Skanda Purana · Chapter 6.78

// ṛṣaya ūcuḥ // //
brahmaṇā katame sthāne tatra sūta kṛtaṃ tapaḥ //
vālakhilyaiśca taiḥ sarvairmunibhiḥ śaṃsitavrataiḥ

// sūta uvāca // //
tasyā vāyavyadigbhāge haravedyā dvijottamāḥ //
samyakchraddhāprayatnena brahmaṇā vihitaṃ tapaḥ

paścime vālakhilyaiśca japasnānaparāyaṇaiḥ //
tatrāścaryamabhūdyadvai pūrvaṃ brāhmaṇa sattamāḥ //
āśrame caturāsyasya tadvo vakṣyāmi sāṃpratam

tatra duścāriṇī kācidrātrau brāhmaṇavaṃśajā //
devadattaṃ samāsādya vallabhaṃ ramate sadā //

ajñātā patinā mātrā tathānyairapi bāṃdhavaiḥ //
kṛṣṇapakṣaṃ samāsādya vijane hṛṣṭamānasā

kasyacittvatha kālasya dṛṣṭā sā kenaci ddvijāḥ //
tatrasthā jārasaṃyuktā svabhartuśca niveditā

athāsau kopasaṃyuktastasyā bhartā suniṣṭhuraiḥ //
vākyaistāṃ garhayāmāsa prahāraiścāpya tāḍayat

atha sā dhārṣṭyamāsādya strīsvabhāvaṃ samāśritā //
provāca bāṣpapūrṇākṣī dīnāṃjalipuṭā sthitā

kiṃ māṃ durjanavākyena tvaṃ tāḍayasi niṣṭhuraiḥ //
prahārairdoṣanirmuktāṃ tvatpādapraṇatāṃ vibho

ahaṃ tvāṃ śapathaṃ kṛtvā bhakṣayitvā'tha vā viṣam //
praviśya havyavāhaṃ vā kariṣye pratyayānvitam

atha tāṃ brāhmaṇaḥ prāha yadi tvaṃ pāpavarjitā //
purato devaviprāṇāṃ kuru divyagrahaṃ svayam

sā tatheti pratijñāya sāhasena samanvitā //
divyagrahaṃ tataścakre yathoktavidhinā satī

śuddhiṃ ca prāptā sarveṣāṃ bandhūnāṃ ca dvijanmanām //
purataśca gurūṇāṃ ca devānāmapi pāpakṛt

etasminnantare tasyāḥ sādhuvādo mahānabhūt //
dhikchabdaśca tathā patyuḥ sarvairdattaḥ sugarhitaḥ

aho pāpasamācāro duṣṭo'yaṃ brāhmaṇādhamaḥ //
apāpāṃ dharmapatnīṃ yo mithyādoṣeṇayojayet

evaṃ sa nindyamānastu sarvalokairdvijottamāḥ //
kopaṃ cakre tato vahniṃ samuddiśya saduḥkhitaḥ

śāpaṃ dātuṃ matiṃ cakre tato vahneḥ suduḥkhitaḥ //
abravītparuṣaṃ vākyaṃ nindamānaḥ punaḥpunaḥ //

mayā svayaṃ pradṛṣṭeyaṃ jāreṇa saha saṃgatā //
tvayā vahne supāpeyaṃ na kasmādbhasmasātkṛtā

tasmāttvāṃ pāpakarmāṇamasatyapakṣapātinam //
asaṃdigdhaṃ śapiṣyāmi raudraśāpena sāṃpratam

// sūta uvāca // //
tasya tadvacanaṃ śrutvā saṃkruddhasya dvijanmanaḥ //
saptārcirbhayasaṃtrastaḥ kṛtāṃjaliruvāca tam

// agniruvāca // //
naiṣa doṣo mama brahmanyanna dagdhā tava priyā //
kṛtāgasā'pi me vākyaṃ śṛṇuṣvātra sphuṭeritam

anayā parakāṃtena kṛtaḥ saha samāgamaḥ //
ciraṃ kālaṃ dvija śreṣṭha tvayā jñātādya vāsare

paraṃ yasmādviśuddhaiṣā mayā dagdhā na sā dvija //
kāraṇaṃ tacca te vacmi śṛṇuṣvaikamanāḥ sthitaḥ

yatrānayā kṛtaḥ saṃgaḥ parakāṃtena vai dvija //
tasminnāyatane brahmā rudraśīrṣo vyavasthitaḥ

tatra kṛtvā rataṃ citraṃ parakāṃtasamaṃ tadā //
paśyati sma tato rudraṃ brahmamastakasaṃsthitam

tataḥ prakṣālayatyaṃgaṃ kuṇḍe tatrāgrataḥ sthite //
kṛtapāpāpi tenaiṣā śuddhiṃ yāti śucismitā //

atra pūrvaṃ vipāpmā'bhūdbrahmā lokapitāmahaḥ //
satīvaktraṃ samālokya kāmārto'pi sa pāpakṛt

tasmānnāstyatra me doṣaḥ svalpo'pi dvijasattama//
rudraśīrṣaprabhāvo'yaṃ tasya kuṇḍodakasya ca

tasmādenāṃ samādāya saṃśuddhāṃ pāpavarjitām //
gṛhaṃ gaccha dvijaśreṣṭha satyametanmayo ditam

// brāhmaṇa uvāca // //
yā mayā sahasā dṛṣṭā svayameva hutāśana //
parakāṃtena tāṃ nādya śuddhāmapi gṛhaṃ naye

ityuktvā ca dvijaśreṣṭhastāṃ tyaktvāpi śucivrataḥ //
jagāma svagṛhaṃ paścāttathā jagmurjanā gṛhān

sāpi tena parityaktā patinā hṛṣṭamānasā //
jñātvā tattīrthamāhātmyaṃ vaiśvānaramukheritam

tenaiva parakāṃtena viśeṣeṇa ratikriyām //
tasminnāyatane cakre kuṇḍe toyāvagāhanam

athānye paralokasya bhītyā'tīva vyavasthitāḥ //
vimukhāḥ paradāreṣu nāryaścāpi pativratāḥ

dūrato'pi samabhyetya te sarve tatra maṃdire //
rudraśīrṣābhidhānaṃ ca pracakruḥ suratotsavam

nimajjaṃti tataḥ kuṇḍe tasminpātakanāśane //
bhavaṃti pāpanirmuktā rudraśīrṣāvalokanāt

etasminnaṃtare naṣṭo dharmaḥ patnīsamudbhavaḥ //
puruṣāṇāṃ tataḥ strīṇāṃ nijakāṃtāsamudbhavaḥ

yo yāṃ paśyati rūpāḍhyāṃ nārīmapi kulodbhavām //
sa tatrānīya saṃhṛṣṭo bhajate dvijasattamāḥ

tathā nārī surūpāḍhyaṃ yaṃ paśyati naraṃ kvacit //
sāpi tatra samānīya kurute suratotsavam

lipyate na ca pāpena kathaṃcittakṛtena ca //
naro vā yadi vā nārī tattīrthasya prabhāvataḥ

kasyacittvatha kālasya tatra rājā vidūrathaḥ //
ānarttaviṣaye jajñe vārdhakyaṃ ca kramādyayau

tasya bhāryā'bhavattanvī taruṇī vararūpadhṛk //
paścime vayasi prāpte prāṇebhyo'pi garīyasī //

na tasyāḥ sa jarāgrastaścitte vasati pārthivaḥ //
tasmiṃstīrthe samāgatya vāṃchitaṃ ramate naraḥ

pārthivo'pi parijñāya tasyāstacca viceṣṭitam //
kopāviṣṭastato gatvā tasminkṣetre suśobhane

tatkuṇḍaṃ pūrayāmāsa tataḥ pāṃśūtkarairdrutam //
babhaṃja taṃ ca prāsādaṃ tataḥ provāca dāruṇam

yaścaitatpūritaṃ kuṇḍaṃ pāṃśunā nikhaniṣyati //
prāsādaṃ ca punaścainaṃ kariṣyati punarnavam

paradārakṛtaṃ pāpaṃ tasya saṃpatsyate'khilam //
yadatra prakariṣyaṃti mānavāḥ kāmamohitāḥ

// sūta uvāca // //
evaṃ sa pārthivaḥ procya tāmādāya tataḥ priyām //
jagāma svagṛhaṃ paścātprahṛṣṭenāṃtarātmanā

atha tāṃ viratāṃ jñātvā so'nyacittāṃ priyāṃ nṛpaḥ //
yatnena rakṣayāmāsa viśvāsaṃ naiva gacchati

anyasmindivase śastraṃ sūkṣmaṃ veṇyāṃ nidhāya sā//
jagāma śayanaṃ tasya vadhārthaṃ varavarṇinī

/
tatastena samaṃ hāsyaṃ kṛtvā kṣatriyabhāvajam//
surataṃ rucirairbhāvairhāvairbhūribhireva ca

/
tato nidrāvaśaṃ prāptaṃ taṃ nṛpaṃ sā nṛpapriyā //
svaveṇyāḥ śastramādāya nijaghāna sunirdayā

evaṃ tasya phalaṃ jātaṃ sadyastīrthasya bhaṃgajam //
ānartādhipate raudraṃ sarvalokavigarhitam

adyāpi tatra deveśo rudraśīrṣaḥ sa tiṣṭhati //
liṃgabhedabhayāttena na sa bhagno dvijottamāḥ

yastasya purataḥ sthitvā japedrudraśiraḥ śuciḥ //
māghaśuklacaturdaśyāṃ pūjayitvā sragādibhiḥ

vāṃchitaṃ labhate cāśu tasyeśasya prabhāvataḥ//
aṣṭottaraśataṃ yāvadyo japetpurataḥ sthitaḥ

rudraśīrṣaṃ na saṃdehaḥ sa yāti paramāṃ gatim //
ekavāraṃ naro yo vā tatpuraḥ paṭhati dvijaḥ

nityaṃ dinakṛtātpāpānmucyate dvijasattamāḥ //
etadvaḥ sarvamākhyātaṃ rudraśīrṣasamudbhavam

māhātmyaṃ sarvapāpānāṃ sadyo nāśanakārakam//
maṃgalaṃ paramaṃ hyetadāyuṣyaṃ kīrtivardhanam//
rudraśīrṣasya māhātmyaṃ tasmācchrotavyamādarāt

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe śrīhāṭakeśvarakṣetramāhātmye rudraśīrṣa (jāgeśvara )māhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭasaptatitamo'dhyāyaḥ