Viṣṇupurāṇa (critical edition) · Chapter 3.17
ity āha bhagavān aurvaḥ sagarāya mahātmane
sadācārān purā samyaṅ maitreya paripṛcchate //
evaṃ navabhir adhyāyais trayīdharmaḥ prapañcitaḥ //
tatparityāganindārtham adhyāyadvayam uttaram //
mayāpy etad aśeṣeṇa kathitaṃ bhavato dvija
samullaṅghya sadācāraṃ kaścin nāpnoti śobhanam //
ṣaṇḍāpaviddhapramukhā viditā bhagavan mayā
udakyādyāś ca ye sarve nagnam icchāmi veditum //
ko nagnaḥ kiṃsamācāro nagnasaṃjñāṃ naro labhet
nagnasvarūpam icchāmi yathāvat gaditaṃ tvayā //
śrotuṃ dharmabhṛtāṃ śreṣṭha na hy asty aviditaṃ tava //
ṛgyajuḥsāmasaṃjñeyaṃ trayī varṇāvṛtir dvija
etām ujjhati yo mohāt sa nagnaḥ pātakī smṛtaḥ //
trayī samastavarṇānāṃ dvija saṃvaraṇaṃ yataḥ
nagno bhavaty ujjhitāyām atas tasyām asaṃśayam //
idaṃ ca śrūyatām anyad bhīṣmāya sumahātmane
kathayām āsa dharmajño vasiṣṭho 'smatpitāmahaḥ //
mayāpi tasya gadataḥ śrutam etan mahātmanaḥ
nagnasaṃbandhi maitreya yat pṛṣṭo 'ham iha tvayā //
devāsuram abhūd yuddhaṃ divyam abdaṃ purā dvija
tasmin parājitā devā daityair hrādapurogamaiḥ //
kṣīrodasyottaraṃ kūlaṃ gatvātapyanta vai tapaḥ
viṣṇor ārādhanārthāya jaguś cemaṃ stavaṃ tadā //
ārādhanāya lokānāṃ viṣṇor īśasya yāṃ giram
vakṣyāmo bhagavān ādyas tayā viṣṇuḥ prasīdatu //
yato bhūtāny aśeṣāṇi prasūtāni mahātmanaḥ
yasmiṃś ca layam eṣyanti kas taṃ saṃstotum īśvaraḥ //
tathāpy arātividhvaṃsa dhvastavīryā bhavārthinaḥ
tvāṃ stoṣyāmas tavoktīnāṃ yāthārthyaṃ naiva gocare //
tvam urvī salilaṃ vahnir vāyur ākāśam eva ca
samastam antaḥkaraṇaṃ pradhānaṃ tatparaḥ pumān //
ekaṃ tavaitad bhūtātman mūrtāmūrtamayaṃ vapuḥ
ābrahmastambaparyantaṃ sthānakālavibhedavat //
tatreśa tava yat pūrvaṃ tvannābhikamalodbhavam
rūpaṃ sargopakārāya tasmai brahmātmane namaḥ //
śakrārkarudravasvaśvi marutsomādibhedavat
vayam evaṃ svarūpaṃ te tasmai devātmane namaḥ //
dambhaprāyam asaṃbodhi titikṣādamavarjitam
yad rūpaṃ tava govinda tasmai daityātmane namaḥ //
nātijñānavahā yasmin nāḍyaḥ stimitatejasi
śabdādilobhi yat tasmai tubhyaṃ yakṣātmane namaḥ //
krauryamāyāmayaṃ ghoraṃ yac ca rūpaṃ tavāsitam
niśācarātmane tasmai namas te puruṣottama //
svargasthadharmisaddharma phalopakaraṇaṃ tava
dharmākhyaṃ ca tathā rūpaṃ namas tasmai janārdana //
harṣaprāyam asaṃsargi gatimad gamanādiṣu
siddhātmaṃs tava yad rūpaṃ tasmai siddhātmane namaḥ //
atitikṣādhanaṃ krūram upabhogasahaṃ hare
dvijihvaṃ tava yad rūpaṃ tasmai sarpātmane namaḥ //
avabodhi ca yac chāntam adoṣam apakalmaṣam
ṛṣirūpātmane tasmai viṣṇo rūpāya te namaḥ //
bhakṣayaty atha kalpānte bhūtāni yad avāritam
tvadrūpaṃ puṇḍarīkākṣa tasmai kālātmane namaḥ //
saṃbhakṣya sarvabhūtāni devādīny aviśeṣataḥ
nṛtyaty ante ca yad rūpaṃ tasmai rudrātmane namaḥ //
pravṛttyā rajaso yac ca karmaṇāṃ kāraṇātmakam
janārdana namas tasmai tvadrūpāya narātmane //
aṣṭāviṃśadvadhopetaṃ yad rūpaṃ tāmasaṃ tava
unmārgagāmi sarvātmaṃs tasmai paśvātmane namaḥ //
yajñāṅgabhūtaṃ yad rūpaṃ jagataḥ siddhisādhanam
vṛkṣādibhedair yad bhedi tasmai mukhyātmane namaḥ //
tiryaṅmanuṣyadevādi vyomaśabdādikaṃ ca yat
rūpaṃ tavādeḥ sarvasya tasmai sarvātmane namaḥ //
pradhānabuddhyādimayād aśeṣād yad anyad asmāt paramaṃ parātman
rūpaṃ tavādyaṃ na yad anyatulyaṃ tasmai namaḥ kāraṇakāraṇāya //
śuklādidīrghādighanādihīnam agocare yac ca viśeṣaṇānām
śuddhātiśuddhaṃ paramarṣidṛśyaṃ rūpāya tasmai bhagavan natāḥ smaḥ //
yan naḥ śarīreṣu yad anyadeheṣv aśeṣavastuṣv ajam avyayaṃ yat
yasmāc ca nānyad vyatiriktam asti brahmasvarūpāya natāḥ sma tasmai //
sakalam idam ajasya yasya rūpaṃ paramapadātmavataḥ sanātanasya
tam anidhanam aśeṣabījabhūtaṃ prabhum amalaṃ praṇatāḥ sma vāsudevam //
stotrasyāsyāvasāne tu dadṛśuḥ parameśvaram
śaṅkhacakragadāpāṇiṃ garuḍasthaṃ surā harim //
tam ūcuḥ sakalā devāḥ praṇipātapuraḥsaram
prasīda deva daityebhyas trāhīti śaraṇārthinaḥ //
trailokyaṃ yajñabhāgāś ca daityair hrādapurogamaiḥ
hṛtaṃ no brahmaṇo 'py ājñām ullaṅghya parameśvara //
yady apy aśeṣabhūtasya vayaṃ te ca tavāṃśakāḥ
tathāpy avidyābhedena bhinnaṃ paśyāmahe jagat //
svavarṇadharmābhiratā vedamārgānusāriṇaḥ
na śakyās te 'rayo hantum asmābhis tapasānvitāḥ //
tam upāyam aśeṣātmann asmākaṃ dātum arhasi
yena tān asurān hantuṃ bhavema bhagavan kṣamāḥ //
ity ukto bhagavāṃs tebhyo māyāmohaṃ śarīrataḥ
samutpādya dadau viṣṇuḥ prāha cedaṃ surottamān //
māyāmoho 'yam akhilān daityāṃs tān mohayiṣyati
tato vadhyā bhaviṣyanti vedamārgabahiṣkṛtāḥ //
sthitau sthitasya me vadhyā yāvantaḥ paripanthinaḥ
brahmaṇo hy adhikārasya devā daityādikāḥ surāḥ //
tad gacchata na bhīḥ kāryā māyāmoho 'yam agrataḥ
gacchatv adyopakārāya bhavatāṃ bhavitā surāḥ //
ity uktāḥ praṇipatyainaṃ yayur devā yathāgatam
māyāmoho 'pi taiḥ sārdhaṃ yayau yatra mahāsurāḥ //
Original text: Viṣṇupurāṇa · Edition: The Critical Edition of the Viṣṇupurāṇam, critically edited by M. M. Pathak. Vadodara : Oriental Institute 1997-1999 · Data entry Peter Schreiner · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0