Skanda Purana · Chapter 4.63
agastya uvāca // //
dṛṣṭvā kāśīṃ dṛgānaṃdāṃ tārakāre purāriṇā //
kimakāri samācakṣva prāptāṃ bahumanorathaiḥ
// skaṃda uvāca // //
pativratāpate 'gastya śṛṇu vakṣyāmyaśeṣataḥ //
mṛgāṃkalakṣmaṇotkaṃṭhaṃ kāśī netrātithīkṛtā
atha sarvajñanāthena bhaktavatsalacetasā //
jaigīṣavyo muniśreṣṭho guhāṃ tastho nirīkṣitaḥ
yamanehasamārabhya madaṃrādriṃ viniryayau //
adrīṃdra sutayā sārdhaṃ rudreṇokṣeṃdragāminā
taṃ vāsaraṃ puraskṛtya jagrāha niyamaṃ dṛḍham //
jaigīṣavyo mahāmedhāḥ kuṃbhayone mahākṛtī
viṣamekṣaṇa pādābjaṃ samīkṣiṣye yadā punaḥ //
tadāṃbuvipruṣamapi bhakṣayiṣyāmi cetyaho
kutaściddhāraṇāyogādathavā śaṃbhvanugrahāta //
anaśnannapibanyogī jaigīṣavyaḥ sthito mune
taṃ śaṃbhureva jānāti nānyo jānāti kaścana //
ataeva tataḥ prāptaḥ prathamaṃ pramathādhipaḥ
jyeṣṭhaśuklacaturdaśyāṃ somavārānurādhayoḥ //
tatparvaṇi mahāyātrā kartavyā tatra mānavaiḥ
jyeṣṭhasthānaṃ tataḥ kāśyāṃ tadābhūdapi puṇyadam //
tatra liṃgaṃ samabhavatsvayaṃ jyeṣṭheśvarābhidham
talliṃgadarśanātpuṃsāṃ pāpaṃ janmaśatārjitam //
tamorkodayamāpyeva tatkṣaṇādeva naśyati
jyeṣṭhavāpyāṃ naraḥ snātvā tarpayitvā pitāmahān //
jyeṣṭheśvaraṃ samālokya na bhūyo jāyate bhuvi
āvirāsītsvayaṃ tatra jyeṣṭheśvara samīpataḥ //
sarvasiddhipradā gaurī jyeṣṭhāśreṣṭhā samaṃtataḥ
jyeṣṭhe māsi sitāṣṭamyāṃ tatra kāryo mahotsavaḥ //
rātrau jāgaraṇaṃ kāryaṃ sarvasaṃpatsamṛddhaye
jyeṣṭhāṃ gaurīṃ namaskṛtya jyeṣṭhavāpī pariplutā //
saubhāgyabhājanaṃ bhūyādyoṣā saubhāgyabhāgapi
nivāsaṃ kṛtavāñśaṃbhustasminsthāne yataḥ svayam //
nivāseśa iti khyātaṃ liṃgaṃ tatra paraṃ tataḥ //
nivāseśvaraliṃgasya sevanātsarvasaṃpadaḥ //
nivasaṃti gṛhe nityaṃ nityaṃ pratipadaṃ punaḥ
kṛtvā śrāddhaṃ vidhānena jyeṣṭhasthāne narottamaḥ //
jyeṣṭhāṃ tṛptiṃ dadātyeva pitṛbhyo madhusarpiṣā
jyeṣṭhatīrthe naraḥ kāśyāṃ dattvā dānāni śaktitaḥ //
jyeṣṭhānsvargānavāpnoti naro mokṣaṃ ca gacchati
jyeṣṭheśvaro rcyaḥ prathamaṃ kāśyāṃ śreyorthibhirnaraiḥ //
jyeṣṭhāgaurī tatobhyarcyā sarvajyeṣṭhamabhīpsubhiḥ
atha naṃdinamāhūya dhūrjaṭiḥ sa kṛpānidhiḥ //
śṛṇvatāṃ sarvadevānāmidaṃ vacanamabravīt
// īśvara uvāca // //
śailāde praviśāśu tvaṃ guhāstyatra manoharā //
tadaṃtaresti me bhakto jaigīṣavyastapodhanaḥ
mahāniyamavānnaṃdistvagasthisnāyu śeṣitaḥ //
tamihānaya madbhaktaṃ maddarśana dṛḍhavratam
yadāprabhṛtyagāṃ kāśyā maṃdaraṃ sarvasuṃdaram //
mahāniyamavāneṣa tadārabhyojjhitāśanaḥ
gṛhāṇa līlākamalamidaṃ pīyūṣapoṣaṇam //
anena tasya gātrāṇi spṛśa sadyaḥ subṛṃhiṇā
tato naṃdī samādāya tallīlākamalaṃ vibhoḥ //
praṇamya devadeveśamāviśadgahvarāṃ guhām
naṃdī dṛṣṭvātha taṃ tatra dhāraṇādṛḍhamānasam //
tapogni pariśuṣkāṃgaṃ kamalena samaspṛśat
tapāṃte vṛṣṭisaṃyogācchālūra iva koṭare //
ullalāsa sa yogīṃdraḥ sparśamātrāttadabjajāt
atha naṃdī samādāya satvaraṃ munipuṃgavam //
devadevasya pādāgre namaskṛtya nyapātayat
jaigīṣavyotha saṃbhrāṃtaḥ purato vīkṣya śaṃkaram //
vāmāṃgasanniviṣṭādritanayaṃ praṇanāma ha
praṇamya daṃḍavadbhūmau pariluṭhya samaṃtataḥ //
tuṣṭāva parayā bhaktyā sa muniścaṃdraśekharam
// jaigīṣavya uvāca // //
namaḥ śivāya śāṃtāya sarvajñāya śubhātmane//
jagadānaṃdakaṃdāya paramānaṃdahetave
arūpāya sarūpāya nānārūpadharāya ca //
virūpākṣāya vidhaye vidhiviṣṇustutāya ca
sthāvarāya namastubhyaṃ jaṃgamāya namostute //
sarvātmane namastubhyaṃ namaste paramātmane
namastrailokyakāmyāya kāmāṃgadahanāya ca //
namo śeṣaviśeṣāya namaḥ śeṣāṃgadāya te //
śrīkaṃṭhāya namastubhyaṃ viṣakaṃṭhāya te namaḥ //
vaikuṃṭhavaṃdyapādāya namo'kuṃṭhitaśaktaye
namaḥ śaktyardhadehāya videhāya sudehine //
sakṛtpraṇāmamātreṇa dehidehanivāriṇe
kālāya kālakālāya kālakūṭa viṣādine //
vyālayajñopavītāya vyālabhūṣaṇadhāriṇe
namaste khaṃḍaparaśo namaḥ khaṃḍeṃ dudhāriṇe //
khaṃḍitāśeṣa duḥkhāya khaḍgakheṭakadhāriṇe
gīrvāṇagītanāthāya gaṃgākallolamāline //
gaurīśāya girīśāya giriśāya guhāraṇe //
caṃdrārdhaśuddhabhūṣāya caṃdrasūryāgnicakṣuṣe //
namaste carmavasana namo digvasanāyate
jagadīśāya jīrṇāya jarājanmaharāya te //
jīvāyate namastubhyaṃ jaṃjapūkādihāriṇe
namo ḍamaruhastāya dhanurhastāya te namaḥ //
trinetrāya namastubhyaṃ jagannetrāya te namaḥ
triśūlavyagrahastāya namastripathagādhara //
triviṣṭapādhināthāya trivedīpaṭhitāya ca
trayīmayāya tuṣṭāya bhaktatuṣṭipradāya ca //
dīkṣitāya namastubhyaṃ devadevāya te namaḥ
dāritāśeṣapāpāya namaste dīrghadarśine //
dūrāya duravāpyāya doṣanirdalanāya ca
doṣākara kalādhāra tyaktadoṣāgamāya ca //
namo dhūrjaṭaye tubhyaṃ dhattūrakusumapriya
namo dhīrāya dharmāya dharmapālāya te namaḥ //
nīlagrīva namastubhyaṃ namaste nīlalohita
nāmamātrasmṛtikṛtāṃ trailokyaiśvaryapūraka //
namaḥ pramathanāthāya pinākodyatapāṇaye //
paśupāśavimokṣāya paśūnāṃ pataye namaḥ //
nāmoccāraṇamātreṇa mahāpātakahāriṇe
parātparāya pārāya parāparaparāya ca //
namo'pāracaritrāya supavitrakathāya ca
vāmadevāya vāmārdhadhāriṇe vṛṣagāmine //
namo bhargāya bhīmāya natabhītiharāya ca
bhavāya bhavanāśāya bhūtānāṃpataye namaḥ //
mahādeva namastubhyaṃ maheśa mahasāṃpate
namo mṛḍānīpataye namo mṛtyuṃjayāya te //
yajñāraye namastubhyaṃ yakṣarājapriyāya ca
yāyajūkāya yajñāya yajñānāṃ phaladāyine //
rudrāya rudrapataye kadrudrāya ramāya ca
śūline śāśvateśāya śmaśānāvanicāriṇe //
śivāpriyāya śarvāya sarvajñāya namostu te
harāya kṣāṃtirūpāya kṣetrajñāya kṣamākara //
kṣamāya kṣitihartre ca kṣīragaurāya te namaḥ
aṃdhakāre namastubhyamādyaṃtarahitāya ca //
iḍādhārāya īśāya upedreṃdrastutāya ca
umākāṃtāya ugrāya namaste ūrdhvaretase //
ekarūpāya caikāya mahadaiśvaryarūpiṇe
anaṃtakāriṇe tubhyamaṃbikāpataye namaḥ //
tvamoṃkāro vaṣaṭkāro bhūrbhuvaḥsvastvameva hi
dṛśyādṛśya yadatrāsti tatsarvaṃ tvamu mādhava //
stutiṃ kartuṃ na jānāmi stutikartā tvameva hi //
vācyastvaṃ vācakastvaṃ hi vākca tvaṃ praṇatosmi te //
nānyaṃ vedmi mahādeva nānyaṃ staumi maheśvara
nānyaṃ namāmi gaurīśa nānyākhyāmādade śiva //
mūkonyanāmagrahaṇe badhironyakathāśrutau
paṃguranyābhigamane'smyaṃdho'nyaparivīkṣaṇe//
eka eva bhavānīśa ekakartā tvameva hi
pātā hartā tvamevaiko nānātvaṃ mūḍhakalpanā //
atastvameva śaraṇaṃ bhūyobhūyaḥ punaḥpunaḥ
saṃsārasāgare magnaṃ māmuddhara maheśvara //
iti stutvā maheśānaṃ jaigīṣavyo mahāmuniḥ
vācaṃyamo bhavatsthāṇoḥ purataḥ sthāṇusannibhaḥ //
iti stutiṃ samākarṇya muneścaṃdravibhūṣaṇaḥ //
uvāca ca prasannātmā varaṃ brūhīti taṃ munim
// jaigīṣavya uvāca // //
yadi prasanno deveśa tatastava padāṃbujāt //
mā bhavāni bhavānīśa dūraṃ dūrapadaprada
aparaśca varo nātha deyoyamavicārataḥ //
yanmayā sthāpitaṃ liṃgaṃ tatra sānnidhyamastu te
// īśvara uvāca // //
jaigīṣavya mahābhāga yaduktaṃ bhavatānagha //
tadastu sarvaṃ tebhīṣṭaṃ varamanyaṃ dadāmi ca
yogaśāstraṃ mayā dattaṃ tava nirvāṇasādhakam //
sarveṣāṃ yogināṃ madhye yogācāryo'stu vai bhavān
rahasyaṃ yogavidyāyā yathāvattvaṃ tapodhana //
saṃvetsyase prasādānme yena nirvāṇamāpsyasi
yathā nadī yathā bhṛṃgī somanaṃdī yathā tathā //
tvaṃ bhaviṣyasi bhakto me jarāmaraṇavarjitaḥ
saṃti vratāni bhūyāṃsi niyamāḥ saṃtyanekadhā //
tapāṃsi nānā saṃtyatra saṃti dānānyanekaśaḥ
śreyasāṃ sādhanānyatra pāpaghnānyapi sarvathā //
paraṃ hi paramaścaiṣa niyamo yastvayā kṛtaḥ
paro hi niyamaścaiṣa māṃ vilokya yadaśyate //
māmanālokya yadbhuktaṃ tadbhuktaṃ kevalatvagham
asamarcya ca yo bhuṅkte patrapuṣpaphalairapi //
retobhakṣī bhavenmūḍhaḥ sa janmānyekaviṃśatim
mahato niyamasyāsya bhavatānuṣṭhitasya vai //
nārhaṃti ṣoḍaśī mātrāmapyanye niyamā yamāḥ
ato maccaraṇābhyāśe tvaṃ nivatsyasi sarvathā //
ato naiḥśreyasīṃ lakṣmīṃ tatraiva prāpsyasi dhruvam
jaigīṣavyeśvaraṃ nāma liṃgaṃ kāśyāṃ sudurlabham //
trīṇi varṣāṇi saṃsevya labhedyogaṃ na saṃśayaḥ
jaigīṣavyaguhāṃ prāpya yogābhyasanatatparaḥ //
ṣaṇmāsena labhetsiddhiṃ vāñchitāṃ madanugrahāt
tava liṃgamidaṃ bhaktaiḥ pūjanīyaṃ prayatnataḥ //
vilokyā ca guhā ramyā parāsiddhimabhīpsubhiḥ
atra jyeṣṭheśvarakṣetre tvalliṃgaṃ sarvasiddhidam //
nāśayedaghasaṃghāni dṛṣṭaṃ spṛṣṭaṃ samarcitam
asmiñjyeṣṭheśvarakṣetre saṃbhojya śivayoginaḥ //
koṭibhojyaphalaṃ samyagekaikaparisaṃkhyayā
jaigīṣavyeśvaraṃ liṃgaṃ gopanīyaṃ prayatnataḥ //
kalau kaluṣabuddhīnāṃ purataśca viśeṣataḥ
kariṣyāmyatra sāṃnidhyamasmim̐lliṃge tapodhana//
yogasiddhipradānāya sādhakebhyaḥ sadaiva hi
dade śṛṇu mahābhāga jaigīṣavyāparaṃ varam //
tvayedaṃ yatkṛtaṃ stotraṃ yogasiddhikaraṃ param
mahāpāpaughaśamanaṃ mahāpuṇyapravardhanam //
mahābhītipraśamanaṃ mahābhaktivivardhanam
etatstotrajapātpuṃsāmasādhyaṃ naiva kiṃcana //
tasmātsarvaprayatnena japanīyaṃ susādhakaiḥ ४
iti dattvā varaṃ tasmai smarāriḥ smeralocanaḥ //
dadarśa brāhmaṇāṃ statra sametānkṣetravāsinaḥ
// skaṃda uvāca // //
niśamyākhyānamatulametatprājñaḥ prayatnataḥ //
niṣpāpo jāyate martyo nopasargaiḥ prabādhyate
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ caturthe kāśīkhaṃḍa uttarārdhe jyeṣṭheśākhyānaṃ nāma triṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0