Skanda Purana · Chapter 6.48
// sūta uvāca // //
tatraivāsya samuddeśe hariścaṃdrasya bhūpateḥ //
āśramo 'sti suvikhyāto nānādrumasamāvṛtaḥ
yatra tena tapastaptaṃ saṃsthāpyomāmaheśvarau //
yacchatā vividhaṃ dānaṃ brāhmaṇebhyo'bhivāṃchitam
āsīdrājā hariścaṃdrastriśaṃkutanayaḥ purā //
ayodhyādhipatiḥ śrīmānsūryavaṃśasamudbhavaḥ
na durbhikṣaṃ na ca vyādhirnākālamaraṇaṃ dhruvam //
tasmiñchāsati dharmeṇa na ca caurakṛtaṃ bhayam
kālavarṣī sadā meghaḥ sasyāni pracurāṇi ca //
rasavaṃti ca toyāni sarvartuphalitā drumāḥ
२
daṃḍastatrābhavadvāstau gṛharodho'kṣadevane //
eko doṣākaraścaṃdraḥ priyadoṣāśca kauśikāḥ
snehakṣayaśca dīpeṣu vivāhe ca karagrahaḥ //
vṛttabhaṃgastathā gadye dānotthitirgajānane
tasyaivaṃ guṇayuktasya sārvabhaumasya bhūpateḥ //
eka eva mahānāsīddoṣaḥ putravivarjitaḥ
tataḥ putrakṛte gatvā cakāra sumahattapaḥ //
camatkārapure kṣetre liṃgaṃ saṃsthāpya bhaktitaḥ
paṃcāgnisādhako grīṣme varṣāsvākāśasaṃsthitaḥ //
jalāśrayaśca hemaṃte sa dhyāyati maheśvaram
tato varṣasahasrāṃte tasya tuṣṭo maheśvaraḥ //
pratyakṣo'bhūtsamaṃ gauryā gaṇasaṃghaiḥ samāvṛtaḥ
uvāca varado'smīti prārthayasva yathepsitam //
ahaṃ te saṃpradāsyāmi yadyapi syātsudurlabham///२//
tatastaṃ praṇipatyoccaiḥ stutvā sūktaiḥ śrutairapi //
provāca vinayopetaḥ kṛtāṃjalipuṭaḥ sthitaḥ
tvatprasādātsuraśreṣṭha yatkiṃciddharaṇītale //
tadasti me gṛhe sarvaṃ vāṃchitaṃ svena cetasā
surūpāṇi kalatrāṇi rājyaṃ nihatakaṃṭakam //
śarīraṃ roganirmuktaṃ saṃkhyāhīnaṃ tathā dhanam///५//
ekaṃ me sumahadduḥkhaṃ yadapatyaṃ na vidyate //
tasmāddehi sutaṃ deva prasanno yadi śaṃkara ///६// //
// śrībhagavānuvāca // //
acireṇa nṛpaśreṣṭha putrastava bhaviṣyati //
matprasādānna saṃdehastasmādgaccha drutaṃ gṛham///७//
// sūta uvāca // //
etasminnaṃtare gaurī kopasaṃraktalocanā //
bhartsayitvā mahādevaṃ tataḥ provāca taṃ nṛpam ///८//
yasmāttvayā mahāmūrkha na praṇāmaḥ kṛto mama //
harādanaṃtaraṃ tasmācchāpaṃ dāsyāmyahaṃ tava
tava saṃlapsyate putro yathoktaḥ śūlapāṇinā //
paraṃ tanmṛtyujaṃ duḥkhaṃ tvaṃ śiśutvepi lapsyase
evamuktvā bhagavatī sārdhaṃ devena śaṃbhunā //
adarśanaṃ yayau paścāttathānyairapi pārśvagaiḥ
so'pi rājā varaṃ labdhvā śāpaṃ ca tadanaṃtaram //
na jagāma gṛhaṃ bhūyaścakāra sumahattapaḥ
ekāsanaṃ samārūḍhau kṛtvā gaurī maheśvarau //
tataścārādhayāmāsa samaṃ puṣpānulepanaiḥ
viśeṣeṇa dadau dānaṃ brāhmaṇebhyo mahīpatiḥ //
bhūmiśāyī praśāṃtātmā ṣaṣṭhakālakṛtāśanaḥ
tataḥ saṃvatsarasyāṃte bhagavānvṛṣabhadhvajaḥ //
pārvatyā sahito bhūyastasya saṃdarśanaṃ gataḥ
tataḥ sa nṛpatistābhyāṃ yugapadvidhipūrvakam//
kṛtvā natiṃ tato vākyaṃ vinayādidamabravīt
purā devi mayānaṃdapūre vyākula cetasā //
na natā tvaṃ na me kopaṃ tasmāttvaṃ kartumarhasi
dehārdhadhāriṇī devi sadā tvaṃ śūladhāriṇaḥ //
tadaikasminnate kasmānna natā tvaṃ vadasva me
yastaṃ namati deveśaṃ tena tvaṃ sarvadā natā //
natāyāṃ tvayi deveśo nataḥ syāditi me matiḥ ५२९ //
tathāpi ca pṛthaktvena mayā tvaṃ tu natā saha //
ekāsanaṃ samārūḍhā tatsamaṃ devi pūjitā
tasmātkuru prasādaṃ me yaḥ puroktaḥ purāriṇā //
sostu vai saphalaḥ sadyo varaḥ putrakṛte mama
yayā vaṃśadharaḥ putro dīrghāyurdṛḍhavikramaḥ //
tvatprasādādbhaveddevi tathā tvaṃ kartumarhasi
// śrīdevyuvāca // //
nānyathā me vaco rājañjāyate'tra kathaṃcana //
tasmādbālo'pi te putraḥ paṃcatvaṃ samupaiṣyati
darśayitvā tu te duḥkhamalpamṛtyusamudbhavam //
bhūyaḥ saṃprāpsyati prāṇānacirānme prasādataḥ
bhaviṣyati ca dīrghāyustato vaṃśadharo jayī //
sārvabhaumapradhānaśca dānī yajvā ca dharmavit //
tasmādrājangṛhaṃ gatvā kuru rājyamabhīpsitam //
saṃprāpsyasi sutaṃ śreṣṭhaṃ yādṛśaṃ kīrtitaṃ mayā
anyo'pi mānavo yo māṃ rūpeṇā nenasaṃsthitām //
pūjayiṣyati cātraiva samaṃ devena śaṃbhunā
tasyāhaṃ saṃpradāsyāmi putrānhṛdayavāṃchitān //
tathānyadapi yatkiṃcidacirānnātra saṃśayaḥ
śrīmahādeva uvāca // //
bhūya eva nṛpaśreṣṭha mattaḥ prārthaya vāṃchitam //
na vṛthā darśanaṃ me syātsatyametadbravīmi te
// hariścaṃdra uvāca // //
kṛtakṛtyosmi deveśa sarvamasti gṛhe mama //
putraṃ tyaktvā tvayā so'pi datto vaṃśadharo jayī
tathāpi na tavādeśo vyarthaḥ kāryaḥ kathaṃcana //
etasmātkāraṇāddeva yācayiṣyāmi vāṃchitam
rājasūyakṛte'smākaṃ sadā buddhiḥ pravartate //
niṣedhayaṃti māṃ sarve mantriṇaḥ suhṛdastadā
sarvaistairjāyate yajñaḥ pārthivaiḥ karadīkṛtaiḥ //
yuddhaṃ vinā karaṃ te'pi na yacchanti yato vibho
tato yuddhārthinaṃ māṃ te vārayaṃti hitaiṣiṇaḥ //
kṛtotsāhaṃ makhaprāptau nītimārgasamāśritāḥ
tasmāttava prasādena rājasūyo bhavenmakhaḥ //
avighnaḥ siddhimāyātu mama nānyadvṛṇomyaham
// sūta uvāca // //
sa tatheti pratijñāya jagāmādarśana haraḥ //
so'pi labdhavaro bhūpaḥ svameva bhavanaṃ gataḥ
evaṃ tena narendreṇa pūrvaṃ tatra vinirmitau //
umāmaheśvarau paścānnirmitāvitarairapi
yastābhyāṃ kurute pūjāṃ saṃprāpte paṃcamī dine //
phalaiḥ sarveṣu gātreṣu yāvatsaṃvatsaraṃ dvijāḥ //
sutaṃ prāpnoti so'bhīṣṭaṃ svavaṃśoddharaṇakṣamam
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśīti sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe śrīhāṭakeśvarakṣetramāhātmya umāmaheśvarotpattimāhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭācatvāriṃśattamo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0