Yoga Vasistha · Chapter 3.8

aṣṭamaḥ sargaḥ

śrīrāma uvāca /
kayaitajjñāyate yuktyā kathametatprasidhyati /
nyāyānubhūta etasminna jñeyamavaśiṣyate

śrīvasiṣṭha uvāca /
bahukālamiyaṃ rūḍhā mithyājñānaviṣūcikā /
jagannāmnyavicārākhyā vinā jñānaṃ na śāmyati

vadāmyākhyāyikā rāma yā imā bodhasiddhaye /
tāścecchṛṇoṣi tatsādho mukta evāsi buddhimān

no cedudvegaśīlatvādardhādutthāya gacchasi /
tattiryagdharmiṇaste'dya na kiṃcidapi setsyati

yo'yamarthaṃ prārthayate tadarthaṃ yatate tathā /
so'vaśyaṃ tadavāpnoti na cecchrānto nivartate

sādhusaṃgamasacchāstraparo bhavasi rāma cet /
taddinaireva no māsaiḥ prāpnoṣi paramaṃ padam

śrīrāma uvāca /
ātmajñānaprabodhāya śāstraṃ śāstravidāṃ vara /
kiṃ nāma tatpradhānaṃ syādyasmiñjñāte na śocyate

śrīvasiṣṭha uvāca /
ātmajñānapradhānānāmidameva mahāmate /
śāstrāṇāṃ paramaṃ śāstraṃ mahārāmāyaṇaṃ śubham

itihāsottamādasmatādbodhaḥ pravartate /
sarveṣāmitihāsānāmayaṃ sāra udāhṛtaḥ

śrute'sminvāḍmaye yasmājjīvanmuktatvamakṣayam /
udeti svayamevāta idamevātipāvanam

sthitamevāstamāyāti jagaddṛśyaṃ vicāraṇāt /
yathā svapne parijñāte svapnādāveva bhāvanā

yadihāsti tadanyatra yannehāsti na tatkvacit /
imaṃ samastavijñānaśāstrakośaṃ vidurbudhāḥ

ya idaṃ śrṛṇuyānnityaṃ tasyodāracamatkṛteḥ /
bodhasyāpi paraṃ bodhaṃ buddhireti na saṃśayaḥ

yasmai nedaṃ tvarucaye rocate duṣkṛtodayāt /
vicārayatu yatkiṃcitsacchāstraṃ jñānavāṅmayam

jīvanmuktatvamasmiṃstu śrute samanubhūyate /
svayameva yathā pīte nīrogatvaṃ varauṣadhe

śrūyamāṇe hi śāstre'smiñchrotā vettyetadātmanā /
yathāvadidamasmābhirnanūktaṃ varaśāpavat

naśyati saṃsṛtiduḥkhamidaṃ te
svātmavicāraṇayā kathayaiva /
no dhanadānatapaḥśrutavedai-
statkathanoditayatnaśatena

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye utpattiprakaraṇe sacchāstranirūpaṇaṃ nāmāṣṭamaḥ sargaḥ