Skanda Purana · Chapter 5.53

// sanatkumāra uvāca // //
pṛthivyāṃ yāni tīrthāni tāni sarvāṇi suvrata //
avaṃtyāṃ sundare tīrthe tiṣṭhaṃti sarvadā bhuvi

// vyāsa uvāca // //
kimidaṃ sundaraṃ kuṇḍaṃ kadākāle'bhavatkṣitau // //
nirmitaṃ kena ko devaḥ kiṃ vā tasya phalaṃ smṛtam

// sanatkumāra uvāca // //
śṛṇu puṇyatame kṣetre sundarākhyaṃ yadā 'bhavat //
sarvapāpapraśamanaṃ vāṃchitārthaphalapradam

yasya śravaṇamātreṇa brahmahatyā vyapohati //
aśvamedhādikaṃ puṇyaṃ vājapeyaśa tādhikam

purā kalpakṣaye vyāsa naṣṭakalpā ca medinī //
pracaṇḍavātavarṣābhyāṃ cūrṇito meruparvataḥ

tadātra patitaṃ vyāsa vaikuṇṭhaśikharottamam //
mahākālavane ghore guhye cāvyayake dhruve

tatkṣaṇātpatite śṛṃge kuṇḍaṃ jātaṃ suniścitam //
ratnasopānamacchodaṃ muktāsaikatapūritam

jāṃbūnadakarārohaṃ hemapadmavirājitam //
kalpadrumakṛtacchāyaṃ ciṃtāmaṇisamucchritam

haṃsakāraṃḍavākīrṇaṃ cakravākopaśobhitam //
bījauṣadhigaṇākīrṇaṃ sarvatattvābhisaṃyutam

kalpakṣaye na kṣīyaṃte yāni tattvāni sarvaśaḥ //
tāni tatra pratiṣṭhaṃti mūrtimaṃti parāṇi ca

vedaśāstrapurāṇāni gāthāgītikṣarākṣarāḥ //
ॐkāraśca vaṣaṭkāro gāyatrī tripadā parā //

kalāḥ kāṣṭhā muhūrtāśca lavatruṭipalaṃ ghaṭiḥ //
aharniśaśca yāmāśca pakṣamāsāvṛtustathā

saṃvatsarayugāścaiva kuṇḍe tiṣṭhaṃti mūrtitaḥ //
devā yakṣāśca nāgāśca guhyakāḥ kinnarāstathā

gaṃdharvāpsaraso yakṣāḥ siddhāḥ kiṃpuruṣāstathā //
upāsāṃcakrire tasya kalpadoṣabhayāturāḥ

brahmā rudraśca kālaśca lokapālā mahaujasaḥ //
keciddhyānaparāḥ siddhāstāpasāḥ śaṃsitavratāḥ

tiṣṭhaṃti bahuyuga vyāsa yāvatkalpaḥ samāpyate //
sudarśanasamākāraṃ pūritaṃ cāmṛtāṃbubhiḥ

divyapādapasaṃyuktaṃ pārijātaguṇānvitam //
divyastrīsnānagaṃdhodairvāsitodgārisaurabham

kvacinmayūrā nṛtyaṃti kvacitkūjaṃti kokilāḥ //
kvacitkekāravāḥ kvāpi meghaghoṣasamākulam //

sundaraṃ sundarākāraṃ sundaraṃ tena cocyate //
bahupuṇyakaraṃ vyāsa sarvapāpaharaṃ param

yatra saṃnihito viṣṇuḥ śivaḥ śaktyā yuto vaśī //
upāsāṃcakrire śaśvatsarvakāleṣu sarvadā

pakṣārdhaṃ pakṣamekaṃ ca sundarakuṇḍe naro vaset //
vaikuṇṭhe niyataṃ vāso yāvatkalpaśataṃ bhavet

pakṣikīṭapataṃgāśca mṛtā yāṃti śivālayam //
kiṃ punarmānavā loke snānapūtāśca tatra vai

ye dadati tilāndhenuṃ gajavā jirathāvanīḥ//
dāsīrdāsānsuvarṇaṃ ca ratnāni vividhāni ca

śayyādānavimānāni dānāni vividhāni ca //
na teṣāṃ dānajaṃ vedmi kīdṛgvyāsa phalaṃ bhavet

bhūyaḥ śṛṇu paraṃ vyāsa sundarakuṇḍaphalaṃ smṛtam//
ekadā bahupāpena patitaḥ pāpayoniṣu

piśāco mokṣamāpannaḥ śiva rūpadharo gataḥ//
piśācamocane snātvā dṛṣṭvā devaṃ maheśvaram

mucyate sarvapāpebhyo yadyapi brahmahā bhavet

//vyāsa uvāca//
ko'sau piśāca iti khyātaḥ kiṃ tena duṣkṛtaṃ kṛtam //
yena pāpaprasaṃgena piśācatvamupāgataḥ

kathaṃ tīrthaprasaṃgo'sya jāto vai dvija sattama //
etadveditumicchāmi tvatto brahmavidāṃvara

// sanatkumāra uvāca // //
śṛṇu vyāsa mahākhyānaṃ tīrthamāhātmyamuttamam //
yasya śravaṇamātreṇa sarvapāpakṣayo bhavet

brāhmaṇo devalo nāma dākṣiṇātyo dvijādhamaḥ //
sadā pāparato lobhī kūṭasākṣī ca laṃpaṭaḥ

gurudrohī kitavo dhūrto guruhā gurutalpagaḥ //
hemahārī surāpī ca brahmahā svāmidrohakaḥ

abhakṣyabhakṣakaścaiva vedaśāstravivarjitaḥ //
anekajanmārjitapāpī sarvadharmabahiṣkṛtaḥ /

viśvāsaghātako mānī corasaṃgarataḥ khalaḥ //
deśāṃtaragato maṃdaścaurakāryārthasādhakaḥ

bahavo nihatā mārge pāpācāreṇa jaṃtavaḥ//
magadhe sa gato duṣṭaḥ prasaṃgātpāpakāriṇām

tatraiko brāhmaṇo dāṃto vedavedāṃgapāragaḥ //
sāgnikaḥ śuddhasattvastho brahmakarmarataḥ sadā

śvaśuragṛhe sthitā bhāryā tāmādāya yaśasvinīm //
calito yānamāruhya tena pāpena ghātitaḥ

tasya strī ca varārohā rūpalāvaṇyaśālinī //
pativratā mahābhāgā dṛḍhacittā śucismitā

hate bhartari duḥkhārtā pativirahakātarā //
vane ghore paribhraṣṭā kāṣṭhānyādāya bhāminī

āruroha citāṃ dīptāṃ patinā hṛṣṭamānasā //
sa ca duṣṭataraḥ sarvaṃ tasya viprasya jīvanam

gṛhītvā calito mārge gṛhīto rājakiṃkaraiḥ //
baṃdhayitvā ca taiḥ sarvaistena vittena vai saha //
nīto'sau rājabhavanaṃ nivedito rājasaṃnidhau

pātito vai gale baddhvā rajjunā vṛkṣakoṭare //
cāṃḍālairghṛṣṭito bhūmāvitastataḥ śvapākibhiḥ

tena karmavipākena rauravaṃ narakaṃ gataḥ //
ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi viṣṭhāyāṃ kṛmitāṃ gataḥ

tato'nyaṃ narakaṃ prāpto yamaśāsanakārakaiḥ //
asipatravanaṃ ghoramāyasaṃ taptasāyakam

mudgaraistāḍyamāno hi śṛṃkhalābhiśca kiṃkaraiḥ //
kuṃbhīpākagatau rauti vaitaraṇyāṃ supīḍitaḥ

evaṃ bahuvidhānkuṇḍānbhuktvā pāpī navānnavān //
tataḥ pretatvamāpanno yugānāṃ paṃcasaptatim

mahākāyo mahārāvo mahodaraḥ sūcīmukhaḥ //
kṣuttṛḍbhyāṃ ca parākrāṃto marudeśaṃ samāśritaḥ

tataḥ kaṣṭatarāṃ prāpya paiśācīṃ tanumāśritaḥ //
kuṭilo duṣṭabhāvaśca duṣṭacārī digaṃbaraḥ

viṇmūtradūṣitocchiṣṭapūtiparyuṣṭabhojanaḥ //
śmaśānocchiṣṭabhojī ca kṛttivāsā vilocanaḥ

bhagnavāpītaḍāge ca śuṣkavṛkṣe nirūdake //
prākāraparikhāgāre śūnyāgāre nadītaṭe

nivāso rocate tasya sarvadā sarvasaṃdhiṣu //
evaṃ bahuyuge yāte mahākālavane gataḥ

yatra māheśvaraṃ liṃgaṃ sundaraṃ kuṃḍamuttamam //
tatroṣitatvamātreṇa siṃhena vinipātitaḥ

ghātayitvā ca taṃ pāpaṃ jalārthī kuṃḍamāviśat //
daṃṣṭrāṃtaragataṃ cāsthyapatattasya mukhājjale

tena puṇyaprabhāvena sarvapāpaṃ kṣayaṃ gatam //
mṛtamātre ca liṃgaṃ tannetrāṃtaragataṃ tadā

hitvā paiśācakaṃ dehaṃ jyotistalliṃgamāviśat//
tadārabhya paraṃ vyāsa tīrthaṃ paiśācamocanam//

piśācamocaneśeti devaḥ khyātiṃ tato gataḥ //
tāvadgarjaṃti pāpāni madonmattagajā yathā

yāvannāyāti śiprāyāstīrthe paiśācamo cane //
piśācamocane snātvā śucirbhūtvā samāhitaḥ

piśācamocanaṃ devaṃ pūjayitvā yathāvidhi //
sarvapāpaviśuddhātmā jāyate nātra saṃśayaḥ

piśācamocane vyāsa mahādānāni kārayet //
na tasya punarāvṛttiḥ śivalokātkadācana

piśācamocanakathāṃ pavitrāṃ pāpahāriṇīm //
yaḥ paṭhecchaṇuyāccaiva hayamedhaphalaṃ labhet

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe'va ntīkṣetramāhātmye sundarakuṃḍapiśācamocanatīrthamāhātmyavarṇanaṃnāma tripañcāśattamo'dhyāyaḥ