Language

ENहिગુ
Scripture Library

Ashtadhyayi · Chapter 5.4

5.4.1

pādaśatasya saṅkhyāder vīpsāyāṃ vun lopaś ca

5.4.2

daṇḍa-vyavasargayoś ca

5.4.3

sthūlādibhyaḥ prakāravacane kan

5.4.4

anatyantagatau ktāt

5.4.5

na sāmivacane

5.4.6

bṛhatyā ācchādane

5.4.7

aṣaḍakṣa-āśitaṅgv-alaṅkarma-alampuruṣa-adhyuttarapadāt khaḥ

5.4.8

vibhāṣā-añcer adikṣtriyām

5.4.9

jātyantāc cha bandhuni

5.4.10

sthānāntād vibhāṣā sasthānena+iti cet

5.4.11

kim-et-tiṅ-avyaya-ghād-āṃv-adravyaprakarṣe

5.4.12

amu ca cchandasi

5.4.13

anugādinaṣ ṭhak

5.4.14

ṇacaḥ striyām añ

5.4.15

aṇ inuṇaḥ

5.4.16

visāriṇo matsye

5.4.17

saṅkyāyāḥ kriyā-abhyāvṛttigaṇane kṛtvasuc

5.4.18

dvi-tri-caturbhyaḥ suc

5.4.19

ekasya sakṛc ca

5.4.20

vibhāṣā bahor dhā 'viprakrṣṭakāle

5.4.21

tat prakṛtavacane mayaṭ

5.4.22

samūhavac ca bahuṣu

5.4.23

ananta-āvasatha-itiha-bheṣajāñ ñyaḥ

5.4.24

devatāntāt tādarthye yat

5.4.25

pāda-arghābhyāṃ ca

5.4.26

atither ñyaḥ

5.4.27

devāt tal

5.4.28

aveḥ kaḥ

5.4.29

yāvādibhyaḥ kan

5.4.30

lohitān maṇau

5.4.31

varṇe ca anitye

5.4.32

rakte

5.4.33

kālāc ca

5.4.34

vinayādibhyaṣ ṭhak

5.4.35

vāco vyāhṛta-arthāyām

5.4.36

tadyuktāt karmaṇo 'ṇ

5.4.37

oṣadher ajātau

5.4.38

prajñādibhyaś ca

5.4.39

mṛdas tikan

5.4.40

sasnau praśaṃsāyāṃ

5.4.41

vṛka-jyeṣṭhābhyāṃ til-tātilau ca chandasi

5.4.42

bahv-alpa-arthāc chaskārakād anyatarasyām

5.4.43

saṅkhyā-ekavacanāc ca vīpsāyām

5.4.44

pratiyoge pañcamyās tasiḥ

5.4.45

apādāne ca ahīya-ruhoḥ

5.4.46

atigraha-avyathana-kṣepeṣv akartari tṛtīyāyāḥ

5.4.47

hīyamāna-pāpayogāc ca

5.4.48

ṣaṣṭhyā vyāśraye

5.4.49

rogāc ca apanayane

5.4.50

abhūtatadbhāve kṛ-bhv-astiyoge sampadyakartari cviḥ

5.4.51

arur-manaś-cakṣuś-ceto-raho-rajasāṃ lopaś ca

5.4.52

vibhāṣā sāti kārtsnye

5.4.53

abhividhau sampadā ca

5.4.54

tadadhīnavacane

5.4.55

deye trā ca

5.4.56

deva-manuṣya-puruṣa-puru-martyebhyo dvitīyāsaptamyor bahulam

5.4.57

avyaktānukaraṇād dvyajavarārdhād anitau ḍāc

5.4.58

kṛño dvitīya-tṛtīya-śamba-bījāt kṛṣau

5.4.59

saṅkhyāyāś ca guṇāntāyāḥ

5.4.60

samayāc ca yāpanāyām

5.4.61

sapatra-niṣpatrād ativyathane

5.4.62

niṣkulān niṣkoṣaṇe

5.4.63

sukha-priyād ānulomye

5.4.64

duḥkhāt prātilomye

5.4.65

śūlāt pāke

5.4.66

satyād aśapathe

5.4.67

madrāt parivāpaṇe

5.4.68

samāsāntāḥ

5.4.69

na pūjanāt

5.4.70

kimaḥ kṣepe

5.4.71

nañas tatpuruṣāt

5.4.72

patho vibhāṣā

5.4.73

bahuvrīhau saṅkhyeye ḍaj abahu-gaṇāt

5.4.74

ṛk-pūr-ab-dhūḥ-pathām ānakṣe

5.4.75

ac praty-anv-avapūrvāt sāma-lomnaḥ

5.4.76

akṣṇo 'darśanāt

5.4.77

acatura-vicatura-sucatura-strīpuṃsa-dhenvanaḍuha-rkṣāma-vāṅmanasa-akṣibhruva-dāragava-ūrvaṣṭhīva-padaṣṭhīva-naktaṃdiva-rātriṃdiva-ahardiva-sarajasa-niḥśreyasa-puruṣāyuṣa-dvyāyuṣa-tryāyuṣa-rgyajuṣa-jātokṣa-mahokṣa-vṛddhokṣa-upaśuna-goṣṭhaśvāḥ

5.4.78

brahmahastibhyāṃ varcasaḥ

5.4.79

ava-sam-andhebhyas tamasaḥ

5.4.80

śvaso vasīyaḥ-śreyasaḥ

5.4.81

anv-ava-taptād rahasaḥ

5.4.82

prater urasaḥ saptamīsthāt

5.4.83

anugavam āyāme

5.4.84

dvistāvā tirstāvā vediḥ

5.4.85

upasargād adhvanaḥ

5.4.86

tatpuruṣasya aṅguleḥ saṅkhyā-avyayādeḥ

5.4.87

ahaḥ-sarva-ekadeśa-saṅkhyāta-puṇyāc ca rātreḥ

5.4.88

ahno 'hna etebhyaḥ

5.4.89

na saṅkhyādeḥ samāhāre

5.4.90

uttama-ekābhyāṃ ca

5.4.91

rāja-ahaḥ-sakhibhyaṣ ṭac

5.4.92

gor ataddhita-luki

5.4.93

agra-ākhyāyām urasaḥ

5.4.94

ano 'śma-ayas-sarasāṃ jāti-sañjñāyoḥ

5.4.95

grāma-kauṭābhyāṃ ca takṣṇaḥ

5.4.96

ateḥ śunaḥ

5.4.97

uapmānād aprāṇiṣu

5.4.98

uttaramṛgapūrvāc ca sakthnaḥ

5.4.99

nāvo dvigoḥ

5.4.100

ardhāc ca

5.4.101

khāryāḥ prācām

5.4.102

dvi-tribhyām añjaleḥ

5.4.103

an-as-antān napuṃsakāc chandasi

5.4.104

brahmaṇo jānapadākhyāyām

5.4.105

ku-mahadbhyām anyatarasyām

5.4.106

dvandvāc cu-da-ṣa-ha-antāt samāhāre

5.4.107

avyayībhāve śarat-prabhṛtibhyaḥ

5.4.108

anaś ca

5.4.109

napuṃsakād anyatarasyām

5.4.110

nadī paurṇamāsy-āgrahāyaṇībhyaḥ

5.4.111

jñayaḥ

5.4.112

gireś ca

5.4.113

bahuvrīhau sakthy-akṣṇoḥ svāṅgāt ṣac

5.4.114

aṅguler dāruṇi

5.4.115

dvi-tribhyāṃ ṣa mūrdhnaḥ

5.4.116

ap pūraṇī-pramāṇyoḥ

5.4.117

antar-bahirbhyāṃ ca lomnaḥ

5.4.118

añ nāsikāyāḥ sañjñāyāṃ nasaṃ ca asthūlāt

5.4.119

upasargāc ca

5.4.120

suprāta-suśva-sudiva-śārikukṣa-caturaśra-eṇīpadājapada-proṣṭhapadāḥ

5.4.121

nañ-duḥ-subhyo hali-sakthyor anyārasyām

5.4.122

nityam asic prajā-medhayoḥ

5.4.123

bahuprajāśc chandasi

5.4.124

dharmād anic kevalāt

5.4.125

jambhā suharitatṛṇasomebhyaḥ

5.4.126

dakṣiṇer mā lubdhayoge

5.4.127

ic karmavyatihāre

5.4.128

dvidaṇḍyādibhyaś ca

5.4.129

pra-saṃbhyāṃ jānunor jñuḥ

5.4.130

ūrdhvād vibhāṣā

5.4.131

ūdhaso 'naṅ

5.4.132

dhanuṣaś ca

5.4.133

vā sañjñāyām

5.4.134

jāyāyā niṅ

5.4.135

gandhasya+id ut-pūti-su-surabhibhyaḥ

5.4.136

alpa-ākhyāyām

5.4.137

upamānāc ca

5.4.138

pādasya lopo 'hastyādibhyaḥ

5.4.139

kumbhapadīṣu ca

5.4.140

saṅkhyā-supūrvasya

5.4.141

vayasi dantasya datṛ

5.4.142

chandasi ca

5.4.143

striyāṃ sañjñāyām

5.4.144

vibhāṣā śyāva-arokābhyām

5.4.145

agrānta-śuddha-śubhra-vṛṣa-varāhebhyaś ca

5.4.146

kakudasya avasthāyāṃ lopaḥ

5.4.147

trikakut parvate

5.4.148

ud-vibhyāṃ kākudasya

5.4.149

pūrṇād vibhāṣā

5.4.150

suhṛd-durhṛdau mitra-amitrayoḥ

5.4.151

uraḥprabhṛtibhyaḥ kap

5.4.152

inaḥ striyām

5.4.153

nady-ṛtaś ca

5.4.154

śeṣād vibhāṣā

5.4.155

na sañjñāyām

5.4.156

īyasaś ca

5.4.157

vandite bhrātuḥ

5.4.158

ṛtaś chandasi

5.4.159

nāḍī-tantryoḥ svāṅge

5.4.160

niṣpravāṇiś ca

Original text: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc