Vishnu Purana · Chapter 5.27

iti śriviṣṇumahāpurāṇe pañcamāṃśe ṣaḍviśodhyāyaḥ (26)
śrīmaitreya uvāca
saṃbareṇahṛto vīraḥ pradyumnaḥ sa kathaṃ mune /
śaṃbaraḥ sa mahāvīryaḥ pradyumnena kathaṃ hataḥ

yastenāpahṛtaḥ pūrvaṃ sa kathaṃ vijaghāna tam /
etadvistarataḥ śrotumicchāmi saralaṃ guro

śrīparāśara uvāca
ṣaṣṭhehni jātamātraṃ tu pradyumnaṃ sūtikāgṛhāt /
mamaiṣa hanteti mune hṛtavānkālaśaṃbaraḥ

hṛtvā cikṣepa caivainaṃ grāhogre lavaṇārṇave /
kallolajanitāvarte sughore makārālaye

pātitaṃ tatra caivaiko matsyo jagrāha bālakam /
na mamāra ca tasyāpi jaṭharāgnipradīpitaḥ

matsyabandhaiś ca matsyo 'sau matsyair anyaiḥ saha dvaja /
ghātito 'sūravaryāya śaṃbarāya niveditaḥ

tasya māyā vatī nāma patnī sarvagṛheśvarī /
kārayāmāsa sūdānāmādhipatyamaninditā

dārite matsyajaṭhare sā dadarśātiśobhanam /
kumāraṃ manmathatarordagdhasya prathamāṅkuram

ko 'yaṃ kathamayaṃ matsyajaṭhare praviveśitaḥ /
ityevaṃ kaunupāviṣṭāṃ nanvīṃ prāhātha nāradaḥ

ayaṃ samastajagataḥ sthitisaṃhārakāriṇaḥ /
śaṃbareṇa hṛto viṣṇostanayaḥ sūtikāgṛhāt

kṣiptaḥsamudre matsyena nigīrṇaste gṛhaṃ gataḥ /
nararatnamidaṃ subhru visrabdhā paripālaya

śrīparāśara uvāca
nāradenaivam uktā sā pālayāmāsa taṃ śiśum /
bālyādevātirāgeṇarūpātiśayamohitā

sa yadā yauvanābhogabhūṣito 'bhūnmahāmate /
sābhilāṣā tadā sāpi babhūva gajagāmini

māyāvatī dadau tasmai māyāḥ sarvā mahāmune /
pradyumnāyānurāgāndhā tatryastahṛdayekṣaṇā

prasājjantīṃ tu tāṃ prāha sa kārṣṇiḥ kamalebhaṇām /
mātṛtvamapahāyādya kimevaṃ vartase 'nyathā

sā tasmai kathayāmāsana putrastvaṃ mameti vai /
tanayaṃ tvāmayaṃ viṣṇorhṛtavānkālaśaṃbaraḥ

kṣiptaḥ samudre matsyasya saṃprāpto jaṭharānmayā /
sā hi roditite mātā kāntādyāpyativatsalā

śrīparāśara uvāca
ityuktaḥ śaṃbaraṃ yuddhe pradyumnaḥ sa samāhvayat /
krodhākulīkṛtamanā yuyudhe ca mahā balaḥ

hatvā sainyamaśeṣaṃ tu tasya daityasya yādavaḥ /
saptamāyā vyatikramya māyāṃ prayuyuje 'ṣṭamīm

tayā jaghāna taṃ daityaṃ māyayā kālaśaṃbaram /
utpattya ca tayā sārdhamājagāma pituḥ puram

antaḥpure nipatitaṃ māyāvatyā samanvitam /
taṃ dṛṣṭvā kṛṣṇa saṃkalpā babhūvuḥ kṛṣṇayoṣitaḥ

rukmiṇī sābhavatpremṇā sāsradṛṣṭiraninditā /
dhanyāyā khalv ayaṃ putro vartate navayauvane

asminvayasi putro me pradyumno yadi jīvati /
sabhāgyā jananī vatsa sā tvāyā kā vibhīṣitā

atha vā yādṛsaḥ sneho mama yādṛgvapustava /
harerapatyaṃ suvyaktaṃ bhavānvatsa bhaviṣyati

śrīparāśara uvāca
etasminnantare prāptaḥsaha kṛṣṇena nāradaḥ /
antaḥpuracarāṃ devīṃ rukmiṇīṃ prāha harṣayan

eṣa te tanayaḥ subhru hatvā śaṃbaramāgataḥ /
hṛto yenābhavadbālo bhavatyāḥsūtikāgṛhāt

iyaṃ māyāvatī bhāryā tanayasyāsya te satī /
śaṃbarasya na bhāryeyaṃ śrūyatāmatra kāraṇam

manmathe tu gate nāśaṃ tadudbhavaparayaṇā /
śaṃbaraṃ mohayāmāsa māyārūpeṇa rūpiṇī

vihārādyupabhogeṣu rūpaṃ māyāmayaṃ śubham /
darśayāmāsa daityasya tasyeyaṃ madirekṣaṇā

kāmo 'vatīrṇaḥ putraste tasyeyaṃ dayitā ratiḥ /
viśaṅkā nātra kartavyā snuṣeyaṃ tava śobhane

tato harṣasamāviṣṭau rukmiṇī keśavautadā /
nagarī ca samastā sā sādhusādhvityabhāṣata

ciraṃ naṣṭena putreṇa saṃgatāṃ prekṣya rukmiṇīm /
avāpa vismayaṃ sarvo dvāravatyāṃ tadā janaḥ