Goraksha Shataka · Verses 41-60
baddha-padmāsano yogī namaskṛtya guruṃ śivam
nāsāgra-dṛṣṭir ekākī prāṇāyāmaṃ samabhyaset //
prāṇo deha-sthito vāyur āyāmas tan-nibandhanam
eka-śvāsa-mayī mātrā tad yogī gaganāyate //
baddha-padmāsano yogī prāṇaṃ candreṇa pūrayet
dhārayitvā yathā-śakti bhūyaḥ sūryeṇa recayet //
amṛtodadhi-saṅkāśaṃ kṣīroda-dhavala-prabham
dhyātvā candramayaṃ bimbaṃ prāṇāyāme sukhī bhavet //
prāṇaṃ sūryeṇa cākṛṣya pūrayed udaraṃ śanaiḥ
kumbhayitvā vidhānena bhūyaś candreṇa recayet //
prajvalaj-jvalana-jvālā puñjam āditya-maṇḍalam
dhyātvā nābhi-sthitaṃ yogī prāṇāyāme sukhī bhavet //
recakaḥ pūrakaś caiva kumbhakaḥ praṇavātmakaḥ
prāṇāyāmo bhavet tredhā mātrā dvādaśa-saṃyutaḥ //
dvādaśādhamake mātrā madhyame dviguṇās tataḥ
uttame triguṇā mātrāḥ prāṇāyāmasya nirṇayaḥ //
adhame ca ghano gharmaḥ kampo bhavati madhyame
uttiṣṭhaty uttame yogī baddha-padmāsano muhuḥ //
aṅgānāṃ mardanaṃ śastaṃ śrama-saṃjāta-vāriṇā
kaṭv-amla-lavaṇa-tyāgī kṣīra-bhojanam ācaret //
mandaṃ mandaṃ pibed vāyuṃ mandaṃ mandaṃ viyojayet
nādhikaṃ stambhayed vāyuṃ na ca śīghraṃ vimocayet //
ūrdhvam ākṛṣya cāpānaṃ vātaṃ prāṇe niyojayet
mūrdhānaṃ nīyate śaktyā sarva-pāpaiḥ pramucyate //
prāṇāyāmo bhavaty evaṃ pātakendhana-pātakaḥ
enombudhi-mahā-setuḥ procyate yogibhiḥ sadā //
āsanena rujo hanti prāṇāyāmena pātakam
vikāraṃ mānasaṃ yogī pratyāhāreṇa sarvadā //
candrāmṛta-mayīṃ dhārāṃ pratyāhārati bhāskaraḥ
tat-pratyāharaṇaṃ tasya pratyāhāraḥ sa ucyate //
ekā strī bhujyate dvābhyām āgatā soma-maṇḍalāt
tṛtīyo yo bhavet tābhyāṃ sa bhavaty ajarāmaraḥ //
nābhideśe bhavaty eko bhāskaro dahanātmakaḥ
amṛtātmā sthito nityaṃ tālumūle ca candramāḥ //
varṣaty adhomukhaś candro grasaty ūrdhva-mukho raviḥ
jñātavyaṃ karaṇaṃ tatra yena pīyūṣam āpyate //
ūrdhva-nābhir adhas tālu ūrdhva-bhānur adhaḥ śaśī
karaṇaṃ viparītākhyaṃ guru-vaktreṇa labhyate //
tridhā baddho vṛṣo yatra rauravīti mahāsvanam
anāhataṃ ca tac cakraṃ hṛdaye yogino viduḥ //
Original text: Gorakṣaśataka · Edition: Swami Kuvalayananda and S. A. Shukla's critical edition (Lonavla: Kaivalya Dham, n.d.). · Data entry n.n. · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0