Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Chapter 4.63

4.63.1

agastya uvāca // //
dṛṣṭvā kāśīṃ dṛgānaṃdāṃ tārakāre purāriṇā //
kimakāri samācakṣva prāptāṃ bahumanorathaiḥ

4.63.2

// skaṃda uvāca // //
pativratāpate 'gastya śṛṇu vakṣyāmyaśeṣataḥ //
mṛgāṃkalakṣmaṇotkaṃṭhaṃ kāśī netrātithīkṛtā

4.63.3

atha sarvajñanāthena bhaktavatsalacetasā //
jaigīṣavyo muniśreṣṭho guhāṃ tastho nirīkṣitaḥ

4.63.4

yamanehasamārabhya madaṃrādriṃ viniryayau //
adrīṃdra sutayā sārdhaṃ rudreṇokṣeṃdragāminā

4.63.5

taṃ vāsaraṃ puraskṛtya jagrāha niyamaṃ dṛḍham //
jaigīṣavyo mahāmedhāḥ kuṃbhayone mahākṛtī

4.63.6

viṣamekṣaṇa pādābjaṃ samīkṣiṣye yadā punaḥ //
tadāṃbuvipruṣamapi bhakṣayiṣyāmi cetyaho

4.63.7

kutaściddhāraṇāyogādathavā śaṃbhvanugrahāta //
anaśnannapibanyogī jaigīṣavyaḥ sthito mune

4.63.8

taṃ śaṃbhureva jānāti nānyo jānāti kaścana //
ataeva tataḥ prāptaḥ prathamaṃ pramathādhipaḥ

4.63.9

jyeṣṭhaśuklacaturdaśyāṃ somavārānurādhayoḥ //
tatparvaṇi mahāyātrā kartavyā tatra mānavaiḥ

4.63.4.2.63.10

jyeṣṭhasthānaṃ tataḥ kāśyāṃ tadābhūdapi puṇyadam //
tatra liṃgaṃ samabhavatsvayaṃ jyeṣṭheśvarābhidham

4.63.11

talliṃgadarśanātpuṃsāṃ pāpaṃ janmaśatārjitam //
tamorkodayamāpyeva tatkṣaṇādeva naśyati

4.63.12

jyeṣṭhavāpyāṃ naraḥ snātvā tarpayitvā pitāmahān //
jyeṣṭheśvaraṃ samālokya na bhūyo jāyate bhuvi

4.63.13

āvirāsītsvayaṃ tatra jyeṣṭheśvara samīpataḥ //
sarvasiddhipradā gaurī jyeṣṭhāśreṣṭhā samaṃtataḥ

4.63.14

jyeṣṭhe māsi sitāṣṭamyāṃ tatra kāryo mahotsavaḥ //
rātrau jāgaraṇaṃ kāryaṃ sarvasaṃpatsamṛddhaye

4.63.15

jyeṣṭhāṃ gaurīṃ namaskṛtya jyeṣṭhavāpī pariplutā //
saubhāgyabhājanaṃ bhūyādyoṣā saubhāgyabhāgapi

4.63.16

nivāsaṃ kṛtavāñśaṃbhustasminsthāne yataḥ svayam //
nivāseśa iti khyātaṃ liṃgaṃ tatra paraṃ tataḥ //

4.63.17

nivāseśvaraliṃgasya sevanātsarvasaṃpadaḥ //
nivasaṃti gṛhe nityaṃ nityaṃ pratipadaṃ punaḥ

4.63.18

kṛtvā śrāddhaṃ vidhānena jyeṣṭhasthāne narottamaḥ //
jyeṣṭhāṃ tṛptiṃ dadātyeva pitṛbhyo madhusarpiṣā

4.63.19

jyeṣṭhatīrthe naraḥ kāśyāṃ dattvā dānāni śaktitaḥ //
jyeṣṭhānsvargānavāpnoti naro mokṣaṃ ca gacchati

4.63.4.2.63.20

jyeṣṭheśvaro rcyaḥ prathamaṃ kāśyāṃ śreyorthibhirnaraiḥ //
jyeṣṭhāgaurī tatobhyarcyā sarvajyeṣṭhamabhīpsubhiḥ

4.63.21

atha naṃdinamāhūya dhūrjaṭiḥ sa kṛpānidhiḥ //
śṛṇvatāṃ sarvadevānāmidaṃ vacanamabravīt

4.63.22

// īśvara uvāca // //
śailāde praviśāśu tvaṃ guhāstyatra manoharā //
tadaṃtaresti me bhakto jaigīṣavyastapodhanaḥ

4.63.23

mahāniyamavānnaṃdistvagasthisnāyu śeṣitaḥ //
tamihānaya madbhaktaṃ maddarśana dṛḍhavratam

4.63.24

yadāprabhṛtyagāṃ kāśyā maṃdaraṃ sarvasuṃdaram //
mahāniyamavāneṣa tadārabhyojjhitāśanaḥ

4.63.25

gṛhāṇa līlākamalamidaṃ pīyūṣapoṣaṇam //
anena tasya gātrāṇi spṛśa sadyaḥ subṛṃhiṇā

4.63.26

tato naṃdī samādāya tallīlākamalaṃ vibhoḥ //
praṇamya devadeveśamāviśadgahvarāṃ guhām

4.63.27

naṃdī dṛṣṭvātha taṃ tatra dhāraṇādṛḍhamānasam //
tapogni pariśuṣkāṃgaṃ kamalena samaspṛśat

4.63.28

tapāṃte vṛṣṭisaṃyogācchālūra iva koṭare //
ullalāsa sa yogīṃdraḥ sparśamātrāttadabjajāt

4.63.29

atha naṃdī samādāya satvaraṃ munipuṃgavam //
devadevasya pādāgre namaskṛtya nyapātayat

4.63.4.2.63.30

jaigīṣavyotha saṃbhrāṃtaḥ purato vīkṣya śaṃkaram //
vāmāṃgasanniviṣṭādritanayaṃ praṇanāma ha

4.63.31

praṇamya daṃḍavadbhūmau pariluṭhya samaṃtataḥ //
tuṣṭāva parayā bhaktyā sa muniścaṃdraśekharam

4.63.32

// jaigīṣavya uvāca // //
namaḥ śivāya śāṃtāya sarvajñāya śubhātmane//
jagadānaṃdakaṃdāya paramānaṃdahetave

4.63.33

arūpāya sarūpāya nānārūpadharāya ca //
virūpākṣāya vidhaye vidhiviṣṇustutāya ca

4.63.34

sthāvarāya namastubhyaṃ jaṃgamāya namostute //
sarvātmane namastubhyaṃ namaste paramātmane

4.63.35

namastrailokyakāmyāya kāmāṃgadahanāya ca //
namo śeṣaviśeṣāya namaḥ śeṣāṃgadāya te //

4.63.36

śrīkaṃṭhāya namastubhyaṃ viṣakaṃṭhāya te namaḥ //
vaikuṃṭhavaṃdyapādāya namo'kuṃṭhitaśaktaye

4.63.37

namaḥ śaktyardhadehāya videhāya sudehine //
sakṛtpraṇāmamātreṇa dehidehanivāriṇe

4.63.38

kālāya kālakālāya kālakūṭa viṣādine //
vyālayajñopavītāya vyālabhūṣaṇadhāriṇe

4.63.39

namaste khaṃḍaparaśo namaḥ khaṃḍeṃ dudhāriṇe //
khaṃḍitāśeṣa duḥkhāya khaḍgakheṭakadhāriṇe

4.63.4.2.63.40

gīrvāṇagītanāthāya gaṃgākallolamāline //
gaurīśāya girīśāya giriśāya guhāraṇe //

4.63.41

caṃdrārdhaśuddhabhūṣāya caṃdrasūryāgnicakṣuṣe //
namaste carmavasana namo digvasanāyate

4.63.42

jagadīśāya jīrṇāya jarājanmaharāya te //
jīvāyate namastubhyaṃ jaṃjapūkādihāriṇe

4.63.43

namo ḍamaruhastāya dhanurhastāya te namaḥ //
trinetrāya namastubhyaṃ jagannetrāya te namaḥ

4.63.44

triśūlavyagrahastāya namastripathagādhara //
triviṣṭapādhināthāya trivedīpaṭhitāya ca

4.63.45

trayīmayāya tuṣṭāya bhaktatuṣṭipradāya ca //
dīkṣitāya namastubhyaṃ devadevāya te namaḥ

4.63.46

dāritāśeṣapāpāya namaste dīrghadarśine //
dūrāya duravāpyāya doṣanirdalanāya ca

4.63.47

doṣākara kalādhāra tyaktadoṣāgamāya ca //
namo dhūrjaṭaye tubhyaṃ dhattūrakusumapriya

4.63.48

namo dhīrāya dharmāya dharmapālāya te namaḥ //
nīlagrīva namastubhyaṃ namaste nīlalohita

4.63.49

nāmamātrasmṛtikṛtāṃ trailokyaiśvaryapūraka //
namaḥ pramathanāthāya pinākodyatapāṇaye //

4.63.4.2.63.50

paśupāśavimokṣāya paśūnāṃ pataye namaḥ //
nāmoccāraṇamātreṇa mahāpātakahāriṇe

4.63.51

parātparāya pārāya parāparaparāya ca //
namo'pāracaritrāya supavitrakathāya ca

4.63.52

vāmadevāya vāmārdhadhāriṇe vṛṣagāmine //
namo bhargāya bhīmāya natabhītiharāya ca

4.63.53

bhavāya bhavanāśāya bhūtānāṃpataye namaḥ //
mahādeva namastubhyaṃ maheśa mahasāṃpate

4.63.54

namo mṛḍānīpataye namo mṛtyuṃjayāya te //
yajñāraye namastubhyaṃ yakṣarājapriyāya ca

4.63.55

yāyajūkāya yajñāya yajñānāṃ phaladāyine //
rudrāya rudrapataye kadrudrāya ramāya ca

4.63.56

śūline śāśvateśāya śmaśānāvanicāriṇe //
śivāpriyāya śarvāya sarvajñāya namostu te

4.63.57

harāya kṣāṃtirūpāya kṣetrajñāya kṣamākara //
kṣamāya kṣitihartre ca kṣīragaurāya te namaḥ

4.63.58

aṃdhakāre namastubhyamādyaṃtarahitāya ca //
iḍādhārāya īśāya upedreṃdrastutāya ca

4.63.59

umākāṃtāya ugrāya namaste ūrdhvaretase //
ekarūpāya caikāya mahadaiśvaryarūpiṇe

4.63.4.2.63.60

anaṃtakāriṇe tubhyamaṃbikāpataye namaḥ //
tvamoṃkāro vaṣaṭkāro bhūrbhuvaḥsvastvameva hi

4.63.61

dṛśyādṛśya yadatrāsti tatsarvaṃ tvamu mādhava //
stutiṃ kartuṃ na jānāmi stutikartā tvameva hi //

4.63.62

vācyastvaṃ vācakastvaṃ hi vākca tvaṃ praṇatosmi te //
nānyaṃ vedmi mahādeva nānyaṃ staumi maheśvara

4.63.63

nānyaṃ namāmi gaurīśa nānyākhyāmādade śiva //
mūkonyanāmagrahaṇe badhironyakathāśrutau

4.63.64

paṃguranyābhigamane'smyaṃdho'nyaparivīkṣaṇe//
eka eva bhavānīśa ekakartā tvameva hi

4.63.65

pātā hartā tvamevaiko nānātvaṃ mūḍhakalpanā //
atastvameva śaraṇaṃ bhūyobhūyaḥ punaḥpunaḥ

4.63.66

saṃsārasāgare magnaṃ māmuddhara maheśvara //
iti stutvā maheśānaṃ jaigīṣavyo mahāmuniḥ

4.63.67

vācaṃyamo bhavatsthāṇoḥ purataḥ sthāṇusannibhaḥ //
iti stutiṃ samākarṇya muneścaṃdravibhūṣaṇaḥ //
uvāca ca prasannātmā varaṃ brūhīti taṃ munim

4.63.68

// jaigīṣavya uvāca // //
yadi prasanno deveśa tatastava padāṃbujāt //
mā bhavāni bhavānīśa dūraṃ dūrapadaprada

4.63.69

aparaśca varo nātha deyoyamavicārataḥ //
yanmayā sthāpitaṃ liṃgaṃ tatra sānnidhyamastu te

4.63.4.2.63.70

// īśvara uvāca // //
jaigīṣavya mahābhāga yaduktaṃ bhavatānagha //
tadastu sarvaṃ tebhīṣṭaṃ varamanyaṃ dadāmi ca

4.63.71

yogaśāstraṃ mayā dattaṃ tava nirvāṇasādhakam //
sarveṣāṃ yogināṃ madhye yogācāryo'stu vai bhavān

4.63.72

rahasyaṃ yogavidyāyā yathāvattvaṃ tapodhana //
saṃvetsyase prasādānme yena nirvāṇamāpsyasi

4.63.73

yathā nadī yathā bhṛṃgī somanaṃdī yathā tathā //
tvaṃ bhaviṣyasi bhakto me jarāmaraṇavarjitaḥ

4.63.74

saṃti vratāni bhūyāṃsi niyamāḥ saṃtyanekadhā //
tapāṃsi nānā saṃtyatra saṃti dānānyanekaśaḥ

4.63.75

śreyasāṃ sādhanānyatra pāpaghnānyapi sarvathā //
paraṃ hi paramaścaiṣa niyamo yastvayā kṛtaḥ

4.63.76

paro hi niyamaścaiṣa māṃ vilokya yadaśyate //
māmanālokya yadbhuktaṃ tadbhuktaṃ kevalatvagham

4.63.77

asamarcya ca yo bhuṅkte patrapuṣpaphalairapi //
retobhakṣī bhavenmūḍhaḥ sa janmānyekaviṃśatim

4.63.78

mahato niyamasyāsya bhavatānuṣṭhitasya vai //
nārhaṃti ṣoḍaśī mātrāmapyanye niyamā yamāḥ

4.63.79

ato maccaraṇābhyāśe tvaṃ nivatsyasi sarvathā //
ato naiḥśreyasīṃ lakṣmīṃ tatraiva prāpsyasi dhruvam

4.63.4.2.63.80

jaigīṣavyeśvaraṃ nāma liṃgaṃ kāśyāṃ sudurlabham //
trīṇi varṣāṇi saṃsevya labhedyogaṃ na saṃśayaḥ

4.63.81

jaigīṣavyaguhāṃ prāpya yogābhyasanatatparaḥ //
ṣaṇmāsena labhetsiddhiṃ vāñchitāṃ madanugrahāt

4.63.82

tava liṃgamidaṃ bhaktaiḥ pūjanīyaṃ prayatnataḥ //
vilokyā ca guhā ramyā parāsiddhimabhīpsubhiḥ

4.63.83

atra jyeṣṭheśvarakṣetre tvalliṃgaṃ sarvasiddhidam //
nāśayedaghasaṃghāni dṛṣṭaṃ spṛṣṭaṃ samarcitam

4.63.84

asmiñjyeṣṭheśvarakṣetre saṃbhojya śivayoginaḥ //
koṭibhojyaphalaṃ samyagekaikaparisaṃkhyayā

4.63.85

jaigīṣavyeśvaraṃ liṃgaṃ gopanīyaṃ prayatnataḥ //
kalau kaluṣabuddhīnāṃ purataśca viśeṣataḥ

4.63.86

kariṣyāmyatra sāṃnidhyamasmim̐lliṃge tapodhana//
yogasiddhipradānāya sādhakebhyaḥ sadaiva hi

4.63.87

dade śṛṇu mahābhāga jaigīṣavyāparaṃ varam //
tvayedaṃ yatkṛtaṃ stotraṃ yogasiddhikaraṃ param

4.63.88

mahāpāpaughaśamanaṃ mahāpuṇyapravardhanam //
mahābhītipraśamanaṃ mahābhaktivivardhanam

4.63.89

etatstotrajapātpuṃsāmasādhyaṃ naiva kiṃcana //
tasmātsarvaprayatnena japanīyaṃ susādhakaiḥ ४

4.63.4.2.63.90

iti dattvā varaṃ tasmai smarāriḥ smeralocanaḥ //
dadarśa brāhmaṇāṃ statra sametānkṣetravāsinaḥ

4.63.91

// skaṃda uvāca // //
niśamyākhyānamatulametatprājñaḥ prayatnataḥ //
niṣpāpo jāyate martyo nopasargaiḥ prabādhyate

4.63.63

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ caturthe kāśīkhaṃḍa uttarārdhe jyeṣṭheśākhyānaṃ nāma triṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc