Vayu Purana · Verses 24-2
// vāyuruvāca //
catvāri bhārate varṣe yugāni munayo viduḥ /
kṛtaṃ tretā dvāparaṃ ca tiṣyaṃ ceti caturyugam
etatsahasraparyantamaharyadbrahmaṇaḥ smṛtam/
yāmādyāstu gaṇāḥ sapta romavantaścaturddaśa
saśarīrāḥ śrayante sma janalokaṃ sahānugāḥ/
evaṃ deveṣvatīteṣu maharllokājjanaṃ tapaḥ
manvantareṣvatīteṣu devāḥ sarve mahaujasaḥ/
tatasteṣu gateṣūrddhvaṃ sāyujyaṃ kalpavāsinām
sametya devaiste devāḥ prāpte saṅkālane tadā/
maharlokaṃ parityajya gaṇāste vai caturddaśa
bhūtadiṣvavaśiṣṭeṣu sthāvarānteṣu vai tadā /
śūnyeṣu teṣu lokeṣu mahānteṣu bhuvādiṣu/
deveṣvatha gateṣūrddhvaṃ kalpavāsiṣu vai janam
tatsaṃhatyā tato brahmā devarṣigaṇadānavān/
saṃsthāpayati vai sarvvān dāhavṛṣṭyā yugakṣaye
yo'tītaḥ saptamaḥ kalpo mayā vaḥ parikīrtitaḥ/
samudraiḥ saptabhirgāḍhamekībhūtairmahārṇavaiḥ /
āsīdekārṇavaṃ ghoramavibhāgaṃ tamomayam // २४.८
māyayaikārṇave tasmin śaṅkhacakragadādharaḥ/
jīmūtābho'mbujākṣaśca kirīṭī śrīpatirhariḥ
nārāyaṇamukhodgīrṇaḥ so'ṣṭamaḥ puruṣottamaḥ/
aṣṭabāhurmahorasko lokānāṃ yonirucyate/
kimapyacintyaṃ yuktātmā yogamāsthāya yogavit
phaṇāsahasrakalitaṃ tamapratimavarcasam/
mahābhogapaterbhogamanvāstīrya mahocchrayam/
tasminmahati paryaṅke śete vai kanakaprabhe
evaṃ tatra śayānena viṣṇunā prabhaviṣṇunā/
ātmārāmeṇa krīḍārthaṃ sṛṣṭaṃ nābhyāṃ tu paṅkajam
śatayojanavistīrṇaṃ taruṇādityavarccasam/
bajradaṇḍaṃ mahotsedhaṃ līlayā prabhaviṣṇunā
tasyaivaṃ krīḍamānasya samīpaṃ devamīḍhuṣaḥ/
hemabrahmāṇḍajo brahmā rukmavarṇohyatīndriyaḥ/
caturmukho viśālākṣaḥ samāgamya yadṛcchayā
śriyā yuktena navyena suprabheṇa sugandhinā/
taṃ krīḍamānaṃ pajhena dṛṣṭvā brahmā tu bhejivān
sa vismayamathāgamya śasya saṃpūrṇayā girā/
provāca ko bhavān śete ākṣito mdhyamambhasām
atha tasyācyutaḥ śrutvā brahmaṇastu śubhaṃ vacaḥ/
udatiṣṭhata paryyaṅkādvismayotphullalocanaḥ
pratyuvācottaraṃ caiva kriyate yacca kiñcana/
dyaurantarikṣaṃ bhūtañca paraṃ padamahaṃ prabhuḥ
tamevamuktvā bhagavān viṣṇuḥ punarathāvravīt /
kastvaṃ khalu samāyātaḥ samīpaṃ bhagavān kutaḥ /
kutasva bhūyo gantavyaṃ kutra vā te pratiśrayaḥ
ko bhavān viśvamūrtistvaṃ karttavyaṃ kiñca te mayā/
evaṃ bruvāṇa vaikuṇṭhaṃ pratyuvāca pitāmahaḥ
yathā bhavāṃstathā cāhamādikartta prajāpatiḥ/
nārāyaṇasamākhyātaḥ sarvvaṃ vai mayi tiṣṭhati
savismayaṃ paraṃ śrutvā brahmaṇā lokakartṛṇā/
so'nujñāto bhagavatā vaikuṇṭho viśvasambhavaḥ
kautūhalānmahāyogī praviṣṭo brahmaṇo mukham/
imānaṣṭādaśadvīpān sasamudrān saparvvatān/
praviśya sa mahātejāścāturvarṇyasamākulān/
brahmādistambaparyyantān saptalokān sanātanān
brahmaṇastūdare dṛṣṭvā sarvvān viṣṇurmahāyaśāḥ/
aho'sya tapaso vīryyaṃ punaḥ punarabhāṣata
paryyaṭan vividhān lokān viṣṇurnānāvidhāśramān/
tato varṣasahasrānte nāntaṃ hi dadṛśe tadā
tadā'sya vakrānniṣkramya pannagendrāriketanaḥ/
ajātaśatrurbhagavān pitāmahamathābravīt
bhagavan ādi madhyañca antaṃ kāladiśorna ca/
nāhamantaṃ prapaśyāmi hyudarasya tavānagha
evamuktvābravīdbhūyaḥ pitāmahamidaṃ hariḥ/
bhavānapyevamevādya hyudaraṃ mama śāśvatam/
praviśya lokān paśyaitānanaupamyān dvijottama
manaḥprahlādanīṃ vāṇīṃ śrutvā tasyābhinandya ca/
śrīpaterudaraṃ bhūyaḥ praviveśa pitāmahaḥ
tāneva lokān garbhasthaḥ paśyan so'cintyavikramaḥ/
paryaṭitvādidevasya dadarśāntaṃ na vai hareḥ
jñātvāgamantasya pitāmahasya dvārāṇi sarvāṇi pidhāya viṣṇuḥ/
vibhurmanaḥ karttumiyeṣa cāśu sukhaṃ prasupto'smi mahājalaughe
tato dvārāṇi sarvāṇi pihitānyupalakṣyate/
sūkṣmaṃ kṛtvātmano rūpaṃ nābhyāṃ dvāramavindata
pajhasūtrānumārgeṇa hyanugamya pitāmahaḥ/
ujjahārātmano rūpaṃ puṣkarāccaturānanaḥ/
virarājāravindasthaḥ pajhagarbhasamadyutiḥ
etasminnantare tābhyāmekaikasya tu kārtsnyataḥ/
pravarttamāne saṃharṣe madhye tasyārṇavasya tu
//sūta uvāca//
tato hyaparimeyātmā bhūtānāṃ prabhurīśvaraḥ/
śūlapāṇirmahādevo haimacīrāmbaracchadaḥ/
āgacchad yatra so'nanto nāgabhogapatirhariḥ
śīghraṃ vikramatastasya padbhyāmatyantapīḍitāḥ/
uddhūtāstūrṇamākāśe pṛthulāstoyabindavaḥ/
atyuṣṇāścātiśītāśca vāyustatra vavau bhṛśam
taddṛṣṭvā mahadāścaryaṃ brahmā viṣṇumabhāṣata/
abbindavo hi sthūloṣṇāḥ kampate cāmbujaṃ bhṛśam/
etaṃ me saṃśayaṃ brūhi kiñcānyat tvañcikīrṣasi
etadevaṃvidhaṃ vākyaṃ pitāmahamukhodbhavam/
śrutvāpratimakarmāha bhagavānasurāntakṛt
kinnu khalvatra me nābhyāṃ bhūtamanyatkṛtālayam /
vadanti priyamatyarthaṃ vipriyepi ca te mayā
ityevaṃ manasā dhyātvā pratyuvācedamuttaram/
kinnvatra bhagavāṃstasmin puṣkare jātasambhramaḥ
kiṃ mayā yat kṛtaṃ deva yanmāṃ priyamanuttamam/
bhāṣase puruṣaśreṣṭha kimarthaṃ brūhi tattvataḥ
evaṃ bruvāṇaṃ deveśaṃ lokayā trāntu tattvagām/
pratyuvācāmbujābhāsko brahma vedanidhiḥ prabhuḥ
yo'sau tavodaraṃ pūrvaṃ praviṣṭo'haṃ tvadicchayā/
yathā mamodare lokāḥ sarve dṛṣṭāstvayā prabho/
tathaiva dṛṣṭāḥ kārtsnyena mayā lokāstavodare
tato varṣasahasrānte upāvṛttasya me'nagha/
nūnaṃ matsarabhāvena māṃ vaśīkartumicchatā/
āśu dvārāṇi sarvāṇi ghaṭitāni tvayā punaḥ
tato mayā mahābhāga sañcintya svena cetasā/
labdho nābhyāṃ praveśatu padmasūtrādvinirgamaḥ
mābhūtte manaso'lpo'pi vyāghāto'yaṃ kathañcana/
ityeṣānugatirviṣṇoḥ kāryāṇāmaupasargikī
yanma yānantaraṃ kāryaṃ mayādhyavasitaṃ tvayi/
tvāñcābādhitukāmena krīḍāpūrvaṃ yadṛcchayā/
āśu dvārāṇi sarvāṇi ghaṭitāni mayā punaḥ
na te'nyathāvamantavyo mānyaḥ pūjyaśca me bhavān/
sarvaṃ marṣaya kalyāṇa yanmayā'pakṛtantava/
tasmānmayocyamānastvaṃ pajhādavatara prabho
nāhaṃ bhavantaṃ śaknomi soduntejomayaṃ gurum/
sa covāca varaṃ brūhi pajhādavatarāmyayam
//viṣṇuruvāca //
putro bhava mamārighna mudaṃ prāpsyasi śobhanam/
satyadhano mahāyogī tvamīḍyaḥ praṇavātmakaḥ
adyaprabhṛti sarveśa śvetoṣṇīṣavibhūṣaṇaḥ/
pajhayoniritītyevaṃ khyāto nāmnā bhaviṣyasi/
putro me tvaṃ bhava brahman sarvalokādhipa prabho
tataḥ sa bhagavān brahma varaṃ gṛhya kirīṭinaḥ /
evaṃ bhavatu cetyuktvāṃ prītātmā gatamatsaraḥ
pratyāsannamathāyātaṃ bālārkābhaṃ mahānanam/
bhūtamatyadbhutaṃ dṛṣṭvā nārāyaṇamathābravīt
aprameyo mahāvakro daṃṣṭrī vyastaśiro ruhaḥ/
daśabāhustriśūlāṅko nayanairviśvatomukhaḥ
lokaprabhuḥ svayaṃ sākṣādvikṛto muñjamekhalī /
meḍhreṇordhvena mahatā nadamāno'tibhairavam
kaḥ khalveṣa pumān viṣṇo tejorāśirmahādyutiḥ/
vyāpya sarvā diśo dyāñca ita evābhivarttate
tenaivamukto bhagavān viṣṇurbrahmāṇamabravīt/
padbhyāntalanipātena yasya vikramato'rṇave/
vegena mahatākāśe vyathitāśca jalāśayāḥ
chaṭābhirviṣṇuto'tyarthaṃ sicyate pajhasambhavaḥ/
ghrāṇajena ca vātena kampamānaṃ tvayā saha/
dodhūyate mahāpajhaṃ svacchandaṃ mama nābhijam
sa eṣa bhagavānīśo hyanādiścāntakṛdvibhuḥ/
bhavānahañca stotreṇa hyupatiṣṭhāva godhvajam
tataḥ kruddho'mbujābhāskaṃ brahmā provāca keśavam/
na bhavān nyūnamātmānaṃ lokānāṃ yonimuttamam
brahmāṇaṃ lokakarttāraṃ māñca vetti sanātanam/
ko'yaṃ bhoḥ śaṅkaro nāma hyāvayorvyatiricyate
tasya tat krodhajaṃ vākyaṃ śrutvā viṣṇurabhāṣata/
mā maivaṃ vada kalyāṇa parivādaṃ mahātmanaḥ
māyāyogeśvaro dharmo durādharṣo varapradaḥ/
heturasyātra jagataḥ purāṇaḥ puruṣo'vyayaḥ
jīvaḥ khalveṣa jīvānāṃ jyotirekaṃ prakāśate/
bālakrīḍanakairddevaḥ krīḍato śaṅkaraḥ svayam
pradhānamavyayaṃ jyotiravyaktaṃ prakṛtistamaḥ/
asya caitāni nāmāni nityaṃ prasavadharmiṇaḥ/
yaḥ kaḥ sa iti duḥkhārttairmṛgyate yatibhiḥ śivaḥ
eṣa bījī bhavān bījamahaṃ yoniḥ sanātanaḥ/
evamukro'tha viśvātmā brahmā viṣṇumabhāṣata
bhavānyonirahaṃ bījaṃ kathaṃ bījī maheśvaraḥ /
etanme sūkṣmamavyaktaṃ saṃśayaṃ chettumarhasi
jñātvā caivaṃ samutpattiṃ brahmaṇā lokatantriṇā/
idaṃ paramasādṛśyaṃ praśramabhyavadaddhariḥ
asmānmahattaraṃ guhyaṃ bhūtamavyanna vidyate/
mahataḥ paramaṃ dhāma śivamadhyātmināṃ padam
dvaidhībhāvena cātmānaṃ praviṣṭastu vyavasthitaḥ/
niṣkalaḥ sūkṣmamavyaktaḥ sakalaśca maheśvaraḥ
asya māyāvidhijñasya agamyagahanasya ca/
purā liṅgaṃ bhavadbījaṃ prathamaṃ tvādisargikam
mayi yonau samāyuktaṃ tadbījaṃ kālaparyayāt/
hiraṇmayamapārantadyonyāmaṇḍamajāyata
śatāni daśavarṣāṇāmaṇḍañcāpsu pratiṣṭhitam/
ante varṣasahasrasya vāyunā taddvidhā kṛtam
kapālamekaṃ dyaurjajñe kapālamaparaṃ kṣitiḥ/
ulvantasya mahotsedhaṃ yo'sau kanakaparvataḥ
tatastasmāt prabuddhātmā devo devavaraḥ prabhuḥ /
hiraṇyagarbho bhagavānahaṃ jajñe caturbhujaḥ
tato varṣasahasrānte vāyunā taddvidhākṛtam/
atārārkendunakṣatraṃ śūnyaṃ lokamavekṣya ca/
ko'yamatre tyabhidhyāte kumārāste'bhavaṃstadā
priyadarśanāssutanavo ye'tītāḥ pūrvajāstava/
bhūyo varṣasahasrānte tata evātmajāstava/
bhuvanānalasaṅkāśāḥ pajhapatrāyatekṣaṇāḥ
śrīmān sanatkumārastu ṛbhuścaivorddhvaretasau /
sanātanaśca sanakastathaiva ca sanandanaḥ/
utpannāḥ samakālaṃ te buddhayā'tīndriyadarśanāḥ
utpannāḥ pratighātmāno jagaduśca tadaiva hi/
nārapsyante ca karmāṇi tāpatrayavivarjitāḥ
asya saumyaṃ bahukleśaṃ jarāśokasamanvitam/
jīvitaṃ maraṇaṃ caiva saṃbhavañca punaḥ punaḥ
svaprabhūtaṃ punaḥ svarge duḥkhāni narakāṃstathā/
viditvā cāgamaṃ sarvamavaśyaṃ bhavitavyatām
ṛbhuṃ sanatkumārañca dṛṣṭvā tava vaśe sthitau/
trayastu trīn guṇān hitvā ātmajāḥ sanakādayaḥ/
vaivarttena tu jñānena nivṛttāste mahaujasaḥ
tatasteṣvapavṛtteṣu sanakādiṣu vai triṣu/
bhaviṣyasi vimūḍhastu māyayā śaṅkarasya tu
evaṃ kalpe tu vaikalpe saṃjñā nasyati te'nagha/
kalpaśeṣāṇi bhūtāni sūkṣmāṇi pārthivāni ca
sā caiṣā hyaiśvarī māyā jagataḥ samudāhṛtā/
sa eṣa parvato meru rdevaloka udāhṛtaḥ
tavaivedaṃ hi māhātmyaṃ dṛṣṭvā cātmānamātmanā /
jñātvā ceśvarasadbhāvaṃ jñātvā māmambujekṣaṇam
mahādevaṃ mahāyogaṃ bhūtānāṃ varadaṃ prabhum/
praṇavātmānamāsādya namaskṛtyā jagadgurum/
tvāñca māñcaiva saṃkruddho niḥśvāsānnirddahedayam
evaṃ jñātvā mahāyogaṃ abhyuttiṣṭhan mahābalaḥ/
ahaṃ tvāmagrataḥ kṛtvā stoṣye'hamanalaprabham
//sūta uvāca//
brahmāṇamagrataḥ kṛtvā tataḥ sa garuḍadhvajaḥ/
atītaiśca bhaviṣyaiśca varttamānaistathaiva ca/
nāmabhiśchāndasaiścaiva idaṃ stotramudīrayat
namastubhyaṃ bhagavate suvrate'nantatejase/
namaḥ kṣetrādhipataye bījine śūline namaḥ
ameḍhrāyorddhvameḍhrāya namo vaikuṇṭharetase /
namo jyeṣṭhāya śreṣṭhāya apūrvaprathamāya ca
namo havyāya pūjyāya sadyo jātāya vai namaḥ /
gahvarāya dhaneśāya haimacīrāmbarāya ca
namaste hyasmadādīnāṃ bhūtānāṃ prabhavāya ca/
vedakarmmāvadānānāṃ dravyāṇāṃ prabhave namaḥ
namo yogsya prabhave sāṃkhyasya prabhave namaḥ /
namo dhruvaniśīthānāmṛṣīṇāṃ pataye namaḥ
vidyudaśanimeghānāṃ garjjitaprabhave namaḥ/
udadhīnāñca prabhave dvīpānāṃ prabhave namaḥ
adrīṇāṃ prabhave caiva varṣāṇāṃ prabhave namaḥ/
namo nadānāṃ prabhave nadīnāṃ prabhave namaḥ
namaścauṣadhiprabhave vṛkṣāṇāṃ prabhave namaḥ/
dharmmādhyakṣāya dharmmāya sthitīnāṃ prabhave namaḥ
namo rasānāṃ prabhave ratnānāṃ prabhave namaḥ /
namaḥ kṣaṇānāṃ prabhave kalānāṃ prabhave namaḥ
nimeṣaprabhave caiva kāṣṭhānāṃ prabhave namaḥ /
ahorātrārddhamāsānāṃ māsānāṃ prabhave namaḥ
nama ṛtunāṃ prabhave saṃkhyāyāḥ prabhave namaḥ/
prabhave ca parārddhasya parasya prabhave namaḥ
namaḥ purāṇaprabhave yugasya prabhave namaḥ/
caturvidhasya sargasya prabhave'nantacakṣuṣe
kalpodaye nibaddhānāṃ vārttānāṃ prabhave namaḥ/
namo viśvasya prabhave brahmadiprabhave namaḥ
vidyānāṃ prabhave caiva vidyānāṃ pataye namaḥ/
namo vratānāṃ pataye mantrāṇāṃ pataye namaḥ
pitṝṇāṃ pataye caiva paśūnāṃ pataye namaḥ/
vāgvṛṣāya namastubhyaṃ purāṇavṛṣabhāya ca
sucārucārukeśāya ūrddhvacakṣuḥśirāya ca/
namaḥ paśūnāṃ pataye govṛṣendradhvajāya ca
prajāpatīnāṃ pataye siddhānāṃ pataye namaḥ/
garuḍoragasarpāṇāṃ pakṣiṇāṃ pataye namaḥ
gokarṇāya ca goṣṭhāya śaṅkukarṇāya vai namaḥ/
vārāhāyāprameyāya rakṣodhipataye namaḥ
namo hyapsarasāṃpataye gaṇānāṃ (pataye) hrīmaye namaḥ/
ambhasāṃ pataye caiva tejasāṃ pataye namaḥ
namo'stu lakṣmīpataye śrīmate hrīmate namaḥ/
balābalasamūhāya hyakṣobhyakṣobhaṇāya ca
dīrghaśrṛṅgaikaśrṛṅgāya vṛṣabhāya kakudmine/
namaḥ sthairyāya vapuṣe tejase suprabhāya ca
bhūtāya ca bhaviṣyāya varttamānāya vai namaḥ/
suvarccase'tha vīrāya śūrāya hyatigāya ca
varadāya vareṇyāya namaḥ sarvagatāya ca/
namo bhūtāya bhavyāya bhavāya mahate tathā
janāya ca namastubhyaṃ tapase varadāya ca/
namo vandyāya mokṣāya janāya narakāya ca
bhavāya bhajamānāya iṣṭāya yājakāya ca/
abhyudīrṇāya dīptāya tattvāya nirguṇāya ca
namaḥ pāśāya hastāya namaḥ svābharaṇāya ca/
hutāya cāpahutāya prahutapraśitāya ca
namo'stviṣṭāya mūrttāya hyagniṣṭomartvijāya ca/
nama ṛtāya satyāya bhūtādhipataye namaḥ
sadasyāya namaścaiva dakṣiṇāvabhṛthāya ca/
ahiṃsāyātha lokānāṃ paśumantrauṣadhāya ca
namastuṣṭipradānāya tryambakāya sugandhine/
namo'stvindriyapataye parihārāya sragviṇe
viśvāya viśvarūpāya viśvato'kṣimukhāya ca/
sarvataḥ pāṇipādāya rudrāyāpramitāya ca
namo havyāya kavyāya havyakavyāya vai namaḥ/
namaḥ siddhāya medhyāya ceṣṭāya tvavyayāya ca
suvīrāya sughorāya hyakṣobhyakṣobhaṇāya ca/
sumedhase suprajāya dīptāya bhāskarāya ca
mano namaḥ suparṇāya tapanīyanibhāya ca/
virūpākṣāya tryakṣāya piṅgalāya mahaujase
dṛṣṭighnāya namaścaiva namaḥ saumyekṣaṇāya ca/
namo dhūmrāya śvetāya kṛṣṇāya lohitāya ca
piśitāya piśaṅgāya pītāya ca niṣaṅgiṇe/
namaste saviśeṣāya nirviśeṣāya vai namaḥ
namo vai pajhavarṇāya mṛtyughnāya ca mṛtyave /
namaḥ śyāmāya gaurāya kadrave rohitāya ca
namaḥ kāntāya sandhyābhravarṇāya bahurūpiṇe/
namaḥ kapālahastāya digvastrāya kaparddine
aprameyāya śarvāya hyavadhyāya varāya ca/
purastāt pṛṣṭhataścaiva bibhrāṇāya kṛśānave
durgāya mahate caiva rodhāya kapilāya ca/
arkaprabhaśarīrāya baline raṃhasāya ca
pinākine prasiddhāya sphītāya prasṛtāya ca/
sumedhase'kṣamālāya digvāsāya śikhaṇḍine
citrāya citravarṇāya vicitrāya dharāya ca/
cekitānāya tuṣṭāya namastvanihitāya ca
namaḥ kṣāntāya śāntāya vajrasaṃhananāya ca/
rakṣoghnāya makhaghnāya śitikaṇṭhorddhvaretase
arihāya kṛtāntāya tigmāyudhadharāya ca/
samodāya pramodāya iriṇāyaiva te namaḥ
praṇavapraṇaveśāya bhaktānāṃ śarmadāya ca/
mṛgavyādhāya dakṣāya dakṣayajñaharāya ca
sarvabhūtāya bhūtāya sarveśātiśayāya ca/
purabhetre ca śāntāya sugandhāya vareśave
puṣpavantasvarupāya bhaganetrāntakāya ca /
kaṇādāya variṣṭhāya kāmāṅgadahanāya ca
raveḥ karālacakrāya nāgendradamanāya ca/
daityānāmantakāyātho divyākrandakarāya ca
śmaśānaratinityāya namastryambakadhāriṇe/
namaste prāṇapālāya dhavamālādharāya ca
prahīṇaśokairvividhairbhūtaiḥ pariṣṭutāya ca/
naranārīśarīrāya devyāḥ priyakarāya ca
jaṭine daṇḍine tubhyaṃ vyālayajñopavītine /
namo'stu nṛtyaśīlāya vādyanṛtyapriyāya ca
manyave śītaśīlāya sugītigāyate namaḥ/
kaṭakakarāya bhīmāya cograrūpadharāya ca
vibhīṣaṇāya bhīmāya bhagapramathanāya ca/
siddhasaṅghātagītāya mahābhāgāya vai namaḥ
namo muktāṭṭahāsāya kṣveḍitāsphoṭitāya ca/
nadate kūrdate caiva namaḥ pramuditāya ca
namo'dbhutāya svapate dhāvate prasthitāya ca/
dhyāyate jṛmbhate caiva tudate dravate namaḥ
calate krīḍate caiva lambodaraśarīriṇe/
namaḥ kṛtāya kampāya muṇḍāya vikarāya ca
nama unmattaveṣāya kiṅkiṇīkāya vai namaḥ/
namo vikṛtaveṣāya krūrogrāmarṣaṇāya ca
aprameyāya dīptāya dīptaye nirguṇāya ca/
namaḥ priyāya vādāya mudrāmaṇidharāya ca
namastokāya tanave guṇairapratimāya ca/
namo gaṇāya guhyāya agamyāgamanāya ca
loka dhātrī tviyaṃ bhūmiḥ pādau sajjanasevitau/
sarvveṣāṃ siddhayogānāmadhiṣṭhānantavodaram
madhye'ntarikṣaṃ vistīrṇantārāgaṇavibhūṣitam/
tārāpatha ivā bhāti śrīmān hārastavorasi
diśo daśa bhujāste vai keyūrāṅgadabhūṣitāḥ/
vistīrṇapariṇāhaśca nīlāmbudacayopamaḥ
kaṇṭhaste śobhate śrīmān hemasūtravibhūṣitaḥ /
daṃṣṭrākarāladurddharṣamanaupamyaṃ mukhaṃ tava
pajhamālākṛtoṣṇīṣaṃ śīrṣaṇyaṃ śobhate katham/
dīptiḥ sūrye vapuścandre sthairye bhūrhyanilo bale
taikṣṇyamagnau prabhā candre khe śabdaḥ śaityamapsu ca/
akṣarottamaniṣpandān guṇānetānvidurbudhāḥ
japo japyo mahāyogī mahādevo maheśvaraḥ/
pureśayo guhāvāsī khecaro rajanīcaraḥ
taponidhirguhagururnandano nandivarddhanaḥ/
hayaśīrṣo dharādhātā vidhātā bhūtivāhanaḥ
boddhavyo bodhano netā dhūrvaho duṣprakampakaḥ/
bṛhadratho bhīmakarmā bṛhatkīrtirdhanañjayaḥ
ghaṇṭāpriyo dhvajīchatrī patākādhvajinīpatiḥ/
kavacī paṭṭiśī śaṅkhī pāśahastaḥ paraśvabhṛt
agamastvanaghaḥ śūro devarājārimardanaḥ/
tvāṃ prasādya purā'smābhirdviṣanto nihatā yudhi
agnistvaṃ cārṇavān sarvān pibhannaiva na tṛpyase/
krodhāgāraḥ prasannātmā kāmahā kāmadaḥ priyaḥ
brahmaṇyo brahmacārī ca goghnastvaṃ śiṣṭapūjitaḥ/
vedānāmavyayaḥ kośastvayā yajñaḥ prakalpitaḥ
havyañca vedaṃ vahati vedoktaṃ havyavāhanaḥ/
prīte tvayi mahādeva vayaṃ prītā bhavāmahe
bhavānīśo nādimān dhāmarāśirbrahmama lokānāntvaṃ karttā tvādisargaḥ/
sāṅkhyāḥ prakṛtibhyaḥ paramaṃ tvāṃ viditvā kṣīṇadhyānāste na mṛtyuṃ viśanti
yogena tvāndhyānino nityayuktāḥ jñātvā bhogān santyajante punastān /
ye'nye marttyāstvāṃ prapannā viśuddhāste karmabhirdivyabhogān bhajante
aprameyasya tattvasya yathā vijhaḥ svaśaktitaḥ/
kīrtitaṃ tava māhātmyamapāraṃ paramātmanaḥ/
śivo no bhava sarvatra yo'si so'si namo'stu te
iti śrīmahāpurāṇe vāyuprokte śārvastavaṃ nāma caturviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: vāyupurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0