Skanda Purana · Verses 7.1-2

////śrīgaṇeśāya namaḥ // //
atha skāṃde mahāpurāṇe saptame prabhāsakhaṇḍe caturthaṃ dvārakāmāhātmyam //
// śaunaka uvāca // //
kathaṃ sūta yuge hyasminraudre vai kalisaṃjñake //
bahupākhaṃḍasaṃkīrṇe prāpsyāmo madhusūdanam

yugatraye vyatikrānte dharmācārapare sadā //
prāpte kaliyuge ghore kva viṣṇurbhagavāniti

// sūta uvāca // //
divaṃ yāte mahārāje rāme daśarathātmaje //
duṣṭarājanyabhāreṇa pīḍite dharaṇītale

devānāṃ kāryasiddhyarthaṃ bhūbhāraharaṇāya ca //
vasudevagṛhe sākṣādāvirbhūte janārdane

naṃdavrajaṃ gate deve pūtanāśoṣaṇe sati //
ghātite ca tṛṇāvarte śakaṭe parivartite //

damite kāliye nāge pralaṃbe ca niṣūdite //
dhṛte govardhane śaile paritrāte ca gokule

surabhyā cābhiṣikte tu indre ca vimadīkṛte //
rāsakrīḍārate deve dārite keśidānave

akrūravacanāddeve mathurāyāṃ gate harau //
hate kuvalayāpīḍe mallarāje ca ghātite

paśyatāṃ deva daityānāṃ bhojarāje nipātite //
yadupuryāmabhiṣikta ugrasene narādhipe

jarāsaṃdhabale raudre yavane ca hate kṣitau //
rājasūye kratuvare caidye caiva nipātite

nivṛtte bhārate yuddhe bhāre ca kṣapite bhuvaḥ //
yātrāvyājasamānīte prabhāsaṃ yādave kule

madyapānaprasakte tu parasparavadho dyate //
kalahenātiraudreṇa vinaṣṭe yādave kule

gātraṃ saṃtyajya cātraiva gate'naṃte dharātalāt //
aśvatthamūlalamāśritya samāsīne janārdane //

vyādhaprahārabhinnāṃge parityakte kalevare //
svadhāmasaṃsthite deve pārthe ca punarāgate

yadupuryyāṃ plāvitāyāṃ sāgareṇa samaṃtataḥ //
śakraprasthaṃ tato gatvā kārayitvā harergṛham

dvāpare ca vyatikrāṃte dharmādharmavimiśrite //
saṃprāpte ca mahāraudre yuge vai kalisaṃjñite

kṣīyamāṇe ca saddharme vidharme prabale tathā //
naṣṭadharmakriyāyoge vedavādabahiṣkṛte //
ekapāde sthite dharme varṇāśramavivarjite

asminyuge vilulite hyṛṣayo vanacāriṇaḥ //
sametyāmaṃtrayansarve gargacyavanabhārgavāḥ

asito devalo dhaumyaḥ kraturuddālakastathā //
ete cānye ca bahavaḥ parasparamathābruvan

paśyadhvaṃ munayaḥ sarve kalivyāptaṃ digaṃtaram //
samaṃtātparidhāvadbhirdasyubhirbādhyate prajā

adharmaparamaiḥ puṃbhiḥ satyārjavanirākṛtaiḥ //
kathaṃ sa bhagavānviṣṇuḥ saṃprāpyo munisattamāḥ

ko vā bhavābdhau patatastārayiṣyati saṃgatān //
na kalau saṃbhavastasya triyugo madhusūdanaḥ //
taṃ vinā puṃḍarīkākṣaṃ kathaṃ syāma kalau yuge

teṣāṃ ciṃtayatāmevaṃ duḥkhitānāṃ tapasvinām //
uvāca vacanaṃ tatra ṛṣiruddālakastadā

uddālaka uvāca //
yāvanna kalidoṣeṇa lipyāmo munisattamāḥ //
apāpā brahmasadanaṃ gacchāmaḥ parisaṃgatāḥ

pṛcchāmo lokadhātāraṃ sthitaṃ viṣṇuṃ kalau yuge //
yadi viṣṇuḥ kalau na syādrudreṇa brahmaṇā'saha

taṃ vinā puṃḍarīkākṣaṃ tyakṣyāmaḥ svakalevaram //
vinā bhagavatā loke kaḥ sthāsyati kalau yuge

tacchrutvā vacanaṃ tasya ṛṣayaḥ saṃśitavratāḥ //
sādhusādhviti te coktvā prasthitā brahmaṇoṃ'tikam

kathayantaḥ kathāṃ viṣṇoḥ svarūpamanuvarṇanam //
tāpasāḥ prayayuḥ sarve saṃhṛṣṭā brahmaṇoṃ'tikam //

dadṛśuste tadā devamāsīnaṃ paramāsane //
pitāmahabhūtagaṇairmūrtāmūrtairvṛtaṃ tathā

dṛṣṭvā caturmukhaṃ devaṃ daṃḍavatpraṇatāḥ kṣitau //
praṇamya devadevaṃ tu stotreṇa tuṣuvustadā

// ṛṣaya ūcuḥ // //
namaste padmasaṃbhūta caturvaktrākṣayāvyaya //
namaste sṛṣṭikartre tu pitāmaha namo'stu te

evaṃ stutaḥ sanmunibhiḥ suprītaḥ kamalodbhavaḥ //
pādyārghyeṇābhivandyaitānpapraccha munipuṃgavān

// brahmovāca //
kimāgamanakṛtyaṃ vo brūta tattvena putrakāḥ //
kuśalaṃ vo mahābhāgāḥ putraśiṣyāgnibandhuṣu

// ṛṣaya ūcuḥ // //
bhavatprasādātsakalaṃ prāptaṃ nastapasaḥ phalam //
yadbhavaṃtaṃ prapaśyāmaḥ sarvadevaguruṃ prabhum

śṛṇvetatkāraṇaṃ śaṃbho ete prāptāstavāṃtikam //
yugatraye vyatikrāṃte kṛtādidvāparāṃtake

prāpte kaliyuge ghore kva viṣṇuḥ pṛthivītale //
yaṃ dṛṣṭvā paramāṃ muktiṃ yāsyāmo muktabandhanāḥ

// brahmovāca // //
matsyakūrmādirūpaiśca bhagavāñjñāyate mayā //
viṣṇoḥ pāramikāṃ mūrtiṃ na jānāmi dvijottamāḥ

// ṛṣaya ūcuḥ // //
yadi tvaṃ na vijānāsi tāta viṣṇoravasthitim //
gatvā prayāgaṃ tatraiva saṃtyakṣyāmaḥ kalevaram

// brahmovāca // //
mā viṣādaṃ vrajadhvaṃ hi upadekṣyāmi vo hitam //
ito vrajadhvaṃ pātālaṃ yatrāste daityasattamaḥ

taṃ gatvā paripṛcchadhvaṃ prahlādaṃ daityasattamam //
sa jñāsyati hareḥ sthānaṃ yāthātathyena bho dvijāḥ

tacchutvā vacanaṃ tasya brahmaṇaḥ paramātmanaḥ //
praṇipatya ca deveśaṃ prasthitāste tapodhanāḥ

jagmuḥ saṃhṛṣṭamanasaḥ stuvanto daityasattamam //
dhanyaḥ sa daityarājo'yaṃ yo jānāti janārddanam

iti saṃciṃtayānāste prāptā vai sutalaṃ dvijāḥ

gatvā te tasya nagaraṃ viviśurbhavanottamam //
dūrādeva sa tāndṛṣṭvā balirvairocanistadā //
pratyutthāyārhayāñcakre prahlādena samanvitaḥ

madhuparkaṃ ca gāṃ caiva dattvā cārghyaṃ tathaiva ca //
uvāca prāṃjalirbhūtvā prahṛṣṭenāṃtarātmanā

svāgataṃ vo mahābhāgāḥ suvyuṣṭā rajanī mama//
bhavato yatprapaśyāmi brūta kiṃ karavāṇi ca

evaṃ hi daityarājena satkṛtāste dvijottamāḥ//
ūcuḥ prahṛṣṭamanaso dānavendrasutaṃ tadā

ṛṣaya ūcuḥ // //
kāryārthinastu saṃprāptāḥ prahlāda harivallabha //
tadasmākaṃ mahābāho bhavāṃstrātā bhavārṇavāt

kathaṃ daitya yuge hyasminraudre vai kalisaṃjñake //
bhaviṣyāmo vinā viṣṇuṃ bhītānāmabhayapradam

asminyuge hyadharmeṇa jito dharmaḥ sanātanaḥ //
anṛtena jitaṃ satyaṃ viprāśca vṛṣalairjitāḥ

viṭairjitā vedamārgāḥ strībhiśca puruṣā jitāḥ //
brāhmaṇāścāpi vadhyante mleccha rājanyarūpibhiḥ

asminvilulitaprāye varṇāśramavivarjite //
avilupte vedamārge kva viṣṇurbhagavāniti

vinā jñānādvinā dhyānādvinā ceṃdriyanigrahāt //
prāpyate bhagavānyatra tadguhyaṃ kathayasva naḥ

daityarāja tvamasmākaṃ suhṛnmārgapradarśakaḥ //
kathayasva mahābhāga yatra tiṣṭhati keśavaḥ

evaṃ sa dvijamukhyaiśca saṃpṛṣṭo daityasattamaḥ //
praṇamya brāhmaṇānsarvānbhaktyā saṃhṛṣṭamānasaḥ

sa namaskṛtya devebhyo brahmaṇe paramātmane //
bhagavadbhaktiryuktaḥ sanvyāharttumupacakrame

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṇḍe caturthe dvārakāmāhātmye kalibhītamaharṣibhirbrahmavacanātprahlādasaṃnidhau kaliyuge bhagavatsthitiviṣaye praśnakaraṇavarṇanaṃnāma prathamo'dhyāyaḥ