Skanda Purana · Chapter 6.177

// sūta uvāca // //
tathānyāpi ca tatrāsti gaurī vai pañcapiṃḍikā //
lakṣmyā saṃsthāpitā caiva mānuṣatvaṃvyavasthayā

tasyā darśanamātreṇa nārī saubhāgyamāmuyāt //
jyeṣṭhe māsi site pakṣe vṛṣasthe ca divākare

tasyā upari nārī yā jalayantraṃ dadhāti vai //
srāvyamāṇaṃ divānaktaṃ saubhāgyaṃ paramaṃ labhet

yatphalaṃ labhate nārī samastairvihitairvrataiḥ //
gaurīsamudbhavaiścaiva dānairdattaistadiṣṭajaiḥ //
tatphalaṃ labhate sarvaṃ jalayantrasya kāraṇāt

tasmātsarvaprayatnena strībhiḥ saubhāgyakāraṇāt //
jalayantraṃ vidhātavyaṃ jyeṣṭhe gauryāḥ prayatnataḥ

kiṃ vratairniyamairvāpi strīṇāṃ brāhmaṇasattamāḥ //
japairhomaiḥ kṛtairanyairbahukleśakaraiśca taiḥ

strīṇāṃ brāhmaṇaśārdūlā jaleyantre dhṛte sati //
gauryā upari sadbhaktyā vṛṣasthe tīkṣṇadīdhitau

naivaṃ saṃjāyate vaṃdhyā kākavandhyā na jāyate //
na daurbhāgyasamopetā saptajanmāṃtarāṇi sā

// ṛṣaya ūcuḥ // //
gaurī caturbhujā proktā dṛśyate parameśvarī //
pañcapiṃḍā kathaṃ jātā hyetaṃ naḥ saṃśayaṃ vada // ९ /1
// sūta uvāca // //
yadā ca pralayo bhāvi tadā tmānaṃ karotyasau //
paścapiṃḍīmayaṃ viprāḥ kurute rūpamuttamam

eṣā sā paramā śaktiḥ sarvaṃ vyāpya sureśvarī //
tayā sarvamidaṃ vyāptaṃ trailokyaṃ sacarācaram

pṛthivyāpaśca tejaśca vāyurākāśameva ca //
sṛṣṭyarthaṃ rakṣayedeṣā tataḥ syātpaṃcapiṃḍikā

yadasyāṃ pūjitāyāṃ tu pratyakṣāyāṃ prajāyate //
sahasratriguṇaṃ tacca yatra syātpañcapiṇḍikā

jyeṣṭhe māsi viśeṣeṇa jalayaṃtrārcanena ca //
atra vaḥ kīrtayiṣyāmi tviti hāsaṃ purātanam

yadvṛttaṃ kāśirājasya bhāryāyā dvijasattamāḥ //
yacca proktaṃ purā lakṣmyā viṣṇave paripṛṣṭayā

// lakṣmī ruvāca // //
kāśirājaḥ purā hyāsījjayasena iti śrutaḥ //
tasya bhāryāsahasraṃ tu hyāsīdrūpasamanvitam

atha cānyā priyā tena labdhā bhāryā suśobhanā //
manuṣyatvavyavasthāyā mama cāṃśakalā hi yā //
sutā madrādhirājasya viṣvaksenasya dhīmataḥ

sā gatvā prātarutthāya śubhe gaṃgātaṭe tadā //
pañcapiṃḍātmikāṃ gaurīṃ kṛtvā karddamasaṃbhavām

tataḥ saṃpūjayāmāsa mantraiḥ paṃcabhireva ca //
tato gandhaiḥ parairmālyairdhūpai rvastraiḥ suśobhanaiḥ

naivedyaiḥ paramānnaiśca gītairnṛtyaiḥ pravāditaiḥ //
tato visṛjya tāṃ devīṃ taduddeśena vai tataḥ

dattvā dānāni bhūrīṇi gauriṇīnāṃ dvijanmanām //
tataśca gṛhamabhyeti bhūrivāditraniḥsvanaiḥ

yathāyathā ca tāṃ pūjāṃ tasyā gauryā karoti sā //
tathātathā tu saubhāgyaṃ tasyāścāpyadhikaṃ bhavet

sarvāsāṃ ca sapatnīnāṃ saubhāgyaṃ vādhikaṃ bhavet

atha tasyāḥ sapatnyo yāḥ sarvā duḥkhasamanvitāḥ//
dṛṣṭvā saubhāgyavṛddhiṃ tāṃ tasyā eva dinedine

ekāḥ procuḥ karma caitadyadeṣā kurute sadā //
mṛnmayāṃśca samādāya pūjayetpaṃcapiṃḍakān

anyāstāṃ maṃtrasaṃsiddhāṃ pravadaṃti maharṣayaḥ //
anyā vadanti puṇyāni hyasyāḥ pūrvakṛtāni ca

evaṃ tāsāṃ suduḥkhānāṃ mahānkālo jagāma ha //
kasyacittvatha kālasya sarvāḥ saṃmaṃtrya tā mithaḥ

tasyāḥ saṃnidhimājagmustasminneva jalāśaye //
yatra sā pūjayedgaurīṃ kṛtvā tāṃ pañca piṃḍikām

tataḥ sarvāḥ samālokya tyaktvā gaurīprapūjanam //
saṃmukhī prayayau tūrṇaṃ kṛtāṃjalipuṭā sthitā

svāgataṃ vo mahā bhāgā bhūyaḥ susvāgataṃ ca vaḥ //
kṛtyaṃ nivedyatāṃ śīghraṃ yenāśu prakaromyaham

// sapatnya ūcuḥ // //
vayaṃ sarvāḥ samāyātāḥ kautuke tavāṃtikam //
daurbhāgyavahninirdagdhāstava saubhāgyajenaca

tasmādvada mahābhāge mṛnmayāṃ paṃcapiṃḍikām //
nityamarcayasi tvaṃ kiṃ saubhā gyasya vivardhanam

kiṃ te kāraṇametaddhi kiṃ vā mantrasamudbhavaḥ //
prabhāvo'yaṃ mahābhāgeguhyaṃ cenno vadasva naḥ

// padmāvatyuvāca // // //
rahasyaṃ paramaṃ guhyaṃ yatpṛṣṭāsmi śubhānanāḥ //
avaktavyaṃ vadiṣyāmi bhavatīnāṃ tathāpi ca

gaurīpūjanakāle tu yasmāccaiva samāgatāḥ//
sarvā mama bhaginyaḥ stha īrṣyādharmo na me'sti ca

ahamāsaṃ purā kanyā pure kusumasaṃjñite //
vīrasenasya śūdrasya vaṇikputrasya dhīmataḥ //
tena dattā'smi dharmeṇa vivāhārthaṃ mahātmanā

tato vivāhasamaye mama dattāni vṛddhaye //
paṃcākṣarāṇi śreṣṭhāni yoṣitā dīkṣayā saha //
gaurī pūjākṛte caiva proktā cāhaṃ tataḥ param

yāvatputri tvamātmānametaiḥ pūjayase'kṣaraiḥ //
jalapānaṃ na kartavyaṃ tāvaccaiva kathañcana

yena saṃprāpsyase'bhīṣṭaṃ tatprabhāvādyadīpsitam //
tatheti ca mayā proktaṃ tasyāścaiva varānane

tato vivāhe nirvṛtte gatā'haṃ patinā saha //
śvaśura stiṣṭhate yatra śvaśrūścaiva sudāruṇā

gaurīpūjākṛte māṃ ca nivārayati sarvadā //
tato'haṃ bhayasantrastā gaurībhaktiparāyaṇā //
jalārthaṃ yatra gacchāmi tasmiṃścaiva jalāśraye

tataḥ karddamamādāya mantraiḥ paṃcabhirevaca //
taireva pūjayāmyeva gaurīṃ bhaktiparāyaṇā

prakṣipāmi tata stoye tato gacchāmi mandiram //
kasyacittvatha kālasya bhartā me prasthitaḥ śubhaḥ //
deśāṃtaraṃ vaṇigvṛttyā so'pi mārgaṃ tamāśritaḥ

sa gacchanmarumārgeṇa māṃ samādāya snehataḥ //
saṃprāpto nirjalaṃ deśaṃ suraudraṃ marumaṃḍalam

tathā raudratare kāle vṛṣasthe divasādhipe/
tataḥ sārthaḥ samastaśca viśrāṃtaḥ sthalamadhyagaḥ

kūpamekaṃ samāśritya gambhīraṃ jaladopamam //
etasminneva kāle tu mayā dṛṣṭaḥ samīpagaḥ //
toyākāro maru ddeśastaścitte vicintitam

yattacca dṛśyate toyaṃ samīpasthaṃ tathā bahu //
atra snātvā śucirbhūtvā gaurīmabhyarcya bhaktitaḥ //
pibāmi salilaṃ paścātsusvādu sarasībhavam

tataḥ saṃprasthitā yāvatpragacchāmi padātpadam //
yāvaddūrataraṃ yāmi tāvatsā mṛgatṛṣṇikā

etasminna ntare prāpto nabhomadhyaṃ divākaraḥ //
vṛṣastho yena dahyāmi hyupariṣṭācchubhānanā

adhobhāge sutaptābhirvālukābhiḥ samaṃtataḥ //
tṛṣṇārtā'haṃ tatastasminmarudeśe samākulā

tataśca patitā bhūmau visphoṭakasamāvṛtā //
tato mayā smṛtā citte kathā bhāratasaṃbhavā

nṛgeṇa tu yathā yajño vālukābhirvinirmitaḥ //
kūpāntaḥ kṣipyamāṇena tṛṇaloṣṭāṃbuvarjitam

bhaktigrāhyāstato devāstuṣṭāstasya mahātmanaḥ//
tadahaṃ vālukābhiśca pūjayāmi harapriyām

tena tuṣṭā tu sā devī mama rājyaṃ prayacchati //
adya dehāntare prāpte manobhīṣṭamanaṃtakam // ५४
tatastu paṃcabhirmantraistaireva smṛtimāgataiḥ //
paṃcabhirmuṣṭibhirdevī vālukotthaiḥ prapūjitā

tataḥ pañcatvamāpannā tatkāle'haṃ varāṃganāḥ //
daśārṇādhipaterjātā sadane lokaviśrute

jātismaraṇasaṃyuktā tasyā devyāḥ prasādataḥ //
bhavatīnāṃ kaniṣṭhāsmi jyeṣṭhā saubhāgyataḥ sthitā

eta smātkāraṇādgaurīṃ muktvaitānpañcapiṇḍakān//
karddamena vidhāyātha pūjayāmi dinedine

etadguhyaṃ mayā khyātaṃ bhavatīnāmasaṃśayam //
satyenānena me gaurī manobhīṣṭaṃ prayacchatu

// lakṣmīruvāca // //
tataḥ sarvāḥ sapatnyastāḥ kṛtāṃjalipuṭāḥ sthitāḥ //
māmūcurvinayādvācā praṇipatya muhurmuhuḥ

/
prasādaṃ kuru cāsmākaṃ dīyatāṃ mantrapaṃcakam//
tadeva yena te devī tuṣṭā sā parameśvarī

mayā proktāśca tā sarvāḥ prārthayadhvaṃ yathecchayā //
ahaṃ sarvaṃ pradāsyāmi tatsatyaṃ vacanaṃ mama

tato deva mayā proktaṃ tāsāṃ tanmaṃtrapaṃcakam //
śiṣyatvaṃ gamitānāṃ ca vāṅmanaḥkāyakarmabhiḥ

// viṣṇuruvāca // //
mamāpi vada deveśi kīdṛktanmantrapañcakam //
yattvayā'nuṣṭhitaṃ pūrvaṃ tayā tāsāṃ nivedi tam

// lakṣmīruvāca // //
namaḥ pṛthivyai kṣāṃtīśi nama āpomaye śubhe //
tejasvini namastubhyaṃ namaste vāyurūpiṇi

ākāśarūpasaṃpanne paṃcarūpe namonamaḥ

ebhirmantrairmayā pūrvaṃ pūjitā parameśvarī //
tena rājyaṃ mayā prāptaṃ sarvastrīṇāṃ sudurlabham

tataśca sthāpitā devī kṛtvā ratnamayī śubhā //
hāṭakeśvaraje kṣetre mayā tatra sureśvara

tāṃ yā pūjayate nārī sadyo'pi pativallabhā //
jāyate nātra sandehaḥ sarvapāpavivarjitā

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye pañcapiṃḍikotpatti māhātmya varṇanaṃ nāma saptasaptatyuttaraśatatamo'dhyāyaḥ