Yoga Vasistha · Chapter 6.69

apūrṇa
ekonasaptatitamaḥ sargaḥ

śrīvasiṣṭha uvāca /
jagadaṅgamanābhāsamadṛśyaṃ dṛśyavatsthitam /
parayā dṛśyate dṛṣṭyā tadbrahmaiva nirāmayam

tatra śailasaritsrotolokālokāntarabhramāḥ /
bhānti te paramādarśe mahāvyomani bimbitāḥ

sā praviṣṭā tataḥ sargaṃ tamanargalaceṣṭitā /
ahamapyaviśaṃ tatra saṃkalpātmā tayā saha

yāvatsā tatra vairiñcaṃ lokamāsādya sodyamā /
upaviṣṭā viriñcasya puraḥ paramaśobhanā

vaktyayaṃ muniśārdūla patirme pāti māmimām /
vivāhārthamanenāhaṃ janitā manasā purā

purāṇaḥ puruṣo'pyeṣa māmapyadya jarāgatām /
na vivāhitavāṃstena virāgamahamāgatā

virāgameṣo'pyāyāto gantumicchati tatpadam /
yatra na draṣṭatā naiva dṛśyatā na tu śūnyatā

mahāpralaya āsanno jagatyasmiṃśca saṃprati /
dhyānānna ca calatyeṣu śailamaunādivācalaḥ

tasmānmāmenamapi ca bodhayitvā munīśvara /
āmahākalpasargādau parame pathi yojaya

ityuktvā māmasau tasya bodhāyedamuvāca ha /
nāthāyaṃ muninātho'dya sadma saṃprāptavānidam

eṣo'nyasmiñjagadgehe brahmaṇastanayo muniḥ /
pūjayainaṃ gṛhāyātaṃ gṛhasthagṛhapūjayā

budhyatāmarghyapādyena pūjyatāṃ munipuṅgavaḥ /
mahanmahatsaparyābhirmahātmabhyo hi rocate

tayetyukte mahābuddhirbubudhe sa samādhitaḥ /
svasaṃvittidravātmatvādāvarta iva vāridhau

śanairunmīlayāmāsa nayane nayakovidaḥ /
madhuḥ śiśirasaṃśāntāvavanau kusume yathā

śanaiḥ prakaṭayāmāsustānyaṅgānyasya saṃvidam /
madhupallavajālāni navānīva navaṃ rasam

surasiddhāpsaraḥsaṅghāḥ samājagmuḥ samaṃtataḥ /
yathā haṃsālayo lolāḥ prātarvikasitaṃ saraḥ

dadarśāsau puraḥprāptaṃ māṃ ca tāṃ ca vilāsinīm /
uvācātha vaco vedhāḥ praṇavasvarasundaram

anyajagadbrahmovāca /
karāmalakavaddṛṣṭasaṃsārāsārasāra he /
jñānāmṛtamahāmbhoda mune svāgatamastu te

padavīmasi saṃprāpta imāmatidavīyasīm /
dūrādhvasupariśrānta idamāsanamāsyatām

ityukte tena bhagavannabhivādaya ityaham /
vadanmaṇimaye pīṭhe niviṣṭo dṛṣṭidarśite

athāmararṣigandharvamunividyādharoditāḥ /
prastutāḥ stutayaḥ pūjā natayaḥ sthitinītayaḥ

tato muhūrtamātreṇa sarvabhūtagaṇodite /
śānte praṇatisaṃrambhe tasyoktaṃ brahmaṇo mayā

kimidaṃ bhūtabhavyeśa yadiyaṃ māmupāgatā /
vakti jñānagirāsmāṃstvaṃ bodhayeti prayatnataḥ

bhavānbhūteśvaro deva sakalajñānapāragaḥ /
iyaṃ tu kāmamūrkhā kiṃ brūte brūhi jagatpate

kathameṣā tvayā deva jāyārthaṃ janitā satī /
neha jāyāpadaṃ nītā nītā virasatāṃ katham

anyajagadbrahmovāca /
mune śṛṇu yathāvṛttamidaṃ te kathayāmyaham /
yathāvṛttamaśeṣeṇa kathanīyaṃ yataḥ satām

asti tāvadajaṃ śāntamajaraṃ kiṃcideva sat /
tataścitkacanaikāntarūpiṇaḥ kacito'smyaham