Yoga Vasistha · Verses 6.13-2
trayodaśaḥ sargaḥ
śrīrāma uvāca /
samyagjñānavilāsena vāsanāvilayodaye /
jīvanmuktapade brahmannūnaṃ viśrāntavānaham
prāṇaspandanirodhena vāsanāvilayodaye /
jīvanmuktapade brahmanvada viśramyate katham
śrīvasiṣṭha uvāca /
saṃsārottaraṇe yuktiryogaśabdena kathyate /
tāṃ viddhi dviprakārāṃ tvaṃ cittopaśamadharmiṇīm
ātmajñānaṃ prakāro'syā ekaḥ prakaṭito bhuvi /
dvitīyaḥ prāṇasaṃrodhaḥ śrṛṇu yo'yaṃ mayocyate
śrīrāma uvāca /
sulabhatvādaduḥkhatvātkataraḥ śobhano'nayoḥ /
yenāvagatamātreṇa bhūyaḥ kṣobho na bādhate
śrīvasiṣṭha uvāca /
prakārau dvāvapi proktau yogaśabdena yadyapi /
tathāpi rūḍhimāyātaḥ prāṇayuktāvasau bhṛśam
eko yogastathā jñānaṃ saṃsārottaraṇakrame /
samāvupāyo dvāveva proktāvekaphalapradau
asādhyaḥ kasyacidyogaḥ kasyacijjñānaniścayaḥ /
mama tvabhimataḥ sādho susādhyo jñānaniścayaḥ
ajñānaṃ punarajñātaṃ svapneṣvapi na tadbhavet /
jñānaṃ sarvāsvavasthāsu nityameva pravartate
dhāraṇāsanadeśādisādhyatvena susādhyatām /
nāyāti yogo hyathavā vikalpo naiva śobhanaḥ
dvāveva kila śāstroktau jñānayogau raghūdvaha /
tatroktaṃ bhavate jñānamantasthaṃ jñeyanirmalam
prāṇāpānatayā rūḍho dṛḍhadehaguhāśayaḥ /
anantasiddhidaḥ sādho yogo'yaṃ buddhidaḥ śrṛṇu
mukhānilasphuraṇanirodhasaṃbhava-
sthitiṃ gato nṛpasuta cetasā'kṣaye /
samāhitasthitiriha yogayuktitaḥ
pare pade pragalitagīrnivatsyasi
ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye deva० mokṣopāyeṣu nirvāṇaprakaraṇe pū० jñānavicārayogopadeśo nāma trayodaśaḥ sargaḥ
Original text: yogavāsiṣṭhaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0