Vamana Purana · Chapter 50
iti śrīvāmanapurāṇe ekonapañcāśo 'dhyāyaḥ
pulastya uvāca /
gate trailokyarājye tu dānaveṣu purandaraḥ /
jagāma brahmasadanaṃ saha devaiḥ śacīpatiḥ
tatrāpaśyat sa deveśaṃ brahmāṇaṃ kamalodbhavam /
ṛṣibhiḥ sārdhamāsīnaṃ pitaraṃ svaṃ ca kaśyapam
tato nanāma śirasā śakraḥ suragaṇaiḥ saha /
brahmāṇaṃ kaśyapaṃ caiva tāṃśca sarvāstapodhanān
provācendraḥ suraiḥ sārdha devanāthaṃ pitāmaham /
pitāmaha hṛtaṃ rājyaṃ balinā balinā mama
brahmā provāca śakraitad bhujyate svakṛtaṃ phalam /
śakraḥ papraccha bho brūhi kiṃ mayā duṣkṛtaṃ kṛtam
kaśyapo 'pyāha deveśaṃ bhrūṇahatyā kṛtā tvayā /
dityudarāt tvayā garbhaḥ kṛtto vai bahudhā balāt
pitaraṃ prāha devendraḥ sa māturdeṣato vibho /
kṛntanaṃ prāptavān garbho yadaśaucā hi sā bhavat
tato 'bravīt kaśyapastu māturdeṣaḥ sa dāsatām /
gatastato vinihato dāso 'pi kuliśena bho
tacchrutvā kaśyapavacaḥ prāha śakraḥ pitāmaham /
vināśaṃ pāpmano brūhi prāyaścittaṃ vibho mama
brahmā provāca deveśaṃ vaśiṣṭhaḥ kaśyapastathā /
hitaṃ sarvasya jagataḥ śakrasyāpi viśeṣataḥ
śaṅkhacakragadāpāṇirmādhavaḥ puruṣottamaḥ /
taṃ prapadyasva śaraṇaṃ sa te śreyo vidhāsyati
sahasrākṣo 'pi vacanaṃ gurūṇāṃ sa niśamya vai /
provāca svalpakālena kasmin prāpyo bahūdayaḥ /
tamūcurdevatā martye svalpakāle mahodayaḥ
ityevamuktaḥ surarāḍ viriñcinā marīciputreṇa ca kaśyapena /
tathaiva mitrāvaruṇātmajena vegānmahīpṛṣṭhamavāpya tasthau
kāliñjarasyottarataḥ supuṇyastathā himādrerapi dakṣiṇasthaḥ /
suśasthalāt pūrvata eva viśruto vasoḥ purāt piścimato 'vatasthe
pūrvaṃ gayena nṛvarema yatra yaṣṭo 'śvamedhaḥ śatakṛtsadakṣiṇaḥ /
manuṣyemedhaḥ śatakṛtsahasrakṛnnarendrasūyaśca sahasrakṛd vai
tathā purā duryajanaḥ surāsuraiḥ khyāto mahāmedha iti prasiddhaḥ /
yatrāsya cakre bhagavān murāriḥ vāstavyamavyaktatanuḥ khamūrtimat /
khyātiṃ jagāmātha gadādhareti mahāghavṛkṣasya śitaḥ kuṭhāraḥ
yasmin dvijendrāḥ śrutiśāstravarjitāḥ samatvamāyānti pitāmahena /
sakṛt pitṛn yatra ca saṃprapūjya bhaktyā tvananyena hi cetasaiva /
phalaṃ mahāmedhamakhasya mānavā labhantyanantyaṃ bhagavatprasādāt
mahānadī yatra surarṣikanyā jalāpadeśāddhimaśailametya /
cakre jagatpāpavinaṣṭimagryāṃ saṃdarśanaprāśanamañjanena
tatra śakraḥ samabhyetya mahānadyāstaṭe 'dbhute /
ārādhanāya devasya kṛtvāśramamavasthitaḥ
prātaḥsnāyī tvadhaḥśāyī ekabhaktastvayācitaḥ /
tapastepe sahasrākṣaḥ stuvan devaṃ gadādharam
tasyaivaṃ tapyataḥ smayagjitasarvendriyasya hi /
kāmakrodhavihīnasya sāgraḥ saṃvatsaro gataḥ
tato gadādharaḥ prīto vāsavaṃ prāha nārada /
gaccha prīto 'smi bhavato muktapāpo 'si sāmpratam
nijaṃ rājyaṃ ca deveśa prāpsyase na cirādiva /
yatiṣyāmi tathā śakra bhāvi śreyo yatā tava
ityevamukto 'tha gadādhareṇa visarjitaḥ snāpya manoharāyām /
snātasya devasya tadainaso narāstaṃ procurasmānanusāsayasva
provāca tān bhīṣaṇakarmakārān nāmnā pulindān mama pāpasaṃbhavāḥ /
vasadhvamevāntaramadrisukhyayorhimādrikāliñjarayoḥ pulindāḥ
ityevamuktvā surarāṭ pulindān vimuktapāpo 'marasiddhayakṣaiḥ /
saṃpūjyamāno 'nujagāma camaṃ mātustadā dharmanivāsamīḍyam
dṛṣṭvāditiṃ mūrdhni kṛtāñjalistu vināmramauliḥ samupājagām /
praṇamya pādau kamalodarābhau nivedayāmāsa tapastadātmanaḥ
papraccha sā kāraṇamīśvaraṃ tam āghrāya cāliṅgya sahāśrudṛṣṭyā /
sa cācacakṣe balinā raṇe jayaṃ tadātmano devagaṇaiśca sārdham
śrutvaiva sā śokapariplutāṅgī jñātvā jitaṃ daityasutaiḥ sutaṃ tam /
duḥkhānvitā devamanādyamīḍyaṃ jagāma viṣṇuṃ śaraṇaṃ vareṇyam
nārada uvāca /
kasmin janitrī surasattamānāṃ sthāne hṛṣīkeśamanantamādyam /
carācarasya prabhavaṃ purāṇamārādhayāmāsa śubhe vada tvam
pulastya uvāca /
surāraṇiḥ śakramavekṣya dīnaṃ parājitaṃ dānavanāyakena /
site 'tha pakṣe marārkṣager'ke ghṛtārciṣaḥ syādatha saptame 'hni / /
50.31 dṛṣṭvaive devaṃ tridaśādhipaṃ taṃ mahodaye śakradiśādhirūḍham /
nirāśanā saṃyatavāk sucitā tadopatasthe śaraṇaṃ surendram
aditiruvāca /
jayasva divyāmbujakośacaura jayasva saṃsārataroḥ kuṭhāra /
jayasva pāpendhanajātavedastamaughasaṃrodha namo namaste
namo 'su te bhāskara divyamūrte trailokyalakṣmītilakāya te namaḥ /
tvaṃ kāraṇaṃ sarvacarācarasya nātho 'si māṃ pālaya viśvamūrte
tvayā jagannātha jaganmayena nāthena śakro nijarājyahānim /
avāptāvān śatruparābhavaṃ ca tato bhavantaṃ śaraṇaṃ prapannā
ityevamuktvā surupūjitaṃ sā ālikhya raktena hi candanena /
saṃpūjayitvā karavīrapuṣyaiḥ saṃdhūpya dhūpaiḥ kaṇamarkabhojyam
nivedya caivājyayutaṃ mahārhamannaṃ mahendrasya hitāya devī /
stavena puṇyena ca saṃstuvantī sthitā nirāhāramathopavāsam
tato dvitīye 'hni kṛtapraṇāmā snātvā vidhānena ca pūjayitvā /
dattvā dvijebhyaḥ kaṇakaṃ tilājyaṃ tato 'grataḥ sā prayatā babhūva
tataḥ prīto 'bhavad bhānurghṛtārciḥ sūryamaṇḍalāt /
viniḥsṛtyayāgrataḥ sthitvā idaṃ vacanamabravīt
vratetānena suprītastavāhaṃ dakṣanandini /
prāpsyase durlabhaṃ kāmaṃ matprasādānna saṃśayaḥ
rājyaṃ tvattanayānāṃ vai dāsye devi surāraṇi /
dānavān dhvaṃsayiṣyāmi saṃbhūyaivodare tava
tad vākyaṃ vāsudevasya śrutvā brahman surāraṇiḥ /
provāca jagatāṃ yoniṃ vepamānā punaḥ punaḥ
kathaṃ tvāmudareṇāhaṃ voḍhuṃ śakṣyāmi durdharam /
yasyodare jagatsarvaṃ vasate sthāṇujaṅgamam
kastvāṃ dhārayituṃ nātha śaktastrailokyadhāryasi /
yasya saptārṇavāḥ kukṣau nivasanti sahādribhiḥ
tasmād yathā surapatiḥ śakraḥ syāt surarāḍiha /
yathā ca na mama kleśastathā kuru janārdana
viṣṇuruvāca /
satyametanmahābhāge durdharo 'smi surāsuraiḥ /
tathāpi saṃbhaviṣyāmi ahaṃ devyudare tava
ātmānaṃ bhuvanān śailāṃstvāñca devi sakaśyapām /
dhārayiṣyāmi yogena mā viṣādaṃ kuthāmbike
tavodare 'haṃ dākṣeyi saṃbhaviṣyāmi vai yadā /
tadā nistejaso daityāḥ sabhaviṣyantyasaṃśayam
ityevamuktvā bhagavān viveśa tasyāśca bhūyo 'rigaṇapramardī /
svatejasoṃ'śena viveśa devyāḥ tadodare śakrahitāya vipra
Original text: Vāmanapurāṇa, 1-69 · Edition: A.S. Gupta, Varanasi : All India Kashiraj Trust 1967 · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0