Arthashastra · Chapter 10.6
pakṣāv urasyaṃ pratigraha ity auśanaso vyūha.vibhāgaḥ //
pakṣau kakṣāv urasym pratigraha iti bārhasptyaḥ //
prapakṣa.kakṣa.urasyā ubhayoḥ daṇḍa.bhoga.maṇḍala.asaṃhatāḥ prakṛti.vyūhāḥ //
tatra tiryag.vṛttir daṇḍaḥ //
samastānām anvāvṛttir bhogaḥ //
saratāṃ sarvato.vṛttir maṇḍalaḥ //
sthitānāṃ pṛthag.anīka.vṛttir asaṃhataḥ //
pakṣa.kakṣa.urasyaiḥ samaṃ vartamāno daṇḍaḥ //
sa kakṣa.atikrāntaḥ pradaraḥ //
sa eva pakṣa.kakṣābhyāṃ pratikrānto dṛḍhakaḥ //
sa eva^atikrāntaḥ pakṣābhyām asahyaḥ //
pakṣāv avasthāpya^urasya.atikrāntaḥ śyenaḥ //
viparyaye cāpaṃ cāpa.kukuṣiḥ pratiṣṭhaḥ supratiṣṭhaś ca //
cāpa.pakṣaḥ saṃjayaḥ //
sa eva^urasya.atikrānto vijayaḥ //
sthūla.karṇa.pakṣaḥ sthūṇa.akarṇaḥ //
dvi.guṇa.pakṣa.sthūṇo viśāla.vijayaḥ //
try.abhikrānta.pakṣaś camū.mukhaḥ //
viparyaye jhaṣa.āsyaḥ //
ūrdhva.rājir daṇḍaḥ sūcī //
dvau daṇḍau valayaḥ //
catvāro durjayaḥ //
iti daṇḍa.vyūhāḥ //
pakṣa.kakṣa.urasyair viṣamaṃ vartamāno bhogaḥ //
sa sarpa.sārī go.mūtrikā vā //
sa yugma.urasyo daṇḍa.pakṣaḥ śakaṭaḥ //
viparyaye makaraḥ //
hasty.aśva.rathair vyatikīrṇaḥ śakaṭaḥ pāripatantakaḥ //
iti bhoga.vyūhāḥ //
pakṣa.kakṣa.urasyānām ekī.bhāve maṇḍalaḥ //
sa sarvato.mukhaḥ sarvato.bhadraḥ //
aṣṭa.anīko durjayaḥ //
iti maṇḍala.vyūhāḥ //
pakṣa.kakṣa.urasyānām asaṃhatād asaṃhataḥ //
sa pañca.anīkānām ākṛti.sthāpanād vajro godhā vā //
caturṇām uddhānakaḥ kākapadī vā //
trayāṇām ardha.candrakaḥ karkaṭaka.śṛṅgī vā //
ity asaṃhata.vyūhāḥ //
ratha.urasyo hasti.kakṣo^aśva.pṛṣṭho^ariṣṭaḥ //
pattayo^aśvā rathā hastinaś ca^anupṛṣṭham acalaḥ //
hastino^aśvā rathāḥ pattayaś ca^anupṛṣṭham apratihataḥ //
teṣāṃ pradaraṃ dṛḍhakena ghātayet, dṛḍhakam asahyena, śyenaṃ cāpena, pratiṣṭhaṃ supratiṣṭhena, saṃjayaṃ vijayena, sthūṇa.ākarṇaṃ viśāla.vijayena, pāripatantakaṃ sarvato.bhadreṇa //
durjayena sarvān prativyūheta //
patty.aśva.ratha.dvipānāṃ pūrvaṃ pūrvam uttareṇa ghātayet, hīna.aṅgam adhika.aṅgena ca^iti //
aṅga.daśakasya^ekaḥ patiḥ patikaḥ, patika.daśakasya^ekaḥ senā.patiḥ, tad.daśakasya^eko nāyaka iti //
sa tūrya.ghoṣa.dhvaja.patākābhir vyūha.aṅgānāṃ saṃjñāḥ sthāpayed aṅga.vibhāge saṃghāte sthāne gamane vyāvartane praharaṇe ca //
same vyūhe deśa.kāla.sāra.yogāt siddhiḥ //
KAZ10.6.48ab/ yantrair upaniṣad.yogais tīkṣṇair vyāsakta.ghātibhiḥ /
KAZ10.6.48cd/ māyābhir deva.samyogaiḥ śakaṭair hasti.bhīṣaṇaiḥ //
KAZ10.6.49ab/ dūṣya.prakopair go.yūthaiḥ skandha.āvāra.pradīpanaiḥ /
KAZ10.6.49cd/ koṭī.jaghana.ghātair vā dūta.vyañjana.bhedanaiḥ //
KAZ10.6.50ab/ "durgaṃ dagdhaṃ hṛtaṃ vā te kopaḥ kulyaḥ samutthitaḥ /
KAZ10.6.50cd/ śatrur āṭaviko vā" iti parasya^udvegam ācaret //
KAZ10.6.51ab/ ekaṃ hanyān na vā hanyād iṣuḥ kṣipto dhanuṣmatā /
KAZ10.6.51cd/ prajñānena tu matiḥ kṣiptā hanyād garbha.gatān api //E
(bheda.upādānāni - upāmśu.daṇḍāh)
Original text: Arthaśāstra · Edition: R. P. Kangle's edition: The Kauṭilīya Arthaśāstra, A critical Edtion with a Glossary, Second edition, University of Bombay 1969. · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0