Language

ENहिગુ
Scripture Library

Ashtanga Sangraha · Chapter 6.21

6.21.1

athātaḥ karṇarogavijñānīyaṃ nāmādhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ /
iti ha smāhurātreyādayo maharṣayaḥ //

6.21.2

pratiśyāyajalakrīḍākarṇakaṇḍūyanairmarut /
mithyāyogena śabdasya kupitonyaiśca kopanaiḥ //

6.21.3

prāpya śrotrasirāḥ kuryācchūlaṃ srotasi vegavat /
ardhāvabhedakaṃ stambhaṃ śiśirānabhinandanam //

6.21.4

cirācca pākaḥ pakvaṃ tu lasīkāmalpaśaḥ sravet /
śrotraṃ śūnyamakasmācca syāt sañcāravicāravat //

6.21.5

śūlaṃ pittāt sadāhoṣā śītecchāśvathathujvaram /
āśupākaṃ prapakvaṃ ca sapītalasikāsruti /
sā lasīkāspṛśodyadyattatpākamupaiti ca //

6.21.6

kaphācchirohanugrīvāgauravaṃ mandatā rujaḥ /
kaṇḍūḥśvayathuruṣṇecchā pākācchvetaghanasrutiḥ //

6.21.7

karoti śravaṇe śūlamabhighātādidūṣitam /
raktaṃ pittasamānārti kiñcidvādhikalakṣaṇam //

6.21.8

śūlaṃ samuditairdoṣaiḥ saśophajvaratīvraruk /
paryāyāduṣṇaśītecchaṃ jāyate śrutijāḍyavat /
pakvaṃ sitāsitāraktaghanapūyapravāhi ca //

6.21.9

śabdavāhisirāsaṃsthe śṛṇoti pavane muhuḥ /
nādānakasmādvividhān karṇanādaṃ vadanti tam //

6.21.10

śleṣmaṇānugato vāyurnādo vā samupekṣitaḥ /
uccaiḥ kṛcchrācchrutiṃ kuryāt badhiratvaṃ krameṇa ca //

6.21.11

votana śoṣitaḥ śleṣmā sroto limpettato bhavet /
rug gauravaṃ pidhānaṃ ca sa pratīnāhasaṃjñitaḥ //

6.21.12

kaṇḍūśophau kaphācchrutre sthirau tatsaṃjñayā smṛtau //

6.21.13

kapho vidagdhaḥ pittena sarujaṃ nīrujaṃ tathā /
ghanapūtibahukledaṃ kurute pūtikarṇakam //

6.21.14

vātādidūṣitaṃ śrotraṃ māṃsāsṛkledajā rujam /
khādanto jantavaḥ kuryustīvrāṃ sa kṛmikarṇakaḥ //

6.21.15

śrotrakaṇḍūyanājjāte kṣate syāt pūrvalakṣaṇaḥ /
vidradhiḥ pūrvavaccānyaḥ śophorśorbudamīritam //

6.21.16

teṣu rukpūtikarṇatvaṃ badhiratvaṃ krameṇa ca //

6.21.17

garbhe 'nilāt saṅkucitā śaṣkulī kūcikarṇakaḥ //

6.21.18

eko nīruganeko vā garbhe māṃsāṅkuraḥ sthiraḥ /
pippalīpippalīmānaḥ sannipātādvidārikā //

6.21.19

sarvaṇaḥ sarujaḥ stabdhaḥ śvayaghuḥ sa upekṣitaḥ //

6.21.20

kaṭutailanibhaṃ pakvaḥ sravet kṛcchreṇa rohati /
saṅkocayati rūḍhā ca sā dhruvaṃ karṇaśaṣkulīm //

6.21.21

sirāsthaḥ kurute vāyuḥ pālīśoṣaṃ tadāhvayam //

6.21.22

kṛśā dṛḍhā ca tantrīvat pālī vātena tantrikā //

6.21.23

sukumāre cirotsargāt sahasaiva pravardhite /
karṇe śophaḥ sarukpālyāmaruṇaḥ paripoṭavān //

6.21.24

paripoṭaścapavanāt utpātaḥ pittaśoṇitāt //

6.21.25

gurvābharaṇabhārādyaiḥ śyāvo rugdāhapākavān /
śvayathuḥ sphoṭapiṭakārāgoṣākledasaṃyutaḥ //

6.21.26

pālyāṃ śophonilakaphāt sarvato nirvyathaḥ sthiraḥ /
stabdhaḥ savarṇaḥ kaṇḍūmānunmantho galliraśca saḥ //

6.21.27

durviddhe vardhite karṇe sakaṇḍūdāhapākaruk /
śvayathuḥ sannipātotthaḥ sa nāmrā duḥkhavardhanaḥ //

6.21.28

kaphāsṛkkṛmijāḥ sūkṣmāḥ sakaṇḍūkledavedanāḥ /
lihyākhyāḥ piṭakāstā hi lihyuḥ pālīmupekṣitāḥ //

6.21.29

pippalī sarvajaṃ śūlaṃ vidārī kūcikarṇakaḥ /
eṣāmasādhyā yāpyaikā tantrikānyāṃstu sādhayet //

6.21.30

pañcaviṃśatirityuktāḥ karṇarogā vibhāgataḥ //
karṇarogapratiṣedhaḥ

Original text: Aṣṭāṅgasaṃgraha · Edition: e-text by SARIT · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc