Skanda Purana · Chapter 6.203

// ānarta uvāca // //
evaṃ śuddhyarthamāyāto nāgarāṇāṃ puraḥ sthitaḥ //
nāgaraḥ śuddhimāproti yathā tanme vada dvijaḥ

// viśvāmitra uvāca /१ //
evaṃ madhyasthavacanātsamudāye sthire sati //
sa praṣṭavyaḥ piturmātā katamā te vadasva naḥ

kiṃ gotraḥ katamastasyāḥ pitā kiṃpravaraḥ smṛtaḥ //
evaṃ tasyānvayaṃ jñātvā gotrapravarasaṃyutam

praṣṭavyā ca tato mātā tasyāścāpi ca yā bhavet //
jananī cāpi praṣṭavyā tasyāścāpi ca yā bhavet

jñātavyā sāpi yatnena brāhmaṇaiḥ śuddhi karmaṇi

pitā pitāmahaścaiva tathaiva prapitāmahaḥ//
śodhanīyāḥ prayatnena trayaścaite'pi tasya ca

tathā pitāmahīpakṣe traya ete dvijottamāḥ//
mātāmahastatastasya pitā tasyāpi yaḥ pitā

mātā mātāmahī caiva tathaivānyā prapūrvikā//
pitāmahyāśca yā mātā sāpi śodhyā sabhartṛkā

evaṃ śākhā'gamaṃ jñātvā tasya sarvaṃ yathākramam //
mūlavaṃśādadhiṣṭhānaṃ nyagrodhasyeva sarvataḥ

tataḥ śuddhiḥ pradātavyā sindūrati lakena tu //
cātuścaraṇamaṃtraiśca dattvāśīrvacanaṃ kramāt

tato vācyaṃ nṛpaśreṣṭha madhyasthena tadagrataḥ //
dattvā tālatrayaṃ rājañchuddho'yaṃ nāgaro dvijaḥ //
sāmānyapadayogyaśca saṃjātaḥ sāṃprataṃ dvijaḥ

tato'gniśaraṇaṃ gatvā saṃtarpya ca hutāśanam //
pañcavaktreṇa maṃtreṇa dattvā pūrṇāhutiṃ tataḥ//
viprebhyo dakṣiṇāṃ dadyātsvaśaktyā bhojanānvitām

sindūratilake jāte brahmāgre dvijavākyataḥ //
pitṝṇāṃ jāyate tuṣṭirvaṃśo no'dya pratiṣṭhi taḥ

yasya no jāyate śuddhiḥ śākhābhirmūlavaṃśagā //
nigrahastasya kartavyo dvijārho dvijasattamaiḥ

yathā nānyo hi jāyeta śuddhi stasya prakalpitā//
evaṃ saṃśodhito vipraḥ śrāddhārho jāyate tataḥ

api cāṣṭakulotpannaḥ sāmānyaḥ kiṃ punarhi yaḥ//
aśuddhena tu vipreṇa yaḥ śrāddhā dyaṃ karoti hi //
tasya bhasmahutaṃ yadvatsarvaṃ tajjāyate vṛthā

tasmātsarvaprayatnena śodhyo'yaṃ nāgaro dvijaḥ //
svasthānasya viśuddhyarthaṃ tathaiva svaku lasya ca

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye nāgaraviśuddhiprakāravarṇanaṃnāma tryuttaradviśatatamo'dhyāyaḥ