Skanda Purana · Chapter 5.60

// vyāsa uvāca//
puruṣottamaṃ paraṃ tīrthaṃ tvayā proktaṃ purānagha//
māhātmyaṃ tasya tīrthasya vistarādvada me prabho//
etattu śrotumicchāmi tvatto brahmavidāṃ vara

//sanatkumāra uvāca//
śṛṇuṣva bho dvijaśreṣṭha kathāṃ pāpaharāṃ parām

yasyāḥ śravaṇamātreṇa mahāpāpakṣayo bhavet //
purākalpeṣu vai brahmanvaikuṇṭhe vimale śubhe

samāsīno ramānāthaḥ pārṣadaiḥ sanakādibhiḥ //
maharṣibhiḥ sadācāraiḥ pitāmahapurogamaiḥ

ṛdisiddhiguṇopetaistattvaistairmahadādibhiḥ //
gaṇagaṃdharvasaṃghaiśca sevyamānaḥ samaṃ tataḥ

kinnarodgānasanmānairnṛtyadbhirapsarogaṇaiḥ //
ciṃtāmaṇigṛhodgāralalitāṃgaṇabhūmiṣu

kalpadrumakṛtacchāya āsīno hi murudviṣaḥ //
dharmavādaratāḥ sarve brahmamārgasuniścitāḥ

teṣāṃ madhye parā bhāṣā hyapṛcchatkamalāpatim

// lakṣmīruvāca // //
puṇyakānāṃ vidhiṃ nātha śrotumicchāmi tattvataḥ //
sarvajñosi mahāprājña vācyatāṃ yadi rocate

// śrībhagavānuvāca // //
dānaṃ snānaṃ tapaḥ śrāddhaṃ sadā śastaṃ hi śobhane //
tathāpi vidhinā prāptaṃ tatsarvaṃ cākṣayaṃ bhavet

deśe kāle parvaṇi ca tīrthe cāyatane pade //
dānaṃ snānaṃ tapaḥ śrāddhaṃ munibhiḥ parikīrtitam

pūrṇamāsyāmamāvāsyāṃ saṃkrāṃtau grahaṇe tathā //
vaidhṛtau ca vyatīpāte dānavṛddhiḥ parā smṛtā

gaṃgāyāṃ bhāskarakṣetre kurukṣetre ca puṣkare //
godāvaryāṃ gayāyāṃ ca tīrthe cāmarakaṃṭake

avaṃtyāṃ ca hutaṃ dattaṃ tatsarvaṃ cākṣayaṃ bhavet //
tasmātsarvaprayatnena parve tīrthaṃ samācaret

kucailo durbhago mūrkho jaḍo rogasamanvitaḥ //
tīrthaparvaparibhraṣṭo naro bhavati niścitam

ke yogāḥ sukṛtānāṃ ca kartavyāśca viśeṣataḥ

// śrīkṛṣṇa uvāca // //
sādhu pṛṣṭaḥ priye praśraḥ puṇyakānāṃ tvayā'naghe //
malamāse samāyāte ye narā vratavarjitāḥ //
janmajanmani dāridryaṃ teṣāṃ bhavati śobhane

// śrīrukmiṇyuvāca // //
kīdṛśo hi malo māsaḥ kena yogena jāyate //
kadā kāle samāyāti etanno vada vistarāt

// śrīkṛṣṇa uvāca // //
yuktamuktaṃ tvayā devi praśnaḥ kāle'yamīdṛśaḥ //
devatāpitṛkāryāṇi vidhinā hi malimluce

kṣauraṃ mauṃjī vivāhaśca vratopavāsakaṃ tathā //
viśeṣeṇa gṛhasthānāṃ varjyaṃ munivarottamaiḥ

saṃvatsaratrayāṃte ca māso'yamadhigacchati //
asaṃkrame raverasmiṃstasmādadhikamāsakaḥ

adhimāsādhipatyo'haṃ sadaiva puruṣottamaḥ //
mamābhidhānaṃ tīrthaṃ ca mahākālavane śubham

puruṣottamākhyaṃ me dhāma sadaivātra prati ṣṭhati //
tasmātsarvaprayatnena gaṃtavyaṃ hi tvayā saha // .२३ //
mahākālavane tatra yatra tīrthaṃ mamābhidham //
prāṇino ye samāyāṃti majjanārthaṃ priye dhruvam

teṣāmiha mamādeyaṃ na kadāpi bhaviṣyati//
dhanadhānyakalatrādi putrasaukhyaṃ sadaiva hi

asaṃkrāṃte'pi saṃprāpte māmuddiśya vrataṃ caret //
adhimāsādhipatyo'haṃ sadā vai puruṣottamaḥ

snānaṃ dānaṃ japo homaḥ svādhyāyaḥ pitṛtarpaṇam //
devatārcāṃ ca madhyāhne ye kurvaṃti narottamāḥ

akṣayaṃ ca bhavetsarvaṃ teṣāṃ vai kamale dhuvam //
malamāso gataḥ śūnyo yeṣāṃ devi pramādataḥ

dāridryaṃ ca sadā teṣāṃ śokarogavivardhanam //
adhimāse samāyāte avaṃtyāṃ vratamācaret

teṣāṃ dadāmyahaṃ prītyā tvāmeva ca na saṃśayaḥ //
svalpaṃ dānamalaṃ kāryaṃ yatkiṃ cidiha yatkṛtam //
tatsarvaṃ matprasādena hyanaṃtaṃ priyadarśane

// śrīruvāca // //
īdṛśo hi tvayā prokto hyadhimāsasya suvrata

mahimā hyapi lokānāṃ sarvakāmavarapradaḥ //
adhimāsavrataṃ puṇyaṃ kathayasva prasādataḥ

// śrīkṛṣṇa uvāca // //
asaṃkrāto yadā māsaḥ prāpyate mānavaiḥ priye //
mahotsavastadā kārya ātmano hitakāṃkṣibhiḥ

kṛṣṇapakṣe caturdaśyāṃ navamyāṃ vā sureśvari //
aṣṭamyāṃ cātha kartavyaṃ vrataṃ śokavināśanam

yathālābhopahāreṇa māse cāpi malimluce //
puṇyāhe prātarutthāya kṛtvā paurvāhṇikīṃ kriyām

gṛhītvā niyamaṃ paścādvāsudevaṃ hṛdi smaran //
upavāsaṃ ca naktaṃ ca ekabhuktaṃ ca mānini

ekasya niścayaṃ kṛtvā tato viprānnimaṃtrayet //
sapatnīkā nsadācārānkulīnāñjñātisaṃbhavān

tato madhyāhnasamaye lakṣmīyuktaṃ sanātanam //
sthāpayedavraṇe kuṃbhe vedamaṃtrairdvijātibhiḥ

pūjayetparayā bhaktyā gotribhiḥ sapitāmaham //
gaṃdhatoyena saṃsthāpya paṃcāmṛtaistathaiva ca

miṣṭānnairnavabhiścaiva naivedyairdhūpadīpakaiḥ //
ācchādanaiśca vastraiśca pītakauśeyakaistathā

ghaṃṭāmṛdaṃganirhrādairghoṣadhvanisamanvitaiḥ //
ārārtikaṃ vratī kuryātkarpūrāgarucaṃdanaiḥ

alābhe tūlmukai ścāpi phalasyānaṃtyahetave //
tāmrapātrasthite toye caṃdanākṣatapuṣpakaiḥ

arghyaṃ dadyātsapatnīkaḥ prahṛṣṭenāṃtarātmanā //
paṃcaratnaiḥ samāyuktairjā nunī kṛtya bhūtale //
samādāya ca pāṇibhyāṃ sarvabhaktisamanvitaḥ

arghyamantraḥ //
kṛpāvansarvabhūteṣu jagadānaṃdakāraka //
gṛhāṇārghyamimaṃ deva saṃpūrṇaphalado bhava

prārthanāmaṃtra //
svayaṃbhuve namastubhyaṃ brahmaṇe'mitatejase //
namostu te śriyānaṃda brahmānaṃda kṛpākara

evaṃ saṃprārthya goviṃdaṃ pūjayedbrāhmaṇātsvayam //
sapatnīkācchucīnsnātāllam̐kṣmīnārāyaṇau smaran

pūjayitvā vidhānena bhojayeddhṛtapāyasaiḥ

bhojayitvā vidhānena sapatnīkaṃ yathocitam //
vidyāvinayasaṃpannaṃ tathā patnyā samanvitam

pūjayitvā yathāśaktyā vastrālaṃkārakuṃkumaiḥ //
gostanyāmrakapitthaiśca kharjūraiḥ kadalīphalaiḥ

panasairnārikelaiśca nāraṃgairdāḍimaistathā //
ghṛtapakvānnagodhūmaiḥ śubhaiḥ somālikairvaṭaiḥ

śarkarāghṛtapūraiśca karṇikaiḥ khaṃḍamaṃḍakaiḥ //
urvārukarkaṭīśākaiḥ śṛṃgaberaiḥ samūlakaiḥ

anyaiśca vividhaiḥ śākairāmraiḥ pakvaiḥ pṛthakpṛthak //
bhakṣyabhojyalehyapeyakaṃdakāni viśeṣataḥ

suvāsitāngorasāṃśca pariveṣya mṛdu bruvan //
idaṃ svādu rasaṃ bhojyaṃ bhavadarthe prakalpitam

yācyatāṃ rocate yacca yanmayā pācitaṃ prabho //
dhanyosmyanugṛhītosmi kṛtaṃ sārthaṃ ca maṃdiram

visarjayettato viprāndattvā tāṃbūladakṣiṇāḥ //
caturbhirmiṃlitairdevi tāṃbūlaṃ mama vallabham

yo dadāti dvijaśreṣṭhe sa bhavetsubhago naraḥ //
subhagā ca sadācārā vallabhā svajane sadā

putrasaubhāgyayuktā ca tāṃbūlairjāyate priye //
patraistu keśavaḥ prītaḥ pūgairīśaḥ sahomayā

cūrṇakenānalaḥ prītaḥ khadireṇa tu manmathaḥ //
caturbhirviśvarūpo'sau yaḥ puṣṇāti jagattrayam

paritoṣya sapatnīkānhaste dattvā ca modakān //
ā sīmāṃtamanuvrajya bhuṃjīta saha baṃdhubhiḥ

asaṃkrāṃte vrataṃ nārī yā karotīha supriye //
dāridryaṃ putraśokaṃ ca vaidhavyaṃ nāpnuyātkvacit

naro vā yadi vā nārī yaḥ kuryācca malimluce //
sa sarvasukhabhoktā ca bhavennāstyeva saṃśayaḥ

malimluce prāpya na pūjito yairnārāyaṇo'haṃ parayeha bhaktyā //
kathaṃ bhaveyuḥ sukhaputrasaṃpatsuhṛtsubhāryāḥ suguṇairupetāḥ

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṃḍe 'vantīkṣetramāhātmye puruṣottamamāhātmye dānādimāhātmyavarṇanaṃnāma ṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ