Ashtadhyayi · Chapter 4.2
tena raktaṃ rāgāt
lākṣā-rocanā-śakala-kardamāṭ ṭhak
nakṣatreṇa yuktaṃ kālaḥ
lub aviśeṣe
sañjñāyāṃ śravaṇa-aśvatthābhyām
dvanvāc chaḥ
dṛṣṭaṃ sāma
kaler ḍhak
vāmadevāḍ ḍyaḍ-ḍyau
parivṛto rathaḥ
pāṇḍukambalād iniḥ
dvaipa-vaiyāghrād añ
kaumāra-apūrvavacane
tatra+uddhṛtam amatrebhyaḥ
sthaṇḍilāc chayitari vrate
saṃskṛtaṃ bhakṣāḥ
śūla-ukhād yat
dadhnaṣ ṭhak
udaśvito 'nyatarasyām
kṣīrāḍ ḍhañ
sā 'smin paurṇamāsī iti sañjñāyām
āgrahāyaṇy-aśvatthāṭ ṭhak
vibhāṣā phālgunī-śravaṇā-kārtikī-caitrībhyaḥ
sā 'sya devatā
kasya+it
śukrād ghan
aponaptr-apāṃnaptṛbhyāṃ ghaḥ
cha ca
mahendrād ghāṇau ca
somāṭ ṭyaṇ
vāyv-ṛtu-pitr-uṣaso yat
dyāvāpṛthivī-śunāsīra-marutvad-agnīṣoma-vāstoṣpati-gṛhamedhāc cha ca
agner ḍhak
kālebhyo bhavavat
mahārāja-proṣṭhapadāṭ ṭhañ
pitṛvya-mātula-mātāmaha-pitāmahāḥ
tasya samūhaḥ
bhikṣā-ādibhyo 'ṇ
gotra-ukṣa-uṣṭra-urabhra-rāja-rājanya-rājaputra-vatsa-manuṣya-ajād vuñ
kedārād yañ ca
ṭhañ kavacinaś ca
brāhmaṇa-māṇava-vāḍavād yan
grāma-jana-bandhu-sahāyebhyas tal
anudāttāder añ
khaṇḍika-ādibhyaś ca
caraṇebhyo dharmavat
acitta-hasti-dhenoṣ ṭhak
keśa-aśvābhyāṃ yañ-chāv anyatarasyām
pāśādibhyo yaḥ
khala-go-rathāt
ini-tra-kaṭyacaś ca
viṣayo deśe
rājanyādibhyo vuñ
bhaurikyādy-aiṣukāryādibhyo vidhalbhaktalau
so 'sya-ādir iti cchandasaḥ pragātheṣu
saṅgrāme prayojana-yoddhṛbhyaḥ
tad asyāṃ praharaṇam iti krīḍāyāṃ ṇaḥ
ghañaḥ sāsyāṃ kriyeti ñaḥ
tad adhīte tad veda
kratu-ukthādi-sūtrāntāṭ ṭhak
kramādibhyo vun
anubrāhmaṇād iniḥ
vasantādibhyaṣ ṭhak
proktāl luk
sūtrāc ca ka+upadhāt
chando-brāhamaṇāni ca tad-viṣayāṇi
tad asminn asti iti deśe tannāmni
tena nirvṛttam
tasya nivāsaḥ
adūrabhavaś ca
or añ
matoś ca bahv-aj-aṅgāt
bahv-acaḥ kūpeṣu
udak ca vipāśaḥ
saṅkalādibhyaś ca
strīṣu sauvīra-sālva-prākṣu
suvāstv-ādibhyo 'ṇ
roṇī
ka-upadhāc ca
vuñ-chaṇ-ka-ṭhaj-ila-sa-ini-ra-ḍha ṇya-ya-phak-phiñ-iñ-ñya-kak-ṭhako 'rīhaṇa-kṛśāśva-rśya-kumuda-kāśa-tṛṇa-prekṣā-aśma-sakhi-saṅkāśa-bala-pakṣa-karṇa-sutaṅgama-pragadin-varāha-kumuda-ādibhyaḥ
janapade lup
varaṇa-ādibhyaś ca
śarkarāyā vā
ṭhak-chau ca
nadyāṃ matup
madhvādibhyaś ca
kumuda-naḍa-vetasebhyo ḍmatup
naḍa-śādāḍ ḍvalac
śikhāyā valac
utkarādibhyaś chaḥ
naḍādīnāṃ kuk ca
śeṣe
rāṣṭra-avārapārād gha-khau
rāṣṭra-avārapārād gha-khau
katry-ādibhyo ḍhakañ
kula-kukṣi-grīvābhyaḥ śva-asy-alaṅkāreṣu
nady-ādibhyo ḍhak
dakṣiṇā-paścāt-purasas tyak
kāpiśyāḥ ṣphak
raṅkor amanuṣye 'ṇ ca
dyu-prāg-apāg-udak-pratīco yat
kanthāyāṣṭhak
varṇau vuk
avyayāt tyap
aiṣameo-hyaḥ-śvaso 'nyatarasyām
tīra-rūpya-uttarapadād añ-ñau
dik-pūrvapadād asañjñāyāṃ ñaḥ
madrebhyo 'ñ
udīcyagrāmāc ca bahvaco 'ntodāttāt
prastha-uttarapada-paladyādi-ka-upadhādaṇ
kaṇva-ādibhyo gotre
iñaś ca
na dvy-acaḥ prācya-bharatesu
vṛddhāc chaḥ
bhavataṣ ṭhak-chasau
kāśyādibhyaṣ ṭhañ-ñiṭhau
vāhīkagrāmebhyaś ca
vibhāṣā+uśīnareṣu
or deśe ṭhañ
vṛddhat prācām
dhanva-ya-upadhād vuñ
prastha-pura-vahāntāc ca
ra-upadha-itoḥ prācām
janapada-tadavadhyoś ca
avṛddhād api bahuvacana-viṣayāt
kaccha-agni-vaktra-garta-uttarapadāt
dhūmādibhyaś ca
nagarāt kutsana-prāvīṇyayoḥ
araṇyān manusye
vibhāṣā kuru-yugandharābhyām
madra-vṛjyoḥ kan
kopadhād aṇ
kaccha-ādibhyaś ca
manusya-tatsthayor vuñ
apadātau sālvāt
go-yavagvoś ca
garta-uttarapadāc chaḥ
gaha-ādibhyaś ca
prācāṃ kaṭādeḥ
rājñaḥ ka ca
vṛddhād aka-ika-anta-kha-upadhāt
kanthā-palada-nagara-grāma-hrada-uttarapadāt
parvatāc ca
vibhāṣā 'manuṣye
kṛkaṇa-parṇād bharadvāje
Original text: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0