Brahma Purana · Chapter 235
idānīṃ brūhi yogaṃ ca duḥkhasaṃyogabheṣajam
yaṃ viditvāvyayaṃ tatra yuñjāmaḥ puruṣottamam //
śrutvā sa vacanaṃ teṣāṃ kṛṣṇadvaipāyanas tadā
abravīt paramaprīto yogī yogavidāṃ varaḥ //
yogaṃ vakṣyāmi bho viprāḥ śṛṇudhvaṃ bhavanāśanam
yam abhyasyāpnuyād yogī mokṣaṃ paramadurlabham //
śrutvādau yogaśāstrāṇi gurum ārādhya bhaktitaḥ
itihāsaṃ purāṇaṃ ca vedāṃś caiva vicakṣaṇaḥ //
āhāraṃ yogadoṣāṃś ca deśakālaṃ ca buddhimān
jñātvā samabhyased yogaṃ nirdvaṃdvo niṣparigrahaḥ //
bhuñjan saktuṃ yavāgūṃ ca takramūlaphalaṃ payaḥ
yāvakaṃ kaṇapiṇyākam āhāraṃ yogasādhanam //
na manovikale dhmāte na śrānte kṣudhite tathā
na dvaṃdve na ca śīte ca na coṣṇe nānilātmake //
saśabde na jalābhyāse jīrṇagoṣṭhe catuṣpathe
sarīsṛpe śmaśāne ca na nadyante 'gnisaṃnidhau //
na caitye na ca valmīke sabhaye kūpasaṃnidhau
na śuṣkaparṇanicaye yogaṃ yuñjīta karhicit //
deśān etān anādṛtya mūḍhatvād yo yunakti vai
pravakṣye tasya ye doṣā jāyante vighnakārakāḥ //
bādhiryaṃ jaḍatā lopaḥ smṛter mūkatvam andhatā
jvaraś ca jāyate sadyas tadvad ajñānasaṃbhavaḥ //
tasmāt sarvātmanā kāryā rakṣā yogavidā sadā
dharmārthakāmamokṣāṇāṃ śarīraṃ sādhanaṃ yataḥ //
āśrame vijane guhye niḥśabde nirbhaye nage
śūnyāgāre śucau ramye caikānte devatālaye //
rajanyāḥ paścime yāme pūrve ca susamāhitaḥ
pūrvāhṇe madhyame cāhni yuktāhāro jitendriyaḥ //
āsīnaḥ prāṅmukho ramya āsane sukhaniścale
nātinīce na cocchrite niḥspṛhaḥ satyavāk śuciḥ //
yuktanidro jitakrodhaḥ sarvabhūtahite rataḥ
sarvadvaṃdvasaho dhīraḥ samakāyāṅghrimastakaḥ //
nābhau nidhāya hastau dvau śāntaḥ padmāsane sthitaḥ
saṃsthāpya dṛṣṭiṃ nāsāgre prāṇān āyamya vāgyataḥ //
samāhṛtyendriyagrāmaṃ manasā hṛdaye muniḥ
praṇavaṃ dīrgham udyamya saṃvṛtāsyaḥ suniścalaḥ //
rajasā tamaso vṛttiṃ sattvena rajasas tathā
saṃchādya nirmale śānte sthitaḥ saṃvṛtalocanaḥ //
hṛtpadmakoṭare līnaṃ sarvavyāpi nirañjanam
yuñjīta satataṃ yogī muktidaṃ puruṣottamam //
karaṇendriyabhūtāni kṣetrajñe prathamaṃ nyaset
kṣetrajñaś ca pare yojyas tato yuñjati yogavit //
mano yasyāntam abhyeti paramātmani cañcalam
saṃtyajya viṣayāṃs tasya yogasiddhiḥ prakāśitā //
yadā nirviṣayaṃ cittaṃ pare brahmaṇi līyate
samādhau yogayuktasya tadābhyeti paraṃ padam //
asaṃsaktaṃ yadā cittaṃ yoginaḥ sarvakarmasu
bhavaty ānandam āsādya tadā nirvāṇam ṛcchati //
śuddhaṃ dhāmatrayātītaṃ turyākhyaṃ puruṣottamam
prāpya yogabalād yogī mucyate nātra saṃśayaḥ //
niḥspṛhaḥ sarvakāmebhyaḥ sarvatra priyadarśanaḥ
sarvatrānityabuddhis tu yogī mucyeta nānyathā //
indriyāṇi na seveta vairāgyeṇa ca yogavit
sadā cābhyāsayogena mucyate nātra saṃśayaḥ //
na ca padmāsanād yogo na nāsāgranirīkṣaṇāt
manasaś cendriyāṇāṃ ca saṃyogo yoga ucyate //
evaṃ mayā muniśreṣṭhā yogaḥ prokto vimuktidaḥ
saṃsāramokṣahetuś ca kim anyac chrotum icchatha //
śrutvā te vacanaṃ tasya sādhu sādhv iti cābruvan
vyāsaṃ praśasya saṃpūjya punaḥ praṣṭuṃ samudyatāḥ //
Original text: Brahmapurāṇa 1-246 · Data entry Peter Schreiner Renate Söhnen-Thieme · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0