Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Verses 5.72-2

5.72-2.72.1

śrīmārkaṇḍeya uvāca -
tato gacchettu rājendra maṇināgeśvaraṃ śubham /
uttare narmadākūle sarvapāpakṣayaṃkaram /
sthāpitaṃ maṇināgena lokānāṃ hitakāmyayā

5.72-2.72.2

yudhiṣṭhira uvāca -
āśīviṣeṇa sarpeṇa īśvarastoṣitaḥ katham /
kṣudrāḥ sarvasya lokasya bhayadā viṣaśālinaḥ

5.72-2.72.3

kathyatāṃ tāta me sarvaṃ pātakasyopaśāntidam /
mama santāpajaṃ duḥkhaṃ duryodhanasamudbhavam

5.72-2.72.4

karṇabhīṣmodbhavaṃ raudraṃ duḥkhaṃ pāñcālisambhavam /
tava vaktrāmbujaughena plāvitaṃ nirvṛtiṃ gataḥ

5.72-2.72.5

śrutvā tava mukhodgītāṃ kathāṃ vai pāpanāśinīm /
ayuktamidamasmākaṃ dvija kleśo na śāmyati

5.72-2.72.6

athavā prāpsyate tāta vidyādānasya yatphalam /
tatphalaṃ prāpyate nityaṃ kathāśravaṇato hareḥ

5.72-2.72.7

śrīmārkaṇḍeya uvāca -
yathāyathā tvaṃ nṛpa bhāṣase ca tathātathā me sukhameti bhāratī /
śaithilyatā vā jarayānvitasya tvatsauhṛdaṃ naśyati naiva tāta /
śṛṇuṣva tasmātsaha bāndhavaiśca kathāmimāṃ pāpaharāṃ praśastām

5.72-2.72.8

kathayāmi yathāvṛttamitihāsaṃ purātanam

5.72-2.72.9

kathitaṃ pūrvato vṛttaiḥ pāramparyeṇa bhārata

5.72-2.72.10

dve bhārye kaśyapasyāstāṃ sarvalokeṣvanuttame /
garutmantaṃ ca vinatāsūta kadrūrahīnatha

5.72-2.72.11

saṃtoṣeṇa ca te tāta tiṣṭhataḥ kāśyape gṛhe /
kadrūśca vinatā nāma hṛṣṭe ca vanite sadā

5.72-2.72.12

tābhyāṃ sārddhaṃ krīḍate ca kaśyapo'pi prajāpatiḥ /
tatastvekadine prāpte āśramasthā śubhānanā

5.72-2.72.13

uccaiḥśravaṃ hayaṃ dṛṣṭvā manovegasamanvitam /
paśya paśya hi tanvaṅgī hayaṃ sarvatra pāṇḍuram

5.72-2.72.14

dhāvamānamaviśrāntaṃ javena manasopamam /
taṃ dṛṣṭvā sahasā cāśvamīrṣyābhāvena cābravīt

5.72-2.72.15

kadrūruvāca -
brūhi bhadre sahasrāṃśoraśvaḥ kiṃvarṇako bhavet /
ahaṃ bravīmi kṛṣṇo'yaṃ tvaṃ kiṃ vadasi tadvada

5.72-2.72.16

vinatovāca -
paśyase nanu netraiśca kṛṣṇaṃ śvetaṃ na paśyasi /
asatyabhāṣaṇādbhadre yamalokaṃ gamiṣyasi

5.72-2.72.17

satyānṛte tu vacane paṇastava mamaiva tu /
sahasraṃ caiva varṣāṇāṃ dāsyahaṃ tava mandire

5.72-2.72.18

asatyā yadi me vāṇī kṛṣṇa uccaiḥśravā yadi /
tadāhaṃ tvadgṛhe dāsī bhavāmi sarpamātṛke

5.72-2.72.19

yadi uccaiḥśravāḥ śveto'haṃ dāsī ca tavaiva tu /
evaṃ parasparaṃ dvābhyāṃ saṃvādo'yaṃ vyavardhata

5.72-2.72.20

āśrameṣu gatā bālā rātrau cintāparā sthitā /
bandhuvargasya kathitaṃ samastaṃ tadviceṣṭitam

5.72-2.72.21

putrāṇāṃ kathitaṃ pārtha paṇaṃ caiva mayā kṛtam /
hāhākāraḥ kṛtaḥ sarpaiḥ śrutvā mātrā paṇaṃ kṛtam

5.72-2.72.22

jātā dāsī na sandehaḥ śveto bhāskaravāhanaḥ /
uccaiḥśravā hayaḥ śveto na kṛṣṇo vidyate kvacit

5.72-2.72.23

kadrūruvāca -
yathāhaṃ na bhave dāsī tatkāryaṃ ca vicintyatām /
viśadhvaṃ romakūpeṣu hyuccaiḥśravahayasya tu

5.72-2.72.24

ekaṃ muhūrtamātraṃ tu yāvatkṛṣṇaḥ sa dṛśyate /
kṣaṇamātreṇa caikena dāsī sā bhavate mama

5.72-2.72.25

dāsīṃ kṛtvā tu tāṃ tanvīṃ vinatāṃ satyagarvitām /
tataḥ svasthānagāḥ sarve bhaviṣyatha yathāsukham

5.72-2.72.26

sarpā ūcuḥ /
yathā tvaṃ jananī cāmba sarveṣāṃ bhuvi pūjitā /
tathā sāpi viśeṣeṇa vañcitavyā na mātaraḥ

5.72-2.72.27

mātā ca pitṛbhāryā ca mātṛmātā pitāmahī /
karmaṇā manasā vācā hitaṃ tāsāṃ samācaret

5.72-2.72.28

sā tatastena vākyena kruddhā kālānalopamā /
mama vākyamakurvāṇā ye kecidbhuvi pannagāḥ

5.72-2.72.29

havyavāhamukhe sarve te yāsyantyavicāritam /
mātustadvacanaṃ śrutvā sarve caiva bhujaṅgamāḥ

5.72-2.72.30

kecitpraviṣṭā romeṣu uccaiḥśravahayasya ca /
naṣṭāḥ keciddaśadiśaṃ kadrūśāpabhayāttataḥ

5.72-2.72.31

kecidgaṅgājale naṣṭāḥ kecinnaṣṭāḥ sarasvatīm /
kecinmahodadhau līnāḥ praviṣṭā vindhyakandare

5.72-2.72.32

āśritya narmadātoye maṇināgottamo nṛpa /
tapaścacāra vipulamuttare narmadātaṭe

5.72-2.72.33

mātṛśāpabhayātpārtha dhyāyate kāmanāśanam /
acchedyamapratarkyaṃ ca vināśotpattivarjitam

5.72-2.72.34

vāyubhakṣaḥ śataṃ sāgraṃ tadardhaṃ ravivīkṣakaḥ /
evaṃ dhyānaratasyaiva pratyakṣastripurāntakaḥ

5.72-2.72.35

sādhu sādhu mahābhāga sattvavāṃstu bhujaṃgama /
tvayā bhaktyā gṛhīto'haṃ prītaste hyurageśvara /
varaṃ yācaya me kṣipraṃ yaste manasi vartate

5.72-2.72.36

maṇināga uvāca -
mātṛśāpabhayānnātha kliṣṭo'haṃ narmadātaṭe /
tvatprasādena me nātha mātṛśāpo bhavedvṛthā

5.72-2.72.37

īśvara uvāca -
havyavāhamukhaṃ vatsa na prāpsyasi mamājñayā /
mama loke nivāsaśca tava putra bhaviṣyati

5.72-2.72.38

maṇināga uvāca -
atra sthāne mahādeva sthīyatāmaṃśabhāgataḥ /
sahasrāṃśena bhāgena sthīyatāṃ narmadājale /
upakārāya lokānāṃ mama nāmnaiva śaṅkara

5.72-2.72.39

īśvara uvāca -
sthāpayasva paraṃ liṅgamājñayā mama pannaga /
ityuktvāntarhito devo jagāma hyumayā saha

5.72-2.72.40

mārkaṇḍeya uvāca -
tatra tīrthe tu ye gatvā śuciprayatamānasāḥ /
pañcamyāṃ vā caturdaśyāmaṣṭamyāṃ śuklakṛṣṇayoḥ

5.72-2.72.41

arcayanti sadā pārtha nopasarpanti te yamam /
dadhnā ca madhunā caiva ghṛtena kṣīrayogataḥ

5.72-2.72.42

snāpayanti virūpākṣamumādehārdhadhāriṇam /
kāmāṅgadahanaṃ devamaghāsuraniṣūdanam

5.72-2.72.43

snāpyamānaṃ ca ye bhaktvā paśyanti parameśvaram /
te yānti ca pare loke sarvapāpavivarjitaiḥ

5.72-2.72.44

śrāddhaṃ preteṣu ye pārtha cāṣṭamyāṃ pañcamīṣu ca /
brāhmaṇaiśca sadā yogyairvedapāṭhakacintakaiḥ

5.72-2.72.45

svadāranirataiḥ ślakṣṇaiḥ paradāravivarjitaiḥ /
ṣaṭkarmanirataistāta śūdrapreṣaṇavarjitaiḥ

5.72-2.72.46

khañjāśca dardurāḥ ṣaṇḍhā vārddhuṣyāśca kṛṣīvalāḥ /
bhinnavṛttikarāḥ putra niyojyā na kadācana

5.72-2.72.47

vṛṣalīmandire yasya mahiṣīṃ yastu pālayet /
sa vipro dūratastyājyo vrate śrāddhe narādhipa

5.72-2.72.48

kāṇāṣṭuṃṭāśca maṇṭāśca vedapāṭhavivarjitāḥ /
na te pūjyā dvijāḥ pārtha maṇināgeśvare śubhe

5.72-2.72.49

yadīcchedūrdhvagamanamātmanaḥ pitṛbhiḥ saha /
sarvāṅgarucirāṃ dhenuṃ yo dadyādagrajanmane

5.72-2.72.50

sa yāti paramaṃ lokaṃ yāvadābhūtasamplavam /
tataḥ svargāccyutaḥ so'pi jāyate vimale kule

5.72-2.72.51

ye paśyanti paraṃ bhaktyā maṇināgeśvaraṃ nṛpa /
na teṣāṃ jāyate vaṃśe pannagānāṃ bhayaṃ nṛpa

5.72-2.72.52

pannagaḥ śaṅkate teṣāṃ maṇināgapradarśanāt /
sauparṇarūpiṇaste vai dṛśyante nāgamaṇḍale

5.72-2.72.53

phalāni caiva dānānāṃ śṛṇuṣvātha nṛpottama /
annaṃ saṃskārasaṃyuktaṃ ye dadante narottamāḥ

5.72-2.72.54

toyaṃ śayyāṃ tathā chatraṃ kanyāṃ dāsīṃ subhāṣiṇīm /
pātre deyaṃ yato rājan yadīcchecchreya ātmanaḥ

5.72-2.72.55

surabhīṇi ca puṣpāṇi gandhavastrāṇi dāpayet /
dīpaṃ dhānyaṃ gṛhaṃ śubhraṃ sarvopaskarasaṃyutam

5.72-2.72.56

ye dadante paraṃ bhaktyā te vrajanti triviṣṭapam /
maṇināge nṛpaśreṣṭha yacca dānaṃ pradīyate

5.72-2.72.57

tasya dānasya bhāvena svarge vāso bhaveddhruvam /
pātakāni pralīyante āmapātre yathā jalam

5.72-2.72.58

narmadātoyasaṃsiddhaṃ bhojyaṃ vipre dadāti yaḥ /
so'pi pāpairvinirmuktaḥ krīḍate daivataiḥ saha

5.72-2.72.59

tataḥ svargacyutānāṃ hi lakṣaṇaṃ pravadāmyaham /
dīrghāyuṣo jīvaputrā dhanavantaḥ suśobhanāḥ

5.72-2.72.60

sarvavyādhivinirmuktāḥ sutabhṛtyaiḥ samanvitāḥ /
tyāgino bhogasaṃyuktā dharmākhyānaratāḥ sadā

5.72-2.72.61

devadvijagurorbhaktāstīrthasevāparāyaṇāḥ /
mātāpitṛvaśā nityaṃ drohakrodhavivarjitāḥ

5.72-2.72.62

ebhireva guṇairyuktā ye narāḥ pāṇḍunandana /
satyaṃ te svargādāyātāḥ svarge vāsaṃ vrajanti te

5.72-2.72.63

sarvatīrthavaraṃ tīrthaṃ maṇināgaṃ nṛpottama /
tīrthākhyānamidaṃ puṇyaṃ yaḥ paṭhecchṛṇuyādapi

5.72-2.72.64

so'pi pāpairvinirmuktaḥ śivaloke mahīyate /
na viṣaṃ kramate teṣāṃ vicaranti yathecchayā

5.72-2.72.65

bhādrapadyāṃ ca yatṣaṣṭhyāṃ puṇyaṃ sūryasya darśane /
tatphalaṃ samavāpnoti ākhyānaśravaṇena tu

// iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe maṇināgeśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma dvisaptatitamo'dhyāyaḥ //

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc