Skanda Purana · Chapter 6.80
atha suparṇākhyamāhātmyaṃ bhaviṣyaṃti //
// ṛṣaya ūcuḥ // //
yadetadbhavatā proktaṃ tejovīryasamanvitaḥ //
garuḍastena saṃjajñe munīnāṃ homakarmaṇā
sa kathaṃ tatra saṃbhūta etanno vistarādvada //
vinatāyāḥ samudbhūta ityeṣā śrūyate śrutiḥ
// sūta uvāca // //
yo'sāvātharvaṇairmaṃtraiḥ kalaśaścābhimantritaḥ //
tairmaṃtrairvālakhilyaiśca mahā'marṣasamanvitaiḥ
nivāritaiśca dakṣeṇa sūcite vihagādhipe //
kaśyapastaṃ samādāya kalaśaṃ prayayau gṛham
tataḥ provāca saṃhṛṣṭo vinatāṃ dayitāṃ nijām //
etatpiba jalaṃ bhadre mantrapūtaṃ mahattaram
yena te jāyate putraḥ sahasrākṣādhiko balī //
tejasvī ca yaśasvī ca ajeyaḥ sarva dānavaiḥ
tasya tadvacanaṃ śrutvā tatkṣaṇādeva saṃpapau //
tattoyaṃ sā varārohā sadyo garbhaṃ tato dadhe
evaṃ tajjalapānena tejovīryasama nvitaḥ //
kaśyapādgaruḍo jajñe sarvasarpabhayāvahaḥ
yenāmṛtaṃ hṛtaṃ vīryātparibhūya puraṃdaram //
mātṛbhaktiparītena sarpāṇāṃ saṃniveditam
yo jajñe dayito viṣṇorvāhanatvamupāgataḥ //
dhvajāgre tu rathasyāpi yaḥ sadaiva vyavasthitaḥ
yena pūrvaṃ tapastaptvā kṣetre'traiva mahātmanā //
trinetrastuṣṭimānīto gatapakṣeṇa dhīmatā
pakṣāptiryena saṃjātā yasya bhūyo'pi tādṛśī //
devadevaprasādena viśiṣṭā cā'tha nirmitā
//
// munaya ūcuḥ // //
kathaṃ tasya gatau pakṣau garuḍasya mahātmanaḥ //
punarlabdhau kathaṃ tena kathaṃ tuṣṭo maheśvaraḥ //
etanno vistarādbrūhi sūtaputra yathātatham
// sūta uvāca // //
purāsīdbrāhmaṇo mitraṃ bhṛguvaṃśakulodvahaḥ //
garuḍasya dvijaśreṣṭhā bālabhāvādapi prabho
tasya kanyā purā jātā mādhavī nāma saṃmatā //
rūpaudāryasamopetā sarvalakṣaṇalakṣitā
na devī na ca gandharvī nāsurī na ca pannagī //
tādṛgrūpā mahābhāgā yādṛśī sā sumadhyamā
atha tasyā varārthāya garuḍaṃ vihagādhipam //
sa provāca paraṃ mitraṃ vinayāvanataḥ sthitaḥ //
etasyā mama kanyāyā varaṃ tvaṃ vihagādhipa //
sadṛśaṃ vīkṣayasvādya yena tasmai dadāmyaham
// garuḍa uvāca // //
mama pṛṣṭhaṃ samāruhya samastaṃ kṣitimaṃḍalam //
tvaṃ bhramasva dvijaśreṣṭha gṛhītvemāṃ ca kanyakām
tatastasyāḥ kumāryā vai anurūpaṃ guṇānvitam //
svayaṃ cāhara bhartārameṣā maitrī mamodbhavā
// sūta uvāca //
evamukto'tha vipraḥ sa tatkṣaṇātkanyayā saha //
ārūḍho gāruḍaṃ pṛṣṭhaṃ varārthāya dvijottamāḥ
yaṃyaṃ paśyati vipraḥ sa kumāraṃ taruṇākṛtim //
sa sa no tasya cittāṃte vartatesma kathaṃcana
kasyacidrūpamatyugraṃ na kulaṃ ca sunirmalam //
kulaṃ rūpaṃ ca yasya syāttasya no guṇasaṃcayaḥ
yasya vā guṇasandohastasya no rūpamuttamam //
pakṣapātaṃ ca vittaṃ ca tathānyadvaralakṣaṇam
evaṃ varṣasahasrāṃte bhramatastasyabhūtalam //
viprasya pakṣināthasya varārthāya drijottamāḥ
kadācidatha tau śrāntau bhramamāṇāvitastataḥ //
kṣetre'traiva samāyātau vāsudevadidṛkṣayā
śvetadvīpaṃ samālokya tathānyāṃ badarīṃ śubhām //
kṣīrodaṃ ca savaikuṇṭhaṃ tathānyaṃ tasya saṃśrayam
atha tābhyāṃ munirdṛṣṭo nārado brahmasaṃbhavaḥ //
sāṃtvapūrvaṃ tadā pṛṣṭo viṣṇuṃ brahma sanātanam //
kva devaḥ puṃḍarīkākṣaḥ sāṃprataṃ vartate mune //
viṣṇusthānāni sarvāṇi vīkṣitāni samaṃtataḥ //
āvābhyāṃ saṃprahṛṣṭābhyāṃ na saṃdṛṣṭaḥ sa keśavaḥ
// nārada uvāca // //
jalaśāyisvarūpeṇa yāvanmāsacatuṣṭayam //
hāṭakeśvaraje kṣetre sa saṃtiṣṭhati sarvadā
tasmāttaddarśanārthāya gamyatāṃ tatra mā ciram //
yena sandarśanaṃ yāti dvābhyāmapi sa cakradhṛk
ahamapyeva tatraiva prasthitastasya darśanāt //
prasthitaśca tvayā yuko devakāryeṇa kenacit
atha tau pakṣiviprendrau sa ca brahmasuto muniḥ //
prāptāḥ sarve sthito yatra jalaśāyī janārdanaḥ
atha dṛṣṭvā mahattejo vaiṣṇavaṃ dūrato'pi tam //
brāhmaṇaṃ garuḍaḥ prāha nāradaśca munīśvaraḥ
atraiva tvaṃ dvijaśreṣṭha tiṣṭha dūre'pi tejasaḥ //
vaiṣṇavasya sutāyuktaḥ kalpāṃtāgnisamam va (?)
no cetsaṃpatsyase bhasma pataṃga iva pāvakam //
samāsādya niśāyoge mūḍhaṃ bhāvaṃ samāśritaḥ
āvābhyāṃ tatprasādena soḍhametatsuduḥsaham //
na karoti śarīrārti tathānyadapi kutsitam
evaṃ taṃ brāhmaṇaṃ tatra muktvā dūre sutānvitam //
gatau tau tatra saṃsuptastoye yatra janārdanaḥ
divyastutiparau mūrdhni dhṛtahastāṃjalīpuṭau //
pulakāṃkitasarvāṃgāvānandāśruplutānanau
triḥparikamya taṃ devamaṣṭāṃgaṃ praṇatau harim//
dṛṣṭavantau ca pādāṃte saṃniviṣṭāṃ samudrajām
pādasaṃvāhanāsaktāṃ viṣṇu vaktrāhitekṣaṇām//
athāparāṃ vayovṛddhāṃ śvetavastrāvaguṃṭhitām
sanniviṣṭāṃ tadabhyāśe samyagdhyānaparāyaṇām //
dvādaśārkaprabhāyuktāṃ kṛśāṃgīṃ pulakānvitām
atha tau viṣṇunā harṣādubhāvapi praharṣitau //
saṃbhāṣitau ca saṃpṛṣṭau yadarthaṃ ca samāgatau
// śrīnārada uvāca // //
ahaṃ hi surakāryeṇa saṃprāpyo'tra tavāṃtikam //
garuḍo vai brāhmaṇāya yanmāṃ pṛcchasi keśava
// śrībhagavānuvāca // //
kaccitkṣemaṃ muniśreṣṭha sarveṣāṃ tridivaukasām //
kaccinneṃdrasya saṃjātaṃ bhayaṃ dānavasaṃbhavam
yajñabhāgaṃ labhaṃte sma kacciddevāḥ savāsavāḥ //
kaccinna dānavaḥ kaścidutkaṭo'bhūddharātale
// śrīnārada uvāca // //
sāṃprataṃ dharaṇī prāptā caturvaktrasya saṃnidhau //
rorūyamāṇā bhārārtā dānavaiḥ pīḍitā bhṛśam //
provāca padmajaṃ tatra duḥkhena mahatā'nvitā
// dharaṇyuvāca // //
kālanemirhato yo'sau viṣṇunāprabhaviṣṇunā //
ugrasenasutaḥ kaṃsaḥ saṃbhūtaḥ sa mahāsuraḥ
ariṣṭo dhenukaḥ keśī pralambonāma cāparaḥ //
tathānyā tu mahāraudrā pūtanā nāma rākṣasī
itaścetaśca dhāvadbhirdānavairebhireva ca//
vṛthā me jāyate pīḍā tathānyairapi dāruṇaiḥ
ūrdhvabāhustathā jāto martyaloke jano'dhunā //
bahutvānna pramāti sma kathaṃciddhi mamopari
bhārāvataraṇaṃ deva na kariṣyasi cāśu cet //
rasātalaṃ prayāsyāmi tadā'haṃ nātra saṃśayaḥ
tasyāstadvacanaṃ śrutvā brahmaṇā lokakartṛṇā //
saṃmaṃtrya vibudhaiḥ sārdhaṃ preṣito'haṃ tavāṃtikam
proktavyo bhagavānvākyaṃ tvayā devo janārdanaḥ //
yathā'vatīrya bhūpṛṣṭhe bhāramasyāḥ praṇāśayet
tasmādbhūbhitale deva kṛtvā janma svayaṃ vibho //
bhāraṃ nāśaya medinyā etadartha mihāgataḥ
// śrībhagavānuvāca // //
evaṃ mune kariṣyāmi saṃmaṃtrya brahmaṇā saha //
bhārāvataraṇaṃ bhūmeḥ sākaṃ devaiḥ savāsavaiḥ
evamuktvā'tha taṃ viṣṇurnāradaṃ munipuṃgavam //
tataśca garuḍaṃ prāha tvaṃ kimarthamihāgataḥ
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe śrīhāṭakeśvarakṣetramāhātmye suparṇākhyamāhātmye viṣṇudarśanamāhātmyavarṇanaṃnāmāśītitamo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0