Language

ENहिગુ
Scripture Library

Ashtadhyayi · Chapter 6.1

6.1.1

eka-aco dve prathamasya

6.1.2

ajāder dvitīyasya

6.1.3

na ndrāḥ saṃyogādayaḥ

6.1.4

pūrvo 'bhyāsaḥ

6.1.5

ubhe abhyastam

6.1.6

jakṣity-ādayaḥ ṣaṭ

6.1.7

tujādīnāṃ dīrgho 'bhyāsasya

6.1.8

liṭi dhātor anabhyāsasya

6.1.9

san-yaṅoḥ

6.1.10

ślau

6.1.11

caṅi

6.1.12

dāśvān sāhvān mīḍvāṃś ca

6.1.13

ṣyaṅaḥ samprasāraṇaṃ putra-patyos tatpuruṣe

6.1.14

bandhuni bahuvrīhau

6.1.15

vaci-svapi-yajādīnāṃ kiti

6.1.16

grahi-jyā-vayi-vyadhi-vaṣṭi-vicati-vṛścati-pṛcchati-bhṛjjatīnāṃ ṅiti ca

6.1.17

liṭy abhyāsasya+ubhayeṣām

6.1.18

svāpeś caṅi

6.1.19

svapi-syami-vyeñāṃ yaṅi

6.1.20

na vaśaḥ

6.1.21

cāyaḥ kī

6.1.22

sphāyaḥ sphī niṣṭhāyām

6.1.23

styaḥ prapūrvasya

6.1.24

dravamūrti-sparśayoḥ śyaḥ

6.1.25

prateś ca

6.1.26

vibhāṣā 'bhy-ava-pūrvasya

6.1.27

śṛtaṃ pāke

6.1.28

pyāyaḥ pī

6.1.29

liḍ-yaṅoś ca

6.1.30

vibhāṣā śveḥ

6.1.31

ṇau ca saṃś-caṅoḥ

6.1.32

hvaḥ saṃprasāraṇam

6.1.33

abhyastasya ca

6.1.34

bahulaṃ chandasi

6.1.35

cāyaḥ kī

6.1.36

apaspṛdhethām-ānṛcur-ānṛhuś-cicyuṣetityāja-śrātāḥ śritam-āśīrāśīrtāḥ

6.1.37

na samprasāraṇe samprasāraṇam

6.1.38

liṭi vyo yaḥ

6.1.39

vaś ca asya anyatarasyāṃ kiti

6.1.40

veñaḥ

6.1.41

lyapi ca

6.1.42

jyaś ca

6.1.43

vyaś ca

6.1.44

vibhāṣā pareḥ

6.1.45

ād eca upadeśe 'śiti

6.1.46

na vyo liṭi

6.1.47

sphurati-sphulatyor ghañi

6.1.48

krī-iṅ-jīnāṃ ṇau

6.1.49

sidhyater apāralaukike

6.1.50

mīnāti-minoti-dīṅāṃ lyapi ca

6.1.51

vibhāṣā līyateḥ

6.1.52

khideś chandasi

6.1.53

apaguro ṇamuli

6.1.54

ci-sphuror ṇau

6.1.55

prajane vīyateḥ

6.1.56

bibheter hetubhaye

6.1.57

nityaṃ smayateḥ

6.1.58

sṛji-dṛśor jñaly am akiti

6.1.59

anudāttasya ca rdupadhasya anyatarsyām

6.1.60

śīrṣaṃś chandasi

6.1.61

ye ca taddhite

6.1.62

aci śīrṣaḥ

6.1.63

pad-dan-no-mās-hṛn-niś-asan-yūṣan-doṣan-yakañ-chakann-udann-āsañ chasprabhṛtiṣu

6.1.64

dhātvādeḥ ṣaḥ saḥ

6.1.65

ṇo naḥ

6.1.66

lopo vyor vali

6.1.67

ver apṛktasya

6.1.68

hal-ṅy-ābbhyo dīrghāt su-ti-sy-apṛktaṃ hal

6.1.69

eṅ hrasvāt sambuddheḥ

6.1.70

śeḥ chandasi bahulam

6.1.71

hrasvasya piti kṛti tuk

6.1.72

saṃhitāyām

6.1.73

che ca

6.1.74

āṅ-māṅoś ca

6.1.75

dīrghāt

6.1.76

padāntād vā

6.1.77

iko yaṇaci

6.1.78

eco 'y-av-āy-āvaḥ

6.1.79

vānto yi pratyaye

6.1.80

dhātos tannimittasya+eva

6.1.81

kṣayya-jayyau śakyārthe

6.1.82

krayyas tadarthe

6.1.83

bhyyapravayye ca cchandasi

6.1.84

ekaḥ pūrvaparayoḥ

6.1.85

antādivac ca

6.1.86

ṣatva-tukor asiddhaḥ

6.1.87

ādguṇaḥ

6.1.88

vṛddhir eci

6.1.89

ety-edhaty-ūṭhsu

6.1.90

āṭaś ca

6.1.91

upasargād ṛti dhātau

6.1.92

vā supyāpiśaleḥ

6.1.93

ā-oto 'm-śasoḥ

6.1.94

eṅi pararūpam

6.1.95

om-āṅoś ca

6.1.96

usy apadāntāt

6.1.97

ato guṇe

6.1.98

avyakta-anukaraṇasya ata itau

6.1.99

na āmreḍitasya anatyasya tu vā

6.1.100

nityam āmreḍite ḍāci

6.1.101

akaḥ savarṇe dīrghaḥ

6.1.102

prathamayoḥ pūrvasavarṇaḥ

6.1.103

tasmāc chaso naḥ puṃsi

6.1.104

nād ici

6.1.105

dīrghāj jasi ca

6.1.106

vā chandasi

6.1.107

ami pūrvaḥ

6.1.108

samprasāraṇāc ca

6.1.109

eṅaḥ padāntād ati

6.1.110

ṅasiṅasoś ca

6.1.111

ṛta ut

6.1.112

khyatyāt parasya

6.1.113

ato ror aplutād aplute

6.1.114

haśi ca

6.1.115

prakṛtyā 'ntaḥpādam avyapare

6.1.116

avyād-avadyād-avakramur-avrata-ayam-avantv-avasyusu ca

6.1.117

yajuṣy uraḥ

6.1.118

āpo-juṣaṇo-vṛṣṇo-varṣiṣṭhe 'mbe 'mbāle 'mbikepūrve

6.1.119

aṅga ity ādau ca

6.1.120

anudātte ca kudhapare

6.1.121

avapathāsi ca

6.1.122

sarvatra vibhāṣā goḥ

6.1.123

avaṅ sphoṭāyanasya

6.1.124

indre ca nityam

6.1.125

pluta-pragṛhyā aci

6.1.126

āṅo 'nunāsikaś chandasi

6.1.127

iko 'savarṇe śākalyasya hrasvaś ca

6.1.128

ṛty akaḥ

6.1.129

aplutavad-upasthite

6.1.130

ī3 cākravarmaṇasya

6.1.131

diva ut

6.1.132

etat-tadoḥ sulopo 'kor anañsamāse hali

6.1.133

syaś chandasi bahulam

6.1.134

so 'ci lope cet pādapūraṇam

6.1.135

suṭ kāt pūrvaḥ

6.1.136

aḍ-abhyāsa-vyavāye 'pi

6.1.137

samparyupebhyaḥ karotau bhūṣaṇe

6.1.138

samavāye ca

6.1.139

upāt pratiyatna-vaikṛta-vākya-adhyāhāresu

6.1.140

kiratau lavane

6.1.141

hiṃsāyāṃ prateś ca

6.1.142

apāc catuṣpāc-chakuniṣv ālekhane

6.1.143

kustumburūṇi jātiḥ

6.1.144

aparasparāḥ kriyāsātatye

6.1.145

goṣpadaṃ sevita-asevita-pramāṇesu

6.1.146

āspadaṃ pratiṣṭhāyām

6.1.147

āścaryam anitye

6.1.148

varcaske 'vaskaraḥ

6.1.149

apaskaro rathāṅgam

6.1.150

viṣkiraḥ śukumnirvikiro vā

6.1.151

hvasvāc candra-uttarapade mantre

6.1.152

pratiṣkaśaś ca kaśeḥ

6.1.153

praskaṇva-hariścandrāv ṛṣī

6.1.154

maskaramaskariṇau veṇuparivrājakayoḥ

6.1.155

kāstīrājastunde nagare

6.1.156

kāraskaro vṛkṣaḥ

6.1.157

pāraskaraprabhṛtīni ca sañjñāyām

6.1.158

anudāttaṃ padam ekavarjam

6.1.159

karṣa-ātvato ghaño 'nta udāttaḥ

6.1.160

ucchādīnāṃ ca

6.1.161

anudāttasya ca yatra+udāttalopaḥ

6.1.162

dhātoḥ

6.1.163

citaḥ

6.1.164

taddhitasya

6.1.165

kitaḥ

6.1.166

tisṛbhyo jasaḥ

6.1.167

caturaḥ śasi

6.1.168

sāv eka-acas tṛtīyā-ādir vibhaktiḥ

6.1.169

anta-udāttād uttarapadādanyatarasyām anityasamāse

6.1.170

añceś chandasy asarvanāmasthānam

6.1.171

ūḍ-idaṃ-padādy-ap-pum-rai-dyubhyaḥ

6.1.172

aṣṭano dīrghāt

6.1.173

śatur anumo nady-aj-ādī

6.1.174

udāttayaṇo halpūrvāt

6.1.175

na+uṅ-dhātvoḥ

6.1.176

hrasva-nuḍbhyāṃ matup

6.1.177

nām anyatarasyām

6.1.178

ṅyāś chandasi bahulam

6.1.179

ṣaṭtricaturbhyo halādiḥ

6.1.180

jñaly upottamam

6.1.181

vibhāṣā bhāṣāyām

6.1.182

na go-śvan-sāvavarṇa-rāḍ-aṅ-kruṅ-kṛdbhyaḥ

6.1.183

divo jhal

6.1.184

nṛ ca anyatarasyām

6.1.185

tit svaritam

6.1.186

tāsy-anudāten-ṅid-ad-upadeśāl la-sārvadhātukam anudāttam ahnviṅoḥ

6.1.187

ādiḥ sico 'nyatarasyām

6.1.188

svapādi-hiṃsām acy aniṭi

6.1.189

abhyastānām ādiḥ

6.1.190

anudāte ca

6.1.191

sarvasya supi

6.1.192

bhī-hrī-bhṛ-hu-mada-jana-dhana-daridrā-jāgarāṃ pratyayāt pūrvaṃ piti

6.1.194

ādir ṇamuly anyatarasyām

6.1.195

acaḥ kartṛyaki

6.1.196

thali ca seṭīḍanto vā

6.1.197

ñnityādir nityam

6.1.198

āmantritasya ca

6.1.199

pathi-mathoḥ sarvanāmasthāne

6.1.200

antaś ca tavai yugapat

6.1.201

kṣayo nivāse

6.1.202

jayaḥ karaṇam

6.1.203

vṛṣa-ādīnāṃ ca

6.1.204

sañjñāyām upamānam

6.1.205

niṣṭhā ca dvyaj anāt

6.1.206

śuṣka-dhṛṣtau

6.1.207

āśitaḥ kartā

6.1.208

rikte vibhāṣā

6.1.209

juṣṭa-arpite ca cchandasi

6.1.210

nityaṃ mantre

6.1.211

yuṣmad-asmador ṅasi

6.1.212

ṅayi ca

6.1.213

yato 'nāvaḥ

6.1.214

īḍa-vanda-vṛ-śaṃsa-duhāṃ ṇyataḥ

6.1.215

vibhāṣā veṇv-indhānayoḥ

6.1.216

tyāga-rāga-hāsa-kuha-śvaṭha-krathānām

6.1.217

upottamaṃ riti

6.1.218

caṅy anyatarasyām

6.1.219

matoḥ pūrvamāt sañjñāyāṃ striyām

6.1.220

anto 'vatyāḥ

6.1.221

īvatyāḥ

6.1.223

samāsasya

Original text: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc