Vayu Purana · Verses 36-2
//sūta uvāca//
teṣāṃ caturṇāṃ vakṣyāmi śailendrāṇāṃ yathākramam/
anubandhāni ramyāṇi sarvakālarttukāni ca
sārikābhirmayūraiśca cakoraiśca madotkaṭaiḥ/
śukaiśca bhṛṅgarājaiśca citrakaiśca samantataḥ
jīvañjīvakanādaiśca hemakānāñca nāditaiḥ/
mattakokilanādaiśca valgūnāñca nināditaiḥ
sugrīvakāñcanaravaiḥ kalaviṅkarutaistathā/
kūjitāntaraśabdaiśca suramyāṇi ca sarvaśaḥ
madātkaṭairmadhuraiśca bhramaraiśca mahālasaiḥ/
upagītavanāntāni kinnaraiśca vkacit vkacit
puṣpavṛṣṭiṃ vimuñcanti mandamārutakampitāḥ/
taravo yatra dṛśyante cārupallavaśobhitāḥ
stabakairmañjarībhiśca tāmraiḥ kisalayaistathā/
mandavātavaśāllolairdolayadbhiryutāni ca
nānādhātuvicitraiśca kāntarūpaiḥ śilāśataiḥ/
śallaiḥ vkaciddvijaśreṣṭhā vinyastaiḥ śobhitāni ca
devadānavagandharvairyakṣarākṣasapannagaiḥ/
siddhāpsarogaṇaiścaiva sevitāni tatastataḥ
manoharāṇi catvāri devākrīḍanakānyatha/
caturdiśamudārāṇi nāmnā śrṛṇuta tāni me
pūrvañcaitrarathaṃ nāma dakṣiṇaṃ nandanaṃ vanam/
vaibhrājaṃ paścimaṃ vidyāduttaraṃ saviturvanam
mahāvaneṣu caiteṣu niviṣṭāni yathākramam/
anubandhāni ramyāṇi vihaṅgaiḥ kūjitāni ca
vanairvistīrṇatīrthāni mahāpuṇyāvanāni ca/
mahānāgādhivāsāni sevitāni mahātmabhiḥ
surasāmalaloyāni śivāni susukhāni ca/
siddhadevāsuravarairupaspṛṣṭajalāni ca
chatrapramāṇairvikacairmahāgandhairmanoharaiḥ/
puṇḍarīkairmahāpatrairutpalaiḥ śobhitāni ca/
mahāsarāṃsi catvāri tāni vakṣyāmi nāmataḥ
aruṇodaṃ saraḥ pūrvaṃ dakṣiṇaṃ mānasaṃ smṛtam/
sitodaṃ paścimasaro mahābhadrantathottaram
aruṇodañca pūrveṇa ye ca śailāstataḥ smṛtāḥ/
tān kīrtyamānāṃstattvena śrṛṇudhvaṃ vistarānmama
śītāntaśca kumuñjaśca suvīraścācalottamaḥ/
vikaṅko maṇiśīlaśca vṛṣabhaścācalottamaḥ
mahānīlo'tha rucakaḥ sabindurmandarastathā/
veṇumāṃśca sumedhaśca niṣadho devaparvataḥ
ityete parvatavarā anye ca girayastathā/
pūrveṇa mandarasyaite siddhavāsā udāhṛtāḥ
saraso mānasasyeha dakṣiṇā ye mahācalāḥ/
ye kīrtitā mayā te vai nāmatastānnibodhata
śailastriśikharaścāpi śiśiraścācalottamaḥ/
kaliṅgaśca pataṅgaśca rucakaścaiva sānumān
tāmrābhaśca viśākhaśca tathā śvetodaro giriḥ/
samūlo viṣadhāraśca ratnadhāraśca parvataḥ
ekaśrṛṅgo mahāmūlo gajaśailaḥ piśācakaḥ/
pañcaśailo'tha kailāso himavaṃścācalottamaḥ
ityete devacaritā hyutkṛṣṭāḥ parvatottamāḥ/
digbhāgo dakṣiṇe proktā meroramaravarccasaḥ
apareṇa sitodasya saraso dvijasattamāḥ/
uttamā ye mahāśailāstān pravakṣye yathākramam
suvakṣāḥ śikhiśailaśca kālo vaiḍhūryaparvataḥ/
kapilaḥ piṅgalo rudraḥ surasaśca mahācalaḥ
kumudo madhumāṃścaiva añjanīmukuṭastathā/
kṛṣṇaśca pāṇḍaraścaiva sahasraśikharaścaha
pāriyātraśca śailendrastriśrṛṅgaścācalottamaḥ/
ityete parvatavarā digbhāge paścime smṛtāḥ
mahābhadrasya sarasa uttareṇāpi śrīmataḥ/
ye mayā pūrvataḥ proktāstānvadiṣye yathākramam
śaṅkukūṭo mahāśailo vṛṣabho haṃsaparvataḥ/
nāgaśca kapilaścaiva indraśailaśca sānumān
nīlaḥ kanaka śrṛṅgaśca śataśrṛṅgaśca parvataḥ/
puṣpako meghaśailaśca virājaścācalottamaḥ/
jārudhiścaiva śailendra ityete uttarāḥ smṛtāḥ
eteṣāṃ śailamukhyānāmantareṣu yathākramam/
sthalyo'hyantaradroṇyaśca sarāṃsi ca nibodhata
iti śrīmahāpurāṇe vāyuprokte bhuvanavinyāso nāma ṣaṭtriṃśo'dhyāyaḥ
Original text: vāyupurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0