Jnaneshwari · Chapter 12
// ॐ śrī paramātmane namaḥ //
// atha śrīmadbhagavadgītā //
/ atha dvādaśo'dhyāyaḥ - adhyāya bārāvā / /
/ bhaktiyogaḥ /
jaya jaya vo śuddhe / udāre prasiddhe /
anavarata ānaṃde / varṣatiye
viṣayavyāḻeṃ miṭhī / didhaliyā nuṭhī tāṭhī /
te tujhiye gurukṛpādṛṣṭī / nirviṣa hoya
tarī kavaṇāteṃ tāpu poḻī / kaiseni vo śoku jāḻī /
jarī prasādarasakalloḻīṃ / pureṃ yesi tūṃ
yogasukhāce sohaḻe / sevakāṃ tujheni snehāḻe /
so'haṃsiddhīce laḻe / pāḻisī tūṃ
ādhāraśaktīciyā aṃkīṃ / vāḍhavisī kautukīṃ /
hṛdayākāśapallakīṃ / parīye desī nije
pratyakjyotīcī vovāḻaṇī / karisī manapavanācīṃ kheḻaṇīṃ /
ātmasukhācī bāḻaleṇīṃ / levavisī
satarāviyeceṃ stanya desī / anuhatācā hallarū gāsī /
samādhibodheṃ nijavisī / bujhāūni
mhaṇauni sādhakāṃ tūṃ māulī / pike sārasvata tujhiyā pāulīṃ /
yā kāraṇeṃ mī sāulī / na saṃḍīṃ tujhī
aho sadguruciye kṛpādṛṣṭī / tujheṃ kāruṇya jayāteṃ adhiṣṭhī /
to sakalavidyāṃciye sṛṣṭīṃ / dhātrā hoya
mhaṇauni aṃbe śrīmaṃte / nijajanakalpalate /
ājñāpīṃ māteṃ / graṃthanirūpaṇīṃ
navarasīṃ bharavīṃ sāgaru / karavīṃ ucita ratnāṃce āgaru /
bhāvārthāce girivaru / niphajavīṃ māye
sāhityasoniyāciyā khāṇī / ughaḍavīṃ deśiyeciyā kṣoṇīṃ /
vivekavallīcī lāvaṇī / hoṃ deī saiṃgha
saṃvādaphaḻanidhāneṃ / prameyācīṃ udyāneṃ /
lāvīṃ mhaṇe gahaneṃ / niraṃtara
pākhāṃḍāce darakuṭe / moḍīṃ vāgvāda avhāṃṭe /
kutarkāṃcīṃ duṣṭeṃ / sāvajeṃ pheḍīṃ
śrīkṛṣṇaguṇīṃ māteṃ / sarvatra karīṃ vo sarateṃ /
rāṇive baisavī śrote / śravaṇāciye
ye marāṭhīyeciyā nagarīṃ / brahmavidyecā sukāḻu karī /
gheṇeṃ deṇeṃ sukhacivarī / ho deī yā jagā
tūṃ āpuleni snehapallaveṃ / māteṃ pāṃghuraviśīla sadaiveṃ /
tarī ātāṃci heṃ āghaveṃ / nirmīna māye
iye vinavaṇīyesāṭhīṃ / avalokileṃ guru kṛpādṛṣṭī /
mhaṇe gītārtheṃsī uṭhī / na boleṃ bahu
tetha jī jī mahāprasādu / mhaṇauni sāviyā jāhalā ānandu /
ātāṃ niropīna prabaṃdhu / avadhāna dīje
tarī sakalavīrādhirāju / jo somavaṃśīṃ vijayadhvaju /
to bolatā jāhalā ātmaju / paṃḍunṛpācā
kṛṣṇāteṃ mhaṇe avadhārileṃ / āpaṇa viśvarūpa maja dāvileṃ /
teṃ navala mhaṇauni bihāleṃ / citta mājheṃ
āṇi iye kṛṣṇamūrtīcī save / yālāgīṃ soya dharilī jīveṃ /
taṃva nako mhaṇoni deveṃ / vārileṃ māteṃ
tarī vyakta āṇi avyakta / heṃ tūṃci eka nibhrāṃta /
bhaktī pāvije vyakta / avyakta yogeṃ
yā donī jī vāṭā / tūṃteṃ pāvāvayā vaikuṃṭhā /
vyaktāvyakta dāravaṃṭhāṃ / rigije yetha
paiṃ je vānī śyātukā / teci vegaḻiye vālā yekā /
mhaṇauni ekadeśiyā vyāpakā / sarisā pāḍū
amṛtāciyā sāgarīṃ / je lābhe sāmarthyācī thorī /
teci de amṛtalaharī / cuḻīṃ ghetaleyā
he kīra mājhyā cittīṃ / pratīti āthi jī nirutī /
pari pusaṇeṃ yogapatī / teṃ yācilāgīṃ
jeṃ devā tumhīṃ nāveka / aṃgikārileṃ vyāpaka /
teṃ sāca kīṃ kavatika / heṃ jāṇāvayā
tarī tujalāgīṃ karma / tūṃci jayāṃceṃ parama /
bhaktīsī manodharma / vikoni ghātalā
ityādi sarvīṃ parīṃ / je bhakta tūṃteṃ śrīharī /
bāṃdhoniyāṃ jivhārīṃ / upāsitī
āṇi jeṃ praṇavāpailīkaḍe / vaikharīyesī jeṃ kānaḍeṃ /
kāyisayāhi sāṃgaḍeṃ / navheci jeṃ vastu
teṃ akśara jī avyakta / nirdeśa deśarahita /
so'haṃbhāveṃ upāsita / jñāniye je
tayāṃ āṇi jī bhaktāṃ / yerayerāṃmājī anaṃtā /
kavaṇeṃ yogu tattvatāṃ / jāṇitalā sāṃgā
iyā kirīṭīciyā bolā / to jagadbaṃdhu saṃtoṣalā /
mhaṇe ho praśnu bhalā / jāṇasī karūṃ
tarī astugirīciyāṃ upakaṃṭhīṃ / rigāliyā ravibiṃbāpāṭhīṃ /
raśmī jaise kirīṭī / saṃcaratī
kāṃ varṣākāḻīṃ saritā / jaisī caḍhoṃ lāgeṃ pāṃḍusutā /
taisī nīca navī bhajatāṃ / śraddhā dise
parī ṭhākiliyāhi sāgaru / jaisā māgīlahī yāvā anivāru /
tiye gaṃgeciye aisā paḍibharu / premabhāvā
taiseṃ sarveṃdriyāṃsahita / majamājīṃ sūni citta /
je rātridivasa na mhaṇata / upāsitī
iyāparī je bhakta / āpaṇapeṃ maja deta /
teci mī yogayukta / parama mānīṃ
āṇi yera tehī pāṃḍavā / je ārūḍhoni so'haṃbhāvā /
jhoṃbatī niravayavā / akṣarāsī
manācī nakhī na lage / jetha buddhīcī dṛṣṭī na rige /
te iṃdriyāṃ kīra jogeṃ / kāyi hoīla ?
parī dhyānāhī kuvāḍeṃ / mhaṇauni eke ṭhāyīṃ na saṃpaḍe /
vyaktīsi mājivaḍeṃ / kavaṇehī nohe
jayā sarvatra sarvapaṇeṃ / sarvāṃhī kāḻīṃ asaṇeṃ /
jeṃ pāvūni ciṃtavaṇeṃ / hiṃpuṭī jāhaleṃ
jeṃ hoya nā nohe / jeṃ nāhīṃ nā āhe /
aiseṃ mhaṇauni upāye / upajatīci nā
jeṃ caḻe nā ḍhaḻe / sare nā maiḻe /
teṃ āpulenīci baḻeṃ / āṃgavileṃ jihīṃ
paiṃ vairāgyamahāpāvakeṃ / jāḻūni viṣayāṃcīṃ kaṭakeṃ /
adhapalīṃ tavakeṃ / iṃdriyeṃ dharilīṃ
maga saṃyamācī dhāṭī / sūni muraḍilīṃ upharāṭīṃ /
iṃdriyeṃ koṃḍilīṃ kapāṭīṃ / hṛdayāciyā
apānīṃciyā kavāḍā / lāvoni āsanamudrā suhāḍā /
mūḻabaṃdhācā huḍā / pannāsilā
āśece lāga toḍile / adhairyāce kaḍe jhāḍile /
nidreceṃ śodhileṃ / kāḻavakheṃ
vajrāgnīciyā jvāḻīṃ / karūni saptadhātūṃcī hoḻī /
vyādhīṃcyā sisāḻīṃ / pūjilīṃ yaṃtreṃ
maga kuṃḍaliniyecā ṭeṃbhā / ādhārīṃ kelā ubhā /
tayā cojavaleṃ prabhā / nimathāvarī
navadvārāṃciyā caucakīṃ / bāṇūni saṃyatīcī āḍavaṃkī /
ughaḍilī khiḍakī / kakārāṃtīṃcī
prāṇaśakticāmuṃḍe / prahārūni saṃkalpameṃḍhe /
manomahiṣāceni muṃḍeṃ / didhalīṃ baḻī
caṃdrasūryāṃ bujhāvaṇī / karūni anuhatācī suḍāvaṇī /
satarāviyeceṃ pāṇī / jiṃtileṃ vegīṃ
maga madhyamā madhya vivareṃ / teṇeṃ koriveṃ dādareṃ /
ṭhākileṃ cavareṃ / brahmaraṃdhra
varī makārāṃta sopāna / te sāṃḍoniyā gahana /
kākhe sūniyāṃ gagana / bharale brahmīṃ
aise je samabuddhī / giḻāvayā so'haṃsiddhī /
āṃgavitātī niravadhī / yogadurgeṃ
āpuliyā sāṭovāṭī / śūnya ghetī uṭhāuṭhīṃ /
tehī māteṃci kirīṭī / pāvatī gā
vāṃcūni yogaceni baḻeṃ / adhika kāṃhīṃ miḻe /
aiseṃ nāhīṃ āgaḻeṃ / kaṣṭaci tayā
jihīṃ sakaḻa bhūtāṃciyā hitīṃ / nirālaṃbīṃ avyaktīṃ /
pasaraliyā āsaktī / bhaktīvīṇa
tayāṃ mahendrādi padeṃ / karitāti vāṭavadheṃ /
āṇi ṛddhisiddhīṃcīṃ dvaṃdveṃ / pāḍoni ṭhātī
kāmakrodhāṃce vilaga / uṭhāvatī anega /
āṇi śūnyeṃsīṃ āṃga / jhuṃjavāveṃ kīṃ
tāhāneṃ tāhānaci piyāvī / bhukeliyā bhūkaci khāvī /
ahorātra vāvīṃ / mavāvā vārā
unī dihāceṃ pahuḍaṇeṃ / nirodhāceṃ velhāvaṇeṃ /
jhāḍāsi sājaṇeṃ / cāḻāveṃ gā
śīta veḍhāveṃ / uṣṇa pāṃghurāveṃ /
vṛṣṭīciyā asāveṃ / gharāṃāṃtu
kiṃbahunā pāṃḍavā / hā agnipraveśu nīca navā /
bhātāreṃvīṇa karāvā / to hā yogu
etha svāmīceṃ kāja / nā vāpikeṃ vyāja /
parī maraṇeṃsīṃ jhuṃja / nīca naveṃ
aiseṃ mṛtyūhūni tīkha / kāṃ ghoṃṭe kaḍhata vikha /
ḍoṃgara giḻitāṃ mukha / na phāṭe kāī ?
mhaṇauni yogāciyāṃ vāṭā / je nigāle gā subhaṭā /
tayāṃ duḥkhācāci śelavāṃṭā / bhāgā ālā
pāheṃ pāṃ lohāce caṇe / jaiṃ bocariyā paḍatī khāṇeṃ /
taiṃ poṭa bharaṇeṃ kīṃ prāṇeṃ / śuddhī mhaṇoṃ
mhaṇauni samudra bāhīṃ / taraṇe āthi keṃhī /
kāṃ gaganāmājīṃ pāīṃ / kholijatu aseṃ ?
vaḻaghaliyā raṇācī thāṭī / āṃgīṃ na lāgatāṃ kāṃṭhī /
sūryācī pāuṭī / kāṃ hoya gā
yālāgīṃ pāṃguḻā hevā / navhe vāyūsi pāṃḍavā /
tevīṃ dehavaṃtā jīvāṃ / avyaktīṃ gati
aisāhī jarī dhiṃvasā / bāṃdhoniyāṃ ākāśā /
jhoṃbatī tarī kleśā / pātra hotī
mhaṇauni yera te pārthā / neṇatīci he vyathā /
je kāṃ bhaktipaṃthā / voṭaṃgale
karmeṃdriyeṃ sukheṃ / karitī karmeṃ aśekheṃ /
jiyeṃ kāṃ varṇaviśekheṃ / bhāgā ālīṃ
vidhīteṃ pāḻita / niṣedhāteṃ gāḻita /
maja deūni jāḻita / karmaphaḻeṃ
yayāparī pāhīṃ / arjunā mājheṃ ṭhāīṃ /
saṃnyāsūni nāhīṃ / karitī karmeṃ
āṇīkahī je je sarva / kāyika vācika mānasika bhāva /
tayāṃ mīvāṃcūni dhāṃva / ānautī nāhīṃ
aise je matpara / upāsitī niraṃtara /
dhyānamiṣeṃ ghara / mājheṃ jhāleṃ
jayāṃciye āvaḍī / kelī majaśīṃ kuḻavāḍī /
bhoga mokṣa bāpuḍīṃ / tyajilīṃ kuḻeṃ
aise ananyayogeṃ / vikale jīveṃ maneṃ āṃgeṃ /
tayāṃce kāyi eka sāṃgeṃ / jeṃ sarva mī karīṃ
kiṃbahunā dhanurdharā / jo māteciyā ye udarā /
to mātecā soyarā / ketulā pāṃ
tevīṃ mī tayāṃ / jaise asatī taisiyāṃ /
kaḻikāḻa nokoniyāṃ / ghetalā paṭṭā
eऱhavīṃ tarī mājhiyāṃ bhaktāṃ / āṇi saṃsārācī ciṃtā /
kāya samarthācī kāṃtā / korānna māge
taise te mājheṃ / kalatra heṃ jāṇije /
kāyisenihī na lajeṃ / tayāṃceni mī
janmamṛtyūciyā lāṭīṃ / jhaḻaṃbatī iyā sṛṣṭī /
teṃ dekhoniyāṃ poṭīṃ / aiseṃ jāhaleṃ
bhavasiṃdhūceni mājeṃ / kavaṇāsi dhāku nupaje /
tetha jarī kīṃ mājhe / bihitī hana
mhaṇauni gā pāṃḍavā / mūrtīcā meḻāvā /
karūni tyāṃciyā gāṃvā / dhāṃvatu āloṃ
nāmāciyā sahasravarī / nāvā iyā avadhārīṃ /
sajūniyāṃ saṃsārīṃ / tārū jāhaloṃ
saḍe je dekhile / te dhyānakāse lāvile /
parīgrahīṃ ghātale / tariyāvarī
premācī peṭī / bāṃdhalī ekāciyā poṭīṃ /
maga āṇile taṭīṃ / sāyujyāciyā
parī bhaktāṃceni nāṃveṃ / catuṣpadādi āghave /
vaikuṃṭhīṃciye rāṇive / yogya kele
mhaṇauni gā bhaktāṃ / nāhīṃ ekahī ciṃtā /
tayāṃteṃ samuddhartā / āthi mī sadā
āṇi jevhāṃci kāṃ bhaktīṃ / dīdhalī āpulī cittavṛttī /
tevhāṃci maja sūti / tyāṃciye nāṭīṃ
yākāraṇeṃ gā bhaktarāyā / hā maṃtra tuvāṃ dhanaṃjayā /
śikije je yayā / mārgā bhajije
agā mānasa heṃ eka / mājhyā svarūpīṃ vṛttika /
karūni ghālīṃ niṣṭaṃka / buddhi niścayeṃsīṃ
iyeṃ donīṃ sarisīṃ / majamājīṃ premesīṃ /
rigālīṃ tarī pāvasī / māteṃ tūṃ gā
je mana buddhi ihīṃ / ghara keleṃ mājhyāṃ ṭhāyīṃ /
tarī sāṃgeṃ maga kāi / mī tū aiseṃ ure ?
mhaṇauni dīpa pālave / saveṃci teja mālave /
kāṃ ravibiṃbāsaveṃ / prakāśu jāya
ucalaleyā prāṇāsarisīṃ / iṃdriyeṃhī nigatī jaisīṃ /
taisā manobuddhipāśīṃ / ahaṃkāru ye
mhaṇauni mājhiyā svarūpīṃ / manabuddhi iyeṃ nikṣepīṃ /
yetuleni sarvavyāpī / mīci hosī
yayā bolā kāṃhīṃ / anāriseṃ nāhīṃ /
āpalī āṇa pāhīṃ / vāhatu aseṃ gā
athavā heṃ citta / manabuddhisahita /
mājhyāṃ hātīṃ acuṃbita / na śakasī devoṃ
tarī gā aiseṃ karīṃ / yayā āṭhāṃ pāhārāṃmājhārīṃ /
moṭakeṃ nimiṣabharī / detu jāya
maga jeṃ jeṃ kāṃ nimikha / dekhela mājheṃ sukha /
tetuleṃ arocaka / viṣayīṃ gheīla
jaisā śaratkālu rige / āṇi saritā vohaṭūṃ lāge /
taiseṃ citta kāḍhela vegeṃ / prapaṃcauni
maga punavehūni jaiseṃ / śaśibiṃba diseṃdiseṃ /
hārapata aṃvase / nāhīṃci hoya
taiseṃ bhogāāṃtūni nigatāṃ / citta majamājīṃ rigatāṃ /
haḻūhaḻū paṃḍusutā / mīci hoīla
agā abhyāsayogu mhaṇije / to hā eku jāṇije /
yeṇeṃ kāṃhīṃ na nipaje / aiseṃ nāhīṃ
paiṃ abhyāsāceni baḻeṃ / ekāṃ gati aṃtarāḻe /
vyāghra sarpa prāṃjaḻe / kele ekīṃ
viṣa kīṃ āhārīṃ paḍe / samudrīṃ pāyavāṭa joḍe /
ekīṃ vāgbrahma thokaḍeṃ / abhyāseṃ keleṃ
mhaṇauni abhyāsāsī kāṃhīṃ / sarvathā duṣkara nāhīṃ /
yālāgī mājhyā ṭhāyīṃ / abhyāseṃ mīḻa
kāṃ abhyāsāhī lāgīṃ / kasu nāhīṃ tujhiyā aṃgīṃ /
tarī āhāsī jayā bhāgīṃ / taisāci āsa
iṃdriyeṃ na koṃḍīṃ / bhogāteṃ na toḍīṃ /
abhimānu na saṃḍīṃ / svajātīcā
kuḻadharmu cāḻīṃ / vidhiniṣedha pāḻīṃ /
maga sukheṃ tuja saraḻī / didhalī āhe
parī maneṃ vācā deheṃ / jaisā jo vyāpāru hoye /
to mī karītu āheṃ / aiseṃ na mhaṇeṃ
karaṇeṃ kāṃ na karaṇeṃ / heṃ āghaveṃ toci jāṇe /
viśva caḻatase jeṇeṃ / paramātmeni
uṇayāpureyāceṃ kāṃhīṃ / uroṃ nedī āpuliyā ṭhāyīṃ /
svajātī karūni gheīṃ / jīvitva heṃ
māḻiyeṃ jeuteṃ neleṃ / teuteṃ nivāṃtaci geleṃ /
tayā pāṇiyā aiseṃ keleṃ / hoāveṃ gā
mhaṇauni pravṛtti āṇi nivṛttī / iyeṃ vojhīṃ neghe matī /
akhaṃḍa cittavṛttī / mājhyā ṭhāyīṃ
eऱhavīṃ tarī subhaṭā / ujū kāṃ avhāṭāṃ /
rathu kāī khaṭapaṭā / karitu ase ?
āṇi jeṃ jeṃ karma nipaje / teṃ thoḍeṃ bahu na mhaṇije /
nivāṃtaci arpije / mājhyāṃ ṭhāyīṃ
aisiyā madbhāvanā / tanutyāgīṃ arjunā /
tūṃ sāyujya sadanā / mājhiyā yesī
nā tarī heṃhī tūja / nedave karma maja /
tarī tūṃ gā bujha / paṃḍukumarā
buddhīciye pāṭhīṃ poṭīṃ / karmāādi kāṃ śevaṭīṃ /
māteṃ bāṃdhaṇeṃ kirīṭī / duvāḍa jarī
tarī heṃhī aso / sāṃḍīṃ mājhā atiso /
pari saṃyatisīṃ vaso / buddhi tujhī
āṇi jeṇeṃ jeṇeṃ veḻeṃ / ghaḍatī karmeṃ sakaḻeṃ /
tayāṃcīṃ tiyeṃ phaḻeṃ / tyajitu jāya
vṛkṣa kāṃ velī / loṭatī phaḻeṃ ālīṃ /
taisīṃ sāṃḍīṃ nipajalīṃ / karmeṃ siddheṃ
pari māteṃ manīṃ dharāveṃ / kāṃ majauddeśeṃ karāveṃ /
heṃ kāṃhīṃ nako āghaveṃ / jāūṃ de śūnyīṃ
khaḍakīṃ jaiseṃ varṣaleṃ / kāṃ āgīmājīṃ perileṃ /
karma mānī dekhileṃ / svapna jaiseṃ
agā ātmajecyā viṣīṃ / jīvu jaisā nirabhilāṣī /
taisā karmīṃ aśeṣīṃ / niṣkāmu hoīṃ
vanhīcī jvāḻā jaisī / vāyāṃ jāya ākāśīṃ /
kriyā jiroṃ de taisī / śūnyāmājī
arjunā hā phalatyāgu / āvaḍe kīra asalagu /
parī yogāmājīṃ yogu / dhurecā hā
yeṇeṃ phalatyāgeṃ sāṃḍe / teṃ teṃ karma na virūḍhe /
ekaci veḻe veḻujhāḍeṃ / vāṃjheṃ jaisīṃ
taiseṃ yeṇeṃci śarīreṃ / śarīrā yeṇeṃ sare /
kiṃbahunā yerajhāre / cirā paḍe
paiṃ abhyāsāciyā pāuṭīṃ / ṭhākije jñāna kirīṭī /
jñāneṃ yeije bheṭī / dhyānāciye
maga dhyānāsi kheṃva / detī āghaveci bhāva /
tevhāṃ karmajāta sarva / dūrī ṭhāke
karma jetha durāve / tetha phalatyāgu saṃbhave /
tyāgāstava āṃgave / śāṃti sagaḻī
mhaṇauni yāvayā śāṃti / hāci anukramu subhadrāpatī /
mhaṇauni abhyāsuci prastutīṃ / karaṇeṃ etha
abhyāsāhūni gahana / pārthā maga jñāna /
jñānāpāsoni dhyāna / viśeṣije
maga karmaphalatyāgu / to dhyānāpāsoni cāṃgu /
tyāgāhūni bhogu / śāṃtisukhācā
aisiyā yā vāṭā / ihīṃci peṇā subhaṭā /
śāṃtīcā mājivaṭā / ṭhākilā jeṇeṃ
jo sarva bhūtāṃcyā ṭhāyīṃ / dveṣāṃteṃ neṇeṃci kahīṃ /
āpaparu nāhīṃ / caitanyā jaisā
uttamāteṃ dharije / adhamāteṃ avherije /
heṃ kāhīṃci neṇije / vasudhā jevīṃ
kāṃ rāyāceṃ deha cāḻūṃ / raṃkāteṃ parauteṃ gāḻūṃ /
heṃ na mhṇeci kṛpāḻū / prāṇu paiṃ gā
gāīcī tṛṣā harūṃ / kāṃ vyāghrā viṣa hoūni mārūṃ /
aiseṃ neṇeṃci gā karūṃ / toya jaiseṃ
taisī āghaviyāṃci bhūtamātrīṃ / ekapaṇeṃ jayā maitrī /
kṛpeśīṃ dhātrī / āpaṇaci jo
āṇi mī he bhāṣa neṇeṃ / mājheṃ kāhīṃci na mhaṇe /
sukha duḥkha jāṇaṇeṃ / nāhīṃ jayā
tevīṃci kṣamelāgīṃ / pṛthvīsi pavāḍu āṃgīṃ /
saṃtoṣā utsaṃgīṃ / didhaleṃ ghara
vārṣiyevīṇa sāgarū / jaisā jaḻeṃ nitya nirbharu /
taisā nirupacāru / saṃtoṣī jo
vāhūni āpulī āṇa / dharī jo aṃtaḥkaraṇa /
niścayā sācapaṇa / jayāceni
jīvu paramātmā donhī / baisaūni aikyāsanīṃ /
jayāciyā hṛdayabhuvanīṃ / virājatī
aisā yogasamṛddhi / hoūni jo niravadhi /
arpī manobuddhī / mājhyā ṭhāyīṃ
āṃtu bāheri yogu / nirvāḻaleyāhi cāṃgu /
tarī mājhā anurāgu / saprema jayā
arjunā gā to bhaktu / toci yogī toci muktu /
to vallabhā mī kāṃtu / aisā paḍhiye
heṃ nā to āvaḍe / maja jīvāceni pāḍeṃ /
heṃhī etha thokaḍeṃ / rūpa karaṇeṃ
tarī paḍhiyaṃtayācī kāhāṇī / he bhulīcī bhāraṇī /
iyeṃ taṃva na bolaṇīṃ / parī bolavī śraddhā
mhaṇauni gā āmhāṃ / vegāṃ ālī upamā /
eऱhavīṃ kāya premā / anuvādu ase ?
ātāṃ aso heṃ kirīṭī / paiṃ priyāciyā goṣṭī /
duṇā thāṃva uṭhī / āvaḍī gā
tayāhī varī vipāyeṃ / premaḻu saṃvādiyā hoye /
tiye goḍīsī āhe / kāṃṭāḻeṃ maga ?
mhaṇauni gā paṃḍusutā / tūṃci priyu āṇi tūṃci śrotā /
varī priyācī vārtā / prasaṃgeṃ ālī
tarī ātāṃ boloṃ / bhaleṃ yā sukhā mīnaloṃ /
aiseṃ mhaṇatakheṃvīṃ ḍoloṃ / lāgalā devo
maga mhaṇe jāṇa / tayā bhaktāṃce lakṣaṇa /
jayā mī aṃtaḥkaraṇa / baisoṃ ghālīṃ
tarī siṃdhūceni mājeṃ / jaḻacarāṃ bhaya nupaje /
āṇi jaḻacarīṃ nubagije / samudru jaisā
tevīṃ unmatteṃ jageṃ / jayāsi khaṃtī na lage /
āṇi jayāceni āṃgeṃ / na śiṇe loku
kiṃbahunā pāṃḍavā / śarīra jaiseṃ avayavāṃ /
taisā nubage jīvāṃ / jīvapaṇeṃ jo
jagaci deha jāhaleṃ / mhaṇauni priyāpriya geleṃ /
harṣāmarṣa ṭhele / dujenaviṇa
aisā dvaṃdvanirmuktu / bhayodvegarahitu /
yāhīvarī bhaktu / mājhyāṃ ṭhāyīṃ
tarī tayācā gā maja moho / kāya sāṃgoṃ to paḍhiyāvo /
heṃ ase jīveṃ jīvo / mājheni to
jo nijānaṃdeṃ dhālā / pariṇāmu āyuṣyā ālā /
pūrṇate jāhalā / vallabhu jo
jayāciyā ṭhāyīṃ pāṃḍavā / apekṣe nāhīṃ rigāvā /
sukhāsi caḍhāvā / jayāceṃ asaṇeṃ
mokṣa deūni udāra / kāśī hoya kīra /
parī vecāveṃ lāgeṃ śarīra / tiye gāṃvīṃ
himavaṃtu doṣa khāye / parī jīvitācī hāni hoye /
taiseṃ śucitva nohe / sajjanāceṃ
śucitveṃ śuci gāṃga hoye / āṇi pāpatāpahī jāye /
parī tetheṃ āhe / buḍaṇeṃ eka
kholiye pāru neṇije / tarī bhaktīṃ na buḍije /
rokaḍāci lāhije / na maratāṃ mokṣu
saṃtāceni aṃgalageṃ / pāpāteṃ jiṇaṇeṃ gaṃge /
teṇeṃ saṃtasaṃgeṃ / śucitva kaiseṃ
mhaṇauni aso jo aisā / śucitveṃ tīrthāṃ kuvāsā /
jeṇeṃ ullaṃghavileṃ diśā / manomaḻa
āṃtu bāherī cokhāḻu / sūrya jaisā nirmaḻu /
āṇi tattvārthīṃcā pāyāḻu / dekhaṇā jo
vyāpaka āṇi udāsa / jaiseṃ kāṃ ākāśa /
taiseṃ jayāceṃ mānasa / sarvatra gā
saṃsāravyathe phiṭalā / jo nairāśyeṃ vinaṭalā /
vyādhāhātoni suṭalā / vihaṃgu jaisā
taisā satata jo sukheṃ / koṇīhī ṭavaṃca na dekhe /
neṇije gatāyuṣeṃ / lajjā jevīṃ
āṇi karmāraṃbhālāgīṃ / jayā ahaṃkṛtī nāhī āṃgīṃ /
jaiseṃ niriṃdhana āgī / vijhoni jāya
taisā upaśamuci bhāgā / jayāsi ālā paiṃ gā /
jo mokṣāciyā āṃgā / lihilā ase
arjunā hā ṭhāvovarī / jo so'haṃbhāvo sarobharīṃ /
dvaitācyā pailatīrīṃ / nigoṃ saralā
kīṃ bhaktisukhālāgīṃ / āpaṇapeṃci dohī bhāgīṃ /
vāṃṭūniyāṃ āṃgīṃ / sevakai bāṇī
yerā nāma mī ṭhevī / maga bhajatī voja baravī /
na bhajatayā dāvī / yogiyā jo
tayāce āmhāṃ vyasana / āmuceṃ to nijadhyāna /
kiṃbahunā samādhāna / to miḻe taiṃ
tayālāgīṃ maja rūpā yeṇeṃ / tayāceni maja yetheṃ asaṇeṃ /
tayā loṇa kīje jīveṃ prāṇeṃ / aisā paḍhiye
jo ātmalābhāsārikheṃ / gomaṭeṃ kāṃhīṃci na dekhe /
mhaṇauni bhogaviśekheṃ / harikhejenā
āpaṇaci viśva jāhalā / tarī bhedabhāvo sahajaci gelā /
mhaṇauni dveṣu ṭhelā / jayā puruṣā
paiṃ āpuleṃ jeṃ sāceṃ / teṃ kalpāṃtīṃhīṃ na vace /
heṃ jāṇoni gatāceṃ / na śocī jo
āṇi jayāparauteṃ kāṃhīṃ nāhīṃ / teṃ āpaṇapeṃci āpulyā ṭhāyīṃ /
jāhalā yālāgīṃ jo kāṃhīṃ / ākāṃkṣī nā
vokhaṭeṃ kāṃ gomaṭeṃ / heṃ kāhīṃci tayā numaṭe /
rātridivasa na ghaṭe / sūryāsi jevīṃ
aisā bodhuci kevaḻu / jo hovoni ase nikhaḻu /
tyāhīvarī bhajanaśīḻu / mājhyā ṭhāyīṃ
tarī tayā aiseṃ dusareṃ / āmhāṃ paḍhiyaṃteṃ soyareṃ /
nāhīṃ gā sācokāreṃ / tujhī āṇa
pārthā jayāciyā ṭhāyīṃ / vaiṣamyācī vārtā nāhīṃ /
ripumitrāṃ dohīṃ / sarisā pāḍu
kāṃ gharīṃciyāṃ ujiyeḍu karāvā / pārakhiyāṃ āṃdhāru pāḍāvā /
heṃ neṇeci gā pāṃḍavā / dīpu jaisā
jo khāṃḍāvayā ghāvo ghālī / kāṃ lāvaṇī jayāneṃ kelī /
doghāṃ ekaci sāulī / vṛkṣu de jaisā
nātarī ikṣudaṃḍu / pāḻitayā goḍu /
gāḻitayā kaḍu / noheṃci jevīṃ
arimitrīṃ taisā / arjunā jayā bhāvo aisā /
mānāpamānīṃ sarisā / hotu jāye
tihīṃ ṛtūṃ samāna / jaiseṃ kāṃ gagana /
taisā ekaci māna / śītoṣṇīṃ jayā
dakṣiṇa uttara mārutā / meru jaisā paṃḍusutā /
taisā sukhaduḥkhaprāptāṃ / madhyasthu jo
mādhuryeṃ caṃdrikā / sarisī rāyā raṃkā /
taisā jo sakaḻikāṃ / bhūtāṃ samu
āghaviyāṃ jagā eka / sevya jaiseṃ udaka /
taiseṃ jayāteṃ tinhī loka / ākāṃkṣitī
jo sabāhyasaṃga / sāṃḍoniyā lāga /
ekākīṃ ase āṃga / āṃgīṃ sūnī
jo niṃdeteṃ neghe / stuti na ślāghe /
ākāśā na lage / lepu jaisā
taiseṃ niṃde āṇi stuti / mānu karūni eke pāṃtī /
vicare prāṇavṛttī / janīṃ vanīṃ
sāca laṭikeṃ donhī / boloni na bole jāhalā maunī /
jo bhogitāṃ unmanī / ārāyenā
jo yathālābheṃ na tokhe / alābheṃ na pārukhe /
pāusevīṇa na suke / samudru jaisā
āṇi vāyūsi eke ṭhāyīṃ / biḍhāra jaiseṃ nāhīṃ /
taisā na dharīca kahīṃ / āśrayo jo
āghavācī ākāśasthiti / jevīṃ vāyūsi nitya vasatī /
tevīṃ jagaci viśrāṃtī- / sthāna jayā
heṃ viśvaci mājheṃ ghara / aisī matī jayācī sthira /
kiṃbahunā carācara / āpaṇa jāhalā
maga yāhīvarī pārthā / mājhyā bhajanīṃ āsthā /
tarī tayāteṃ mī māthāṃ / mukuṭa karīṃ
uttamāsi mastaka / khālavije heṃ kāya kautuka /
parī mānu karitī tinhī loka / pāyavaṇiyāṃ
tarī śraddhāvastūsī ādaru / karitāṃ jāṇije prakāru /
jarī hoya śrīguru / sadāśivu
parī he aso ātāṃ / maheśāteṃ vānitāṃ /
ātmastuti hotāṃ / saṃcāru ase
yayālāgīṃ heṃ nohe / mhaṇitaleṃ ramānāheṃ /
arjunā mī vāheṃ / śirīṃ tayāteṃ
je puruṣārthasiddhi cauthī / gheūni āpuliyā hātīṃ /
rigālā bhaktipaṃthīṃ / jagā detu
kaivalyācā adhikārī / mokṣācī soḍī bāṃdhī karī /
kīṃ jaḻāciye parī / taḻavaṭu ghe
mhaṇauni gā namaskārūṃ / tayāteṃ āmhī māthāṃ muguṭa karūṃ /
tayācī ṭāṃca dharūṃ / hṛdayīṃ āmhīṃ
tayāciyā guṇāṃcīṃ leṇīṃ / levavūṃ apuliye vāṇī /
tayācī kīrti śravaṇīṃ / āmhīṃ levūṃ
to pahāvā he ḍohaḻe / mhaṇauni acakṣūsī maja ḍoḻe /
hātīṃceni līlākamaḻeṃ / pujūṃ tayāteṃ
doṃvarī donī / bhujā āloṃ gheuni /
āliṃgāvayālāgunī / tayāceṃ āṃga
tayā saṃgāceni suravāḍeṃ / maja videhā deha dharaṇeṃ ghaḍe /
kiṃbahunā āvaḍe / nirupamu
teṇeṃsīṃ āmhāṃ maitra / etha kāyaseṃ vicitra ? /
parī tayāceṃ caritra / aikatī je
tehī prāṇāparaute / āvaḍatī heṃ niruteṃ /
je bhaktacaritrāteṃ / praśaṃsitī
jo hā arjunā sādyaṃta / sāṃgitalā prastuta /
bhaktiyogu samasta- / yogarūpa
tayā mī prīti karī / kāṃ manīṃ śirasā dharīṃ /
yevaḍhī thorī / jayā sthitīye
te he goṣṭī ramya / amṛtadhārā dharmya /
karitī pratītigamya / āikoni je
tesīci śraddheceni ādareṃ / jayāṃce ṭhāyīṃ vistare /
jīvīṃ jayāṃ thāre / je anuṣṭhitī
parī nirūpalī jaisī / taisīca sthiti mānasīṃ /
maga sukṣetrīṃ jaisī / peraṇī kelī
parī māteṃ parama karūni / iyeṃ arthīṃ prema dharūni /
heṃci sarvasva mānūni / ghetī je paiṃ
pārthā gā jagīṃ / teci bhakta teci yogī /
utkaṃṭhā tayāṃlāgīṃ / akhaṃḍa maja
teṃ tīrtha teṃ kṣetra / jagīṃ teṃci pavitra /
bhakti kathesi maitra / jayāṃ puruṣāṃ
āmhīṃ tayāṃceṃ karūṃ dhyāna / te āmuceṃ devatārcana /
te vāṃcūni āna / gomaṭeṃ nāhīṃ
tayāṃceṃ āmhāṃ vyasana / te āmuceṃ nidhinidhāna /
kiṃbahunā samādhāna / te miḻatī taiṃ
paiṃ premaḻācī vārtā / je anuvādatī paṃḍusutā /
te mānūṃ paramadevatā / āpulī āmhī
aise nijajanānaṃdeṃ / teṇeṃ jagadādikaṃdeṃ /
bolileṃ mukuṃdeṃ / saṃjayo mhaṇe
rāyā jo nirmaḻu / niṣkalaṃka lokakṛpāḻu /
śaraṇāgatāṃ pratipāḻu / śaraṇyu jo
paiṃ surasahāyaśīḻu / lokalālanalīḻu /
praṇatapratipāḻu / hā kheḻu jayācā
jo dharmakīrtidhavalu / āgādha dātṛtveṃ saraḻu /
atuḻabaḻeṃ prabaḻu / baḻibaṃdhanu
jo bhaktajanavatsaḻu / premaḻajana prāṃjaḻu /
satyasetu sakaḻu / kalānidhī
to śrīkṛṣṇa vaikuṃṭhīṃcā / cakravartī nijāṃcā /
sāṃge yeru daivācā / āikatu ase
ātāṃ yayāvarī / nirūpitī parī /
saṃjayo mhaṇe avadhārīṃ / dhṛtarāṣṭrāteṃ
teci rasāḻa kathā / maऱhāṭhiyā pratipathā /
āṇijela ātāṃ / āvadhārijo
jñānadeva mhaṇe tumhī / saṃta voḻagāveti āmhī /
heṃ paḍhaviloṃ jī svāmī / nivṛttidevīṃ
Original text: jñāneśvarī · Marathi Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0