā kāṃṭāḻāṃ na dise sāneṃ /
pāhā pāṃ vedayajñādi sādhaneṃ / jayā sukhā

jeṃ viṭe nā sare / bhogitayāceni pavāḍeṃ pure /
puḍhatī mahāsukhāceṃ soyareṃ / bhāvaṃḍaci

aiseṃ dṛṣṭīceni sukhapaṇeṃ / jayāsī adṛṣṭāceṃ baisaṇeṃ /
jeṃ śatamakhāhī āṃgavaṇeṃ / noheci ekā

tayāteṃ yogīśvara alaukikeṃ / diṭhīceni hātatukeṃ /
anumānatī kautukeṃ / taṃva haḻuvāra āvaḍe

maga tayā sukhācī kirīṭī / karuniyāṃ gā pāuṭī /
parabrahmaciye pāṭīṃ / ārūḍhatī

aiseṃ carācaraikabhāgya / jeṃ brahmeśāṃ ārādhaneyogya /
yogiyāṃce bhogya- / bhogadhana jeṃ

jo sakaḻa kaḻāṃcī kaḻā / jo paramānaṃdācā putaḻā /
to jivācā jivhāḻā / viśvāciyā

jo savarjñatecā volāvā / jo yādavakuḻīṃcā kuḻadivā /
to śrīkṛṣṇajī pāṃḍavā- / prati bolilā

aisā kurukṣetrīṃcā vṛttāṃtu / saṃjayo rāyāsī ase sāṃgatu /
teci pariyesā puḍhāṃ mātu / jñānadeva mhaṇe