Vamana Purana · Chapter 45

iti śrīvāmapurāṇe catuścatvāriśo 'dhyāyaḥ
nārada uvāca /
malaye 'pi mahendreṇa yatkṛtaṃ brāhmaṇarṣabha /
niṣpāditaṃ svakaṃ kāryaṃ tanme vyākhyātumarhasi

pulastya uvāca /
śrūyatāṃ yanmahendreṇa malaye parvatottame /
kṛtaṃ lokahitaṃ brahmannātmanaśca tathā hitam

andhāsurasyānucarā mayatāpurogamāḥ /
te nirjitāḥ suragaṇaiḥ pātālagamanotsukāḥ

dadṛśurmalayaṃ śailaṃ siddhādhyuṣitakandaram /
latāvitāsaṃchannaṃ mattasattvasamākulam

candanairuragākrāntaiḥ suśītairabhisevitam /
mādhavīkusumāmodaṃ ṛṣyarcitaharaṃ girim

taṃ dṛṣṭvā śītalacchāyaṃ śrāntā vyāyāmakarṣitāḥ /
mayatārapurogāste nivāsaṃ samarocayan

teṣu tatropaviṣṭeṣu prāṇatṛptiprado 'nilaḥ /
vivāti śītaḥ śanakairdakṣiṇo gandhasaṃyutaḥ

tatraiva ca ratiṃ cakraḥ sarva eva mahāsurāḥ /
kurvanto lokasaṃpūjye viddheṣaṃ devatāgaṇe

tāñjñātvā śaṅkaraḥ śakraṃ preṣayanmalaye 'surān /
sa cāpi dadṛśe gacchan pathi gomātaraṃ hariḥ

tasyāḥ pradakṣiṇāṃ kṛtvā dṛṣṭvā śailaṃ ca suprabham /
dadṛśe dānavān sarvān saṃhṛṣṭān bhogasaṃyutān

athājuhāva balahā sarvāneva mahāsurān /
te cāpyāyayuravyagrā vikirantaḥ śerotkarān

tānāgatān bāṇajālaiḥ rathastho 'dbhutadarśanā /
chādayāmāsa viprarṣe girīn vṛṣṭyā yathā ghanaḥ

tato bāṇairavacchādya mayādīn dānavān hariḥ /
pākaṃ jaghāna tīkṣṇāgrairmārgaṇaiḥ kaṅgavāsasaiḥ

tatra nāma vibhurlobhe śāsanatvāt śarairdṛḍhaiḥ /
pākaśāsanatāṃ śakraḥ sarvāmarapatirvibhuḥ

tathānyaṃ puranāmānaṃ bāṇāsurasutaṃ śaraiḥ /
supuṅkhairdārayāmāsa tato 'bhūt sa purandaraḥ

hatvetthaṃ samare 'jaiṣīd gotrabhid dānavaṃ balam /
taccāpi vijitaṃ brahman rasātalamupāgamat

etadarthaṃ sahasrākṣaḥ preṣito malayācalam /
tryambakena muniśreṣṭha kimanyacchrotumicchasi

nārada uvāca /
kimarthaṃ daivatapatirgauntrabhit kathyate hariḥ /
eṣa me saṃśayo brahman hṛdi saṃparivartate

pulastya uvāca /
śruyatāṃ gotrabhicchakraḥ kīrtito hi yathā mayā /
hate hiraṇyakaśipau yaccakārārimardanaḥ

ditirvinaṣṭaputrā tu kaśyapaṃ prāha nārada /
vibho nātho 'si me dehi śakrahantāramātmajam

kaśyapastāmuvācātha yadi tvamasitekṣaṇe /
śaucācārasamāyuktā sthāsyase daśatīrdaśa

saṃvatsarāṇāṃ divyānāṃ tatastrailokyanāyakam /
janayiṣyasi putraṃ tvaṃ śatrughnaṃ nānyathā priye

ityevamuktā sā bhartrā ditirniyamamāsthitā /
garbhādhānaṃ ṛṣiḥ kṛtvā jagāmodayaparvatam

gate tasmin muniśreṣṭhe sahasrākṣo 'pi satvaram /
tamāśramamupāgamya ditiṃ vacanamabravīt

kariṣyāmyanuśuśrūṣāṃ bhavatyā yadi manyase /
bāñamityabravīd devī bhāvikarmapracoditā

samidāharaṇādīni tasyāścakre purandaraḥ /
vinītātmā ca kāryārthā chidrānveṣī bhujaṅgavat

ekadā sā tapoyuktā śauce mahati saṃsthitā /
daśavarṣaśatānte tu śiraḥsnātā tapasvinī

jānubhyāmupari sthāpya muktakeśā nijaṃ śiraḥ /
suṣvāpa keśaprāntaistu saṃśliṣṭacaraṇābhavat

tamantaramaśaucasya jñātvā devaḥ sahasradṛk /
viveśa māturudaraṃ nāsārandhreṇa nārada

praviśya jaṭharaṃ kruddho daityamātuḥ purandaraḥ /
dadarśordhvamukaṃ bālaṃ kaṭinyastakaraṃ mahat

tasyaivāsye 'tha dadṛśe peśīṃ māṃsasya vāsavaḥ /
śuddhasphaṭikasaṃkāśāṃ karābhyāṃ jagṛhe 'tha tām

tataḥ kopasamādhmāto māṃsapeśīṃ śatakratuḥ /
karābhyaṃ mardayāmāsa tataḥ sā kaṭhinābhavat

ūrdhvenārdhaṃ ca vavṛdhe tvadhor'dhaṃ vavṛdhe tathā /
śataparvātha kuliśaḥ saṃjāto māṃsapeśitaḥ

tenaiva garbhaṃ ditijaṃ vajreṇa śataparvaṇā /
ciccheda saptadhā brahman sa ruroda ca visvaram

tato 'payabudhyata ditirajānācchakracoṣṭitam /
śuśrāva vācaṃ putrasya rudamānasya nārada

śakro 'pi prāha mā mūḍha rudasveti sughargharam /
ityevamuktvā caikaikaṃ bhūyaściccheda saptadhā

te jātā maruto nāma devabhṛtyāḥ śatakratoḥ /
māturevāpacāreṇa calante te puraskṛtāḥ /
45.37 tataḥ sakuliśaḥ śakro nirgamya jaṭharāt tadā /
ditiṃ kṛtāñjalipuṭaḥ prāha bhītastu śāpataḥ

mamāsti nāparādho 'yaṃ yacchāstastanayastava /
tavaivāpanayācchastastanme na kroddhamarhasi

ditiruvāca /
na tāvatrāparādho 'sti manye diṣṭamidaṃ purā /
saṃpūrṇe tvapi kāle vai yā śaucatvamupāgatā

pulastya uvāca /
ityevamuktvā tān bālān parisāntvya ditiḥ svayam /
devārājñā sahaitāṃstu preṣayāmāsa bhāmini

evaṃ purā svānapi sodarān sa garbhasthitānujjarituṃ bhayārtaḥ /
bibheda vajreṇa tataḥ sa gotrabhit khyāto maharṣe bhagavān mahendraḥ