Bhagavata Purana · Chapter 10.09

BhP_10.09.001/0 śrī-śuka uvāca
ekadā gṛha-dāsīṣu yaśodā nanda-gehinī /
karmāntara-niyuktāsu nirmamantha svayaṃ dadhi

yāni yānīha gītāni tad-bāla-caritāni ca /
dadhi-nirmanthane kāle smarantī tāny agāyata

kṣaumaṃ vāsaḥ pṛthu-kaṭi-taṭe bibhratī sūtra-naddhaṃ $ putra-sneha-snuta-kuca-yugaṃ jāta-kampaṃ ca subhrūḥ &
rajjv-ākarṣa-śrama-bhuja-calat-kaṅkaṇau kuṇḍale ca % svinnaṃ vaktraṃ kabara-vigalan-mālatī nirmamantha // BhP_10.09.003* //
tāṃ stanya-kāma āsādya mathnantīṃ jananīṃ hariḥ /
gṛhītvā dadhi-manthānaṃ nyaṣedhat prītim āvahan

tam aṅkam ārūḍham apāyayat stanaṃ sneha-snutaṃ sa-smitam īkṣatī mukham /
atṛptam utsṛjya javena sā yayāv utsicyamāne payasi tv adhiśrite

sañjāta-kopaḥ sphuritāruṇādharaṃ sandaśya dadbhir dadhi-mantha-bhājanam /
bhittvā mṛṣāśrur dṛṣad-aśmanā raho jaghāsa haiyaṅgavam antaraṃ gataḥ

uttārya gopī suśṛtaṃ payaḥ punaḥ praviśya saṃdṛśya ca dadhy-amatrakam /
bhagnaṃ vilokya sva-sutasya karma taj jahāsa taṃ cāpi na tatra paśyatī

ulūkhalāṅghrer upari vyavasthitaṃ markāya kāmaṃ dadataṃ śici sthitam /
haiyaṅgavaṃ caurya-viśaṅkitekṣaṇaṃ nirīkṣya paścāt sutam āgamac chanaiḥ

tām ātta-yaṣṭiṃ prasamīkṣya satvaras $ tato 'varuhyāpasasāra bhītavat &
gopy anvadhāvan na yam āpa yogināṃ % kṣamaṃ praveṣṭuṃ tapaseritaṃ manaḥ // BhP_10.09.009* //
anvañcamānā jananī bṛhac-calac- chroṇī-bharākrānta-gatiḥ sumadhyamā /
javena visraṃsita-keśa-bandhana- cyuta-prasūnānugatiḥ parāmṛśat

kṛtāgasaṃ taṃ prarudantam akṣiṇī kaṣantam añjan-maṣiṇī sva-pāṇinā /
udvīkṣamāṇaṃ bhaya-vihvalekṣaṇaṃ haste gṛhītvā bhiṣayanty avāgurat

tyaktvā yaṣṭiṃ sutaṃ bhītaṃ vijñāyārbhaka-vatsalā /
iyeṣa kila taṃ baddhuṃ dāmnātad-vīrya-kovidā

na cāntar na bahir yasya na pūrvaṃ nāpi cāparam /
pūrvāparaṃ bahiś cāntar jagato yo jagac ca yaḥ

taṃ matvātmajam avyaktaṃ martya-liṅgam adhokṣajam /
gopikolūkhale dāmnā babandha prākṛtaṃ yathā

tad dāma badhyamānasya svārbhakasya kṛtāgasaḥ /
dvy-aṅgulonam abhūt tena sandadhe 'nyac ca gopikā

yadāsīt tad api nyūnaṃ tenānyad api sandadhe /
tad api dvy-aṅgulaṃ nyūnaṃ yad yad ādatta bandhanam

evaṃ sva-geha-dāmāni yaśodā sandadhaty api /
gopīnāṃ susmayantīnāṃ smayantī vismitābhavat

sva-mātuḥ svinna-gātrāyā visrasta-kabara-srajaḥ /
dṛṣṭvā pariśramaṃ kṛṣṇaḥ kṛpayāsīt sva-bandhane

evaṃ sandarśitā hy aṅga hariṇā bhṛtya-vaśyatā /
sva-vaśenāpi kṛṣṇena yasyedaṃ seśvaraṃ vaśe

nemaṃ viriñco na bhavo na śrīr apy aṅga-saṃśrayā /
prasādaṃ lebhire gopī yat tat prāpa vimuktidāt

nāyaṃ sukhāpo bhagavān dehināṃ gopikā-sutaḥ /
jñānināṃ cātma-bhūtānāṃ yathā bhaktimatām iha

kṛṣṇas tu gṛha-kṛtyeṣu vyagrāyāṃ mātari prabhuḥ /
adrākṣīd arjunau pūrvaṃ guhyakau dhanadātmajau

purā nārada-śāpena vṛkṣatāṃ prāpitau madāt /
nalakūvara-maṇigrīvāv iti khyātau śriyānvitau