Language

ENहिગુ
Scripture Library

Yogayātrā · Chapter 11

11.1

dīrghagrīvākṣikūtas trikahṛdayapṛthus tāmratālvoṣṭhajihvaḥ(Bṣ 65.1)
sūkṣmatvakkeśavālaḥ suśaphagatimukho hrasvakarṇoṣṭhapucchaḥ/
jaṃghājānūruvṛttaḥ samasitadaśanaś cārusaṃsthānarūpo
vājī sarvāṅgaśuddho bhavati narapateḥ śatrunāśāya nityam//

11.2

utsargān na śubhadam āsanāparasthaṃ vāme ca jvalanam ato 'paraṃ praśastam/(Bṣ 92.1)
sarvāṅgajvalanam avṛddhidaṃ hayānāṃ dve varṣe dahanakaṇāś ca dhūpanaṃ vā//

11.3

antaḥpuraṃ nāśam upaiti meḍhre kośakṣayaṃ yāty udare pradīpte/(Bṣ 92.2)
pāyau ca pucche ca parājayaḥ syād vaktrottamāṅgajvalane jayaś ca//

11.4

skandhāsanāṃśajvalanaṃ jayāya bandhāya pādajvalanaṃ pradiṣṭam/(Bṣ 92.3)
lalāṭavakṣo'kṣibhuje ca dhūmaḥ parābhavāya jvalanaṃ jayāya//

11.5

nāsāpuṭaprothaśiro'śrupātanetre ca rātrau jvalanaṃ jayāya/(Bṣ 92.4)
pālāśatāmrāsitakarburāṇāṃ nityaṃ śukābhasya sitasya ceṣṭam//

11.6

pradveṣo yavasāmbhasāṃ prapatanaṃ svedo nimittād vinā(Bṣ 92.5)
kampo vā vadanāc ca raktapatanaṃ dhūmasya vā saṃbhavaḥ/
asvapnaś ca virudhyatā niśi divā nidrālasadhyānatā
sādo 'dhomukhatā viceṣṭitam idaṃ neṣṭaṃ smṛtaṃ vājinām//

11.7

ārohaṇam anyavājināṃ paryāṇādiyutasya vājinaḥ/(Bṣ 92.6)
upavāhya turaṅgamasya vā kalpasyaiva vipanna śobhanā//

11.8

krauñcavad ripuvadhāya hreṣitaṃ grīvayā tv acalayā ca sonmukham/(Bṣ 92.7)
snigdham uccam anunādi hṛṣṭavad grāsaruddhavadanaś ca vājibhiḥ//

11.9

pūrṇapātradadhivipradevatā gandhapuṣpaphalakāñcanādi ca/(Bṣ 92.8)
dravyamiṣṭam athavāparaṃ bhaved hreṣatā yadi samīpato jayaḥ//

11.10

bhakṣyapānakhalinābhinandinaḥ patyur aupayikanandino 'thavā/(Bṣ 92.9)
savyapārśvagatadṛṣṭayo 'thavā vāñchirārthaphaladās turaṅgamāḥ//

11.11

vāmaiś ca pādair abhitāḍayanto mahīṃ pravāsāya bhavanti bharttuḥ/(Bṣ 92.10)
sandhyāsu dīptām avalokayanto hreṣanti ced vandhaparājayāya//

11.12

atīva hreṣanti kiranti bālān nidrāratāś ca pravadanti yātrām/(Bṣ 92.11)
romatyajā dīnakharasvarāṃś ca prāṃśūn grasantaś ca bhayāya diṣṭāḥ//

11.13

samudgavad dakṣiṇapārśvaśāyinaḥ pādaṃ samutkṣipya ca dakṣiṇaṃ sthitāḥ/(Bṣ 92.12)
jayāya śeṣeṣv api vāhaneṣv idaṃ phalaṃ yathāsaṃbhavam ādiśed budhaḥ//

11.14

ārohati kṣitipatau vinayopapanno yātrā 'nugo 'nyaturagaṃ prati hreṣitaś ca/(Bṣ 92.13)
vakreṇa vā spṛśati dakṣiṇam ātmapārśvaṃ yo 'śvaḥ sa bhartur acirāt pracinoti lakṣmīm//

11.15

muhurmuhur mūtraśakṛt karoti na tāḍyamāno 'py anulomayāyī/
akāryabhīto 'śruvilocanaś ca śivaṃ na bharttus turago 'bhidhatte//E15

Original text: Yogayātrā · Edition: Ramacandra Jha, Darabhanga, KMSG 23, 1986 with reference to Kern, Hendrick, ``Die Yogayatra des Varahamihira, Adhyaya 1--9'' Verspreide Geschriften, Vol. 1, pp.99--168, Hague, 1913 and Bhattotpala's commentary in the Brhatsamhita · Data entry Mizue Sugita · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc