Language

ENहिગુ
Scripture Library

Yoga Vasistha · Chapter 3.6

3.6.6

ṣaṣṭhaḥ sargaḥ

3.6.1

śrīvasiṣṭha uvāca /
asya devādhidevasya parasya paramātmanaḥ /
jñānādeva parā siddhirna tvanuṣṭhānaduḥkhataḥ

3.6.2

atra jñānamanuṣṭhānaṃ natvanyadupayujyate /
mṛgatṛṣṇājalabhrāntiśāntau cedaṃ nirūpitam

3.6.3

nahyeṣa dūre nābhyāśe nālabhyo viṣame na ca /
svānandābhāsarūpo'sau svadehādeva labhyate

3.6.4

kiṃcinnopakarotyatra tapodānavratādikam /
svabhāvamātre viśrāntimṛte nātrāsti sādhanam

3.6.5

sādhusaṃgamasacchāstraparataivātra kāraṇam /
sādhanaṃ bādhanaṃ mohajālasya yadakṛtrimam

3.6.6

aryaṃ sadeva ityeva saṃparijñānamātrataḥ /
jantorna jāyate duḥkhaṃ jīvanmuktatvameti ca

3.6.7

śrīrāma uvāca /
saṃparijñātamātreṇa kilānenātmanātmanā /
punardoṣā na bādhante maraṇādyāḥ kadācana

3.6.8

devadevo mahāneṣa kuto dūrādavāpyate /
tapasā kena tīvreṇa kleśena kiyatāthavā

3.6.9

śrīvasiṣṭha uvāca /
svapauruṣaprayatnena vivekena vikāsinā /
sa devo jñāyate rāma na tapaḥsnānakarmabhiḥ

3.6.10

rāgadveṣatamaḥkrodhamadamātsaryavarjanam /
vinā rāma tapodānaṃ kleśa eva na vāstavam

3.6.11

rāgādyupahate citte vañcayitvā paraṃ dhanam /
yadarjyate tasya dānādyasyārthāstasya tatphalam

3.6.12

rāgādyupahate citte vratādi kriyate ca yat /
taddambhaḥ procyate tasya phalamasti manāṅga ca

3.6.13

tasmātpuruṣayatnena mukhyamauṣadhamāharet /
sacchāstrasajjanāsaṅgau saṃsṛtivyādhināśanau

3.6.14

atraikaṃ pauruṣaṃ yatnaṃ varjayitvetarā gatiḥ /
sarvaduḥkhakṣayaprāptau na kācidupapadyate

3.6.15

śrṛṇu tatpauruṣaṃ kīdṛgātmajñānasya labdhaye /
yena śāmyatyaśeṣeṇa rāgadveṣaviṣūcikā

3.6.16

yathāsaṃbhavayā vṛttyā lokaśāstrāviruddhayā /
saṃtoṣasaṃtuṣṭamanā bhogagandhaṃ parityajet

3.6.17

yathāsaṃbhavamudyogādanudvignatayā svayā /
sādhusaṃgamasacchāstraparatāṃ prathamaṃ śrayet

3.6.18

yathāprāptārthasaṃtuṣṭo yo garhitamupekṣate /
sādhusaṃgamasacchāstraparaḥ śīghraṃ sa mucyate

3.6.19

vicāreṇa parijñātasvabhāvasya mahāmateḥ /
anukampyā bhavantyete brahmaviṣṇvindraśaṃkarāḥ

3.6.20

deśe yaṃ sujanaprāyā lokāḥ sādhuṃ pracakṣate /
sa viśiṣṭaḥ sa sādhuḥ syāttaṃ prayatnena saṃśrayet

3.6.21

adhyātmavidyā vidyānāṃ pradhānaṃ tatkathāśrayam /
śāstraṃ sacchāstramityāhurmucyate tadvicāraṇāt

3.6.22

sacchāstrasatsaṃgamajairvivekai-
stathā vinaśyanti balādavidyāḥ /
yathā jalānāṃ katakānuṣaṅgā-
dyathā janānāṃ matayo'pi yogāt

3.6.6

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe mokṣopāye utpattiprakaraṇe mumukṣuprayatnopadeśo nāma ṣaṣṭhaḥ sargaḥ

Original text: yogavāsiṣṭhaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc