Brahma Purana · Chapter 116

mahānalam iti khyātaṃ vaḍavānalam ucyate
mahānalo yatra devo vaḍavā yatra sā nadī //

tat tīrthaṃ putra vakṣyāmi mṛtyudoṣajarāpaham
purāsan naimiṣāraṇye ṛṣayaḥ sattrakāriṇaḥ //

śamitāraṃ ca ṛṣayo mṛtyuṃ cakrus tapasvinaḥ
vartamāne sattrayāge mṛtyau śamitari sthite //

na mamāra tadā kaścid ubhayaṃ sthāsnu jaṅgamam
vinā paśūn muniśreṣṭha martyaṃ cāmartyatāṃ gatam //

tatas triviṣṭape śūnye martye caivātisaṃbhṛte
mṛtyunopekṣite devā rākṣasān ūcire tadā //

gacchadhvam ṛṣisattraṃ tan nāśayadhvaṃ mahādhvaram
iti devavacaḥ śrutvā procus te rākṣasāḥ surān //

vidhvaṃsayāmas taṃ yajñam asmākaṃ kiṃ phalaṃ tataḥ
pravartate vinā hetuṃ na kopi kvāpi jātucit //

devā apy asurān ūcur yajñārdhaṃ bhavatām api
bhaved eva tato yāntu ṛṣīṇāṃ sattram uttamam //

te śrutvā tvaritāḥ sarve yatra yajñaḥ pravartate
jagmus tatra vināśāya devavākyād viśeṣataḥ //

taj jñātvā ṛṣayo mṛtyum āhuḥ kiṃ kurmahe vayam
āgatā devavacanād rākṣasā yajñanāśinaḥ //

mṛtyunā saha saṃmantrya naimiṣāraṇyavāsinaḥ
sarve tyaktvā svāśramaṃ taṃ śamitrā saha nārada //

agnimātram upādāya tyaktvā pātrādikaṃ tu yat
kratuniṣpattaye jagmur gautamīṃ prati satvarāḥ //

tatra snātvā maheśānaṃ rakṣaṇāyopatasthire
kṛtāñjalipuṭās te tu tuṣṭuvus tridaśeśvaram //

yo līlayā viśvam idaṃ cakāra dhātā vidhātā bhuvanatrayasya
yo viśvarūpaḥ sadasatparo yaḥ someśvaraṃ taṃ śaraṇaṃ vrajāmaḥ

icchāmātreṇa yaḥ sarvaṃ hanti pāti karoti ca
tam ahaṃ tridaśeśānaṃ śaraṇaṃ yāmi śaṃkaram //

mahānalaṃ mahākāyaṃ mahānāgavibhūṣaṇam
mahāmūrtidharaṃ devaṃ śaraṇaṃ yāmi śaṃkaram //

tataḥ provāca bhagavān mṛtyo kā prītir astu te //

rākṣasebhyo bhayaṃ ghoram āpannaṃ tridaśeśvara
yajñam asmāṃś ca rakṣasva yāvat sattraṃ samāpyate //

tathā cakāra bhagavāṃs trinetro vṛṣabhadhvajaḥ
śamitrā mṛtyunā sattram ṛṣīṇāṃ pūrṇatāṃ yayau //

haviṣāṃ bhāgadheyāya ājagmur amarāḥ kramāt
tān avocan munigaṇāḥ saṃkṣubdhā mṛtyunā saha //

asmanmakhavināśāya rākṣasāḥ preṣitā yataḥ
tasmād bhavadbhyaḥ pāpiṣṭhā rākṣasāḥ santu śatravaḥ //

tataḥ prabhṛti devānāṃ rākṣasā vairiṇo 'bhavan
kṛtyāṃ ca vaḍavāṃ tatra devāś ca ṛṣayo 'malāḥ //

mṛtyor bhāryā bhava tvaṃ tām ity uktvā te 'bhyaṣecayan
abhiṣekodakaṃ yat tu sā nadī vaḍavābhavat //

mṛtyunā sthāpitaṃ liṅgaṃ mahānalam iti śrutam
tataḥ prabhṛti tat tīrthaṃ vaḍavāsaṃgamaṃ viduḥ //

mahānalo yatra devas tat tīrthaṃ bhuktimuktidam
sahasraṃ tatra tīrthānāṃ sarvābhīṣṭapradāyinām
ubhayos tīrayos tatra smaraṇād aghaghātinām //