Varaha Purana · Chapter 197

ṛṣiputra uvāca //
daśayojanavistāraṃ tato dviguṇamāyatam //
prākāreṇa parikṣiptaṃ prāsādaśata śobhitam

samālikhadivākāśaṃ pradīptamiva tejasā //
gopuraṃ tūttamaṃ tatra prāsādaśataśobhitam

nānāyantraiḥ samākīrṇaṃ jvālāmālāsamāyutam //
devatānāmṛṣīṇāṃ ca ye cānye śubhakāriṇaḥ

praveśastatra teṣāṃ hi vihito dharmadarśinām //
rājate gopuraṃ sarvaṃ śāradābhracayaprabham

mānuṣāṇāṃ sukṛtināṃ praveśastatra nirmitaḥ //
agnigharmasamākīrṇaṃ sarvadoṣasamanvitam

āyasaṃ gopuraṃ tatra dakṣiṇaṃ bhīmadarśanam //
raudraṃ pratibhayākāraṃ sutaptaṃ durnirīkṣaṇam

praveśo hi tatastena vihito ravisūnunā //
pāpiṣṭhānāṃ nṛśaṃsānāṃ kravyādānāṃ durātmanām

pāpānāṃ caiva sarveṣāṃ ye cānye ghātakārakāḥ //
audumbaramavīcīkamuccāvacamanaḥkṛtama

gopuraṃ paścimaṃ tacca durnirīkṣaṃ samantataḥ //
mahatā vahnijālena samāliptaṃ bhayānakam

duṣkṛtīnāṃ praveśārthaṃ yamena vihitaṃ svayam //
tasmin puravare ramye ramyā parama śobhanā

sarvaratnamayī divyā vaivasvataniyojitā //
sabhā paramasampannā dhārmikaiḥ satyavādibhiḥ

jitakrodhairalubdhaiśca vītarāgaistapasvibhiḥ //
sā sabhā dharmayuktānāṃ sā sabhā pāpakāriṇām

sā sabhā sarvalokasya śubhasyaivāśubhasya ca //
karmaṇā sūcitasyātha sā sabhā dharmasaṃhitā

anirvartyaṃ yathā karma śāstradṛṣṭena karmaṇā //
nirviśaṅkā nirākṣepā dharmajñā dharmapāṭhakāḥ

cintayanti ca kāryāṇi sarvalokahitāya te //
yathādṛṣṭaṃ yathāśāstraṃ yathākālanivedakāḥ

tataḥ sarve ca tatsarvaṃ cintayanti suyantritāḥ //
manuḥ prajāpatiścaiva pārāśaryo mahāmuniḥ

atrirauddālakiścaiva āpastambaśca vīryavān //
bṛhaspatiśca śukraśca gautamaśca mahātapāḥ

śaṅkhaśca likhitaścaiva hyaṅgirā bhṛgureva ca //
pulastyaḥ pulahaścaiva ye cānye dharmapāṭhakāḥ

yamena sahitāḥ sarve cintayanti pratikriyām //
sarve ca kāmapracurā ye divyā ye ca mānuṣāḥ

kuṇḍalābhyāṃ pinaddhābhyāmaṅgadābhyāṃ mahātapāḥ //
bhrājate mukuṭastasya brahmadatto mahādyutiḥ

tejasā vacasā caiva durnirīkṣyo mahābalaḥ //
ekasthamiva sarveṣāṃ tejastejasvināṃ tadā

tasya pārśve mahādivyā ṛṣayo brahmavādinaḥ //
dīpyamānāḥ svavapuṣā vedavedāṅgapāragāḥ

vedārthānāṃ vicārajñāḥ satyadharmapuraskṛtāḥ //
chandaḥśikṣāvikalpajñāḥ sarvaśāstravikalpakāḥ

.
niruktamativādāśca sāmagāndharvaśobhitāḥ //
dhātuvādāśca vividhā niruktāścaiva naigamāḥ

tatra caiva mayā dṛṣṭā ṛṣayaḥ pitarastathā //
bhavane dharmarājasya pragāyantaḥ kathāḥ śubhāḥ

tasya pārśve mayā dṛṣṭaḥ kṛṣṇavarṇo mahāhanuḥ //
uttamaḥ prakṛtākāra urddhvaromā nirākṛtiḥ

vāmabāhuśca daṇḍena pravareṇa samanvitaḥ //
vikṛtāsyo mahādaṃṣṭro nityakruddho bhayānakaḥ

śikṣārthe dharmarājena sandiṣṭaḥ sa punaḥ punaḥ //
śṛṇoti caiva kālo'sau nityayuktaḥ sanātanaḥ

tathānye cāpare tatra śāsaneṣu samāhitāḥ //
dṛṣṭāstatra mayā tāta sarvatejomayī śubhā

yamena pūjyamānā sā divyagandhānulepanaiḥ //
saṃhāraḥ sarvalokānāṃ gatīnāṃ ca mahāgatiḥ

ataḥ paraṃ na karttavyaṃ sādhanaṃ kathitaṃ budhaiḥ //
bibhyaṃti hyasurāstatra ṛṣayaśca tapodhanāḥ

asurāśca surāścaiva yoginaśca mahaujasaḥ //
namaskāryā ca pūjyā ca mohinī sarvasādhanī

tasyāṅgebhyaḥ samudbhūtā vyādhayaḥ kleśasambhavāḥ //
aparāśca mahāghorāḥ vyādhayaḥ kālanirmitāḥ

pauruṣeṇa samāyuktāḥ sarvalokanayāyatāḥ //
prakṛtyā durvinītaśca mahākrodhaḥ sudāruṇaḥ

mahāsattvo mahātejāḥ jarāmaraṇavarjitaḥ //
mṛtyurdṛṣṭā durādharṣo divyagandhānulepanaḥ

gāyakā hāsakāścaiva sarvajīvaprabodhakāḥ //
mṛtyunā sahitā nityaṃ kālajñā kālasammatāḥ

divyābharaṇaśobhābhiḥ śobhamānāḥ sutejasaḥ //
savālavyajanacchannaiḥ kecittatra mahaujasaḥ

paryāstaraṇasaṃchanneṣvāsaneṣu tathā pare //
pūjyamānā mayā dṛṣṭāḥ kecittatra mahaujasaḥ

anekāśca narāstatra vedanāśca sudāruṇāḥ //
nārīnarasvarūpāśca mayā dṛṣṭāstvanekaśaḥ

kāmakrodhavicāriṇyo nānārūpadharāḥ striyaḥ //
jīvabhakṣakarā ghorāstīvraroṣā bhayānakāḥ

tāsāṃ halahalāśabdaḥ sarvāsāṃ ca samantataḥ //
dharmarājasamīpe tu dārayanti dharāmimām

kūṣmāṇḍā yātudhānāśca rākṣasāḥ piśitāśanāḥ //
ekapādā dvipādāśca tripādā bahupādakāḥ

ekabāhurdvibāhuśca tribāhurbahubāhukaḥ //
śaṅkukarṇā mahākarṇā hastikarṇāstathā'pare

kecittu tatra puruṣāḥ sarvaśobhāviśobhitāḥ //
keyūrairmukuṭaiścānye citrairaṅgaistathā'pare

sragviṇo baddhapādāśca sarvābharaṇabhūṣitāḥ //
sakuṭhārāḥ sakuddālāḥ sacakrāḥ śūlapāṇayaḥ

saśaktitomarāḥ kecitsadhanuṣkā durāsadāḥ //
asihastāstathā cānye tathā mudgarapāṇayaḥ

sajjitā dadhihastāśca gandhahastā hyanekaśaḥ //
vicitrabhakṣahastāśca vastrahastāstathaiva ca

dhūpānpragṛhya vividhānvāsāṃsi śubhadarśanāḥ //
śibikāśca mahāśobhā yānāni vividhāni ca

vājikuñjarayuktāni haṃsayuktāni cāpare //
śarabhai ṛṣabhaiścāpi hastibhiśca sudarśanaiḥ

mayūraiḥ sārasaiścaiva cakravākaiśca vājibhiḥ //
evaṃrūpā mayā dṛṣṭāstatra cānye bhayānakāḥ

ujjvalā malināścaiva jīrṇavastrā navāṃśukāḥ //
sumanābhimanā mūkā mārakāḥ śatamārakā

samārjārī kācavarṇā kṛṣṇā caiva kalistathā //
dharmahastā yaśohastāḥ kīrttihastāstathāpare

ete purogamāstatra kṛtāntasya mahātmanaḥ //
yadyetāni yajedvipro nāsti tasya parābhavaḥ

namaskāryāśca pūjyāśca āpannena hi nityaśaḥ //
parituṣya kṛtā nityaṃ vihitāḥ sārvalaukikāḥ

iti śrīvarāhapurāṇe saṃsāracakre kṛtāntakālamṛtyukiṅkaravarṇanaṃ nāma saptanavatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ