Language

ENहिગુ
Scripture Library

Agni Purana · Chapter 375

375.001

:e ity āgneye mahāpurāṇe dhāraṇā nāma
catuḥsaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ ||
% chapter {375}
:ś atha pañcasaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ
samādhiḥ
agnir uvāca
yadātmamātraṃ nirbhāsaṃ stimitodadhivat sthitaṃ /AP_375.001ab/
caitanyarūpavaddhyānaṃ tat samādhirihocyate

375.002

dhyāyanmanaḥ sanniveśya yastiṣṭhedacalasthiraḥ /AP_375.002ab/
nirvātānalavadyogī samādhisthaḥ prakīrtitaḥ

375.003

na śṛṇoti na cāghrāti na paśyati na vamyati /AP_375.003ab/
na ca sparśaṃ vijānāti na saṅkalpayate manaḥ

375.004

na cābhimanyate kiñcinna ca budhyati kāṣṭhavat /AP_375.004ab/
evamīśvarasaṃlīnaḥ samādhisthaḥ sa gīyate

375.005

:p 326
yathā dīpo nivātasyo neṅgate sopamā smṛtā /AP_375.005ab/
dhyāyato viṣṇumātmānaṃ samādhistasya yoginaḥ

375.006

upasargāḥ pravartante divyāḥ siddhiprasūcakāḥ /AP_375.006ab/
pātitaḥ śrāvaṇo dhāturdaśanasvāṅgavedanāḥ

375.007

prārthayanti ca taṃ devā bhogair divyaiś ca yoginaṃ /AP_375.007ab/
nṛpāś ca pṛthivīdānair dhanaiś ca sudhanādhipāḥ

375.008

vedādisarvaśāstrañca svayameva pravartate /AP_375.008ab/
abhīṣṭachandoviṣayaṃ kāvyañcāsya pravartate

375.009

rasāyanāni divyāni divyāś cauṣadhayas tathā /AP_375.009ab/
samastāni ca śilpāni kalāḥ sarvāś ca vindati

375.010

surendrakanyā ity ādyā guṇāś ca pratibhādayaḥ /AP_375.010ab/
tṛṇavattāntyajed yastu tasya viṣṇuḥ prasīdati

375.011

aṇimādiguṇaiśvaryaḥ śiṣye jñānaṃ prakāśya ca /AP_375.011ab/
bhuktvā bhogān yathecchātastanuntyaktvālayāttataḥ

375.012

tiṣṭhet svātmani vijñāna ānande brahmaṇīśvare/AP_375.012ab/
malino hi yathādarśa ātmajñānāya na kṣamaḥ

375.013

sarvāśrayannije dehe dehī vindati vedanāṃ /AP_375.013ab/
yogayuktastu sarveṣāṃ yogānnāpnoti vedanāṃ

375.014

ākāśamekaṃ hi yathā ghaṭādiṣu pṛthag bhavet /AP_375.014ab/
tathātmaiko hy anekeṣu jalādhāreṣvivāṃśumān

375.015

brahmakhānilatejāṃsi jalabhūkṣitidhātavaḥ /AP_375.015ab/
ime lokā eṣa cātmā tasmācca sacarācaraṃ

375.016

:p 327
gṛddaṇdacakrasaṃyogāt kumbhakāro yathā ghaṭaṃ /AP_375.016ab/
karoti tṛṇamṛtkāṣṭhair gṛhaṃ vā gṛhakārakaḥ

375.017

karaṇānyevamādāya tāsu tāsviha yoniṣu /AP_375.017ab/
mṛjatyātmānamātmaivaṃ sambhūya karaṇāni ca

375.018

karmaṇā doṣamohābhyāmicchayaiva sa badhyate /AP_375.018ab/
jñānādvimucyate jīvo dharmād yogī na rogabhāk

375.019

vartyādhārasnehayogād yathā dīpasya saṃsthitiḥ /AP_375.019ab/
vikriyāpi ca dṛṣṭvaivamakāle prāṇasaṃkṣayaḥ

375.020

anantā raśmayastasya dīpavad yaḥ sthito hṛdi /AP_375.020ab/
sitāsitāḥ kadrunīlāḥ kapilāḥ pītalohitāḥ

375.021

ūrdhvamekaḥ sthitasteṣāṃ yo bhittvā sūryamaṇḍalaṃ /AP_375.021ab/
brahmalokamatikramya tena yāti parāṅgatiṃ

375.022

yadasyānyadraśmiśatamūrdhvameva vyavasthitaṃ /AP_375.022ab/
tena devanikāyāni dhāmāni pratipadyate

375.023

ye naikarūpāścādhastādraśmayo 'sya mṛduprabhāḥ /AP_375.023ab/
iha karmopabhogāya taiś ca sañcarate hi saḥ

375.024

buddhīndriyāṇi sarvāṇi manaḥ karmendriyāṇi ca /AP_375.024ab/
ahaṅkāraś ca buddhiś ca pṛthivyādīni caiva hi

375.025

avyakta ātmā kṣetrajñaḥ kṣetrastyāsya nigadyate /AP_375.025ab/
īśvaraḥ sarvabhūtasya sannasan sadasacca saḥ

375.026

buddherutpattiravyaktā tato 'haṅkārasambhavaḥ /AP_375.026ab/
tasmāt khādīni jāyante ekottaraguṇāni tu

375.027

:p 328
śabdaḥ sparśaś ca rūpañca raso gandhaś ca tadguṇāḥ /AP_375.027ab/
yo yasminnāśritaś caiṣāṃ sa tasminneva līyate

375.028

sattvaṃ rajastamaś caiva guṇāstasyaiva kīrtitāḥ /AP_375.028ab/
rajastamobhyāmāviṣṭaś cakravadbhrābhyate hi saḥ

375.029

anādirādimān yaś ca sa eva puruṣaḥ paraḥ /AP_375.029ab/
liṅgendriyair upagrāhyāḥ sa vikāra udāhṛtaḥ

375.030

yato devāḥ purāṇāni vidyopaniṣadas tathā /AP_375.030ab/
ślokāḥ sūtrāṇi bhāṣyāṇi yaccānyadmāṅbhayaṃ bhavet

375.031

pitṛyānopavīthyāś ca yadagastyasya cāntaraṃ /AP_375.031ab/
tenāgnihotriṇo yānti prajākāmā divaṃ prati

375.032

ye ca dānaparāḥ samyagaṣṭābhiś ca guṇair yutāḥ /AP_375.032ab/
aṣṭāśītisahasrāṇi munayo gṛhamedhinaḥ

375.033

punarāvartane vījabhūtā dharmapravartakāḥ /AP_375.033ab/
saptarṣināgvīthyāś ca devalokaṃ samāśritāḥ

375.034

tāvanta eva munayaḥ sarvārambhavivarjitāḥ /AP_375.034ab/
tapasā brahmacaryeṇa saṅgatyāgena medhayā

375.035

yatra yatrāvatiṣṭhante yāvadāhūtasaṃplavaṃ /AP_375.035ab/
vedānuvacanaṃ yajñā brahmacaryaṃ tapo damaḥ

375.036

śraddhopavāsaḥ satyatvamātmano jñānahetavaḥ /AP_375.036ab/
sa tvāśramair nididhyāsyaḥ samastair evameva tu

375.037

draṣṭavyastvatha mantavyaḥ śrotavyaś ca dvijātibhiḥ /AP_375.037ab/
ya evamenaṃ vindanti ye cāraṇyakamāśritāḥ

375.038

upāsate dvijāḥ satyaṃ śraddhayā parayā yutāḥ /AP_375.038ab/
:p 329
kramātte sambhavantyarcirahaḥ śuklaṃ tathottaraṃ

375.039

ayanandevalokañca savitāraṃ savidyutaṃ /AP_375.039ab/
tatastān puruṣo 'bhyetya mānaso brahmalaukikān

375.040

karoti punarāvṛttisteṣāmiha na vidyate /AP_375.040ab/
yajñena tapasā dānair ye hi svargajito janāḥ

375.041

dhūmaṃ niśāṃ kṛṣṇapakṣaṃ dakṣiṇāyanameva ca /AP_375.041ab/
pitṛlokaṃ candramasaṃ nabho vāyuṃ jalaṃ mahīṃ

375.042

kramātte sambhavantīha punareva vrajanti ca /AP_375.042ab/
etadyo na vijānāti mārgadvitayamātmanaḥ

375.043

dandaśūkaḥ pataṅgo vā bhavedkīṭo 'thavā kṛmiḥ /AP_375.043ab/
hṛdaye dīpavadbrahma dhyānājjivo mṛto bhavet

375.044

nyāyāgatadhanastattvajñānaniṣṭho 'tithipriyaḥ /AP_375.044ab/
śrāddhakṛtsatyavādī ca gṛhastho 'pi vimucyate

Original text: Agnipurāṇa · Edition: Rajendralal Mitra, Calcutta: Asiatic Society of Bengal 1870-1879, 3 vols. (Bibliotheca Indica, 65,1-3) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc