Vayu Purana · Verses 13-2
// vāyuruvāca //
ata ūrddhvaṃ pravakṣyāmi aiśvaryaguṇa vistaram/
yena yogaviśeṣeṇa sarvalokānatikramet
tatrāṣṭaguṇamaiśvaryaṃ yogināṃ samudāhṛtam/
tatsarvaṃ kramayogena ucyamānaṃ nibodhata
aṇimā laghimā caiva mahimā prāptireva ca/
prākāmyajcaiva sarvatra īśitvañcaiva sarvataḥ
vaśitvamatha sarvatra yatra kāmāvasāyitā/
taccāpi vividhaṃ jñeyamaiśvaryaṃ sarvakāmikam
sāvadyaṃ niravadyaṃ ca sūkṣmañcaiva pravarttate/
sāvadyaṃ nāma tattattvaṃ pañcabhūtātmakaṃ smṛtam
niravadyaṃ tathā nāma pañcabhūtātmakaṃ smṛtam/
indriyāṇi manaścaiva ahahkāraśca vai smṛtam
tatra sūkṣmapravṛttantu pañcabhūtātmakaṃ punaḥ/
indriyāṇi manaścaiva buddhyahaṅkāra saṃjñitam
tathā sarvamayañcaiva ātmasthā khyātireva ca/
saṃyoga evaṃ tripidhaḥ sūkṣmeṣveva pravarttate
punaraṣṭaguṇasyāpi teṣvevātha pravarttate/
tasya rūpaṃ pravakṣyāmi yathāha bhagavān prabhuḥ
trailokye sarvabūteṣu jīvasyāniyataḥ smṛtaḥ/
aṇimā ca yathāvyaktaṃ sarvaṃ yatra pratiṣṭhitam
trailokye sarvabhūtānāṃ duṣprāpyaṃ samudāhṛtam/
taccāpi bhavati prāpyaṃ prathamaṃ yogināṃ balāt
lambanaṃ plavanaṃ yoge rūpamasya sadā bhavet /
śīghragaṃ sarvabhūteṣu dvitīyaṃ tatpadaṃ smṛtam
trailokye sarvabhūtānāṃ prāptiḥ prākāmyameva ca/
mahimā cāpi yo yasmiṃstṛtīyo yoga ucyate
trailokye sarvabhūteṣu trailokyamagamaṃ smṛtam/
prakāmān viṣayān bhuṅkte na ca pratihataḥ vkacit /
trailokye sarvabhūtānāṃ sukhaduḥkhaṃ prakarttate
īśo bhavati sarvatra pravibhāgena yogavit/
vaśyāni caiva bhūtāni trailokye sacarācare/
bhavanti sarvakāryeṣu icchato na bhavanti ca
yatra kāmāvasāyitvaṃ trailokye sacarācare/
icchayā cendriyāṇi syuḥ bhavanti na bhavanti ca
śabdaḥ sparśo raso gandho rūpaṃ caiva mana stathā/
pravarttante'sya cecchāto na bhavanti tathecchayā
na jāyate na mriyate bhidyate na ca chidyate/
na dahyate na muhyate hīyate na ca lipyate
na kṣīyate na kṣarati na khidyati kadācana/
kriyate caiva sarvatra tathā vikriyate na ca
agandharasarūpastu sparśaśabdavivarjjitaḥ/
avarṇo hyavaraścaiva tathā varṇasya karhicit
bhuṅkte'tha viṣayāṃścaiva viṣayairnna ca yujyate/
jñātvā tu paramaṃ sūkṣmaṃ sūkṣmatvāccāpavargakaḥ
vyāpakastvapavargācca vyāpitvātpuruṣaḥ smṛtaḥ/
puruṣaḥ sūkṣmabhāvāttu aiśvarye parataḥ sthitaḥ
guṇāntarantu aiśvarye sarvataḥ sūkṣma ucyate/
aiśvaryyamapratīghāti prāpya yogamanuttamam/
apavargaṃ tato gacchet susūkṣmaṃ paramaṃ padam
iti śrīmahāpurāṇe vāyuprākte yogaiśvaryāṇi nāma trayodaśodhyāyaḥ
Original text: vāyupurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0