Language

ENहिગુ
Scripture Library

Garuda Purana · Chapter 2.12

2.12.1

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe dvitīyāṃśe dharmakāṇḍe pretakalpe śrīkṛṣṇagaruḍasaṃvāhe ūrdhvādhogatijñāpakotkramaṇadvāranirūpaṇaṃ nāmaikādaśo 'dhyyāḥ
śrīgaruḍamahāpurāṇam- 12
śrīkṛṣṇa uvāca /
evaṃ te kathitastārkṣya jīvitasya vinarṇayaḥ /
mānuṣāṇāṃ hitārthāya pretatvavinivṛttaye

2.12.2

caturaśītilakṣāṇi caturbhedāśca jantavaḥ /
aṇḍajāḥ svedajāścaiva udbhijjāśca jārāyujāḥ

2.12.3

ekaviṃśatilakṣāṇi aṇḍajāḥ parikīrtitāḥ /
svedajāśca tathā proktā udbhijjāśca krameṇa tu

2.12.4

jarāyujāstathā proktā manuṣyādyāstathā pare /
sarveṣāmeva jantūnāṃ mānuṣatvaṃ hi durlabham

2.12.5

pañcendriyanidhānatvaṃ mahāpuṇyairavāpyate /
brāhmaṇāḥ kṣattriyā vaiśyāḥ śūdrāstatparajātayaḥ

2.12.6

rajakaścarmakāraśca naṭo buruḍa eva ca /
kaivartamedabhillāśca saptaite hyantyajāḥ smṛtāḥ

2.12.7

mlecchatumbavibhedena jātibhedāstvanekaśaḥ /
jantūnāmeva sarveṣāṃ jātibhedāḥ sahasraśaḥ

2.12.8

jantūnāmeva sarveṣāṃ bhedāścaiva sahasraśaḥ /
āhāro maithunaṃ nidrā bhayaṃ krodhastathaiva ca

2.12.9

sarveṣā meva jantūnāṃ viveko durlabhaḥ paraḥ /
ekapādādirūpeṇa dehabhedāstvanekaśaḥ

2.12.10

kṛṣṇasāro mṛgo yatra dharmadaśaḥ sa ucyate /
brahmādyā devatāḥ sarvāstatra tiṣṭhanti sarvaśaḥ

2.12.11

bhūtānāṃ prāṇinaḥ śreṣṭhāḥ prāṇināṃ matijīvinaḥ /
matimatsu narāḥ śreṣṭhā nareṣu brāhmaṇāḥ smṛtāḥ

2.12.12

mānuṣyaṃ yaḥ samāsādya svargamekṣaikasādhakam /
tayorna sādhayedekaṃ tenātmā vañcito dhruvam

2.12.13

icchati śatī sahasraṃ sahasrī lakṣamīhate kartum /
lakṣādhipatī rājyaṃ rājāpi sakalāṃ dharāṃ labdhum

2.12.14

cakradharo 'pi suratvaṃ surabhāve sakalasurapatirbhavitum /
surapatirūrdhvagatitvaṃ tathāpi nanivartate tṛṣṇā

2.12.15

tṛṣṇayā cābhibhūtastu narakaṃ pratipadyate /
tṛṣṇāmuktāstu ye kecitsvargavāsaṃ labhanti te

2.12.16

ātmādhīnaḥ pumāṃlloke sukhī bhavati niścitam /
śabdaḥ sparśaśca rūpaṃ ca raso gandhaśca tadguṇāḥ

2.12.17

tathā ca viṣayādhīno duḥ khī bhavati niścitam

2.12.18

kuraṅgamatāṅgapataṅgabhṛṅgamīnā hatāḥ pañcabhireva pañca /
ekaḥ pramādī sa kathaṃ na hanyate yaḥ sevate pañcabhireva pañca

2.12.19

pitṛmātṛmayo bālye yauvane dayitāmayaḥ /
putrapautramayaścānte mūḍho nātmamayaḥ kvacit

2.12.20

lohadārumayaiḥ pāśaiḥ pumānbaddho vimucyate /
putradāramayaiḥ pāśairnaiva baddho vimucyate

2.12.21

ekaḥ karoti pāpāni phalaṃ bhuṅkte mahājanaḥ /
bhoktāro viprayujyante kartā doṣeṇa lipyate

2.12.22

ko 'pi mṛtyuṃ na jayati bālo vṛddho yuvāpi vā /
sukhaduḥ khādiko vāpi punarāyāti yāti ca

2.12.23

sarveṣāṃ paśyatāmeva mṛtaḥ sarvaṃ parityajet /
ekaḥ prajāyate jantureka eva pralīyate

2.12.24

eko 'pi bhuṅkte sukṛtameka eva ca duṣkṛtam /
mṛtaṃ śarīramutsṛjya kāṣṭhaloṣṭasamaṅkṣitau

2.12.25

bāndhavā vimukhā yānti dharmastamanugacchati /
gṛheṣvarthā nivartante śmaśānānmitrabāndhavāḥ

2.12.26

śarīraṃ vahnirādatte sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ vrajet /
śarīraṃ vahninā dagdhaṃ puṇyaṃ pāpaṃ saha sthitam

2.12.27

śubhaṃ vā yadi vā pāpaṃ bhuṅkte sarvatra mānavaḥ /
yadanastamite sūrye na dattaṃ dhanamarthinām

2.12.28

na jāne tasya tadvittaṃ prātaḥ kasya bhaviṣyati /
rāraṭīti dhanaṃ tasya ko me bhartā bhaviṣyati

2.12.29

na dattaṃ dvijamukhyebhyaḥ paropakṛtaye tathā /
pūrvajanmakṛtātpuṇyādyallabdhaṃ bahu cālpakam

2.12.30

tadīdṛśaṃ parijñāya dharmārthe dīyate dhanam /
dhanena dhāryate dharmaḥ śraddhāpūtena cetasā

2.12.31

śraddhāvirahito dharmo nehāmutra ca tatphalam /
dharmācca jāyate hyartho dharmātkāmo 'pi jāyate

2.12.32

dharma evāpavargāya tasmāddharmaṃ samācaret /
śraddhayā sādhyate dharmo bahubhirnārtharāśibhiḥ

2.12.33

akiñcanā hi munayaḥ śraddhāvanto divaṃ gatāḥ /
aśraddhayā hutaṃ dattaṃ tapastaptaṃ kṛtaṃ ca yat /
asadityucyate pakṣinpretya ceha na tatphalam

Original text: Garuḍapurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press (or a reprint thereof) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc