Yoga Vasistha · Chapter 1.11

ekādaśaḥ sargaḥ

viśvāmitra uvāca /
evaṃ cettanmahāprājñā bhavanto raghunandanam /
ihānayantu tvaritā hariṇaṃ hariṇā iva

eṣa moho raghupaternāpadbhyo na ca rāgataḥ /
vivekavairāgyavato bodha eva mahodayaḥ

ihāyātu kṣaṇādrāma iha caiva vayaṃ kṣaṇāt /
mohaṃ tasyāpaneṣyāmo māruto'drerghanaṃ yathā

etasminmārjite yuktyā mohe sa raghunandanaḥ /
viśrāntimeṣyati pade tasminvayamivottame

satyatāṃ muditāṃ prajñāṃ viśrāntimapatāpatām /
pīnatāṃ varavarṇatvaṃ pītāmṛta ivaiṣyati

nijāṃ ca prakṛtāmeva vyavahāraparamparām /
paripūrṇamanā mānya ācariṣyatyakhaṇḍitam

bhaviṣyati mahāsattvo jñātalokaparāvaraḥ /
sukhaduḥkhadaśāhīnaḥ samaloṣṭāśmakāñcanaḥ

ityukte munināthena rājā saṃpūrṇamānasaḥ /
prāhiṇodrāmamānetuṃ bhūyo dūtaparamparām

etāvatātha kālena rāmo nijagṛhāsanāt /
pituḥ sakāśamāgantumutthito'rka ivācalāt

vṛtaḥ katipayairbhṛtyairbhrātṛbhyāṃ ca jagāma ha /
tatpuṇyaṃ svapituḥ sthānaṃ svargaṃ surapateriva

dūrādeva dadarśāsau rāmo daśarathaṃ tadā /
vṛtaṃ rājasamūhena devaugheneva vāsavam

vasiṣṭhaviśvāmitrābhyāṃ sevitaṃ pārśvayordvayoḥ /
sarvaśāstrārthatajjñena mantrivṛndena mālitam

cārucāmarahastābhiḥ kāntābhiḥ samupāsitam /
kakubbhiriva mūrtābhiḥ saṃsthitābhiryathocitam

vasiṣṭhaviśvāmitrādyāstathā daśarathādayaḥ /
dadṛśū rāghavaṃ dūrādupāyāntaṃ guhopamam

sattvāvaṣṭabdhagarbheṇa śalyeneva himācalam /
śritaṃ sakalasevyena gambhīreṇa sphuṭena ca

saumyaṃ samaṃ śubhākāraṃ vinayodāramānasam /
kāntopaśāntavapuṣaṃ parasyārthasya bhājanam

samudyadyauvanārambhaṃ vṛddhopaśamaśobhanam /
anudvignamanānandaṃ pūrṇaprāyamanoratham

vicāritajagadyātraṃ pavitraguṇagocaram /
mahāsattvaikalobhena guṇairiva samāśritam

udāramāryamāpūrṇamantaḥkaraṇakoṭaram/
avikṣubhitayā vṛttyā darśayantamanuttamam

evaṅguṇagaṇākīrṇo dūrādeva raghūdvahaḥ /
parimeyasmitācchācchasvahārāmbarapallavaḥ

praṇanāma calaccārucūḍāmaṇimarīcinā /
śirasā vasudhākampaloladevācalaśriyā

evaṃ munīndre bruvati pituḥ pādābhivandanam/
kartumabhyājagāmātha rāmaḥ kamalalocanaḥ

prathamaṃ pitaraṃ paścānmunī mānyaikamānitau /
tato viprāṃstato bandhūṃstato gurugaṇānsuhṛt

jagrāha ca tato dṛṣṭyā manāṅmūrdhnā tathā girā /
rājalokena vihitāṃ tāṃ praṇāmaparamparām

vihitāśīrmunibhyāṃ tu rāmaḥ susamamānasaḥ /
āsasāda pituḥ puṇyaṃ samīpaṃ surasundaraḥ

pādābhivandanaparaṃ tamathāsau mahīpatiḥ /
śirasyabhyāliliṅgāśu cucumba ca punaḥpunaḥ

śatrughnaṃ lakṣmaṇaṃ caiva tathaiva paravīrahā /
āliliṅga ghanasneho rājahaṃso'mbuje yathā

utsaṅge putra tiṣṭheti vadatyatha mahīpatau /
bhūmau parijanāstīrṇe soṃ'śuke'tha nyavikṣata

rājovāca /
putra prāptavivekastvaṃ kalyāṇānāṃ ca bhājanam /
jaḍavajjīrṇayā buddhyā khedāyātmā na dīyatām

vṛddhavipraguruproktaṃ tvādṛśenānutiṣṭhatā /
padamāsādyate puṇyaṃ na mohamanudhāvatā

tāvadevā''pado dūre tiṣṭhanti paripelavāḥ /
yāvadeva na mohasya prasaraḥ putra dīyate

śrīvasiṣṭha uvāca /
rājaputra mahābāho śūrastvaṃ vijitāstvayā /
durucchedā durārambhā apyamī viṣayārayaḥ

kimatajjña ivājñānāṃ yogye vyāmohasāgare /
vinimajjasi kallolabahule jāḍyaśālini

viśvāmitra uvāca
calannīlotpalavyūhasamalocanalolatām /
brūhi cetaḥkṛtāṃ tyaktvā hetunā kena muhyasi

kiṃniṣṭhāḥ ke ca te kena kiyantaḥ kāraṇena te /
ādhayaḥ pravilumpanti mano gehamivākhavaḥ

manye nānucitānāṃ tvamādhīnāṃ padamuttamam /
āpatsu cā'prayojyaṃ te nihīnā api cādhayaḥ

yathābhimatamāśu tvaṃ brūhi prāpsyasi cānagha /
sarvameva punaryena bhetsyante tvāṃ tu nādhayaḥ

ityuktamasya sumate raghuvaṃśaketu-
rākarṇya vākyamucitārthavilāsagarbham /
tatyāja khedamabhigarjati vārivāhe
barhī yathā tvanumitābhimatārthasiddhiḥ

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye vairāgyaprakaraṇe rāghavasamāśvāsanaṃ nāmaikādaśaḥ sargaḥ