Avadānakalpalatā · Chapter 38

iti kṣemendraviracitāyāṃ bodhisattvāvadānakalpalatāyāṃ mūkapaṅgvavadānaṃ nāma saptatriṃśaḥ pallavaḥ //
38. kṣānyavadānam /
te jayanti dhṛtiśīlinaḥ paraṃ nirvikārarucisūcitādbhutāḥ /
śeṣavat pṛthulabhāranirvyathāḥ ye vahanti sukṛtakṣamāḥ kṣamām

purā purā puṇyaviparyayeṇa ripuḥ prajānāṃ janitaprakampaḥ /
udunbanāmā nibiḍopatāpairyakṣa kṣayāyaiva kṛtakṣaṇo 'bhūt

akālakālaṃ tamanāthabandhurlokānukampī bhagavān prasahya /
śikṣopadeśaṃ śaraṇaṃ prapannaṃ śamābhidhāyī vinaye nyayuṅkta

tasmin praśānte bhuvanopatāpe draṣṭuṃ prahṛṣṭaḥ sugataṃ sametya /
saṃcāriṇaṃ nākapatiḥ praṇamya tatkālajātasmitamityuvāca

kasmādakasmāt smitacandralekhā mukhāmbuje bhāti tavādbhuteyam /
akāraṇaṃ sattvasudhāsamudrā na lokasāmānyatayām hasanti

śrutveti vākyaṃ tridaśeśvarasya tat taṃ sarvadarśī bhagavān babhāṣe /
asmin pradeśe nijapūrvavṛttaṃ smṛtvā smtaṃ jātamidaṃ mamendraṃ

purā muniḥ kṣāniratirvane 'sminnuvāsa nirvāsitaroṣadoṣaḥ /
yo 'bhūdbhuvo rāgarajaḥsvabhāve vidveṣavānindurivāravinde

athottarāśādhipatirvasante vanāntarālokanakautukena /
sāntaḥpuraḥ kelisukhāya kāmī tadāśramopāntamahīmavāpa

rāgī kalirnāma sa bhūmipālaḥ pādaprahārairvadanāsavaiśca /
lebhe vilāseṣu nitambinīnāmaśokaśobhāṃ bakulaśriyaṃ ca

diśastapolopapṛthuprakopabhrūbhaṅgavṛndairiva tāpasānām /
tatra bhramadbhirbhramarairbabhūvuḥ kāmāgnidhūmairiva sāndhakārāh

līlāvilolāḥ pavanākulālīstanāvanamrāḥ stabakā latānām /
raktādharāḥ pāṭalapallavānām prāpurvilāsaṃ lalanā latānām

rājāṅganāḥ kautukavibhrameṇa vane carantyastamṛṣiṃ vilokya /
acañcaladhyānasamādhisaktaṃ vimuktarāgaṃ parivārya tasthuḥ

taddeśamabhyetya nareśvaro 'tha dṛṣṭvā vabhūbhiḥ parivāritaṃ tam /
īrṣyāprakopānaladurnirīkṣyaḥ ciccheda tasyāśu sa pāṇipādam

chinnāṅgavargo 'pi sa nirvikāraścukopa bhūpāya na nāma dhīraḥ /
nyavārayat krūrataraṃ ca tasmai gandharvayakṣoragadevasaṃgham

tataḥ prayāte nṛpatau puraṃ svāṃ sametya sarve munayo vanebhyaḥ /
taṃ tatra kṛtāvayavaṃ vilokya kṣāntā api krodhadhutā babhūvuḥ

śāpapradānābhimukhān nivārya kṣantavyamityeva sa tānuvāca /
kṣāmāsamāliṅgitamānasānām kopakriyābhiḥ kriyate na saṅgaḥ

vikāravego 'pi na pāṇipādacchede mamābhūd yadi vītamanyoḥ /
satyena tenākṣatadeha eva syāmityavādīt sa punaḥ prasādī

tataḥ kṣaṇāt saṃgatapāṇipādaṃ rūḍhavraṇaṃ pretya sadodayena /
apūjayat kṣāntiguṇaṃ stavena taṃ devatā sattvasitaiśca puṣpaiḥ

rājāpi tatkilbiṣakālakūṭavisphoṭasaṃghaṭṭavinaṣṭaceṣṭaḥ /
pūrotkaṭāvartavivartamānaḥ saṃvartapākaṃ narakaṃ jagāma

yo 'bhūtpurā kṣāntiratirmaharṣiḥ so 'haṃ kaliryaśca sa devadattaḥ /
atītavṛttasmaraṇena śakra nākāraṇaṃ jātamidaṃ smitaṃ me

iti bhagavataḥ śrutvā vākyaṃ sa vismayamānasaḥ
pramadavikacavyaktotsāhā vahannayanāvalīḥ /
taraṇikiraṇasparśeneva sphuṭaḥ kamalākaras
tridaśavasatiṃ prītaḥ prāyāt patistridivaikasām