Taittiriya Samhita · Chapter 7.3
7.3 prapāṭhaka:
7.3.1 anuvāka 1 pūrvoktadvādaśāhaśeṣa viśeṣakathanam
1 prajavaṃ vā etena yanti yad daśamam ahar / pāpāvahīyaṃ vā etena bhavanti yad daśamam ahar yo vai prajavaṃ yatām apathena pratipadyate ya sthāṇuꣳ hanti yo bhreṣaṃ nyeti sa hīyate sa yo vai daśame 'hann avivākya upahanyate sa hīyate tasmai ya upahatāya vyāha tam evānvārabhya sam aśnute / atha yo vyāha saḥ
2 hīyate tasmād daśame 'hann avivākya upahatāya na vyucyam atho khalv āhur yajñasya vai samṛddhena devāḥ suvargaṃ lokam āyan yajñasya vyṛddhenāsurān parā'bhāvayann iti yat khalu vai yajñasya samṛddhaṃ tad yajamānasya yad vyṛddhaṃ tad bhrātṛvyasya sa yo vai daśame 'hann avivākya upahanyate sa evāti recayati te ye bāhyā dṛśīkavaḥ
3 syus te vi brūyuḥ / yadi tatra na vindeyur antaḥsadasād vyucyam / tad vyucyam eva / atha vā etat sarparājñiyā ṛgbhiḥ stuvanti / iyaṃ vai sarpato rājñī yad vā asyāṃ kiṃ cārcanti yad ānṛcus teneyaꣳ sarparājñī te yad eva kiṃ ca vācā''nṛcur yad ato 'dhy arcitāraḥ
4 tad ubhayam āptvā'varudhyot tiṣṭhāmeti tābhir manasā stuvate na vā imām aśvaratho nāśvatarīrathaḥ sadyaḥ paryāptum arhati mano vā imāꣳ sadyaḥ paryāptum arhati manaḥ paribhavitum atha brahma vadanti parimitā vā ṛcaḥ parimitāni sāmāni parimitāni yajūꣳṣy athaitasyaivānto nāsti yad brahma tat pratigṛṇata ā cakṣīta sa pratigaraḥ //
7.3.2 anuvāka 2 ahīnadvādaśāhakathanam
1 brahmavādino vadanti kiṃ dvādaśāhasya prathamenāhnartvijāṃ yajamāno vṛṅkta iti teja indriyam iti kiṃ dvitīyeneti prāṇān annādyam iti kiṃ tṛtīyeneti trīn imām̐llokān iti kiṃ caturtheneti catuṣpadaḥ paśūn iti kim pañcameneti pañcākṣarām paṅktim iti kiꣳ ṣaṣṭheneti ṣaḍ ṛtūn iti kiꣳ saptameneti saptapadāꣳ śakvarīm iti
2 kim aṣṭameneti / aṣṭākṣarāṃ gāyatrīm iti kiṃ navameneti trivṛtaꣳ stomam iti kiṃ daśameneti daśākṣarāṃ virājam iti kim ekādaśeneti / ekādaśākṣarāṃ triṣṭubham iti kiṃ dvādaśeneti dvādaśākṣarāṃ jagatīm iti / etāvad vā asti yāvad etat / yāvad evāsti tad eṣāṃ vṛṅkte //
7.3.3 anuvāka 3 trayodaśarātrakathanam
1 eṣa vā āpto dvādaśāho yat trayodaśarātraḥ samānaꣳ hy etad ahar yat prāyaṇīyaś codayanīyaś ca tryatirātro bhavati traya ime lokāḥ / eṣāṃ lokānām āptyai prāṇo vai prathamo 'tirātro vyāno dvitīyo 'pānas tṛtīyaḥ prāṇāpānodāneṣv evānnādye prati tiṣṭhanti sarvam āyur yanti ya evaṃ vidvāꣳsas trayodaśarātram āsate tad āhuḥ / vāg vā eṣā vitatā
2 yad dvādaśāhas tāṃ vi chindyur yan madhye 'tirātraṃ kuryur upadāsukā gṛhapater vāk syāt /
upariṣṭāc chandomānām mahāvrataṃ kurvanti saṃtatām eva vācam ava runddhe 'nupadāsukā gṛhapater vāg bhavati paśavo vai chandomā annam mahāvratam / yad upariṣṭāc chandomānām mahāvrataṃ kurvanti paśuṣu caivānnādye ca prati tiṣṭhanti //
7.3.4 anuvāka 4 caturdaśarātrakathanam
1 ādityā akāmayanta / ubhayor lokayor ṛdhnuyāmeti ta etaṃ caturdaśarātram apaśyan tam āharan tenāyajanta tato vai ta ubhayor lokayor ārdhnuvann asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca ya evaṃ vidvāꣳsaś caturdaśarātram āsata ubhayor eva lokayor ṛdhnuvanty asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca caturdaśarātro bhavati sapta grāmyā oṣadhayaḥ saptāraṇyā ubhayīṣām avaruddhyai yat parācīnāni pṛṣṭhāni
2 bhavanty amum eva tair lokam abhi jayanti yat pratīcīnāni pṛṣṭhāni bhavantīmam eva tair lokam abhi jayanti trayastriꣳśau madhyata stomau bhavataḥ sāmrājyam eva gacchanti / adhirājau bhavato 'dhirājā eva samānānām bhavanti / atirātrāvabhito bhavataḥ parigṛhītyai //
7.3.5 anuvāka 5 anyaccaturdaśarātrakathanam
1 prajāpatiḥ suvargaṃ lokam ait taṃ devā anv āyan tān ādityāś ca paśavaś cānvāyan te devā abruvan yān paśūn upājīviṣma ta ime 'nvāgmann iti tebhya etaṃ caturdaśarātram praty auhan ta ādityāḥ pṛṣṭhaiḥ suvargaṃ lokam ārohan tryahābhyām asmim̐ loke paśūn praty auhan pṛṣṭhair ādityā amuṣmim̐ loka ārdhnuvan tryahābhyām asmin
2 loke paśavaḥ / ya evaṃ vidvāꣳsaś caturdaśarātram āsata ubhayor eva lokayor ṛdhnuvanty asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca pṛṣṭhair evāmuṣmim̐ loka ṛdhnuvanti tryahābhyām asmim̐ loke jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati / iyaṃ vāva jyotir antarikṣaṃ gaur asāv āyuḥ / imān eva lokān abhyārohanti yad anyataḥ pṛṣṭhāni syur vivivadhaꣳ syāt / madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya //
3 ojo vai vīryam pṛṣṭhāni / oja eva vīryam madhyato dadhate bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti / iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat / ābhyām eva yanti / atho anayor eva prati tiṣṭhanti / ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī tābhyām eva suvargaṃ lokaṃ yanti parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai / ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti caturdaśaitāḥ / tāsāṃ yā daśa daśākṣarā virāḍ annaṃ virāḍ virājaivānnādyam ava rundhate yāś catasraś catasro diśo dikṣv eva prati tiṣṭhanti / atirātrāv abhito bhavataḥ parigṛhītyai //
7.3.6 anuvāka 6 pañcadaśarātrakathanam
1 indro vai sadṛṅ devatābhir āsīt sa na vyāvṛtam agacchat sa prajāpatim upādhāvat tasmā etam pañcadaśarātram prāyacchat tam āharat tenāyajata tato vai so 'nyābhir devatābhir vyāvṛtam agacchat / ya evaṃ vidvāꣳsaḥ pañcadaśarātram āsate vyāvṛtam eva pāpmanā bhrātṛvyeṇa gacchanti jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati / iyaṃ vāva jyotir antarikṣam
2 gaur asāv āyuḥ / eṣv eva lokeṣu prati tiṣṭhanti / asattraṃ vā etad yad acchandomam / yac chandomā bhavanti tena sattram / devatā eva pṛṣṭhair ava rundhate paśūñ chandomaiḥ / ojasy eva vīrye paśuṣu prati tiṣṭhanti pañcadaśarātro bhavati pañcadaśo vajraḥ / vajram eva bhrātṛvyebhyaḥ pra haranti / atirātrāv abhito bhavataḥ / indriyasya parigṛhītyai //
7.3.7 anuvāka 7 dvitīyapañcadaśarātrakathanam
1 indro vai śithila ivāpratiṣṭhita āsīt so 'surebhyo 'bibhet sa prajāpatim upādhāvat tasmā etam pañcadaśarātraṃ vajram prāyacchat tenāsurān parābhāvya vijitya śriyam agacchat / agniṣṭutā pāpmānaṃ nir adahata pañcadaśarātreṇaujo balam indriyaṃ vīryam ātmann adhatta ya evaṃ vidvāꣳsaḥ pañcadaśarātram āsate bhrātṛvyān eva parābhāvya vijitya śriyaṃ gacchanti / agniṣṭutā pāpmānaṃ niḥ
2 dahante pañcadaśarātreṇaujo balam indriyaṃ vīryam ātman dadhate / etā eva paśavyāḥ pañcadaśa vā ardhamāsasya rātrayaḥ / ardhamāsaśaḥ saṃvatsara āpyate saṃvatsaram paśavo 'nu pra jāyante tasmāt paśavyāḥ / etā eva suvargyāḥ pañcadaśa vā ardhamāsasya rātrayaḥ / ardhamāsaśaḥ saṃvatsara āpyate saṃvatsaraḥ suvargo lokas tasmād suvargyāḥ / jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati / iyaṃ vāva jyotir antarikṣam
3 gaur asāv āyuḥ / imān eva lokān abhyārohanti yad anyataḥ pṛṣṭhāni syur vivivadhaꣳ syāt / madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya / ojo vai vīryam pṛṣṭhāni / oja eva vīryam madhyato dadhate bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti / iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat / ābhyām eva yanti / atho anayor eva prati tiṣṭhanti / ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī tābhyām eva suvargaṃ lokam
4 yanti parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai / ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti pañcadaśaitās tāsāṃ yā daśa daśākṣarā virāḍ annaṃ virāḍ virājaivānnādyam ava rundhate yāḥ pañca pañca diśaḥ dikṣv eva prati tiṣṭhanti / atirātrāv abhito bhavataḥ / indriyasya vīryasya prajāyai paśūnām parigṛhītyai //
7.3.8 anuvāka 8 saptadaśarātrakathanam
1 prajāpatir akāmayata / annādaḥ syām iti sa etaꣳ saptadaśarātram apaśyat tam āharat tenāyajata tato vai so 'nnādo 'bhavat / ya evaṃ vidvāꣳsaḥ saptadaśarātram āsate 'nnādā eva bhavanti pañcāho bhavati pañca vā ṛtavaḥ saṃvatsaraḥ / ṛtuṣv eva saṃvatsare prati tiṣṭhanti / atho pañcākṣarā paṅktiḥ pāṅkto yajñaḥ / yajñam evāva rundhate / asattraṃ vā etat
2 yad acchandomam / yac chandomā bhavanti tena sattram / devatā eva pṛṣṭhair ava rundhate paśūñ chandomaiḥ / ojasy eva vīrye paśuṣu prati tiṣṭhanti saptadaśarātro bhavati saptadaśaḥ prajāpatiḥ prajāpater āptyai / atirātrāv abhito bhavataḥ / annādyasya parigṛhītyai //
7.3.9 anuvāka 9 viṃśatirātrakathanam
1 sā virāḍ vikramyātiṣṭhad brahmaṇā deveṣv annenāsureṣu te devā akāmayanta / ubhayaꣳ saṃ vṛñjīmahi brahma cānnaṃ ceti ta etā viꣳśatiꣳ rātrīr apaśyan tato vai ta ubhayaꣳ sam avṛñjata brahma cānnaṃ ca brahmavarcasino 'nnādā abhavan ya evaṃ vidvāꣳsa etā āsata ubhayam eva saṃ vṛñjate brahma cānnaṃ ca /
2 brahmavarcasino 'nnādā bhavanti dve vā ete virājau tayor eva nānā prati tiṣṭhanti viꣳśo vai puruṣo daśa hastyā aṅgulayo daśa padyāḥ / yāvān eva puruṣas tam āptvot tiṣṭhanti jyotir gaur āyur iti tryahā bhavanti / iyaṃ vāva jyotir antarikṣaṃ gaur asāv āyuḥ / imān eva lokān abhyārohanti / abhipūrvaṃ tryahā bhavanti / abhipūrvam eva suvargam
3 lokam abhyārohanti yad anyataḥ pṛṣṭhāni madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya // ojo vai vīryam pṛṣṭhāni / oja eva vīryam madhyato dadhate bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti / iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat / ābhyām eva yanti / atho anayor eva prati tiṣṭhanti / ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī tābhyām eva suvargaṃ lokaṃ yanti parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai / ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti / atirātrāv abhito bhavataḥ / brahmavarcasasyānnādyasya pari gṛhītyai //
7.3.10 anuvāka 10 ekaviṃśatirātrakathanam
1 asāva ādityo 'smim̐ loka āsīt taṃ devāḥ pṛṣṭhaiḥ parigṛhya suvargaṃ lokam agamayan parair avastāt pary agṛhṇan divākīrtyena suvarge loke praty asthāpayan paraiḥ parastāt pary agṛhṇan pṛṣṭhair upāvārohan / sa vā asāv ādityo 'muṣmim̐ loke parair ubhayataḥ parigṛhītaḥ / yat pṛṣṭhāni bhavanti suvargam eva tair lokaṃ yajamānā yanti parair avastāt pari gṛhṇanti divākīrtyena
2 suvarge loke prati tiṣṭhanti paraiḥ parastāt pari gṛhṇanti pṛṣṭhair upāvarohanti yat pare parastān na syuḥ parāñcaḥ suvargāl lokān niṣpadyeran yad avastān na syuḥ prajā nir daheyuḥ / abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti suvarga evainām̐ loka ubhayataḥ pari gṛhṇanti yajamānā vai divākīrtyam / saṃvatsaraḥ paraḥsāmānaḥ / abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti saṃvatsara evobhayataḥ
3 prati tiṣṭhanti pṛṣṭhaṃ vai divākīrtyam pārśve paraḥsāmānaḥ / abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti tasmādabhitaḥ pṛṣṭham pārśve bhūyiṣṭhā grahā gṛhyante bhūyiṣṭhaꣳ śasyate yajñasyaiva tan madhyato granthiṃ grathnanty avisraꣳsāya sapta gṛhyante sapta vai śīrṣaṇyāḥ prāṇāḥ prāṇān eva yajamāneṣu dadhati yat parācīnāni pṛṣṭhāni bhavanty amum eva tair lokam abhyārohanti yad imaṃ lokaṃ na
4 pratyavaroheyur ud vā mādyeyur yajamānāḥ pra vā mīyeran yat pratīcīnāni pṛṣṭhāni bhavanti / imam eva tair lokam pratyavarohanti / atho asminn eva loke prati tiṣṭhanty anunmādāya / indro vā apratiṣṭhita āsīt sa prajāpatim upādhāvat tasmā etam ekaviꣳśatirātram prāyacchat tam āharat tenāyajata tato vai sa praty atiṣṭhat / ye bahuyājino 'pratiṣṭhitāḥ
5 syus ta ekaviꣳśatirātram āsīran dvādaśa māsāḥ pañcartavas traya ime lokā asāv āditya ekaviꣳśaḥ / etāvanto vai devalokās teṣv eva yathāpūrvam prati tiṣṭhanti / asāv ādityo na vyarocata sa prajāpatim upādhāvat tasmā etam ekaviꣳśati rātram prāyacchat tam āharat tenāyajata tato vai so 'rocata ya evaṃ vidvāꣳsa ekaviꣳśatirātram āsate rocanta eva / ekaviꣳśatirātro bhavati rug vā ekaviꣳśaḥ / rucam eva gacchanty atho pratiṣṭhām eva pratiṣṭhā hy ekaviꣳśaḥ / atirātrāv abhito bhavato brahmavarcasasya parigṛhītyai //
7.3.11 anuvāka 11 aśvamedhagatamantrakathanam
1 arvāṅ yajñaḥ saṃ krāmatv amuṣmād adhi mām abhi / ṛṣīṇāṃ yaḥ purohitaḥ / nirdevaṃ nirvīraṃ kṛtvā viṣkandhaṃ tasmin hīyatāṃ yo 'smān dveṣṭi śarīraṃ yajñaśamalaṃ kusīdaṃ tasmint sīdatu yo 'smān dveṣṭi / yajña yajñasya yat tejas tena saṃ krāmamām abhi / brāhmaṇān ṛtvijo devān yajñasya tapasā te savāham ā huve / iṣṭena pakva pa
2 te huve savāham / saṃ te vṛñje sukṛtaꣳ sam prajām paśūn / praiṣānt sāmidhenīr āghārāv ājyabhāgāv āśrutam pratyāśrutam ā śṛṇāmi te / prayājānūyājānt sviṣṭakṛtam iḍām āśiṣa ā vṛñje suvaḥ / agninendreṇa somena sarasvatyā viṣṇunā devatābhiḥ / yājyānuvākyābhyām upa te huve savāhaṃ yajñam ā dade te vaṣaṭkṛtam / stutaꣳ śastram pratigaraṃ graham iḍām āśiṣaḥ /
3 ā vṛñje suvaḥ / patnīsaṃyājān upa te huve savāhaꣳ samiṣṭayajur ā dade tava // paśūnt sutam puroḍāśānt savanāny ota yajñam / devānt sendrān upa te huve savāham agnimukhānt somavato ye ca viśve //
7.3.12 anuvāka 12 aśvamedhagatamantrakathanam
1 bhūtam bhavyam bhaviṣyad vaṣaṭ svāhā namaḥ / ṛk sāma yajur vaṣaṭ svāhā namaḥ / gāyatrī triṣṭub jagatī vaṣaṭ svāhā namaḥ pṛthivyantarikṣaṃ dyaur vaṣaṭ svāhā namaḥ / agnir vāyuḥ sūryo vaṣaṭ svāhā namaḥ prāṇo vyāno 'pāno vaṣaṭ svāhā namaḥ / annaṃ kṛṣir vṛṣṭir vaṣaṭ svāhā namaḥ pitā putraḥ pautro vaṣaṭ svāhā namaḥ / bhūr bhuvaḥ suvar vaṣaṭ svāhā namaḥ //
7.3.13 anuvāka 13 aśvamedhagatamantrakathanam
1 ā me gṛhā bhavantv ā prajā ma ā mā yajño viśatu vīryāvān / āpo devīr yajñiyā mā viśantu sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt / ā me graho bhavatv ā puroruk stutaśastre mā viśatāꣳ samīcī / ādityā rudrā vasavo me sadasyāḥ sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt / ā māgniṣṭomo viśatūkthyaś cātirātro mā viśatv āpiśarvaraḥ / tiroahniyā mā suhutā ā viśantu sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt //
7.3.14 anuvāka 14 aśvamedhagatamantrakathanam
1 agninā tapo 'nv abhavat / vācā brahma maṇinā rūpāṇi / indreṇa devān vātena prāṇān / sūryeṇa dyām / candramasā nakṣatrāṇi yamena pitṝn rājñā manuṣyān phalena nādeyān ajagareṇa sarpān vyāghreṇā''raṇyān paśūn / śyenena patatriṇaḥ / vṛṣṇā'śvān ṛṣabheṇa gāḥ / bastenājāḥ / vṛṣṇinā'vīḥ / vrīhiṇā'nnāni yavenauṣadhīḥ / nyagrodhena vanaspatīn udumbareṇorjam / gāyatriyā chandāꣳsi trivṛtā stomān brāhmaṇena vācam //
7.3.15 anuvāka 15 aśvamedhagatamantrakathanam
1 svāhā''dhim ādhītāya svāhā svāhā''dhītam manase svāhā svāhā manaḥ prajāpataye svāhā kāya svāhā kasmai svāhā katamasmai svāhā / adityai svāhā / adityai mahyai svāhā / adityai sumṛḍīkāyai svāhā sarasvatyai svāhā sarasvatyai bṛhatyai svāhā sarasvatyai pāvakāyai svāhā pūṣṇe svāhā pūṣṇe prapathyāya svāhā pūṣṇe naraṃdhiṣāya svāhā tvaṣṭre svāhā tvaṣṭre turīpāya svāhā tvaṣṭre pururūpāya svāhā viṣṇave svāhā viṣṇave nikhuryapāya svāhā viṣṇave nibhūyapāya svāhā //
7.3.16 anuvāka 16 aśvamedhagatamantrakathanam
1 dadbhyaḥ svāhā hanūbhyāꣳ svāhā oṣṭhābhyāꣳ svāhā mukhāya svāhā nāsikābhyāꣳ svāhā / akṣībhyāꣳ svāhā karṇābhyāꣳ svāhā pāra ikṣavo 'vāryebhyaḥ pakṣmabhyaḥ svāhā / avāra ikṣavaḥ pāryebhyaḥ pakṣmabhyaḥ svāhā śīrṣṇe svāhā bhrūbhyāꣳ svāhā lalāṭāya svāhā mūrdhne svāhā mastiṣkāya svāhā keśebhyaḥ svāhā vahāya svāhā grīvābhyaḥ svāhā skandhebhyaḥ svāhā kīkasābhyaḥ svāhā pṛṣṭībhyaḥ svāhā pājasyāya svāhā pārśvābhyāꣳ svāhā
2 aꣳsābhyāꣳ svāhā doṣabhyāꣳ svāhā bāhubhyāꣳ svāhā jaṅghābhyāꣳ svāhā śroṇībhyāꣳ svāhā ūrubhyāꣳ svāhā aṣṭhīvadbhyāꣳ svāhā jaṅghābhyāꣳ svāhā bhasade svāhā śikhaṇḍebhyaḥ svāhā vāladhānāya svāhā / āṇḍābhyāꣳ svāhā śepāya svāhā retase svāhā prajābhyaḥ svāhā prajananāya svāhā padbhyaḥ svāhā śaphebhyaḥ svāhā lomabhyaḥ svāhā tvace svāhā lohitāya svāhā māꣳsāya svāhā snāvabhyaḥ svāhā / asthabhyaḥ svāhā majjabhyaḥ svāhā / aṅgebhyaḥ svāhā / ātmane svāhā sarvasmai svāhā //
7.3.17 anuvāka 17 aśvamedhagatamantrakathanam
1 añjyetāya svāhā / añjisakthāya svāhā śitipade svāhā śitikakude svāhā śitirandhrāya svāhā śitipṛṣṭhāya svāhā śityaꣳsāya svāhā puṣpakarṇāya svāhā śityoṣṭhāya svāhā śitibhrave svāhā śitibhasade svāhā śvetānūkāśāya svāhā / añjaye svāhā lalāmāya svāhā / asitajñave svāhā kṛṣṇaitāya svāhā rohitaitāya svāhā / aruṇaitāya svāhā / īdṛśāya svāhā kīdṛśāya svāhā tādṛśāya svāhā sadṛśāya svāhā visadṛśāya svāhā susadṛśāya svāhā rūpāya svāhā sarvasmai svāhā //
7.3.18 anuvāka 18 aśvamedhagatamantrakathanam
1 kṛṣṇāya svāhā śvetāya svāhā piśaṃgāya svāhā sāraṃgāya svāhā / aruṇāya svāhā gaurāya svāhā babhrave svāhā nakulāya svāhā rohitāya svāhā śoṇāya svāhā śyāvāya svāhā śyāmāya svāhā pākalāya svāhā surūpāya svāhā / anurūpāya svāhā virūpāya svāhā sarūpāya svāhā pratirūpāya svāhā śabalāya svāhā kamalāya svāhā pṛśnaye svāhā pṛśnisakthāya svāhā sarvasmai svāhā //
7.3.19 anuvāka 19 aśvamedhagatamantrakathanam
1 oṣadhībhyaḥ svāhā mūlebhyaḥ svāhā tūlebhyaḥ svāhā kāṇḍebhyaḥ svāhā valśebhyaḥ svāhā puṣpebhyaḥ svāhā phalebhyaḥ svāhā gṛhītebhyaḥ svāhā / agṛhītebhyaḥ svāhā / avapannebhyaḥ svāhā śayānebhyaḥ svāhā sarvasmai svāhā //
7.3.20 anuvāka 20 aśvamedhagatamantrakathanam
1 vanaspatibhyaḥ svāhā mūlebhyaḥ svāhā tūlebhyaḥ svāhā skandhobhyaḥ svāhā śākhābhyaḥ svāhā parṇebhyaḥ svāhā puṣpebhyaḥ svāhā phalebhyaḥ svāhā gṛhītebhyaḥ svāhā / agṛhītebhyaḥ svāhā / avapannebhyaḥ svāhā śayānebhyaḥ svāhā śiṣṭāya svāhā / atiśiṣṭāya svāhā pariśiṣṭāya svāhā saꣳśiṣṭāya svāhā / ucchiṣṭāya svāhā riktāya svāhā / ariktāya svāhā prariktāya svāhā saꣳriktāya svāhā / udriktāya svāhā sarvasmai svāhā //
7.3.1 anuvāka 1 pūrvoktadvādaśāhaśeṣa viśeṣakathanam
prajavaṃ vā etena yanti yad daśamam ahar /
pāpāvahīyaṃ vā etena bhavanti yad daśamam ahar
yo vai prajavaṃ yatām apathena pratipadyate ya sthāṇuꣳ hanti yo bhreṣaṃ nyeti sa hīyate
sa yo vai daśame 'hann avivākya upahanyate sa hīyate
tasmai ya upahatāya vyāha tam evānvārabhya sam aśnute /
atha yo vyāha saḥ
hīyate
tasmād daśame 'hann avivākya upahatāya na vyucyam
atho khalv āhur
yajñasya vai samṛddhena devāḥ suvargaṃ lokam āyan yajñasya vyṛddhenāsurān parā'bhāvayann iti
yat khalu vai yajñasya samṛddhaṃ tad yajamānasya yad vyṛddhaṃ tad bhrātṛvyasya
sa yo vai daśame 'hann avivākya upahanyate sa evāti recayati
te ye bāhyā dṛśīkavaḥ
syus te vi brūyuḥ /
yadi tatra na vindeyur antaḥsadasād vyucyam /
tad vyucyam eva /
atha vā etat sarparājñiyā ṛgbhiḥ stuvanti /
iyaṃ vai sarpato rājñī
yad vā asyāṃ kiṃ cārcanti yad ānṛcus teneyaꣳ sarparājñī
te yad eva kiṃ ca vācā''nṛcur yad ato 'dhy arcitāraḥ
tad ubhayam āptvā'varudhyot tiṣṭhāmeti
tābhir manasā stuvate
na vā imām aśvaratho nāśvatarīrathaḥ sadyaḥ paryāptum arhati
mano vā imāꣳ sadyaḥ paryāptum arhati manaḥ paribhavitum
atha brahma vadanti
parimitā vā ṛcaḥ parimitāni sāmāni parimitāni yajūꣳṣy athaitasyaivānto nāsti yad brahma
tat pratigṛṇata ā cakṣīta
sa pratigaraḥ //
anuvāka 2 ahīnadvādaśāhakathanam
brahmavādino vadanti
kiṃ dvādaśāhasya prathamenāhnartvijāṃ yajamāno vṛṅkta iti
teja indriyam iti
kiṃ dvitīyeneti
prāṇān annādyam iti
kiṃ tṛtīyeneti
trīn imām̐llokān iti
kiṃ caturtheneti
catuṣpadaḥ paśūn iti
kim pañcameneti
pañcākṣarām paṅktim iti
kiꣳ ṣaṣṭheneti
ṣaḍ ṛtūn iti
kiꣳ saptameneti
saptapadāꣳ śakvarīm iti
kim aṣṭameneti /
aṣṭākṣarāṃ gāyatrīm iti
kiṃ navameneti
trivṛtaꣳ stomam iti
kiṃ daśameneti
daśākṣarāṃ virājam iti
kim ekādaśeneti /
ekādaśākṣarāṃ triṣṭubham iti
kiṃ dvādaśeneti
dvādaśākṣarāṃ jagatīm iti /
etāvad vā asti yāvad etat /
yāvad evāsti tad eṣāṃ vṛṅkte //
7.3.3 anuvāka 3 trayodaśarātrakathanam
eṣa vā āpto dvādaśāho yat trayodaśarātraḥ
samānaꣳ hy etad ahar yat prāyaṇīyaś codayanīyaś ca
tryatirātro bhavati
traya ime lokāḥ /
eṣāṃ lokānām āptyai
prāṇo vai prathamo 'tirātro vyāno dvitīyo 'pānas tṛtīyaḥ
prāṇāpānodāneṣv evānnādye prati tiṣṭhanti sarvam āyur yanti ya evaṃ vidvāꣳsas trayodaśarātram āsate
tad āhuḥ /
vāg vā eṣā vitatā
yad dvādaśāhas
tāṃ vi chindyur yan madhye 'tirātraṃ kuryur upadāsukā gṛhapater vāk syāt /
upariṣṭāc chandomānām mahāvrataṃ kurvanti saṃtatām eva vācam ava runddhe 'nupadāsukā gṛhapater vāg bhavati
paśavo vai chandomā annam mahāvratam /
yad upariṣṭāc chandomānām mahāvrataṃ kurvanti paśuṣu caivānnādye ca prati tiṣṭhanti //
7.3.4 anuvāka 4 caturdaśarātrakathanam
ādityā akāmayanta /
ubhayor lokayor ṛdhnuyāmeti
ta etaṃ caturdaśarātram apaśyan
tam āharan
tenāyajanta
tato vai ta ubhayor lokayor ārdhnuvann asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca
ya evaṃ vidvāꣳsaś caturdaśarātram āsata ubhayor eva lokayor ṛdhnuvanty asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca
caturdaśarātro bhavati
sapta grāmyā oṣadhayaḥ saptāraṇyā ubhayīṣām avaruddhyai
yat parācīnāni pṛṣṭhāni
bhavanty amum eva tair lokam abhi jayanti
yat pratīcīnāni pṛṣṭhāni bhavantīmam eva tair lokam abhi jayanti
trayastriꣳśau madhyata stomau bhavataḥ sāmrājyam eva gacchanti /
adhirājau bhavato 'dhirājā eva samānānām bhavanti /
atirātrāvabhito bhavataḥ
parigṛhītyai //
7.3.5 anuvāka 5 anyaccaturdaśarātrakathanam
prajāpatiḥ suvargaṃ lokam ait
taṃ devā anv āyan
tān ādityāś ca paśavaś cānvāyan
te devā abruvan
yān paśūn upājīviṣma ta ime 'nvāgmann iti
tebhya etaṃ caturdaśarātram praty auhan
ta ādityāḥ pṛṣṭhaiḥ suvargaṃ lokam ārohan tryahābhyām asmim̐ loke paśūn praty auhan
pṛṣṭhair ādityā amuṣmim̐ loka ārdhnuvan tryahābhyām asmin
loke paśavaḥ /
ya evaṃ vidvāꣳsaś caturdaśarātram āsata ubhayor eva lokayor ṛdhnuvanty asmiꣳś cāmuṣmiꣳś ca
pṛṣṭhair evāmuṣmim̐ loka ṛdhnuvanti tryahābhyām asmim̐ loke
jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati /
iyaṃ vāva jyotir antarikṣaṃ gaur asāv āyuḥ /
imān eva lokān abhyārohanti
yad anyataḥ pṛṣṭhāni syur vivivadhaꣳ syāt /
madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya
ojo vai vīryam pṛṣṭhāni /
oja eva vīryam madhyato dadhate
bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti /
iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat /
ābhyām eva yanti /
atho anayor eva prati tiṣṭhanti /
ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī
tābhyām eva suvargaṃ lokaṃ yanti
parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti
pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai /
ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti
caturdaśaitāḥ /
tāsāṃ yā daśa daśākṣarā virāḍ annaṃ virāḍ virājaivānnādyam ava rundhate
yāś catasraś catasro diśo dikṣv eva prati tiṣṭhanti /
atirātrāv abhito bhavataḥ parigṛhītyai //
7.3.6 anuvāka 6 pañcadaśarātrakathanam
indro vai sadṛṅ devatābhir āsīt
sa na vyāvṛtam agacchat
sa prajāpatim upādhāvat
tasmā etam pañcadaśarātram prāyacchat
tam āharat
tenāyajata
tato vai so 'nyābhir devatābhir vyāvṛtam agacchat /
ya evaṃ vidvāꣳsaḥ pañcadaśarātram āsate vyāvṛtam eva pāpmanā bhrātṛvyeṇa gacchanti
jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati /
iyaṃ vāva jyotir antarikṣam
gaur asāv āyuḥ /
eṣv eva lokeṣu prati tiṣṭhanti /
asattraṃ vā etad yad acchandomam /
yac chandomā bhavanti tena sattram /
devatā eva pṛṣṭhair ava rundhate paśūñ chandomaiḥ /
ojasy eva vīrye paśuṣu prati tiṣṭhanti
pañcadaśarātro bhavati
pañcadaśo vajraḥ /
vajram eva bhrātṛvyebhyaḥ pra haranti /
atirātrāv abhito bhavataḥ /
indriyasya parigṛhītyai //
7.3.7 anuvāka 7 dvitīyapañcadaśarātrakathanam
indro vai śithila ivāpratiṣṭhita āsīt
so 'surebhyo 'bibhet
sa prajāpatim upādhāvat
tasmā etam pañcadaśarātraṃ vajram prāyacchat
tenāsurān parābhāvya vijitya śriyam agacchat /
agniṣṭutā pāpmānaṃ nir adahata pañcadaśarātreṇaujo balam indriyaṃ vīryam ātmann adhatta
ya evaṃ vidvāꣳsaḥ pañcadaśarātram āsate bhrātṛvyān eva parābhāvya vijitya śriyaṃ gacchanti /
agniṣṭutā pāpmānaṃ niḥ
dahante pañcadaśarātreṇaujo balam indriyaṃ vīryam ātman dadhate /
etā eva paśavyāḥ
pañcadaśa vā ardhamāsasya rātrayaḥ /
ardhamāsaśaḥ saṃvatsara āpyate
saṃvatsaram paśavo 'nu pra jāyante
tasmāt paśavyāḥ /
etā eva suvargyāḥ
pañcadaśa vā ardhamāsasya rātrayaḥ /
ardhamāsaśaḥ saṃvatsara āpyate
saṃvatsaraḥ suvargo lokas
tasmād suvargyāḥ /
jyotir gaur āyur iti tryaho bhavati /
iyaṃ vāva jyotir antarikṣam
gaur asāv āyuḥ /
imān eva lokān abhyārohanti
yad anyataḥ pṛṣṭhāni syur vivivadhaꣳ syāt /
madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya /
ojo vai vīryam pṛṣṭhāni /
oja eva vīryam madhyato dadhate
bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti /
iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat /
ābhyām eva yanti /
atho anayor eva prati tiṣṭhanti /
ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī
tābhyām eva suvargaṃ lokam
yanti
parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti
pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai /
ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti
pañcadaśaitās
tāsāṃ yā daśa daśākṣarā virāḍ annaṃ virāḍ virājaivānnādyam ava rundhate
yāḥ pañca pañca diśaḥ dikṣv eva prati tiṣṭhanti /
atirātrāv abhito bhavataḥ /
indriyasya vīryasya prajāyai paśūnām parigṛhītyai //
7.3.8 anuvāka 8 saptadaśarātrakathanam
prajāpatir akāmayata /
annādaḥ syām iti
sa etaꣳ saptadaśarātram apaśyat
tam āharat
tenāyajata
tato vai so 'nnādo 'bhavat /
ya evaṃ vidvāꣳsaḥ saptadaśarātram āsate 'nnādā eva bhavanti
pañcāho bhavati
pañca vā ṛtavaḥ saṃvatsaraḥ /
ṛtuṣv eva saṃvatsare prati tiṣṭhanti /
atho pañcākṣarā paṅktiḥ
pāṅkto yajñaḥ /
yajñam evāva rundhate /
asattraṃ vā etat
yad acchandomam /
yac chandomā bhavanti tena sattram /
devatā eva pṛṣṭhair ava rundhate paśūñ chandomaiḥ /
ojasy eva vīrye paśuṣu prati tiṣṭhanti
saptadaśarātro bhavati
saptadaśaḥ prajāpatiḥ
prajāpater āptyai /
atirātrāv abhito bhavataḥ /
annādyasya parigṛhītyai //
7.3.9 anuvāka 9 viṃśatirātrakathanam
sā virāḍ vikramyātiṣṭhad brahmaṇā deveṣv annenāsureṣu
te devā akāmayanta /
ubhayaꣳ saṃ vṛñjīmahi brahma cānnaṃ ceti
ta etā viꣳśatiꣳ rātrīr apaśyan
tato vai ta ubhayaꣳ sam avṛñjata brahma cānnaṃ ca brahmavarcasino 'nnādā abhavan
ya evaṃ vidvāꣳsa etā āsata ubhayam eva saṃ vṛñjate brahma cānnaṃ ca
brahmavarcasino 'nnādā bhavanti
dve vā ete virājau
tayor eva nānā prati tiṣṭhanti
viꣳśo vai puruṣo daśa hastyā aṅgulayo daśa padyāḥ /
yāvān eva puruṣas tam āptvot tiṣṭhanti
jyotir gaur āyur iti tryahā bhavanti /
iyaṃ vāva jyotir antarikṣaṃ gaur asāv āyuḥ /
imān eva lokān abhyārohanti /
abhipūrvaṃ tryahā bhavanti /
abhipūrvam eva suvargam
lokam abhyārohanti
yad anyataḥ pṛṣṭhāni
madhye pṛṣṭhāni bhavanti savivadhatvāya //
ojo vai vīryam pṛṣṭhāni /
oja eva vīryam madhyato dadhate
bṛhadrathaṃtarābhyāṃ yanti /
iyaṃ vāva rathaṃtaram asau bṛhat /
ābhyām eva yanti /
atho anayor eva prati tiṣṭhanti /
ete vai yajñasyāñjasāyanī srutī
tābhyām eva suvargaṃ lokaṃ yanti
parāñco vā ete suvargaṃ lokam abhyārohanti ye parācīnāni pṛṣṭhāny upayanti
pratyañ tryaho bhavati pratyavarūḍhyā atho pratiṣṭhityai /
ubhayor lokayor ṛddhvot tiṣṭhanti /
atirātrāv abhito bhavataḥ /
brahmavarcasasyānnādyasya pari gṛhītyai //
7.3.10 anuvāka 10 ekaviṃśatirātrakathanam
asāva ādityo 'smim̐ loka āsīt
taṃ devāḥ pṛṣṭhaiḥ parigṛhya suvargaṃ lokam agamayan
parair avastāt pary agṛhṇan divākīrtyena suvarge loke praty asthāpayan
paraiḥ parastāt pary agṛhṇan pṛṣṭhair upāvārohan /
sa vā asāv ādityo 'muṣmim̐ loke parair ubhayataḥ parigṛhītaḥ /
yat pṛṣṭhāni bhavanti suvargam eva tair lokaṃ yajamānā yanti
parair avastāt pari gṛhṇanti divākīrtyena
suvarge loke prati tiṣṭhanti
paraiḥ parastāt pari gṛhṇanti pṛṣṭhair upāvarohanti
yat pare parastān na syuḥ parāñcaḥ suvargāl lokān niṣpadyeran
yad avastān na syuḥ prajā nir daheyuḥ /
abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti
suvarga evainām̐ loka ubhayataḥ pari gṛhṇanti
yajamānā vai divākīrtyam /
saṃvatsaraḥ paraḥsāmānaḥ /
abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti
saṃvatsara evobhayataḥ
prati tiṣṭhanti
pṛṣṭhaṃ vai divākīrtyam pārśve paraḥsāmānaḥ /
abhito divākīrtyam paraḥsāmāno bhavanti
tasmādabhitaḥ pṛṣṭham pārśve
bhūyiṣṭhā grahā gṛhyante
bhūyiṣṭhaꣳ śasyate
yajñasyaiva tan madhyato granthiṃ grathnanty avisraꣳsāya
sapta gṛhyante
sapta vai śīrṣaṇyāḥ prāṇāḥ
prāṇān eva yajamāneṣu dadhati
yat parācīnāni pṛṣṭhāni bhavanty amum eva tair lokam abhyārohanti
yad imaṃ lokaṃ na
pratyavaroheyur ud vā mādyeyur yajamānāḥ pra vā mīyeran
yat pratīcīnāni pṛṣṭhāni bhavanti /
imam eva tair lokam pratyavarohanti /
atho asminn eva loke prati tiṣṭhanty anunmādāya /
indro vā apratiṣṭhita āsīt
sa prajāpatim upādhāvat
tasmā etam ekaviꣳśatirātram prāyacchat
tam āharat
tenāyajata
tato vai sa praty atiṣṭhat /
ye bahuyājino 'pratiṣṭhitāḥ
syus ta ekaviꣳśatirātram āsīran
dvādaśa māsāḥ pañcartavas traya ime lokā asāv āditya ekaviꣳśaḥ /
etāvanto vai devalokās
teṣv eva yathāpūrvam prati tiṣṭhanti /
asāv ādityo na vyarocata
sa prajāpatim upādhāvat
tasmā etam ekaviꣳśati rātram prāyacchat
tam āharat
tenāyajata
tato vai so 'rocata
ya evaṃ vidvāꣳsa ekaviꣳśatirātram āsate rocanta eva /
ekaviꣳśatirātro bhavati
rug vā ekaviꣳśaḥ /
rucam eva gacchanty atho pratiṣṭhām eva
pratiṣṭhā hy ekaviꣳśaḥ /
atirātrāv abhito bhavato brahmavarcasasya parigṛhītyai //
7.3.11 anuvāka 11 aśvamedhagatamantrakathanam
arvāṅ yajñaḥ saṃ krāmatv amuṣmād adhi mām abhi / ṛṣīṇāṃ yaḥ purohitaḥ /
nirdevaṃ nirvīraṃ kṛtvā viṣkandhaṃ tasmin hīyatāṃ yo 'smān dveṣṭi śarīraṃ yajñaśamalaṃ kusīdaṃ tasmint sīdatu yo 'smān dveṣṭi /
yajña yajñasya yat tejas tena saṃ krāmamām abhi / brāhmaṇān ṛtvijo devān yajñasya tapasā te savāham ā huve /
iṣṭena pakva pa
te huve savāham / saṃ te vṛñje sukṛtaꣳ sam prajām paśūn /
praiṣānt sāmidhenīr āghārāv ājyabhāgāv āśrutam pratyāśrutam ā śṛṇāmi te / prayājānūyājānt sviṣṭakṛtam iḍām āśiṣa ā vṛñje suvaḥ /
agninendreṇa somena sarasvatyā viṣṇunā devatābhiḥ / yājyānuvākyābhyām upa te huve savāhaṃ yajñam ā dade te vaṣaṭkṛtam /
stutaꣳ śastram pratigaraṃ graham iḍām āśiṣaḥ
ā vṛñje suvaḥ / patnīsaṃyājān upa te huve savāhaꣳ samiṣṭayajur ā dade tava //
paśūnt sutam puroḍāśānt savanāny ota yajñam / devānt sendrān upa te huve savāham agnimukhānt somavato ye ca viśve //
7.3.12 anuvāka 12 aśvamedhagatamantrakathanam
bhūtam bhavyam bhaviṣyad vaṣaṭ svāhā namaḥ /
ṛk sāma yajur vaṣaṭ svāhā namaḥ /
gāyatrī triṣṭub jagatī vaṣaṭ svāhā namaḥ
pṛthivyantarikṣaṃ dyaur vaṣaṭ svāhā namaḥ /
agnir vāyuḥ sūryo vaṣaṭ svāhā namaḥ
prāṇo vyāno 'pāno vaṣaṭ svāhā namaḥ /
annaṃ kṛṣir vṛṣṭir vaṣaṭ svāhā namaḥ
pitā putraḥ pautro vaṣaṭ svāhā namaḥ /
bhūr bhuvaḥ suvar vaṣaṭ svāhā namaḥ //
7.3.13 anuvāka 13 aśvamedhagatamantrakathanam
ā me gṛhā bhavantv ā prajā ma ā mā yajño viśatu vīryāvān / āpo devīr yajñiyā mā viśantu sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt /
ā me graho bhavatv ā puroruk stutaśastre mā viśatāꣳ samīcī / ādityā rudrā vasavo me sadasyāḥ sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt /
ā māgniṣṭomo viśatūkthyaś cātirātro mā viśatv āpiśarvaraḥ / tiroahniyā mā suhutā ā viśantu sahasrasya mā bhūmā mā pra hāsīt //
7.3.14 anuvāka 14 aśvamedhagatamantrakathanam
agninā tapo 'nv abhavat /
vācā brahma
maṇinā rūpāṇi /
indreṇa devān
vātena prāṇān /
sūryeṇa dyām /
candramasā nakṣatrāṇi
yamena pitṝn
rājñā manuṣyān
phalena nādeyān
ajagareṇa sarpān
vyāghreṇā''raṇyān paśūn /
śyenena patatriṇaḥ /
vṛṣṇā'śvān
ṛṣabheṇa gāḥ /
bastenājāḥ /
vṛṣṇinā'vīḥ /
vrīhiṇā'nnāni
yavenauṣadhīḥ /
nyagrodhena vanaspatīn
udumbareṇorjam /
gāyatriyā chandāꣳsi
trivṛtā stomān
brāhmaṇena vācam //
7.3.15 anuvāka 15 aśvamedhagatamantrakathanam
svāhā''dhim ādhītāya svāhā svāhā''dhītam
manase svāhā svāhā manaḥ
prajāpataye svāhā
kāya svāhā
kasmai svāhā
katamasmai svāhā /
adityai svāhā /
adityai mahyai svāhā /
adityai sumṛḍīkāyai svāhā
sarasvatyai svāhā
sarasvatyai bṛhatyai svāhā
sarasvatyai pāvakāyai svāhā
pūṣṇe svāhā
pūṣṇe prapathyāya svāhā
pūṣṇe naraṃdhiṣāya svāhā
tvaṣṭre svāhā
tvaṣṭre turīpāya svāhā
tvaṣṭre pururūpāya svāhā
viṣṇave svāhā
viṣṇave nikhuryapāya svāhā
viṣṇave nibhūyapāya svāhā //
7.3.16 anuvāka 16 aśvamedhagatamantrakathanam
dadbhyaḥ svāhā
hanūbhyāꣳ svāhā
oṣṭhābhyāꣳ svāhā
mukhāya svāhā
nāsikābhyāꣳ svāhā /
akṣībhyāꣳ svāhā
karṇābhyāꣳ svāhā
pāra ikṣavo 'vāryebhyaḥ pakṣmabhyaḥ svāhā /
avāra ikṣavaḥ pāryebhyaḥ pakṣmabhyaḥ svāhā
śīrṣṇe svāhā
bhrūbhyāꣳ svāhā
lalāṭāya svāhā
mūrdhne svāhā
mastiṣkāya svāhā
keśebhyaḥ svāhā
vahāya svāhā
grīvābhyaḥ svāhā
skandhebhyaḥ svāhā
kīkasābhyaḥ svāhā
pṛṣṭībhyaḥ svāhā
pājasyāya svāhā
pārśvābhyāꣳ svāhā
aꣳsābhyāꣳ svāhā
doṣabhyāꣳ svāhā
bāhubhyāꣳ svāhā
jaṅghābhyāꣳ svāhā
śroṇībhyāꣳ svāhā
ūrubhyāꣳ svāhā
aṣṭhīvadbhyāꣳ svāhā
jaṅghābhyāꣳ svāhā
bhasade svāhā
śikhaṇḍebhyaḥ svāhā
vāladhānāya svāhā /
āṇḍābhyāꣳ svāhā
śepāya svāhā
retase svāhā
prajābhyaḥ svāhā
prajananāya svāhā
padbhyaḥ svāhā
śaphebhyaḥ svāhā
lomabhyaḥ svāhā
tvace svāhā
lohitāya svāhā
māꣳsāya svāhā
snāvabhyaḥ svāhā /
asthabhyaḥ svāhā
majjabhyaḥ svāhā /
aṅgebhyaḥ svāhā /
ātmane svāhā
sarvasmai svāhā //
7.3.17 anuvāka 17 aśvamedhagatamantrakathanam
añjyetāya svāhā /
añjisakthāya svāhā
śitipade svāhā
śitikakude svāhā
śitirandhrāya svāhā
śitipṛṣṭhāya svāhā
śityaꣳsāya svāhā
puṣpakarṇāya svāhā
śityoṣṭhāya svāhā
śitibhrave svāhā
śitibhasade svāhā
śvetānūkāśāya svāhā /
añjaye svāhā
lalāmāya svāhā /
asitajñave svāhā
kṛṣṇaitāya svāhā
rohitaitāya svāhā /
aruṇaitāya svāhā /
īdṛśāya svāhā
kīdṛśāya svāhā
tādṛśāya svāhā
sadṛśāya svāhā
visadṛśāya svāhā
susadṛśāya svāhā
rūpāya svāhā
sarvasmai svāhā //
7.3.18 anuvāka 18 aśvamedhagatamantrakathanam
kṛṣṇāya svāhā
śvetāya svāhā
piśaṃgāya svāhā
sāraṃgāya svāhā /
aruṇāya svāhā
gaurāya svāhā
babhrave svāhā
nakulāya svāhā
rohitāya svāhā
śoṇāya svāhā
śyāvāya svāhā
śyāmāya svāhā
pākalāya svāhā
surūpāya svāhā /
anurūpāya svāhā
virūpāya svāhā
sarūpāya svāhā
pratirūpāya svāhā
śabalāya svāhā
kamalāya svāhā
pṛśnaye svāhā
pṛśnisakthāya svāhā
sarvasmai svāhā //
7.3.19 anuvāka 19 aśvamedhagatamantrakathanam
oṣadhībhyaḥ svāhā
mūlebhyaḥ svāhā
tūlebhyaḥ svāhā
kāṇḍebhyaḥ svāhā
valśebhyaḥ svāhā
puṣpebhyaḥ svāhā
phalebhyaḥ svāhā
gṛhītebhyaḥ svāhā /
agṛhītebhyaḥ svāhā /
avapannebhyaḥ svāhā
śayānebhyaḥ svāhā
sarvasmai svāhā //
7.3.20 anuvāka 20 aśvamedhagatamantrakathanam
vanaspatibhyaḥ svāhā
mūlebhyaḥ svāhā
tūlebhyaḥ svāhā
skandhobhyaḥ svāhā
śākhābhyaḥ svāhā
parṇebhyaḥ svāhā
puṣpebhyaḥ svāhā
phalebhyaḥ svāhā
gṛhītebhyaḥ svāhā /
agṛhītebhyaḥ svāhā /
avapannebhyaḥ svāhā
śayānebhyaḥ svāhā
śiṣṭāya svāhā /
atiśiṣṭāya svāhā
pariśiṣṭāya svāhā
saꣳśiṣṭāya svāhā /
ucchiṣṭāya svāhā
riktāya svāhā /
ariktāya svāhā
prariktāya svāhā
saꣳriktāya svāhā /
udriktāya svāhā
sarvasmai svāhā //
Original text: taittirīyasaṃhitā(visvaraḥ) · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0