Agni Purana · Chapter 373
:e ity āgneye mahāpurāṇe āsanaprāṇāyāmapratyāhārā nāma
dvisaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ
% chapter {373}
:ś atha trisaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ
dhyānam
agnir uvāca
dhyai cintāyāṃ smṛto dhāturviṣṇucintā muhūrmuhuḥ /AP_373.001ab/
anākṣiptena manasā dhyānamityabhidhīyate
ātmanaḥ samanaskasya muktāśeṣopadhasya ca /AP_373.002ab/
brahmacintāsamā śaktirdhyānaṃ nāma taducyate
dhyeyālambanasaṃsthasya sadṛśapratyayasya ca /AP_373.003ab/
pratyāntaranirmuktaḥ pratyayo dhyānamucyate
dhyeyāvasthitacittasya pradeśe yatra kutricit /AP_373.004ab/
dhyānametatsamuddiṣṭaṃ pratyayasyaikabhāvanā
evaṃ dhyānasamāyuktaḥ khadehaṃ yaḥ parityajet /AP_373.005ab/
kulaṃ svajanamitrāṇi samuddhṛtya harirbhavet
evaṃ muhūrtamardhaṃ vā dhyāyed yaḥ śraddhayā hariṃ /AP_373.006ab/
sopi yāṃ gatimāpnoti na tāṃ sarvair mahāmakhaiḥ
:n
1 bhoganadyabhiveśeneti ña..
:p 320
dhyātā dhyānaṃ tathā dhyeyaṃ yacca dhyānaprayojanaṃ /AP_373.007ab/
etaccatuṣṭayaṃ jñātvā yogaṃ yuñjīta tattvavit
yogābhyāsādbhavenmūktiraiśvaryañcāṣṭadhā mahat /AP_373.008ab/
jñānavairāgyasampannaḥ śraddadhānaḥ kṣamānvitaḥ
viṣṇubhaktaḥ sadotsāhī dhyātetthaṃ puruṣaḥ smṛtaḥ /AP_373.009ab/
mūrtāmūrtaṃ parambrahma harerdhyānaṃ hi cintanam
sakalo niṣkalo jñeyaḥ sarvajñaḥ paramo hariḥ /AP_373.010ab/
aṇimādiguṇaiśvaryaṃ muktirdhyānaprayojanam
phalena yojako viṣṇurato dhyāyet pareśvaraṃ /AP_373.011ab/
gacchaṃstiṣṭhan svapan jāgradunmiṣan nimiṣannapi
śucirvāpyaśucirvāpi dhyāyet śatatamīśvaram /AP_373.012ab/
svadehāyatanasyānte manasi sthāpya keśavam
hṛtpadmapīṭhikāmadhye dhyānayogena(1) pūjayet /AP_373.013ab/
dhyānayajñaḥ paraḥ śuddhaḥ sarvadoṣavivarjitaḥ
teneṣṭvā muktimāpnoti vāhyaśuddhaiś ca nādhvaraiḥ /AP_373.014ab/
hiṃsādoṣavimuktitvādviśuddhiścittasādhanaḥ
dhyānayajñaḥ parastasmādapavargaphalapradaḥ /AP_373.015ab/
tasmādśuddhaṃ santyajya hy anityaṃ vāhyasādhanaṃ
yajñādyaṃ karma santyajya yogamatyarthamabhyaset /AP_373.016ab/
vikāramuktamavyaktaṃ bhogyabhogasamanvitaṃ
cintayeddhṛdaye pūrvaṃ kramādādau guṇatrayaṃ /AP_373.017ab/
tamaḥ pracchādya rajasā sattvena cchādayedrajaḥ
:n
1 dhyānamārgeṇeti kha.. , ja.. ca
:p 321
dhyāyettrimaṇḍalaṃ pūrvaṃ kṛṣṇaṃ raktaṃ sitaṃ kramāt /AP_373.018ab/
sattvopādhiguṇātītaḥ puruṣaḥ pañcaviṃśakaḥ(1)
dhyeyametadaśuddhañca tyaktvā śuddhaṃ vicintayet /AP_373.019ab/
aiśvaryaṃ paṅkajaṃ divyaṃ puruśopari saṃsthitaṃ
dvādaśāṅgulavistīrṇaṃ śuddhaṃ vikaśitaṃ sitaṃ /AP_373.020ab/
nālamaṣṭāṅṇūlaṃ tasya nābhikandasamudbhavaṃ
padmapatrāṣṭakaṃ jñeyamaṇimādiguṇāṣṭakam /AP_373.021ab/
karṇikākeśaraṃ nālaṃ jñānavairāgyamuttamam
viṣṇudharmaś ca tatkandamiti padmaṃ vicintayet /AP_373.022ab/
taddharmajñānavairāgyaṃ śivaiśvaryamayaṃ paraṃ
jñātvā padmāsanaṃ sarvaṃ sarvaduḥkhāntamāpnuyāt /AP_373.023ab/
tatpadmakarṇikāmadhye śuddhadīpaśikhākṛtiṃ(2)
aṅguṣṭhamātramamalaṃ dhyāyedoṅkāramīśvaraṃ /AP_373.024ab/
kadambagolakākāraṃ tāraṃ rūpamiva sthitaṃ
dhyāyedvā raśmijālena dīpyamānaṃ samantataḥ /AP_373.025ab/
pradhānaṃ puruṣātītaṃ sthitaṃ padmasthamīśvaraṃ
dhyāyejjapecca satatamoṅkāraṃ paramakṣaraṃ /AP_373.026ab/
manaḥsthityarthamicchānti sthūladhyānamanukramāt
tadbhūtaṃ niś calībhūtaṃ labhet sūkṣme 'pi saṃsthitaṃ /AP_373.027ab/
nābhikande sthitaṃ nālaṃ daśāṅgulasamāyataṃ
nālenāṣṭadalaṃ padmaṃ dvādaśāṅgulavistṛtaṃ /AP_373.028ab/
:n
1 sattvopādhisamāyuktaḥ sadā dhyeyaś ca keśava iti kha..
2 labdhadīpaśikhākṛtimiti kha.. , ña.. ca
:p 322
sakarṇike kesarāle sūryasomāgnimaṇḍalaṃ
agnimaṇḍalamadhyasthaḥ śaṅkhacakragadādharaḥ /AP_373.029ab/
padmī caturbhujo viṣṇuratha vāṣṭabhujo hariḥ
śārṅgākṣavalayadharaḥ pāśāṅkuśadharaḥ paraḥ /AP_373.030ab/
svarṇavarṇaḥ śvetavarṇaḥ saśrovatsaḥ sakaustubhaḥ
vanamālī svarṇahārī sphuranmakarakuṇḍalaḥ /AP_373.031ab/
ratnojjvalakirīṭaś ca pītāmbaradharo mahān
sarvābharaṇabhūṣāḍhyo vitastarvā yathecchayā /AP_373.032ab/
ahaṃ brahma jyotirātmā vāudevo bimukta oṃ
dhyānācchrānto japenmantraṃ japācchrāntaś ca cintayet /AP_373.033ab/
japadhyānādiyuktasya viṣṇuḥ śīghraṃ prasīdati
japayajñasya vai yajñāḥ kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīṃ /AP_373.034ab/
japinaṃ nopasarpanti vyādhayaścādhayo grahāḥ /AP_373.034cd/
bhuktirmurktirmṛtyujayo japena prāpnuyāt phalaṃ(1)
Original text: Agnipurāṇa · Edition: Rajendralal Mitra, Calcutta: Asiatic Society of Bengal 1870-1879, 3 vols. (Bibliotheca Indica, 65,1-3) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0