Skanda Purana · Chapter 6.153

// sūta uvāca // //
tathānyadapi tatrāsti rūpatīrthamanuttamam //
yatra snāto naraḥ samyagvirūpo rūpavānbhavet

pūrvaṃ bhagavatā tena brahmaṇā loka kartṛṇā //
sṛṣṭiṃ kṛtvā ca vistīrṇāṃ yathoktaṃ ca caturvidhām

tataḥ sa cintayāmāsa rūpasaṃcayasaṃyutām /]
ekāmapsarasaṃ divyāṃ devamāyāṃ sṛjāmyaham // /

tataśca sarvadevānāṃ samādāya tilaṃtilam//
rūpaṃ ca nirmame paścādatyāścaryamayīṃ ca tām

yāṃ dṛṣṭvā kṣobhamāpannaḥ svayameva pitāmahaḥ

tatastāṃ preṣayāmāsa kailāsaṃ prati padmajaḥ //
gaccha devi mahādevaṃ praṇamasva śucismite

tataḥ sā satvaraṃ gatvā kailāsaṃ parvatottamam //
apaśyacchaṃkaraṃ tatra nirviṣṭaṃ pārvatīsamam

śaṃkaro'pi ca tāṃ dṛṣṭvā vismayaṃ paramaṃ gataḥ //
sudṛṣṭāṃ nākarodbhītyā pārśvasthāṃ vīkṣya pārvatīm// //
tataḥ pradakṣiṇāṃ cakre sā praṇamya maheśvaram /
śraddhayā parayā yuktā kṛtāṃjalipuṭā sthitā

yāvaddakṣiṇapārśvasthā tāvadvaktraṃ sa dakṣiṇam//
pracakāra mahādevastadupākṛṣṭalocanaḥ

paścimāyāṃ yadā sā'bhūtpradakṣiṇavaśācchubhā //
paścimaṃ vadanaṃ tena tadarthaṃ ca kṛtaṃ tataḥ

evamuttarasaṃsthāyāṃ tasyāṃ devena śaṃbhunā //
uttaraṃ vadanaṃ klṛptaṃ gaurībhītena cetasā //
na grīvāṃ cālayāmāsa kathaṃcidapi sa dvijāḥ

etasminnaṃtare tatra nārado munipuṃgavaḥ//
abravītpārvatīṃ paścātpraṇipatya maheśvaram

// nārada uvāca // //
paśya pārvati te patyuśceṣṭitaṃ garhitaṃ yathā //
dṛṣṭvā rūpavatīṃ nārīṃ kṛtaṃ/ mukhacatuṣṭayam

ahametadvijānāmi na tvayā sadṛśī kvacit //
asti nārī tathā'nyopi vijānāti sureśvari

hāsyasya padavīmadya tvaṃ gamiṣyasi pārvati //
sarvāsāṃ devapatnīnāṃ jñātvānyāsaktamīśvaram

etaddevi vijānāsi yādṛkcittaṃ śivodbhavam //
asyā upari veśyāyā niṃditāyā vicakṣaṇaiḥ

samādāya nije harmya etāṃ saṃsthāpayiṣyati //
paraṃ lajjāsamopeto na bravīti vacaḥ śubhe // १८ / //
// sūta uvāca // //
nāradasya vacaḥ śrutvā dṛṣṭvā kāṃtaṃ caturmukham //
krodhena mahatāviṣṭā vikṛtaṃ vīkṣya taṃ haram

tato nirodhayā māsa drutaṃ sā parvatātmajā //
sarvanetrāṇi devasya mahiṣīdharmamāśritā

etasminnaṃtare śailā viśīryaṃti samaṃtataḥ //
maryādāṃ saṃtyajaṃti sma sarve ca makarālayāḥ

pralayasya samutthānaṃ saṃjātaṃ dvijasattamāḥ //
tāvadbrahmadinaṃ prāptaṃ paramaṃ sṛṣṭilakṣaṇam

nimeṣeṇa punastasya pralayasya prajāpateḥ //
brahmaṇaḥ sā niśā proktā sarvaṃ toyamayaṃ bhavet

atha tatra gaṇāḥ sarve bhṛginaṃdipuraḥsarāḥ //
so'pi devamunirbhītastāmuvāca sureśvarīm

muṃcamuṃca surajyeṣṭhe devanetrāṇi saṃprati //
nocennāśaḥ samastasya lokasyāsya bhaviṣyati

evaṃ proktā'pi sā devī yāvacca na mumoca tam //
tāvaddevena lālāṭaṃ visṛṣṭaṃ locanaṃ param

kṛpāviṣṭena lokānāṃ yena rakṣā prajāyate //
na śakto vārituṃ devīṃ prāṇebhyo'pi garīyasīm

aṃbikāṃ vibudhāḥ prāhustryaṃbakāṇi yato dvijāḥ //
tasmātsaṃkīrtyate loke tryaṃbakaśca sureśvaraḥ

tataḥ saṃtyajya taṃ devaṃ devī parvataputrikā //
provāca koparaktākṣī puraḥsthāṃ tāṃ tilottamām

yasmānme dayitaḥ pāpe tvayā rūpādviḍaṃbitaḥ //
caturvaktraḥ kṛtastasmāttvaṃ virūpā bhava drutam

tataḥ sā sahasā bhūtvā tatkṣaṇādbhagnanāsikā //
śīrṇakeśā bṛhaddaṃtā cipiṭākṣī mahodarā

atha vīkṣya nijaṃ dehaṃ tathābhūtaṃ varāpsarāḥ //
provāca vepamānā sā kṛtāṃjalipuṭā sthitā

ahaṃ saṃpreṣitā devi praṇāmārthaṃ triśūlinaḥ //
brahmaṇā tena cāyātā yuṣmākaṃ ca viśeṣataḥ

nirdoṣāyā virāgāyāstasmādyuktaṃ na te bhavet //
śāpaṃ dātuṃ prasādaṃ me tasmāttvaṃ kartumarhasi

tasyāstadvacanaṃ śrutvā dīnaṃ satyaṃ ca pārvatī //
paścāttāpasamopetā tataḥ provāca supriyam

strīsvabhāvātsamāyātaḥ kopo'yaṃ tvāṃ prati drutam //
tasmādāgaccha gacchāvo mayā sārdhaṃ dharātale

tatrāsti rūpadaṃ tīrthaṃ mayā cotpāditaṃ svayam //
māghaśuklatṛtīyāyāṃ snānārthaṃ vimalodakam

yā nārī prātarutthāya tatra snānaṃ samācaret //
sā syādrūpavatī nūnamadṛṣṭe ravimaṃḍale

sadā māghe tṛtīyāyāṃ tatra snānaṃ karomyaham //
adya sā tatra yāsyāmi snānāya kṛtaniścayā

//
// sūta uvāca // //
evamuktvā samādāya sā devī tāṃ tilottamām //
hāṭakeśvaraje kṣetre rūpatīrthaṃ jagāma ca

tatra snānaṃ svayaṃ cakre vidhipūrvaṃ sureśvarī //
tasyā hyanantaraṃ sāpi bhaktiyuktā tilottamā

tataḥ kāṃtimatī jātā tatkṣaṇādeva bhāminī //
pūrvamāsīyadthārūpā tathāsā'bhūdviśeṣataḥ

atha tuṣṭisamāyuktā tāṃ praṇamya sureśvarīm //
provāca vismayāviṣṭā harṣagadgadayā girā

prāptaṃ rūpaṃ mahādevi tvatprasādāccirantanam//
brahmalokaṃ gamiṣyāmi māmanujñātumarhasi

// gauryuvāca // //
varaṃ yacchāmi te putri yatkiṃciddhṛdi saṃsthitam//
tasmātprārthaya viśrabdhā na vṛthā mama darśanam

// tilottamovāca // //
ahamatra kariṣyāmi kṣetre tīrthaṃ nijaṃ śubhe //
tvatprasādena taddevi yātu khyātiṃ dharātale

tvayā tatrāpi kartavyaṃ varṣāṃte snānameva hi //
hitārthaṃ sarvanārīṇāṃ rūpasaubhāgyadāyakam

//
// gauryuvāca // //
caitraśuklatṛtīyāyāṃ sadāhaṃ tvatkṛte śubhe //
snānaṃ tatra kariṣyāmi madhyāhne samupasthite

hitārthaṃ sarvanārīṇāṃ tava vākyādasaṃśayam //
yā tatra divase nārī tasmiṃstīrthe kariṣyati

snānaṃ sā saukhyasaṃyuktā bhaviṣyati sukhānvitā //
spṛhaṇīyā ca nārīṇāṃ sarvāsāṃ dharaṇītale

puruṣo'pi subhaktyā yastatra snānaṃ kariṣyati //
saptajanmāni rūpāḍhyaḥ sasaubhāgyo bhaviṣyati

sūta uvāca // //
evamuktā tadā devyā sāpsarā dvijasattamāḥ //
cakre kuṇḍaṃ suvistīrṇaṃ vimalodaprapūritam

upakaṃṭhe tatastasya sthāpayāmāsa pārvatīm //
tato jagāma saṃhṛṣṭā brahmalokaṃ tilottamā

tataḥ prabhṛti saṃjātaṃ kuṇḍamapsarasā kṛtam //
snānamātrairnarairyatra saubhāgyaṃ labhyate dvijāḥ

nārībhiśca viśeṣeṇa putraprāptiranuttamā //
tathānyadapi yatkiṃcidvāṃchitaṃ hṛdaye sthitam

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe śrīhāṭakeśvarakṣetramāhātmye'psaraḥkuṇḍotpattimāhātmyavarṇanaṃnāma tripaṃcāśaduttaraśatatamo'dhyāyaḥ