Garuda Purana · Chapter 2.13

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe dvitīyāṃśe dharmakādṛpretakalpe śrīkṛṣṇagaruḍasaṃvāde mṛtasya dharmamātrānuyāyitvanirūpaṇaṃ nāma dvādaśo 'dhyāyaḥ
śrīgaruḍamahāpurāṇam- 13
garuḍa uvāca /
karmaṇā kena deveśa pretatvaṃ naiva jāyate /
pṛthivyāṃ sarvajantūnāṃ tad brūhi parameśvara

śrīkṛṣṇa uvāca /
atha vakṣyāmi saṃkṣepātkṣayāhādaurdhvadaihikam /
kvahastenaiva kartavyaṃ mokṣakāmaistu mānavaiḥ

strīṇāmapi viśeṣeṇa pañcavarṣādhike śiśau /
vṛṣotsargādikaṃ karma pretatvavinivṛttaye /
vṛṣotsargādṛte nānyatkiñcidasti mahītale

jīvanvāpi mṛto vāpi vṛṣotsargaṃ karoti yaḥ /
pretatvaṃ na bhavettasya vinā dānamakhavrataiḥ

garuḍa uvāca /
kasminkāle vṛṣotsargaṃ jīvanvāpi mṛto 'pi vā /
kuryātsuravaraśreṣṭha brūhi me madhusūdana

kiṃ phalaṃ tu bhavedante kṛtaiḥ śrāddhaistu ṣoḍaśaiḥ

śrīkṛṣṇa uvāca /
akṛtvā tu vṛṣotsargaṃ kurute piṇḍapātanam /
nopatiṣṭhati tacchreyo dātuḥ pretasya niṣphalam

ekādaśāhe pretasya yasya notsṛjyate vṛṣaḥ /
pretatvaṃ susthiraṃ tasya dattaiḥ śrāddhaśatairapi

garuḍa uvāca /
sarpāddhi prāptamṛtyūnāmagnidāhādi na kriyā /
jalena śṛṅgiṇā vāpi śastrādyairmriyate yadi

asanmṛtyumṛtānāṃ ca kathaṃ śuddhirbhavatprabho /
etanme saṃśayaṃ deva cchettumarhasyaśeṣataḥ

śrīkṛṣṇa uvāca /
ṣaṇmāsairbrāhmaṇaḥ śudhyedyugme sārdhe tu bāhujaḥ /
sārdhamāsena vaiśyastu śūdro māsena śudhyati

dattvā dānānyaśeṣāṇi sutīrthe mriyate yadi /
brahmacārī śucirbhūtvā na sa yātīha durgatim

vṛṣotsargādikaṃ kṛtvā yatidharmaṃ samācaret /
yatitve mṛtyumāpnoti sa gacchedbrahmaśākhvatam

vikarma kurute yastu śiṣṭācāravivarjitaḥ /
vṛṣotsargādikaṃ kṛtvā na gacchedyamaśāsanam

puttro vā sodaro vāpi pautro bandhujanastathā /
gotriṇaścārthabhāgī ca mṛte kuryād vṛṣotsavam

putrābhāve tu patnī syāddauhittro duhītāpi vā /
puttreṣu vidyamāneṣu vṛṣaṃ nānyena kārayet

garuḍa uvāca /
puttrā yasya na vidyante narā nāryaḥ sureśvara /
etanme saṃśayaṃ deva cchetumarhasyaśeṣataḥ

śrīkṛṣṇa uvāca /
aputtrasya gatirnāsti svargo naiva ca naiva ca /
tasmātkenāpyupāyena puttrasya jananaṃ caret

yāni kāni ca dānāni svayaṃ dattāni mānavaiḥ /
tānitāni ca sarvāṇi tūpatiṣṭhanti cāgrataḥ

vyañjanāni vicitrāṇi bhakṣyabhojyāni yāni ca /
svahastena pradattāni dehānte cākṣayaṃ phalam

gobhūhiraṇyavāsāṃsi bhojanāni pādani ca /
yatrayatra vasejjantustatratatropatiṣṭhati

yāvatsvasthaṃ śarīraṃ hi tāvaddharmaṃ samācaret /
asvasthaḥ preritaścānyairnākiñcitkartumarhati

jīvato 'pi mṛtasyeha na bhūtaṃ caurdhvadaihikam /
vāyubhūtaḥ kṣudhāviṣṭo bhramate ca divāniśam

kṛmiḥ kīṭaḥ pataṅgo vā jāyate mriyate punaḥ /
asadgarbhe bhavetso 'pi jātaḥ sadyo vinaśyati

yāvatsvasthamidaṃ śarīramarujaṃ yāvajjarā dūrato yāvaccendriyaśaktirapratihatā yāvatkṣayo nāyuṣaḥ /
ātmaśreyasi tāvadeva viduṣā kāryaḥ prayatno mahānsandīpte bhavane tu kūpakhananaṃ pratyudyamaḥ kīdṛśaḥ