Vairāgyaśatakam · Verses 81-100
atigambhīramanāvilamakṣobhyamadṛṣṭapāramavilaṅghyam /
aviralataraṅgasaṃkulamaikṣiṣi vijñānasāgaraṃ mahatām
ghoraṃ bhavamapahātuṃ kecidaghoraṃ prapadyante /
saṃsaraṇakātarāṇāṃ saṃśaraṇaṃ śāṃbhavī śaktiḥ
pāśo yadi moktavyaḥ paśupatirevopasartavyaḥ /
na khalu vyatimucyante paśavaḥ pāśena saṃbaddhāḥ
alamalamanubhūtābhirmātṛbhiralamastu pitṛbhiśca /
bhavitavyaṃ yadi nityavadarthaṃ mātuḥ pituścāstu
dhanyāste bahudevāḥ svāmini yeṣāṃ na durbhikṣam /
jātu na jānīmo vayamekaṃ taṃ svāminaṃ pūrṇam
santu bṛhanto devāḥ kiṃ tu na tānnantumīhate cetaḥ /
āḍhyavadānyanyāyādantakajitameva cintayenmanasi
nidhyāyasi viṣayasukhaṃ na dhyāyasi viṣamamasya paripākam /
bandhuṃ tameva cintaya baddhuṃ moktuṃ ca yaḥ kṣamate
sadanaṃ gurūpasadanaṃ śaraṇaṃ pañcākṣarīpuraścaraṇam /
dhanamabhilāṣanirodhanamantyāśramavartināṃ puṃsām
kau pitarau kaḥ putraḥ kaḥ svāmī yaḥ prapañcasya /
pratyastamite bhede kimidaṃ kimidamiti vipraśnaḥ
sa vidhiryatte vidadhati sa pratiṣedho yato nivartante /
sopaniṣadyadbruvate śaivāśravamartino dhīrāḥ
tyaja saṃsāramasāraṃ bhaja śaraṇaṃ pārvatīramaṇam /
viśvasihi śrutiśikharaṃ viśvamidaṃ tava nideśakaram
bhavyamabhavyaṃ vā naḥ pralikhatu vedhāḥ sudurmedhāḥ /
savyamasavyaṃ vā naḥ śaraṇaṃ caraṇaṃ maheśasya
vedhāḥ kathaṃ hariḥ kathamiti tu praśne vayaṃ mūkāḥ /
śivamekaṃ jānīmo na śivādanyaṃ vijānīmaḥ
dāruṇamasipattravanaṃ dāruṇatamamandhatāmisram /
kā vā tataḥ kṣatirnaḥ śaivā vayamā caturvadanāt
kṛtadīkṣo ghoramakhe kulakūṭastho bharadvājaḥ /
vidyeśvareṣu kaścana pitāmaho na iti visrambhaḥ
kalahaḥ kadāpi māstviti kalitaśarīraikyayoḥ śivayoḥ /
ahamasmyahamasmīti prāptaḥ kalaho mama trāṇe
narakāyāpi na bhogānnarādhamāyāpi nānyasurān /
manyante katicidamī māheśvaramāśritā yogam
jñātuṃ hātuṃ viṣayaṃ śrotuṃ mantuṃ gṛhītumātmānam /
vatsā yadi na hi ghaṭate tatsādhayatāvimuktāya
sāṃkhyaṃ yogaṃ nigamā bhaktiḥ karma pratītiriti /
ekatra sakalametatkevalamavimuktamekatra
baddhaḥ kaste vakṣyati mukto muktiṃ vijānāti /
yāsyasi cedavimuktaṃ jñāsyasi viśveśvarasya mukhāt
Original text: Vairāgyaśatakam · Edition: Pdt. Durgaprasad and Kasinath Pandurang Parab, Kavyamala [old, cumulative series], vol. 1, 1886 (3rd ed., 1929), pp. 91-99. · Data entry Dhaval Patel · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0