Bhagavata Purana · Chapter 08.01
BhP_08.01.001/0 śrīrājovāca
svāyambhuvasyeha guro vaṃśo 'yaṃ vistarāc chrutaḥ /
yatra viśvasṛjāṃ sargo manūn anyān vadasva naḥ
manvantare harerjanma karmāṇi ca mahīyasaḥ /
gṛṇanti kavayo brahmaṃstāni no vada śṛṇvatām
yadyasminnantare brahman bhagavān viśvabhāvanaḥ /
kṛtavān kurute kartā hy atīte 'nāgate 'dya vā
BhP_08.01.004/0 śrīṛṣiruvāca
manavo 'smin vyatītāḥ ṣaṭ kalpe svāyambhuvādayaḥ /
ādyaste kathito yatra devādīnāṃ ca sambhavaḥ
ākūtyāṃ devahūtyāṃ ca duhitrostasya vai manoḥ /
dharmajñānopadeśārthaṃ bhagavān putratāṃ gataḥ
kṛtaṃ purā bhagavataḥ kapilasyānuvarṇitam /
ākhyāsye bhagavān yajño yac cakāra kurūdvaha
viraktaḥ kāmabhogeṣu śatarūpāpatiḥ prabhuḥ /
visṛjya rājyaṃ tapase sabhāryo vanamāviśat
sunandāyāṃ varṣaśataṃ padaikena bhuvaṃ spṛśan /
tapyamānastapo ghoramidamanvāha bhārata
BhP_08.01.009/0 śrīmanuruvāca
yena cetayate viśvaṃ viśvaṃ cetayate na yam /
yo jāgarti śayāne 'smin nāyaṃ taṃ veda veda saḥ
ātmāvāsyamidaṃ viśvaṃ yat kiñcij jagatyāṃ jagat /
tena tyaktena bhuñjīthā mā gṛdhaḥ kasya sviddhanam
yaṃ paśyati na paśyantaṃ cakṣuryasya na riṣyati /
taṃ bhūtanilayaṃ devaṃ suparṇamupadhāvata
na yasyādyantau madhyaṃ ca svaḥ paro nāntaraṃ bahiḥ /
viśvasyāmūni yadyasmādviśvaṃ ca tadṛtaṃ mahat
sa viśvakāyaḥ puruhūtaīśaḥ satyaḥ svayaṃjyotirajaḥ purāṇaḥ /
dhatte 'sya janmādyajayātmaśaktyā tāṃ vidyayodasya nirīha āste
athāgre ṛṣayaḥ karmāṇ īhante 'karmahetave /
īhamāno hi puruṣaḥ prāyo 'nīhāṃ prapadyate
īhate bhagavān īśo na hi tatra visajjate /
ātmalābhena pūrṇārtho nāvasīdanti ye 'nu tam
tamīhamānaṃ nirahaṅkṛtaṃ budhaṃ nirāśiṣaṃ pūrṇamananyacoditam /
nṝn śikṣayantaṃ nijavartmasaṃsthitaṃ prabhuṃ prapadye 'khiladharmabhāvanam
BhP_08.01.017/0 śrīśuka uvāca
iti mantropaniṣadaṃ vyāharantaṃ samāhitam /
dṛṣṭvāsurā yātudhānā jagdhumabhyadravan kṣudhā
tāṃstathāvasitān vīkṣya yajñaḥ sarvagato hariḥ /
yāmaiḥ parivṛto devairhatvāśāsat triviṣṭapam
svārociṣo dvitīyastu manuragneḥ suto 'bhavat /
dyumatsuṣeṇarociṣmat pramukhāstasya cātmajāḥ
tatrendro rocanastvāsīddevāśca tuṣitādayaḥ /
ūrjastambhādayaḥ sapta ṛṣayo brahmavādinaḥ
ṛṣestu vedaśirasastuṣitā nāma patny abhūt /
tasyāṃ jajñe tato devo vibhurity abhiviśrutaḥ
aṣṭāśītisahasrāṇi munayo ye dhṛtavratāḥ /
anvaśikṣan vrataṃ tasya kaumārabrahmacāriṇaḥ
tṛtīya uttamo nāma priyavratasuto manuḥ /
pavanaḥ sṛñjayo yajña hotrādyāstatsutā nṛpa
vasiṣṭhatanayāḥ sapta ṛṣayaḥ pramadādayaḥ /
satyā vedaśrutā bhadrā devā indrastu satyajit
dharmasya sūnṛtāyāṃ tu bhagavān puruṣottamaḥ /
satyasena iti khyāto jātaḥ satyavrataiḥ saha
so 'nṛtavrataduḥśīlān asato yakṣarākṣasān /
bhūtadruho bhūtagaṇāṃścāvadhīt satyajitsakhaḥ
caturtha uttamabhrātā manurnāmnā ca tāmasaḥ /
pṛthuḥ khyātirnaraḥ keturity ādyā daśa tatsutāḥ
satyakā harayo vīrā devāstriśikha īśvaraḥ /
jyotirdhāmādayaḥ sapta ṛṣayastāmase 'ntare
devā vaidhṛtayo nāma vidhṛtestanayā nṛpa /
naṣṭāḥ kālena yairvedā vidhṛtāḥ svena tejasā
tatrāpi jajñe bhagavān hariṇyāṃ harimedhasaḥ /
haririty āhṛto yena gajendro mocito grahāt
BhP_08.01.031/0 śrīrājovāca
bādarāyaṇa etat te śrotumicchāmahe vayam /
hariryathā gajapatiṃ grāhagrastamamūmucat
tatkathāsu mahat puṇyaṃ dhanyaṃ svastyayanaṃ śubham /
yatra yatrottamaśloko bhagavān gīyate hariḥ
BhP_08.01.033/0 śrīsūta uvāca
parīkṣitaivaṃ sa tu bādarāyaṇiḥ prāyopaviṣṭena kathāsu coditaḥ /
uvāca viprāḥ pratinandya pārthivaṃ mudā munīnāṃ sadasi sma śṛṇvatām
Original text: Bhāgavatapurāṇa · Data entry Ulrich Stiehl · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0