Yoga Vasistha · Chapter 6.153
tripañcāśadadhikaśatatamaḥ sargaḥ
anyamuniruvāca /
āvayoścaratostasminvane cirataraṃ tapaḥ /
mṛgānusaraṇaśrānto mṛgavyādha upaiṣyati
taṃ tvaṃ svabhāvapuṇyābhiḥ kathābhirbodhayiṣyasi /
tapastatraiva vipine sa viraktaścariṣyati
tatastapasvicaryāṇāmātmajñānabubhutsayā /
madhye sa svapnajijñāsuḥ prakṣyati svapnasaṃkathām
kathayiṣyasi tasmai tvamātmajñānamakhaṇḍitam /
svapnākhyena prasaṅgena so'to yogyo bhaviṣyati
ityanena prakāreṇa gurustasya bhaviṣyasi /
tena tāta mayokto'si girā vyādhaguro iti
iti te sarvamākhyātaṃ yathāyaṃ saṃsṛtibhramaḥ /
yathāhaṃ yādṛśaśca tvamiha yatte bhaviṣyati
iti tenāhamuktaḥ sanvismayākulayā dhiyā /
tena sārdhaṃ vimṛśyaitatparaṃ vismayamāgataḥ
atha rātryāṃ vyatītāyāṃ sa prabhāte mahāmuniḥ /
tathā saṃpūjito yena tatraiva ratimāptavān
anantaraṃ gṛhe tasmiṃstasmingrāmagṛhe tathā /
sthitāvāvāṃ sthiramatī kṛtabhāvau parasparam
tato vahati kālo'yamṛtusaṃvatsarātmakaḥ /
sthito'hamāgatānbhāvāṃstyajangṛhṇangiriryathā
nābhivāñchāmi maraṇaṃ nābhivāñchāmi jīvitam /
yathā sthito'smi tiṣṭhāmi tathaiva vigatajvaram
tato vicāritaṃ tatra tanmayā dṛśyamaṇḍalam /
kiṃ kāraṇamidaṃ tu syātkimayaṃ vetti cetasā
ko'yaṃ padārthasaṃghātaḥ kiṃ nāmaitasya kāraṇam /
astyasminsvapnasaṃdarśe cidvyomaikasvarūpiṇi
dyauḥ kṣamā vāyurākāśaṃ parvatāḥ sarito diśaḥ /
cinmātranabha evaite kacantyātmanyavasthitam
ciccandrikācaturdikkamavabhāsaṃ tanoti yat /
tadidaṃ jagadābhāti citramapratighātma khe
neme'drayo na ceyaṃ bhūrnedaṃ khaṃ nāyamapyaham /
cinmātravyomakacanamidamābhāti kevalam
padārthajātasyāsya syātkiṃ nāma bata kāraṇam /
piṇḍagrahe hetunā tu vinā ko'pyarthasaṃbhavaḥ
bhrāntimātramidaṃ cetsyādbhrānteḥ kiṃ nāma kāraṇam /
draṣṭā mantā ca ko bhrānteḥ kāraṇaṃ vā kva kīdṛśam
yasyāhamavasaṃ saṃvinmātrakaṃ hṛdayaujasi /
asau mayā saha gataḥ kilāśeṣeṇa bhasmasāt
tasmādidamanādyantaṃ cidābhāmātramambaram /
akartṛkarmakaraṇaṃ rūpaṃ ciddhanamakramam
idaṃ cidvyomakacanaṃ ghaṭāvaṭapaṭādikam /
sphuṭaṃ kuta ivākāri ghaṭāvaṭapaṭādyataḥ
nāpi cinmātrakacanaṃ cinmātraṃ vyoma kevalam /
tasya kiṃ kacanaṃ kīdṛk kathaṃ kacati kiṃ nabhaḥ
ayaṃ phenaścidambhodheḥ kimasya kacanaṃ navam /
kacatsvabhāva evāyamanantaściddhanaḥ sthitaḥ
cinmātrakacanaṃ śuddhaṃ brahma bṛṃhitaciddhanam /
idaṃ jagadivābhāti kva dṛśyaṃ draṣṭṛtā kutaḥ
ādyantavarjitamameyamanādimadhya-
mekaṃ vibhuṃ vigatakāraṇakāryasattvam /
sattāmayaṃ bhuvanaśailadigantanānā-
'nānātmakaṃ kimapi cetanameva sarvam
iti śrīvāsiṣṭha० vā० de० mo० nirvā० u० avi० śa० sarvaikātmyapratipādanaṃ nāma tripañcāśadadhikaśatatamaḥ sargaḥ
Original text: yogavāsiṣṭhaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0